Macro economie voor
Bedrijfskunde
Volledig uitgeschreven examensamenvatting
Alle 11 modules, met diagrammen, voorbeelden, examenvragen en studeertips
Vrije Universiteit Brussel — Schakeljaar Bedrijfskunde
Samenvatting Macro economie | Pagina 1 van 50
,Inhoudsopgave
Hoe je deze samenvatting gebruikt..............................................................................................4
Module 1: Introductie................................................................................................................... 4
Het economische probleem en schaarste...............................................................................4
Micro versus macro en de tien principes.................................................................................4
Kernbegrippen......................................................................................................................... 5
Economische stromingen doorheen de tijd..............................................................................5
Module 2: BBP en inflatie............................................................................................................. 8
De economische kringloop......................................................................................................8
Bruto Binnenlands Product......................................................................................................8
De vier bestedingscomponenten: Y = C + I + G + NX.............................................................9
Nominaal versus reëel BBP en de BBP deflator......................................................................9
Beperkingen van het BBP.......................................................................................................9
Inflatie en de consumptieprijsindex........................................................................................10
BBP deflator versus CPI........................................................................................................10
Corrigeren voor inflatie en reële rente...................................................................................11
Module 3: Economische groei....................................................................................................13
Voorkennis: kosten en de productiefunctie............................................................................13
Waarom zijn sommige landen arm en andere rijk?................................................................13
Determinanten van productiviteit...........................................................................................13
Het Solow Swan model......................................................................................................... 14
Hoe beleid groei kan beïnvloeden.........................................................................................15
Module 4: Werkloosheid............................................................................................................ 17
Wie is werkloos?................................................................................................................... 17
Hoe wordt werkloosheid gemeten?.......................................................................................17
Definities en kerngraden....................................................................................................... 17
Natuurlijke werkloosheid........................................................................................................17
Oorzaken van werkloosheid..................................................................................................18
Theorieën over werkloosheid................................................................................................18
Soorten en gevolgen............................................................................................................. 19
Module 5: Sparen en investeren................................................................................................21
De spaar investeringsidentiteit..............................................................................................21
De markt voor uitleenbare gelden.........................................................................................21
Het financiële systeem.......................................................................................................... 21
Actuele waarde en risico.......................................................................................................22
Beleid om sparen en investeren te stimuleren.......................................................................23
Module 6: Het monetaire systeem.............................................................................................25
Wat is geld?.......................................................................................................................... 25
Geschiedenis en functies van geld........................................................................................25
Geld in de economie en de geldhoeveelheid.........................................................................25
Banken en het geldaanbod....................................................................................................25
De rol van centrale banken....................................................................................................26
Inflatie: oorzaken................................................................................................................... 26
Kosten van inflatie en deflatie................................................................................................27
Module 7: Open economie macro economie..............................................................................29
Open versus gesloten economie...........................................................................................29
Handel in goederen en diensten............................................................................................29
Internationale geldstromen....................................................................................................29
Wisselkoersen....................................................................................................................... 29
Samenvatting Macro economie | Pagina 2 van 50
, Het macro economische model van de open economie........................................................30
Overheidsbeleid in een open economie................................................................................30
Module 8: Conjunctuur............................................................................................................... 33
Basisbegrippen...................................................................................................................... 33
Dataconcepten...................................................................................................................... 33
Oorzaken van conjunctuur.....................................................................................................34
Conjunctuurmodellen............................................................................................................ 34
Module 9: Keynesiaanse theorie................................................................................................36
De breuk met de klassieke theorie........................................................................................36
Belangrijke concepten........................................................................................................... 36
Module 10: Geaggregeerde vraag (AV) en geaggregeerd aanbod (AA)....................................38
Drie feiten over conjunctuur...................................................................................................38
De geaggregeerde vraag (AV)..............................................................................................38
Het geaggregeerd aanbod (AA)............................................................................................39
Twee oorzaken van fluctuaties..............................................................................................39
Neokeynesiaanse conclusie..................................................................................................41
Module 11: Monetair en fiscaal beleid........................................................................................43
Monetair beleid en de geldmarkt...........................................................................................43
Fiscaal beleid........................................................................................................................ 43
Beleid om de economie te stabiliseren..................................................................................44
Automatische stabilisatoren...................................................................................................44
Formuleblad............................................................................................................................... 46
Module 2: BBP en inflatie......................................................................................................46
Module 3: Economische groei en kosten...............................................................................46
Module 4: Werkloosheid........................................................................................................46
Module 5: Sparen en investeren............................................................................................46
Module 6: Monetair systeem.................................................................................................47
Module 7: Open economie....................................................................................................47
Modules 9 tot 11: Keynes en beleid.......................................................................................47
Examentermen voor Deel 1.......................................................................................................48
Algemene en methodologische begrippen............................................................................48
Nationaal product en prijzen..................................................................................................48
Sparen, beleggen en geld.....................................................................................................48
Arbeidsmarkt en conjunctuur.................................................................................................49
Slotwoord................................................................................................................................... 50
Samenvatting Macro economie | Pagina 3 van 50
, Hoe je deze samenvatting gebruikt
Deze samenvatting dekt de volledige leerstof van het vak in elf modules. Elke module is op
dezelfde manier opgebouwd: eerst de volledige theorie met vetgedrukte kernbegrippen en
concrete voorbeelden, daarna een blok Voorbeeldexamenvragen met modelantwoorden en
puntenverdeling, en tot slot een blok Studeertips en Valkuilen met de fouten die studenten op
dit onderwerp het vaakst maken.
De examenstructuur bestaat uit drie delen. Deel 1 vraagt je om termen bondig te definiëren,
zonder grafieken en zonder formules. Deel 2 is een grafiekoefening, bijna altijd rond
geaggregeerde vraag en geaggregeerd aanbod (modules 10 en 11). Deel 3 is een reeks
meerkeuzevragen en korte berekeningen over alle modules. Achteraan vind je een formuleblad
en een lijst met examentermen voor Deel 1.
Module 1: Introductie
Het economische probleem en schaarste
Economie = de studie van hoe een samenleving haar schaarse middelen beheert.
Economische activiteit = hoeveel er in een economie gekocht en verkocht wordt gedurende
een periode.
Elke economie wordt geconfronteerd met drie centrale vragen:
1. Welke goederen en diensten moeten geproduceerd worden?
2. Hoe moeten deze goederen en diensten geproduceerd worden?
3. Wie krijgt de geproduceerde goederen en diensten?
Om die vragen te beantwoorden beschikt een economie over drie soorten productiefactoren:
• Natuur (land): alle natuurlijke bronnen op aarde, zoals grond, water en grondstoffen.
• Arbeid: de menselijke inspanning, zowel fysiek als mentaal.
• Kapitaal: de uitrusting waarmee goederen en diensten geproduceerd worden, zoals
machines en gebouwen.
Schaarste = de samenleving heeft beperkte middelen (arbeid, kapitaal, natuur) en kan daarom
niet voldoen aan de in principe oneindige behoeften. Daarom moeten er keuzes gemaakt
worden.
Voorbeeld. Een gemeente heeft een budget van een miljoen euro. Ze kan dat besteden aan
een nieuw zwembad of aan een fietspad, maar niet aan beide. De schaarste van het budget
dwingt een keuze af.
Micro versus macro en de tien principes
Micro economie = bestudeert hoe huishoudens en bedrijven beslissingen nemen en hoe ze op
specifieke markten met elkaar omgaan.
Samenvatting Macro economie | Pagina 4 van 50
Bedrijfskunde
Volledig uitgeschreven examensamenvatting
Alle 11 modules, met diagrammen, voorbeelden, examenvragen en studeertips
Vrije Universiteit Brussel — Schakeljaar Bedrijfskunde
Samenvatting Macro economie | Pagina 1 van 50
,Inhoudsopgave
Hoe je deze samenvatting gebruikt..............................................................................................4
Module 1: Introductie................................................................................................................... 4
Het economische probleem en schaarste...............................................................................4
Micro versus macro en de tien principes.................................................................................4
Kernbegrippen......................................................................................................................... 5
Economische stromingen doorheen de tijd..............................................................................5
Module 2: BBP en inflatie............................................................................................................. 8
De economische kringloop......................................................................................................8
Bruto Binnenlands Product......................................................................................................8
De vier bestedingscomponenten: Y = C + I + G + NX.............................................................9
Nominaal versus reëel BBP en de BBP deflator......................................................................9
Beperkingen van het BBP.......................................................................................................9
Inflatie en de consumptieprijsindex........................................................................................10
BBP deflator versus CPI........................................................................................................10
Corrigeren voor inflatie en reële rente...................................................................................11
Module 3: Economische groei....................................................................................................13
Voorkennis: kosten en de productiefunctie............................................................................13
Waarom zijn sommige landen arm en andere rijk?................................................................13
Determinanten van productiviteit...........................................................................................13
Het Solow Swan model......................................................................................................... 14
Hoe beleid groei kan beïnvloeden.........................................................................................15
Module 4: Werkloosheid............................................................................................................ 17
Wie is werkloos?................................................................................................................... 17
Hoe wordt werkloosheid gemeten?.......................................................................................17
Definities en kerngraden....................................................................................................... 17
Natuurlijke werkloosheid........................................................................................................17
Oorzaken van werkloosheid..................................................................................................18
Theorieën over werkloosheid................................................................................................18
Soorten en gevolgen............................................................................................................. 19
Module 5: Sparen en investeren................................................................................................21
De spaar investeringsidentiteit..............................................................................................21
De markt voor uitleenbare gelden.........................................................................................21
Het financiële systeem.......................................................................................................... 21
Actuele waarde en risico.......................................................................................................22
Beleid om sparen en investeren te stimuleren.......................................................................23
Module 6: Het monetaire systeem.............................................................................................25
Wat is geld?.......................................................................................................................... 25
Geschiedenis en functies van geld........................................................................................25
Geld in de economie en de geldhoeveelheid.........................................................................25
Banken en het geldaanbod....................................................................................................25
De rol van centrale banken....................................................................................................26
Inflatie: oorzaken................................................................................................................... 26
Kosten van inflatie en deflatie................................................................................................27
Module 7: Open economie macro economie..............................................................................29
Open versus gesloten economie...........................................................................................29
Handel in goederen en diensten............................................................................................29
Internationale geldstromen....................................................................................................29
Wisselkoersen....................................................................................................................... 29
Samenvatting Macro economie | Pagina 2 van 50
, Het macro economische model van de open economie........................................................30
Overheidsbeleid in een open economie................................................................................30
Module 8: Conjunctuur............................................................................................................... 33
Basisbegrippen...................................................................................................................... 33
Dataconcepten...................................................................................................................... 33
Oorzaken van conjunctuur.....................................................................................................34
Conjunctuurmodellen............................................................................................................ 34
Module 9: Keynesiaanse theorie................................................................................................36
De breuk met de klassieke theorie........................................................................................36
Belangrijke concepten........................................................................................................... 36
Module 10: Geaggregeerde vraag (AV) en geaggregeerd aanbod (AA)....................................38
Drie feiten over conjunctuur...................................................................................................38
De geaggregeerde vraag (AV)..............................................................................................38
Het geaggregeerd aanbod (AA)............................................................................................39
Twee oorzaken van fluctuaties..............................................................................................39
Neokeynesiaanse conclusie..................................................................................................41
Module 11: Monetair en fiscaal beleid........................................................................................43
Monetair beleid en de geldmarkt...........................................................................................43
Fiscaal beleid........................................................................................................................ 43
Beleid om de economie te stabiliseren..................................................................................44
Automatische stabilisatoren...................................................................................................44
Formuleblad............................................................................................................................... 46
Module 2: BBP en inflatie......................................................................................................46
Module 3: Economische groei en kosten...............................................................................46
Module 4: Werkloosheid........................................................................................................46
Module 5: Sparen en investeren............................................................................................46
Module 6: Monetair systeem.................................................................................................47
Module 7: Open economie....................................................................................................47
Modules 9 tot 11: Keynes en beleid.......................................................................................47
Examentermen voor Deel 1.......................................................................................................48
Algemene en methodologische begrippen............................................................................48
Nationaal product en prijzen..................................................................................................48
Sparen, beleggen en geld.....................................................................................................48
Arbeidsmarkt en conjunctuur.................................................................................................49
Slotwoord................................................................................................................................... 50
Samenvatting Macro economie | Pagina 3 van 50
, Hoe je deze samenvatting gebruikt
Deze samenvatting dekt de volledige leerstof van het vak in elf modules. Elke module is op
dezelfde manier opgebouwd: eerst de volledige theorie met vetgedrukte kernbegrippen en
concrete voorbeelden, daarna een blok Voorbeeldexamenvragen met modelantwoorden en
puntenverdeling, en tot slot een blok Studeertips en Valkuilen met de fouten die studenten op
dit onderwerp het vaakst maken.
De examenstructuur bestaat uit drie delen. Deel 1 vraagt je om termen bondig te definiëren,
zonder grafieken en zonder formules. Deel 2 is een grafiekoefening, bijna altijd rond
geaggregeerde vraag en geaggregeerd aanbod (modules 10 en 11). Deel 3 is een reeks
meerkeuzevragen en korte berekeningen over alle modules. Achteraan vind je een formuleblad
en een lijst met examentermen voor Deel 1.
Module 1: Introductie
Het economische probleem en schaarste
Economie = de studie van hoe een samenleving haar schaarse middelen beheert.
Economische activiteit = hoeveel er in een economie gekocht en verkocht wordt gedurende
een periode.
Elke economie wordt geconfronteerd met drie centrale vragen:
1. Welke goederen en diensten moeten geproduceerd worden?
2. Hoe moeten deze goederen en diensten geproduceerd worden?
3. Wie krijgt de geproduceerde goederen en diensten?
Om die vragen te beantwoorden beschikt een economie over drie soorten productiefactoren:
• Natuur (land): alle natuurlijke bronnen op aarde, zoals grond, water en grondstoffen.
• Arbeid: de menselijke inspanning, zowel fysiek als mentaal.
• Kapitaal: de uitrusting waarmee goederen en diensten geproduceerd worden, zoals
machines en gebouwen.
Schaarste = de samenleving heeft beperkte middelen (arbeid, kapitaal, natuur) en kan daarom
niet voldoen aan de in principe oneindige behoeften. Daarom moeten er keuzes gemaakt
worden.
Voorbeeld. Een gemeente heeft een budget van een miljoen euro. Ze kan dat besteden aan
een nieuw zwembad of aan een fietspad, maar niet aan beide. De schaarste van het budget
dwingt een keuze af.
Micro versus macro en de tien principes
Micro economie = bestudeert hoe huishoudens en bedrijven beslissingen nemen en hoe ze op
specifieke markten met elkaar omgaan.
Samenvatting Macro economie | Pagina 4 van 50
