Examenvragen Systeemziekten
Inhoudsopgave
I. Les 1.......................................................................................................................................... 1
Bespreek de indeling van de vasculitiden (minimaal 5 groepen) en geef voor elke groep een aandoening
en een typische manifestatie. ...................................................................................................... 1
Bespreek de klinische manifestaties en patiëntkenmerken van giant cell arteritis............................... 2
Bespreek 3 technische onderzoeken (uitgezonderd laboratoriumonderzoek) inclusief meest relevante
afwijkingen die kunnen helpen om de diagnose van giant cell arteritis te ondersteunen. ..................... 3
Bespreek 5 verschillen tussen giant cell arteritis en Takayasu arteritis .............................................. 4
Bespreek oorzaken en klinische manifestaties van polyarteritis nodosa ............................................ 5
II. Les 2......................................................................................................................................... 6
Bespreek granulomatosis met polyangiitis (GPA) en microscopische polyangiitis (MPA) met betrekking
tot kliniek en ANCA-serologie en geef 2 manifestaties die eerder typisch zijn voor GPA ....................... 6
Bespreek het typische verloop van een patiënt met eosinofiele granulomatosis met polyangiitis (EPGA)
en bespreek overlappende en verschillende kliniek tussen ANCA-positieve en ANCA-negatieve
subtypes ................................................................................................................................... 7
Bespreek 3 vormen van immuuncomplex gemedieerde kleine vaten vasculitis met typische kliniek ..... 7
III. Les 3........................................................................................................................................ 8
Bespreek systeemlupus, idiopathische inflammatoire myositis en systeemsclerose door het geven van
3 kenmerkende klinische manifestaties en 2 auto-antistoffen die bij deze aandoening teruggevonden
kunnen worden. ......................................................................................................................... 8
Bespreek ziekte van Sjörgen m.b.t. klinische manifestaties (3), auto-antistoffen (2), geassocieerde
aandoeningen (2) en geef een vorm van vasculitits die secundair kan optreden. ...............................10
I. Les 1
Bespreek de indeling van de vasculitiden (minimaal 5 groepen) en geef
voor elke groep een aandoening en een typische manifestatie.
Large Vessel Vasculitis:
Typische aandoening: Takayasu artritis en Gaint cell arteritis
Gaint cell arteritis: typische hoofdpijn in het temporale gebied waar de a. temporalis is
gelegen. Met een belangrijk risico op visusstoornissen.
Medium Vessel Vasculitis:
Typische aandoening: Polyarteritis nodosa en Kawasaki disease
Polyarteritis nodosa: cutane letsels (noduli, purpura, ulceraties en digitale ischemie)
met neuropathie…
1
, Small Vessel Vasculitis:
Typische aandoeningen:
Antineutrophil cytoplasmic antibody (ANCA)-associated vasculitis bv.: GPA, …
Immune complex SVV bv.: anti-GBM, cryoglobulinemie vasculitis…
GPA: longnoduli + hoge bovenste luchtwegaantasting
Anti-GBM: hemoptysis, hematurie
Variable vessel vasculitis
Typische aandoening: Behçet’s disease
Behçet’s disease: orale aften, genitale aften, oculaire inflammatie
Single-organ vasculitis
Typische aandoening: cutaneous leukocytoclastic angiitis, …
Vasculitis associated with systemic disease
Typische aandoening: Lupus vasculitis, rheumatoid vasculitis…
Lupus vasculitis: butterfly rash
Vasculitis associated with probable etiology
Typische aandoening: Hepatitis C virus-associated cryoglobulinemie vasculitis…
Hepatitis C virus-associated cryoglobulinemie vasculitis: vasculaire purpura +++
Bespreek de klinische manifestaties en patiëntkenmerken van giant
cell arteritis.
- Oudere mensen, vooral > 50 jaar
- Chronische vasculitis van grote en middelgrote bloedvaten
- Klassieke aantasting van de craniale takken van de arteries die van de aortaboog
ontspringen, maar kan veralgemeend zijn
- Uitgesproken a. temporalis te zien, soms pijnlijk bij oppervlakkige palpatie+
- Algemene symptomen:
o Koorts (1/2) – subfebriel, maar kan ook tot 39°-40°
o Vermoeidheid
o Gewichtsverlies, verminderde eetlust
o Meestal progressief ontstaan
- Hoofdpijn: 2/3, vnl. temporaal, mogelijks frontaal of occipitaal
- Kaakclaudicatie ½ (DD temporomandi disfunctie; indien kaakclaudicatio aanw Dx vrijwel zeker) of
tongclaudicatio
- Armclaudicatie 15% => tgv aantasting van arteria subclavia en axillaris
(angiografie)
- Gevoeligheid schedelhuid
- Visusstoornissen!!
o Tgv trombotische occlusie van de aa. ciliares posterioses, soms a.
centralis retinae of a. ophtalmica
o Permanent partieel of volledig verlies in één of beide ogen, vaak vroegtijdig
2
Inhoudsopgave
I. Les 1.......................................................................................................................................... 1
Bespreek de indeling van de vasculitiden (minimaal 5 groepen) en geef voor elke groep een aandoening
en een typische manifestatie. ...................................................................................................... 1
Bespreek de klinische manifestaties en patiëntkenmerken van giant cell arteritis............................... 2
Bespreek 3 technische onderzoeken (uitgezonderd laboratoriumonderzoek) inclusief meest relevante
afwijkingen die kunnen helpen om de diagnose van giant cell arteritis te ondersteunen. ..................... 3
Bespreek 5 verschillen tussen giant cell arteritis en Takayasu arteritis .............................................. 4
Bespreek oorzaken en klinische manifestaties van polyarteritis nodosa ............................................ 5
II. Les 2......................................................................................................................................... 6
Bespreek granulomatosis met polyangiitis (GPA) en microscopische polyangiitis (MPA) met betrekking
tot kliniek en ANCA-serologie en geef 2 manifestaties die eerder typisch zijn voor GPA ....................... 6
Bespreek het typische verloop van een patiënt met eosinofiele granulomatosis met polyangiitis (EPGA)
en bespreek overlappende en verschillende kliniek tussen ANCA-positieve en ANCA-negatieve
subtypes ................................................................................................................................... 7
Bespreek 3 vormen van immuuncomplex gemedieerde kleine vaten vasculitis met typische kliniek ..... 7
III. Les 3........................................................................................................................................ 8
Bespreek systeemlupus, idiopathische inflammatoire myositis en systeemsclerose door het geven van
3 kenmerkende klinische manifestaties en 2 auto-antistoffen die bij deze aandoening teruggevonden
kunnen worden. ......................................................................................................................... 8
Bespreek ziekte van Sjörgen m.b.t. klinische manifestaties (3), auto-antistoffen (2), geassocieerde
aandoeningen (2) en geef een vorm van vasculitits die secundair kan optreden. ...............................10
I. Les 1
Bespreek de indeling van de vasculitiden (minimaal 5 groepen) en geef
voor elke groep een aandoening en een typische manifestatie.
Large Vessel Vasculitis:
Typische aandoening: Takayasu artritis en Gaint cell arteritis
Gaint cell arteritis: typische hoofdpijn in het temporale gebied waar de a. temporalis is
gelegen. Met een belangrijk risico op visusstoornissen.
Medium Vessel Vasculitis:
Typische aandoening: Polyarteritis nodosa en Kawasaki disease
Polyarteritis nodosa: cutane letsels (noduli, purpura, ulceraties en digitale ischemie)
met neuropathie…
1
, Small Vessel Vasculitis:
Typische aandoeningen:
Antineutrophil cytoplasmic antibody (ANCA)-associated vasculitis bv.: GPA, …
Immune complex SVV bv.: anti-GBM, cryoglobulinemie vasculitis…
GPA: longnoduli + hoge bovenste luchtwegaantasting
Anti-GBM: hemoptysis, hematurie
Variable vessel vasculitis
Typische aandoening: Behçet’s disease
Behçet’s disease: orale aften, genitale aften, oculaire inflammatie
Single-organ vasculitis
Typische aandoening: cutaneous leukocytoclastic angiitis, …
Vasculitis associated with systemic disease
Typische aandoening: Lupus vasculitis, rheumatoid vasculitis…
Lupus vasculitis: butterfly rash
Vasculitis associated with probable etiology
Typische aandoening: Hepatitis C virus-associated cryoglobulinemie vasculitis…
Hepatitis C virus-associated cryoglobulinemie vasculitis: vasculaire purpura +++
Bespreek de klinische manifestaties en patiëntkenmerken van giant
cell arteritis.
- Oudere mensen, vooral > 50 jaar
- Chronische vasculitis van grote en middelgrote bloedvaten
- Klassieke aantasting van de craniale takken van de arteries die van de aortaboog
ontspringen, maar kan veralgemeend zijn
- Uitgesproken a. temporalis te zien, soms pijnlijk bij oppervlakkige palpatie+
- Algemene symptomen:
o Koorts (1/2) – subfebriel, maar kan ook tot 39°-40°
o Vermoeidheid
o Gewichtsverlies, verminderde eetlust
o Meestal progressief ontstaan
- Hoofdpijn: 2/3, vnl. temporaal, mogelijks frontaal of occipitaal
- Kaakclaudicatie ½ (DD temporomandi disfunctie; indien kaakclaudicatio aanw Dx vrijwel zeker) of
tongclaudicatio
- Armclaudicatie 15% => tgv aantasting van arteria subclavia en axillaris
(angiografie)
- Gevoeligheid schedelhuid
- Visusstoornissen!!
o Tgv trombotische occlusie van de aa. ciliares posterioses, soms a.
centralis retinae of a. ophtalmica
o Permanent partieel of volledig verlies in één of beide ogen, vaak vroegtijdig
2
