SAMENVATTING CUW JUNI
SCHEIDING DER MACHTEN
1. Lodewijk XIV / Louis (1638-1715)
Absolute koning van Frankrijk
Economie van FR draait niet goed door criminaliteit
Wilt Frankrijk daarom wereldstad maken
Bouwt Versailles als oplossing
Inspiratiebron voor SDM
2.John Locke (1632-1704)
Engelse moraalfilosoof
Leeft onder het regime van de ‘Queen’ (=absolute koningin)
Legt basis voor liberalisme: ieder burger heeft rechten waar zen ten alle tijden gebruik van kunnen
maken –> recht op zelfontplooiing door emancipatie, eigendomsrecht, etc.
Sociaal verdrag opgesteld → grondwet
Stelt SDM voor
3. Charles Montesquieu (1728)
Franse filosoof, één van de belangrijkste van de verlichting
Heeft de scheiding der machten gerealiseerd
Als een alternatief voor Franse absolutisme
Wetgevende macht: parlement + koning (lid) → maken en stemmen wetten
Uitvoerende macht: regering+ koning (hoofd) → voeren de wetten uit
Rechterlijke macht: rechtbanken en hoven (= werkt onafhankelijk) → controle uitvoeren
TRIAS POLITICA/ DE DRIE MACHTEN:
• Controleren elkaar
• Zijn evenwichtig/in balans
• Werken op federaal niveau
Horizontale scheiding der machten:
• Verdeling van de machten volgens Montesquieu, alle machten worden als gelijkwaardig
beschouwd.
Verticale scheiding der machten:
• De bevoegdheidsverdeling tussen de verschillende overheden – BE= zes overheden- op nationaal,
regionaal en lokaal niveau.
• De regelende bevoegdheid van de overheid is bijvoorbeeld overgedragen aan provincies
en gemeentes omdat niet alles door de centrale overheid tot in detail geregeld kan worden.
• De federale staatsstructuur zoals in BE
, DE ORGANISATIE VAN EEN STAAT
De voordelen van een goed georganiseerde staat
• Misdadigers worden veroordeeld
• Bezittingen worden beschermd
• Investeringen in infrastructuur en onderwijs
Nadelen van een goed georganiseerde staat
• Belastingsysteem
• Veel corruptie (Rusland)
• Gebrek aan privacy en vrijheid
• Vb. pandemiewet
Voorbeeld Rusland/Navalny
Russische advocaat/ politiek en sociaal activist
Tegen de corruptie en machtsmisbruik van Vladimir Poetin
Voerde zijn eigen oppositie
Werd toch opgepakt → riskeert 3.5j celstraf
Noemt Rusland kleptocratie (=regering door dieven; de leider pakt de oppositie op)
Twee voorwaarden voor een functionerende democratische staat
Rechtszekerheid: Alle rechten en plichten zijn verzamelend in een grondwet, men weet zelf wat hen
te wachten staat als ze de wet overtreden, welke straf je zal krijgen.
Toerekenbaarheid: De bevolking neemt deel aan de politiek en kan de deze ter verantwoording
roepen (controle).
Scheiding der machten in BE
• België kent een verticale scheiding der machten
• Er zijn ook andere machten in BE: de media, de banken, de EU, etc.
• In BE is de administratie van de UM heel breed, meer mensen →meer ideeën voor nieuwe wetten
• UM staat zelf in het veld en heeft dus beter zicht op wat nodig is
• 80% van wetsvoorstellen komen van de UM
• Corona: De regering heeft meer macht omdat ze sneller beslissingen moeten kunnen maken
(corona=crisis), zetten het parlement buiten spel omdat er niet genoeg tijd is voor overleg.
Functie parlement?
• Voeren het debat over alle wetsontwerpen en wetsvoorstellen
• Keuren wetten en decreten goed
• Houden zich bezig met de begroting, keuren jaarlijks deze goed (samen met de EU).
• Benoemen de regering en hebben de bevoegdheid om de regering tot aftreden te dwingen
Parlement bestaat uit twee delen
Senaat Kamer van volksvertegenwoordigers
o Niet gekozen door het volk o 150 leden (N-VA meeste zetels 24)
o 60 zetels (Open-VLD en MR grootste o Grootste familie: SP.A en PS
familie 12 zetels) o Premier komt wekelijks langs en moet
vragen beantwoorden (controle)
SCHEIDING DER MACHTEN
1. Lodewijk XIV / Louis (1638-1715)
Absolute koning van Frankrijk
Economie van FR draait niet goed door criminaliteit
Wilt Frankrijk daarom wereldstad maken
Bouwt Versailles als oplossing
Inspiratiebron voor SDM
2.John Locke (1632-1704)
Engelse moraalfilosoof
Leeft onder het regime van de ‘Queen’ (=absolute koningin)
Legt basis voor liberalisme: ieder burger heeft rechten waar zen ten alle tijden gebruik van kunnen
maken –> recht op zelfontplooiing door emancipatie, eigendomsrecht, etc.
Sociaal verdrag opgesteld → grondwet
Stelt SDM voor
3. Charles Montesquieu (1728)
Franse filosoof, één van de belangrijkste van de verlichting
Heeft de scheiding der machten gerealiseerd
Als een alternatief voor Franse absolutisme
Wetgevende macht: parlement + koning (lid) → maken en stemmen wetten
Uitvoerende macht: regering+ koning (hoofd) → voeren de wetten uit
Rechterlijke macht: rechtbanken en hoven (= werkt onafhankelijk) → controle uitvoeren
TRIAS POLITICA/ DE DRIE MACHTEN:
• Controleren elkaar
• Zijn evenwichtig/in balans
• Werken op federaal niveau
Horizontale scheiding der machten:
• Verdeling van de machten volgens Montesquieu, alle machten worden als gelijkwaardig
beschouwd.
Verticale scheiding der machten:
• De bevoegdheidsverdeling tussen de verschillende overheden – BE= zes overheden- op nationaal,
regionaal en lokaal niveau.
• De regelende bevoegdheid van de overheid is bijvoorbeeld overgedragen aan provincies
en gemeentes omdat niet alles door de centrale overheid tot in detail geregeld kan worden.
• De federale staatsstructuur zoals in BE
, DE ORGANISATIE VAN EEN STAAT
De voordelen van een goed georganiseerde staat
• Misdadigers worden veroordeeld
• Bezittingen worden beschermd
• Investeringen in infrastructuur en onderwijs
Nadelen van een goed georganiseerde staat
• Belastingsysteem
• Veel corruptie (Rusland)
• Gebrek aan privacy en vrijheid
• Vb. pandemiewet
Voorbeeld Rusland/Navalny
Russische advocaat/ politiek en sociaal activist
Tegen de corruptie en machtsmisbruik van Vladimir Poetin
Voerde zijn eigen oppositie
Werd toch opgepakt → riskeert 3.5j celstraf
Noemt Rusland kleptocratie (=regering door dieven; de leider pakt de oppositie op)
Twee voorwaarden voor een functionerende democratische staat
Rechtszekerheid: Alle rechten en plichten zijn verzamelend in een grondwet, men weet zelf wat hen
te wachten staat als ze de wet overtreden, welke straf je zal krijgen.
Toerekenbaarheid: De bevolking neemt deel aan de politiek en kan de deze ter verantwoording
roepen (controle).
Scheiding der machten in BE
• België kent een verticale scheiding der machten
• Er zijn ook andere machten in BE: de media, de banken, de EU, etc.
• In BE is de administratie van de UM heel breed, meer mensen →meer ideeën voor nieuwe wetten
• UM staat zelf in het veld en heeft dus beter zicht op wat nodig is
• 80% van wetsvoorstellen komen van de UM
• Corona: De regering heeft meer macht omdat ze sneller beslissingen moeten kunnen maken
(corona=crisis), zetten het parlement buiten spel omdat er niet genoeg tijd is voor overleg.
Functie parlement?
• Voeren het debat over alle wetsontwerpen en wetsvoorstellen
• Keuren wetten en decreten goed
• Houden zich bezig met de begroting, keuren jaarlijks deze goed (samen met de EU).
• Benoemen de regering en hebben de bevoegdheid om de regering tot aftreden te dwingen
Parlement bestaat uit twee delen
Senaat Kamer van volksvertegenwoordigers
o Niet gekozen door het volk o 150 leden (N-VA meeste zetels 24)
o 60 zetels (Open-VLD en MR grootste o Grootste familie: SP.A en PS
familie 12 zetels) o Premier komt wekelijks langs en moet
vragen beantwoorden (controle)
