MIND THE GAP STUDY GUIDE: UKUBHALA NOKUNIKEZELA
ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA
ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO
ISIXHOSA ULWIMI LWESIBINI OLONGEZELEWEYO
IBANGA 10-12
2021
1
,ISIQULATHO
UMXHOLO IPHEPHA
1 Isahluko 1
1.1 Bhota mfundi webanga 10-12 6
1.2 Indlela yokusebenzisa esi sikhokelo 7
1.3 Iingcebiso eziphambili zokufunda 7
1.4 Omawukwenze ngomhla wokubhala iimviwo 8
1.5 Amagqabantshintshi ngobume bephepha lesi-3: Ukubhala nokunikezela 9
1.6 Ingaba abavavanyi bafuna ntoni kuwe mfundi xa ubhala eli phepha 12
1.7 Amanyathelo amawuwathabathe xa ubhala isincoko eluviweni 13
ISAHLUKO 2: IZINCOKO 14
1 AMANQAKU AMALUNGA NEZINCOKO 14
ICANDELO A: IZINCOKO
1.1 Isakhiwo sesincoko 15
1.2 Isincoko esibalisayo
1.3 Isincoko esichazayo
2 IINDIDI ZEZINCOKO 19
2.1 Isincoko esibalisayo 19
2.2 Isincoko esichazayo 21
2.3 Isincoko esixoxayo 22
2.4 Isincoko esicamngcayo 25
2.5 Isincoko esivelela amacala omabini 29
3 ISAHLUKO SESI-3 UKUBHALWA KWEZINCOKO KUSETYENZISWA 32
IMIFANEKISO
4 ISAHLUKO SESI-4 IZIHLOKO 35
ZEZINCOKEZIYIMICAPHULO/AMAQHALO NEZACI
5 ISAHLUKO 5 :ICANDELO B: IMIHLATHI 38
5.1 Ileta yobuhlobo/ engekho sesikweni 39
5.2 Ileta yaseburhulumenteni / esesikweni 41
5.3 I-ajenda nemizuzu yentlanganiso 45
5.4 Isivi neleta ekhaphayo 45
5.5 I-obhitshuwari 48
5.6 Udliwano-ndlebe 50
5.5 Ingxoxo yababini 52
5.7 Intetho 54
5.9 Ingxelo 58
2
, 5.10 Inqaku lemagazini 61
5.11 Inqaku lephephandaba 62
5.12 Irivyu (isigxeko-ncomo) 64
5.13 I-imeyile 67
6 ISAHLUKO 6: ICANDELO C: IMIHLATHI EMIFUTSHANE 69
ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO NOLWIMI
LWESIBINI OLONGEZELELWEYO
6.1 Isibhengezo 69
6.2 Ikhadi lesimemo 70
6.3 Ukubhalwa kweflaya 72
6.4 Ipowusta 73
6.5 Ungeniso kwidayari 76
6.6 Umyalezo omfutshane weSelula (SMS) 78
6.7 Imiyalelo 80
6.8 Izalathisi
7 IZIHLOMELELO: IIRUBRIKHI ZOKUHLOLA IZINCOKO NEMIHLATHI
7.1 IRUBRIKHI YOKUHLOLA ISINCOKO (ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA)
7.2 IRUBRIKHI YOKUHLOLA ISINCOKO (ULWIMI LOKUQALA
OLONGEZELELWEYO)
7.3 IRUBRIKHI YOKUHLOLA ISINCOKO (ULWIMI LWESIBINI
OLONGEZELELWEYO)
7.4 IRUBRIKHI UKUHLOLA IMIHLATHI (ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA)
7.5 IRUBRIKHI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIDE (ISIXHOSA ULWIMI
LOKUQALA)
7.6 IRUBRIKHI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIDE (ISIXHOSA ULWIMI LWESIBINI
OLONGEZELELWEYO)
7.7 IRUBRIKHI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIFUTSHANE (ISIXHOSA ULWIMI
LOKUQALA OLONGEZELELWEYO)
7.8 IRUBRIKHI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIFUTSHANE (ISIXHOSA ULWIMI
LWESIBINI OLONGEZELWEYO)
3
, ISAHLUKO 1: INTSHAYELELO EYA KUMFUNDI
1.1 Bhota mfundi webanga le-10-12
Esi sisikhokelo sokufunda soncwadi esibizwa ngokuba yiMind the Gap esenzelwe ukuncedisana nawe
mfundi xa ulungiselela iimviwo zakho zebanga le-12 ukuphela konyaka.
Amaphepha eemviwo zolwimi lwesiXhosa ngokwemigangatho (Umz olwaseKhaya, olokuQala
oloNgezeleweyo kunye nolwesiBini oloNgezeleweyo) mathathu: Iphepha lokuqala: Ukusetyenziswa
kolwimi ngokusemxholweni, Iphepha lesi-2: Uncwadi, Iphepha lesithathu: Ukubhala.
Olu xwebhu mfundi lusisikokhelo sokufunda iphepha lesi-3 kwisakhono sokubhala nokunikezela
nokuzilungiselela xa uza kubhala iimviwo.
Eli phepha lesi-3: Ukubhala nokunikezela liquka ezi tekisi zilandleyo:
● Izincoko
● Imihlathi emide
● Imihlathi emifutshane.
Esi sikhokelo sokufunda, ukuyila, ukubhala nokuhlola isakhono sokubhala nokunikezela ibanga 10-12
sigxile kwiindidi zezincoko, iindidi zemihlathi emide nemifutshane, ingcaciso, iimpawu/izakhiwo
ngetekisi nganye.
Jonga kule theyibhile ingezantsi ekubonisa ukuba iitekisi zifundwa kowuphi umgangatho wesifundo
Umgangatho wesifundo Ibanga Itekisi
IsiXhosa Ulwimi lwaseKhaya 10-12 Isincoko
Imihlathi
IsiXhosa ULwimi lokuQala oloNgezelelweyo 10-12 Isincoko
Imihlathi emide
Imihlathi emifutshane
IsiXhosa ULwimi lwesiBini oloNgezelelweyo 10-12 Isincoko
Imihlathi emide
Imihlathi emifutshane
4
ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA
ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO
ISIXHOSA ULWIMI LWESIBINI OLONGEZELEWEYO
IBANGA 10-12
2021
1
,ISIQULATHO
UMXHOLO IPHEPHA
1 Isahluko 1
1.1 Bhota mfundi webanga 10-12 6
1.2 Indlela yokusebenzisa esi sikhokelo 7
1.3 Iingcebiso eziphambili zokufunda 7
1.4 Omawukwenze ngomhla wokubhala iimviwo 8
1.5 Amagqabantshintshi ngobume bephepha lesi-3: Ukubhala nokunikezela 9
1.6 Ingaba abavavanyi bafuna ntoni kuwe mfundi xa ubhala eli phepha 12
1.7 Amanyathelo amawuwathabathe xa ubhala isincoko eluviweni 13
ISAHLUKO 2: IZINCOKO 14
1 AMANQAKU AMALUNGA NEZINCOKO 14
ICANDELO A: IZINCOKO
1.1 Isakhiwo sesincoko 15
1.2 Isincoko esibalisayo
1.3 Isincoko esichazayo
2 IINDIDI ZEZINCOKO 19
2.1 Isincoko esibalisayo 19
2.2 Isincoko esichazayo 21
2.3 Isincoko esixoxayo 22
2.4 Isincoko esicamngcayo 25
2.5 Isincoko esivelela amacala omabini 29
3 ISAHLUKO SESI-3 UKUBHALWA KWEZINCOKO KUSETYENZISWA 32
IMIFANEKISO
4 ISAHLUKO SESI-4 IZIHLOKO 35
ZEZINCOKEZIYIMICAPHULO/AMAQHALO NEZACI
5 ISAHLUKO 5 :ICANDELO B: IMIHLATHI 38
5.1 Ileta yobuhlobo/ engekho sesikweni 39
5.2 Ileta yaseburhulumenteni / esesikweni 41
5.3 I-ajenda nemizuzu yentlanganiso 45
5.4 Isivi neleta ekhaphayo 45
5.5 I-obhitshuwari 48
5.6 Udliwano-ndlebe 50
5.5 Ingxoxo yababini 52
5.7 Intetho 54
5.9 Ingxelo 58
2
, 5.10 Inqaku lemagazini 61
5.11 Inqaku lephephandaba 62
5.12 Irivyu (isigxeko-ncomo) 64
5.13 I-imeyile 67
6 ISAHLUKO 6: ICANDELO C: IMIHLATHI EMIFUTSHANE 69
ISIXHOSA ULWIMI LOKUQALA OLONGEZELELWEYO NOLWIMI
LWESIBINI OLONGEZELELWEYO
6.1 Isibhengezo 69
6.2 Ikhadi lesimemo 70
6.3 Ukubhalwa kweflaya 72
6.4 Ipowusta 73
6.5 Ungeniso kwidayari 76
6.6 Umyalezo omfutshane weSelula (SMS) 78
6.7 Imiyalelo 80
6.8 Izalathisi
7 IZIHLOMELELO: IIRUBRIKHI ZOKUHLOLA IZINCOKO NEMIHLATHI
7.1 IRUBRIKHI YOKUHLOLA ISINCOKO (ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA)
7.2 IRUBRIKHI YOKUHLOLA ISINCOKO (ULWIMI LOKUQALA
OLONGEZELELWEYO)
7.3 IRUBRIKHI YOKUHLOLA ISINCOKO (ULWIMI LWESIBINI
OLONGEZELELWEYO)
7.4 IRUBRIKHI UKUHLOLA IMIHLATHI (ISIXHOSA ULWIMI LWASEKHAYA)
7.5 IRUBRIKHI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIDE (ISIXHOSA ULWIMI
LOKUQALA)
7.6 IRUBRIKHI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIDE (ISIXHOSA ULWIMI LWESIBINI
OLONGEZELELWEYO)
7.7 IRUBRIKHI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIFUTSHANE (ISIXHOSA ULWIMI
LOKUQALA OLONGEZELELWEYO)
7.8 IRUBRIKHI YOKUHLOLA IMIHLATHI EMIFUTSHANE (ISIXHOSA ULWIMI
LWESIBINI OLONGEZELWEYO)
3
, ISAHLUKO 1: INTSHAYELELO EYA KUMFUNDI
1.1 Bhota mfundi webanga le-10-12
Esi sisikhokelo sokufunda soncwadi esibizwa ngokuba yiMind the Gap esenzelwe ukuncedisana nawe
mfundi xa ulungiselela iimviwo zakho zebanga le-12 ukuphela konyaka.
Amaphepha eemviwo zolwimi lwesiXhosa ngokwemigangatho (Umz olwaseKhaya, olokuQala
oloNgezeleweyo kunye nolwesiBini oloNgezeleweyo) mathathu: Iphepha lokuqala: Ukusetyenziswa
kolwimi ngokusemxholweni, Iphepha lesi-2: Uncwadi, Iphepha lesithathu: Ukubhala.
Olu xwebhu mfundi lusisikokhelo sokufunda iphepha lesi-3 kwisakhono sokubhala nokunikezela
nokuzilungiselela xa uza kubhala iimviwo.
Eli phepha lesi-3: Ukubhala nokunikezela liquka ezi tekisi zilandleyo:
● Izincoko
● Imihlathi emide
● Imihlathi emifutshane.
Esi sikhokelo sokufunda, ukuyila, ukubhala nokuhlola isakhono sokubhala nokunikezela ibanga 10-12
sigxile kwiindidi zezincoko, iindidi zemihlathi emide nemifutshane, ingcaciso, iimpawu/izakhiwo
ngetekisi nganye.
Jonga kule theyibhile ingezantsi ekubonisa ukuba iitekisi zifundwa kowuphi umgangatho wesifundo
Umgangatho wesifundo Ibanga Itekisi
IsiXhosa Ulwimi lwaseKhaya 10-12 Isincoko
Imihlathi
IsiXhosa ULwimi lokuQala oloNgezelelweyo 10-12 Isincoko
Imihlathi emide
Imihlathi emifutshane
IsiXhosa ULwimi lwesiBini oloNgezelelweyo 10-12 Isincoko
Imihlathi emide
Imihlathi emifutshane
4