Analyse van de jaarrekening
Vennootschapsvorm
Eenmanszaak
- Voordelen:
o Geen min kapitaal
o Beslissingsmacht, bestuur, werking ligt bij 1 persoon
o Minder boekhoudkundige, administratieve verplichtingen
o Grote autonomie, flexibiliteit
o Alle winst voor eigenaar
- Nadelen:
o Onbeperkte aansprakelijkheid
o Ondernemer moet alles zelf financieren
o Beperkte bestaansduur
Erfopvolging (moeilijk overdragen)
Ziekte/sterfgeval
o Beperkte activiteiten
o Hogere persoonsbelasting
Vennootschap
- In Belgisch recht:
o Kan opgericht worden door 1 of meer personen
o Die overeenkomen iets in gemeenschap te brengen (kapitaal)
o Door middel van een overeenkomst
o Uitoefening van 1 of meer activiteiten
o Met als doel de winst die onder elkaar kan verdeeld worden
- Voordelen:
o Scheiding van privé en bedrijfsvermogen
o Vaak beperkte aansprakelijkheid
o Verschillende personen kunnen investeren
o Onbeperkte bestaansduur
o Lagere vennootschapsbelasting
o Meer deskundigheid
o Gemakkelijk krediet te krijgen
- Nadelen:
o Meer administratieve verplichtingen (jaarrekening publiceren)
o Beleid en winst over meerdere personen verdeeld
o Bij grote bedrijven: scheiding van ah en management (controle noodzakelijk)
o Meer oprichtingskosten
- 2 vormen die wij gaan zien:
o NV
61 500 startkapitaal
25% (15 375) onmiddellijk storten
Beperkte aansprakelijkheid
Aandelen onbeperkt overdraagbaar
Min 3 bestuurders
Min 1 AH
1
, o BV:
Geen startkapitaal
Beperkte aansprakelijkheid
Aandelen beperkt overdraagbaar
Min 1 bestuurder
Oprichtingsakte en statuten
- Statuten = afspraken van de vennootschap
- Oprichtingsakte wordt verleden voor notaris (authentiek)
o Als oprichtingsakte verlijd dan heeft vennootschap rechtspersoonlijkheid
- In oprichtingsakte wordt het aanvangsvermogen vastgelegd:
o NV: geplaatst kapitaal
o BV: inbreng buiten kapitaal (hier inbreng in nijverheid mogelijk)
- Maatregelen wetgeven omtrent aanvangsvermogen:
o Oprichtersaansprakelijkheid = als faillissement binnen 3 jaar en aanvangsvermogen
onvoldoende was voor werking van 2 jaar -> wel aansprakelijk
o Minimum inbreng en minimumvolstorting (al besproken)
Maar in NV: moet inbreng in natura binnen 5 jaar volledig gestort zijn
BV: bij oprichting alles gestort
- Beide vormen hebben financiel plan nodig bij opstarting
Begroting
- Voor minimum 2 jaar
- Doel: verifieren of er geen cashflow problemen gaan zijn
- Rekening houden met BTW
- Geen afschrijvingen
- 3 categorieen:
o Operationele cyclus: dagdagelijkse activiteiten
Huur, omzet, loon, grondstoffen
o Investeringscyclus: investeringen in vaste activa
o Financieringscyclus: welk vermogen is beschikbaar?
Inbreng,
Resultatenrekening
- Na 12 en 24 maanden
- Geen btw op RR (enkel op eindresultaat) wel op balans
- En ook balans = staat van de bezittingen en de schulden (LT en KT) en zal vooral gebruikt
worden voor het bepalen van de liquiditeitspositie, het inschatten dat de korte termijn
schulden kunnen betaald worden
o Winst vorig bj van balans haal je uit RR
- Afschrijvingen
- Op einde verschuldigde btw berekenen (apart!)
o Deze BTW bijtellen/aftrekken bij belastingen op balans
- Enkel wat verkocht is in RR
o Dus overblijvende voorraad aftrekken
2
,Inleidende beschouwingen
- Moet jaarrekening publiceren?
- Respecteert wettelijke verplichtingen qua leerlegging jaarrekening?
o Binnen 6 maanden na einde boekjaar neerleggen bij av
o En binnen 30 dagen na goedkeuring AV neerleggen bij nationale bank
- Volgens welk schema publiceren?
- Moet geconsolideerde jaarrekening opstellen?
- Wat is impact op kwaliteit van de jaarrekening
o Volledig schema beste want: meer details, toelichting uitgebreider, jaarverslag,
verslag van commissaris (analyse van de jaarrekening op een meer accurate manier
gebeuren aangezien er ook informatie is over belangrijke feiten na balansdatum)
Voorbereidende fase: sector informatie
- Kijken naar Q1 en Q3: zit daar veel variatie op?
Voorbereidende fase: onderneming gebonden informatie
Algemeen
- Is de onderneming al oud? -> verwacht je stevige balansstructuur (in statuten)
- Wat is de aandeelhoudersstructuur? Familiaal? -> stevige balansstructuur (in statuten)
- Bekijk groepsstructuur (balans + toelichtingen)
o Hebben dochters borg van moeder (slecht)
o Zijn er opbrengsten uit het financieel vast activa? Dragen de dochters bij?
o Is resultaat geconsolideerde rekening hoger dan de enkelvoudige jaarrekening?
o Belangrijkste info is EV en winst van dochterondernemingen maar deze info
ontbreekt soms
Specifiek betrekking hebbend op het boekjaar (enkel voor volledig
schema)
- Verslag van commissaris-revisor (= opinie van externe onafhankelijke over financiële
gezondheid)
o Oordeel zonder voorbehoud: geen probleem met financieel beeld of continuïteit
o Oordeel met voorbehoud: niet alles klopt, meestal continuïteit probleem (denkt vb.
dat er waardeverminderingen moeten gebeuren)
o Oordeel met onthouding: commissaris wilt geen uitspraak doen (geen zin meer om
ratio’s te berekenen, gewoon niet meer met dit bedrijf verder gaan)
o Afkeurend oordeel: globaal geen getrouw beeld
- Jaarverslag:
o Feiten na balansdatum? (Toelichtingen)
o Winstmanagement?
Veel activeren: in begin meer winst, later lagere winst (balans)
Elimineren van oprichtingskosten (geen vast actief) (balans)
Het elimineren van de oprichtingskosten uit
de balans heeft een negatief effect op het eigen vermogen van
de onderneming en een negatief effect op de winst van het boekjaar
Veel bestellingen in uitvoer (zien financiële niet graag)
Weinig afschrijvingen (of terugname), waardeverminderingen (of veel
terugname), voorzieningen (of veel terugname)
3
, Zijn de waarderingsregels verandert?
o Zijn er verleende waarborgen? (= hebben de banken vertrouwen in de
onderneming?)
Zijn er schulden en wat voor schulden? LT of KT?
Veel waarborgen op die schulden? (Toelichtingen van RR) -> weinig
vertrouwen van banken (ook kijken binnen groep)
o Kijken naar convenanten (= vereisten die bank oplegt): niet altijd beschikbaar want
moet niet publiceren
Kerncijfers uit de balans
Beargumenteer op basis van de kerncijfers uit de balans of de
balansstructuur gezond is
1. LT-schulden kunnen betaald worden met LT-middelen: PV > UVA
o PV = permanent vermogen = LT-passiva = VV op LT (voorzieningen, uitgestelde
belastingen, schulden >1j) + EV (niet in formularium) (KT)
o UVA = uitgebreid vast activa = vorderingen > 1 jaar + vast actief (FVA en MVA) (niet in
formularium) (KT)
UVA bestaat uit de IVA, MVA, FVA en vorderingen op meer dan 1 jaar
o => goede balansstructuur vereist dat de lange termijnbronnen, die bestaan uit eigen
vermogen en de schulden lange termijn, > dan de lange termijn aanwendingen, die
bestaan uit de vaste activa en de vorderingen op meer dan één jaar.
2. Wat realiseerbaar is op KT is groter dan wat eisbaar is op KT: BVLA > VVKT
o BVLA = beperkt vlottend actief = vlottend actief – vorderingen > 1 jaar (niet in
formularium) (KT)
o VVKT = passief KT = schulden < 1 jaar + overlopende rekeningen (niet in formularium)
(KT)
Als slecht betekend niet automatisch dat bedrijf zal falen, samenstellingen zijn ook belangrijk
o Het hebben van een ongezonde balansstructuur (BVLA < VVKT) leidt niet altijd tot het
falen van de onderneming indien de eisbaarheid van de korte termijnschulden laag is
o Het hebben van een ongezonde balansstructuur (BVLA < VVKT) leidt niet altijd tot het
falen van de onderneming indien de realiseerbaarheid van de beperkte vlottende
activa hoog is
o Het hebben van een ongezonde balansstructuur (BVLA < VVKT) leidt niet altijd tot het
falen van de onderneming indien de eisbaarheid van de lange termijn schulden hoog
is
3. EV/TV > 1/3 (LT)
Zijn er onmiddellijke financiële problemen? Beargumenteer obv
onderliggende componenten
- Eisbaarheid van KT-schulden (van hoog naar laag):
o RSZ (kan eenzijdig faillissement aanvragen), belastingen, personeel
Hebben van onbetaalde RSZ -> zeer slecht
o Bankschulden, handelsschulden, overige schulden
- Realiseerbaarheid BVLA:
o Veel vorderingen => niet goed (ben je niet zeker van of je ze krijgt en wanneer)
o Liquide beste dan voorraden en als laatste vorderingen
- Samenstelling van PV:
o Niet te veel VVLT tov EV (liefst veel PV)
4
Vennootschapsvorm
Eenmanszaak
- Voordelen:
o Geen min kapitaal
o Beslissingsmacht, bestuur, werking ligt bij 1 persoon
o Minder boekhoudkundige, administratieve verplichtingen
o Grote autonomie, flexibiliteit
o Alle winst voor eigenaar
- Nadelen:
o Onbeperkte aansprakelijkheid
o Ondernemer moet alles zelf financieren
o Beperkte bestaansduur
Erfopvolging (moeilijk overdragen)
Ziekte/sterfgeval
o Beperkte activiteiten
o Hogere persoonsbelasting
Vennootschap
- In Belgisch recht:
o Kan opgericht worden door 1 of meer personen
o Die overeenkomen iets in gemeenschap te brengen (kapitaal)
o Door middel van een overeenkomst
o Uitoefening van 1 of meer activiteiten
o Met als doel de winst die onder elkaar kan verdeeld worden
- Voordelen:
o Scheiding van privé en bedrijfsvermogen
o Vaak beperkte aansprakelijkheid
o Verschillende personen kunnen investeren
o Onbeperkte bestaansduur
o Lagere vennootschapsbelasting
o Meer deskundigheid
o Gemakkelijk krediet te krijgen
- Nadelen:
o Meer administratieve verplichtingen (jaarrekening publiceren)
o Beleid en winst over meerdere personen verdeeld
o Bij grote bedrijven: scheiding van ah en management (controle noodzakelijk)
o Meer oprichtingskosten
- 2 vormen die wij gaan zien:
o NV
61 500 startkapitaal
25% (15 375) onmiddellijk storten
Beperkte aansprakelijkheid
Aandelen onbeperkt overdraagbaar
Min 3 bestuurders
Min 1 AH
1
, o BV:
Geen startkapitaal
Beperkte aansprakelijkheid
Aandelen beperkt overdraagbaar
Min 1 bestuurder
Oprichtingsakte en statuten
- Statuten = afspraken van de vennootschap
- Oprichtingsakte wordt verleden voor notaris (authentiek)
o Als oprichtingsakte verlijd dan heeft vennootschap rechtspersoonlijkheid
- In oprichtingsakte wordt het aanvangsvermogen vastgelegd:
o NV: geplaatst kapitaal
o BV: inbreng buiten kapitaal (hier inbreng in nijverheid mogelijk)
- Maatregelen wetgeven omtrent aanvangsvermogen:
o Oprichtersaansprakelijkheid = als faillissement binnen 3 jaar en aanvangsvermogen
onvoldoende was voor werking van 2 jaar -> wel aansprakelijk
o Minimum inbreng en minimumvolstorting (al besproken)
Maar in NV: moet inbreng in natura binnen 5 jaar volledig gestort zijn
BV: bij oprichting alles gestort
- Beide vormen hebben financiel plan nodig bij opstarting
Begroting
- Voor minimum 2 jaar
- Doel: verifieren of er geen cashflow problemen gaan zijn
- Rekening houden met BTW
- Geen afschrijvingen
- 3 categorieen:
o Operationele cyclus: dagdagelijkse activiteiten
Huur, omzet, loon, grondstoffen
o Investeringscyclus: investeringen in vaste activa
o Financieringscyclus: welk vermogen is beschikbaar?
Inbreng,
Resultatenrekening
- Na 12 en 24 maanden
- Geen btw op RR (enkel op eindresultaat) wel op balans
- En ook balans = staat van de bezittingen en de schulden (LT en KT) en zal vooral gebruikt
worden voor het bepalen van de liquiditeitspositie, het inschatten dat de korte termijn
schulden kunnen betaald worden
o Winst vorig bj van balans haal je uit RR
- Afschrijvingen
- Op einde verschuldigde btw berekenen (apart!)
o Deze BTW bijtellen/aftrekken bij belastingen op balans
- Enkel wat verkocht is in RR
o Dus overblijvende voorraad aftrekken
2
,Inleidende beschouwingen
- Moet jaarrekening publiceren?
- Respecteert wettelijke verplichtingen qua leerlegging jaarrekening?
o Binnen 6 maanden na einde boekjaar neerleggen bij av
o En binnen 30 dagen na goedkeuring AV neerleggen bij nationale bank
- Volgens welk schema publiceren?
- Moet geconsolideerde jaarrekening opstellen?
- Wat is impact op kwaliteit van de jaarrekening
o Volledig schema beste want: meer details, toelichting uitgebreider, jaarverslag,
verslag van commissaris (analyse van de jaarrekening op een meer accurate manier
gebeuren aangezien er ook informatie is over belangrijke feiten na balansdatum)
Voorbereidende fase: sector informatie
- Kijken naar Q1 en Q3: zit daar veel variatie op?
Voorbereidende fase: onderneming gebonden informatie
Algemeen
- Is de onderneming al oud? -> verwacht je stevige balansstructuur (in statuten)
- Wat is de aandeelhoudersstructuur? Familiaal? -> stevige balansstructuur (in statuten)
- Bekijk groepsstructuur (balans + toelichtingen)
o Hebben dochters borg van moeder (slecht)
o Zijn er opbrengsten uit het financieel vast activa? Dragen de dochters bij?
o Is resultaat geconsolideerde rekening hoger dan de enkelvoudige jaarrekening?
o Belangrijkste info is EV en winst van dochterondernemingen maar deze info
ontbreekt soms
Specifiek betrekking hebbend op het boekjaar (enkel voor volledig
schema)
- Verslag van commissaris-revisor (= opinie van externe onafhankelijke over financiële
gezondheid)
o Oordeel zonder voorbehoud: geen probleem met financieel beeld of continuïteit
o Oordeel met voorbehoud: niet alles klopt, meestal continuïteit probleem (denkt vb.
dat er waardeverminderingen moeten gebeuren)
o Oordeel met onthouding: commissaris wilt geen uitspraak doen (geen zin meer om
ratio’s te berekenen, gewoon niet meer met dit bedrijf verder gaan)
o Afkeurend oordeel: globaal geen getrouw beeld
- Jaarverslag:
o Feiten na balansdatum? (Toelichtingen)
o Winstmanagement?
Veel activeren: in begin meer winst, later lagere winst (balans)
Elimineren van oprichtingskosten (geen vast actief) (balans)
Het elimineren van de oprichtingskosten uit
de balans heeft een negatief effect op het eigen vermogen van
de onderneming en een negatief effect op de winst van het boekjaar
Veel bestellingen in uitvoer (zien financiële niet graag)
Weinig afschrijvingen (of terugname), waardeverminderingen (of veel
terugname), voorzieningen (of veel terugname)
3
, Zijn de waarderingsregels verandert?
o Zijn er verleende waarborgen? (= hebben de banken vertrouwen in de
onderneming?)
Zijn er schulden en wat voor schulden? LT of KT?
Veel waarborgen op die schulden? (Toelichtingen van RR) -> weinig
vertrouwen van banken (ook kijken binnen groep)
o Kijken naar convenanten (= vereisten die bank oplegt): niet altijd beschikbaar want
moet niet publiceren
Kerncijfers uit de balans
Beargumenteer op basis van de kerncijfers uit de balans of de
balansstructuur gezond is
1. LT-schulden kunnen betaald worden met LT-middelen: PV > UVA
o PV = permanent vermogen = LT-passiva = VV op LT (voorzieningen, uitgestelde
belastingen, schulden >1j) + EV (niet in formularium) (KT)
o UVA = uitgebreid vast activa = vorderingen > 1 jaar + vast actief (FVA en MVA) (niet in
formularium) (KT)
UVA bestaat uit de IVA, MVA, FVA en vorderingen op meer dan 1 jaar
o => goede balansstructuur vereist dat de lange termijnbronnen, die bestaan uit eigen
vermogen en de schulden lange termijn, > dan de lange termijn aanwendingen, die
bestaan uit de vaste activa en de vorderingen op meer dan één jaar.
2. Wat realiseerbaar is op KT is groter dan wat eisbaar is op KT: BVLA > VVKT
o BVLA = beperkt vlottend actief = vlottend actief – vorderingen > 1 jaar (niet in
formularium) (KT)
o VVKT = passief KT = schulden < 1 jaar + overlopende rekeningen (niet in formularium)
(KT)
Als slecht betekend niet automatisch dat bedrijf zal falen, samenstellingen zijn ook belangrijk
o Het hebben van een ongezonde balansstructuur (BVLA < VVKT) leidt niet altijd tot het
falen van de onderneming indien de eisbaarheid van de korte termijnschulden laag is
o Het hebben van een ongezonde balansstructuur (BVLA < VVKT) leidt niet altijd tot het
falen van de onderneming indien de realiseerbaarheid van de beperkte vlottende
activa hoog is
o Het hebben van een ongezonde balansstructuur (BVLA < VVKT) leidt niet altijd tot het
falen van de onderneming indien de eisbaarheid van de lange termijn schulden hoog
is
3. EV/TV > 1/3 (LT)
Zijn er onmiddellijke financiële problemen? Beargumenteer obv
onderliggende componenten
- Eisbaarheid van KT-schulden (van hoog naar laag):
o RSZ (kan eenzijdig faillissement aanvragen), belastingen, personeel
Hebben van onbetaalde RSZ -> zeer slecht
o Bankschulden, handelsschulden, overige schulden
- Realiseerbaarheid BVLA:
o Veel vorderingen => niet goed (ben je niet zeker van of je ze krijgt en wanneer)
o Liquide beste dan voorraden en als laatste vorderingen
- Samenstelling van PV:
o Niet te veel VVLT tov EV (liefst veel PV)
4
