Samenvatting vergrijzende maatschappij

Is Een vergrijzende
maatschappij:
gevolgen voor en
invloed op zorg
1.Een kennismaking met Belgische sociale
zekerheid
1.1. Inleiding
Het belang van sociale zekerheid

 Klassieke sociale zekerheid heeft 5 takken
o Rust en overlevingspensioenen
o Werkloosheid
o Beroepsrisico’s
o Ziekte- en invaliditeitsverzekering
o Jaarlijkse vakantie
 Sinds 2019 is gezinsbijslag verdwenen  nu groeipakket
 Sociale bijstand of residuaire regelingen
o Leefloon – inkomensgarantie voor ouderen
o Tegemoetkomingen aan gehandicapten
o Gewaarborgde gezinsbijslag  nieuwe systeem gaat verdwijnen vanaf geboren na 2019
 Gehele klassieke socialezekerheidsstelsel heeft 3 stelsels
o Stelsel voor werknemers – zelfstandigen – ambtenaren
o Elk stelsel heeft eigen kenmerken in sociale bijdragen en financiering
 Sociale zekerheid zorgt voor
o Bij loonverlies een vervangingsinkomen
o Bij sociale lasten zoals kinderen opvoeden is er een aanvulling op inkomen
o Onvrijwillig niet over beroepsinkomen beschikt er is bijstandsuitkeringen

1.2. Organisatie
1.2.1. Werknemer stelsel
 Is de RSZ (rijksdienst voor Sociale Zekerheid)
 Int werknemers en werkgevers bijdragen voor sociale zekerheid
 Gebeurt door betalingsinstellingen  parastatale instellingen
o RVA: rijksdienst voor arbeidsvoorziening
o FPD: federale pensioendienst
o RIZIV: rijksinstituut voor ziekte en invaliditeitsverzekering
o FEDRIS: federaal agentschap voor beroepsrisico’s
o RJV: rijksdienst voor jaarlijkse vakantie


1

,2

, 1.2.2. Zelfstandigen
 Vier takken in sociale zekerheid:
o Geneeskundige verzorging- arbeidsongeschiktheid- moeder of
vaderschapsverzekering- pensioen en bankroet
 Sluiten zich aan en betalen aan sociaal verzekeringsfonds  nationale hulpkas voor
sociale verzekeringen der zelfstandigen
 Rijksinstituut voor sociale verzekeringen der zelfstandigen ook uitkeringen uit betalen
o Innen van bijdragen
o Coördineren van uitbetaling van uitkeringen
 Dus niet werkloosheid en jaarlijkse vakantie, arbeidsongevallen en beroepsziekten!

1.2.3. Ambtenaren
 Personeelsleden van plaatselijke en provinciale overheden
 RSZPPO: rijksdienst voor sociale zekerheid van plaatselijke en provinciale
overheidsdiensten
 Overheid is verantwoordelijk voor inning en uitbetaling van bijdragen
o Uitzondering: bijdrage geneeskundige verzorging zelfde als bij werknemers
 Grotendeels gelijk met werknemers
o Gezondheidszorg en gezinsbijslag volledig hetzelfde
o Nauwe aansluiting op vlak van arbeidsongevallen en beroepsziekten
 Toch verschilpunten:
o Pensioenen
o Geen werkloosheidsregeling!

1.3. Solidariteitsprincipe in sociale zekerheid
 Solidariteit tussen:
o Werkenden en werklozen
o Jongeren en ouderen
o Gezonden en zieken
o Mensen met inkomen en zonder
o Gezinnen zonder kinderen en met kinderen
 Gewaarborgd doordat:
o Werkende mensen bijdragen moeten betalen in verhouding van loon
o Financiering gebeurt door gemeenschap dat alle burgers samen zijn
o Vakbonden, ziekenfondsen en werkgeverorganisaties mee beslissen over aspecten van
systeem

2.Belgische sociale zekerheidsstelsel van
naderbij bekeken
2.1. Belgische sociale zekerheidsstelsel voor
werknemers
2.1.1. Toepassingsgebied
 Alle werknemers vallen in België onder arbeidsovereenkomst in dienst van werkgever
 Sociale zekerheid is voor alle werknemers en gevers die arbeidsovereenkomst hebben
o Is doorslaggevend.
 Beroepsactiviteiten in buitenland  internationale overeenkomsten


3