Samenvatting Professionele ontwikkeling 2
1 FISCAAL – JURIDISCHE – BOEKHOUDKUNDIGE ACHTERGROND
BTW(=Belasting Toegevoegde waarde)
- Is een verbruiksbelasting
- Ze wordt uiteindelijk betaald door de eindconsument (de persoon die het product of de
dienst gebruikt).
- Tussenschakels (zoals groothandels en winkels) innen BTW bij hun klanten, maar
trekken de BTW die ze zelf al betaald hebben bij hun leveranciers er eerst van af. Ze
betalen dus alleen BTW op de toegevoegde waarde (hun winstmarge= toegevoegde
waarde).
Waarom BTW?
- Het is een manier voor de overheid om consumptie te belasten in plaats van inkomen
- Je kunt BTW vermijden door simpelweg niet te consumeren (je koopt dan niets→ geen
BTW).
- Overheden gebruiken verschillende tarieven om bepaalde sectoren te remmen of te
stimuleren.
Tarieven in België
- 21% → standaardtarief (voor de meeste goederen en diensten)
- 12% → voor o.a. sociale huisvesting en bepaalde voedingsproducten.
- 6% → voor basisbehoeften, zoals voeding, water, geneesmiddelen en boeken
Soms worden tijdelijke verlagingen gebruikt om de economie te stimuleren (bv. In de
bouwsector)
Europese regels
- BTW is de enige belasting die Europees geregeld is.
- Het systeem is overal in EU hetzelfde, maar de tarieven verschillen per land
- Binnen de EU wordt een levering gezien als intracommunautaire handel (geen echte
‘export’)
- Buiten de EU gelden andere regels (échte export).
Voorbeeld: berekening van BTW in de keten
1) Groothandel verkoopt aan winkel: prijs zonder BTW= €60
o BTW= 21% van 60 = €12,60 → de winkel betaalt €72,60 in totaal
2) Winkel verkoopt aan klant voor €100 + 21% BTW = €121
3) Winkel int €21 BTW bij klant, maar heeft zelf al €12,60 betaald aan de groothandel.
o Hij moet dus €8,40 doorstorten aan de staat.
o Dat komt overeen met 21% op zijn winstmarge van €40
- Zo betaald elke schakel BTW enkel op wat zij zelf toevoegen.
Schakel Verkoopprijs exl. Btw (21%) Betaald aan Netto btw naar
btw leverancier (incl. btw) staat
Fabrikant 100 21% -(is eerste) 21
Groothandel 150 31,5 121 10,5(31,5-21)
, Winkel 275 57,75 181,5 26,25 (57,75-31,5)
Tabel uitgelegd:
- Fabrikant → Groothandel
o Fabrikant verkoopt voor €100 (exl. btw)
o Btw 21% = 21 euro
o Groothandel betaald €121 euro aan fabrikant en fabrikant stort 21 euro door aan
de staat
- Groothandel → Winkel
o Groothandel verkoopt voor €150 euro (exl. Btw, dus 50 euro toegevoegde
waarde)
o Btw 21% = €31,5 euro
o Winkel betaald 181,5 euro en groothandel stort 31,5 euro btw aan de staat, maar
vraagt 21 euro terug die hij eerder betaalde
o Netto betaald groothandel dus 10,5 euro aan de staat (21% op zijn 50 euro
marge)
- Winkel → Consument
o Winkel verkoopt voor 275 euro (exl. Btw, dus 125 euro toegevoegde waarde t.o.v.
150)
o Btw 21% = 57,75 euro
o Consument betaald 332,75 euro en kan geen btw terugvragen.
o Winkel stort 57,75 euro aan de staat, maar krijgt 31,5 euro terug die hij aan de
groothandel betaalde
o Netto betaald de winkel 26,25 euro (21% op zijn 125 euro marge)
Btw-plichtige
- Een Btw-plichtige is;
o Iedereen die geregeld en zelfstandig een economische activiteit uitoefent – met
of zonder winstoogmerk – waarbij goederen of diensten worden geleverd zoals
omschreven in het BTW wetboek
- Dat betekent:
o Een zelfstandige mondhygiënist is btw-plichtig (ook al werk je alleen en niet voor
een winstgerichte onderneming)
o Je moet dus BTW aanrekenen aan je patiënten en die aangeven aan de fiscus,
tenzij je onder een vrijstelling valt (Vb. medische beroepen met erkende
handelingen kunnen soms vrijgesteld zin)
Belangrijk om te onthouden
- De handelaar ontvangt BTW voor de staat
- De overheid kijkt toe via administratie en kan boetes opleggen bij fouten of achterstallige
aangiftes
Opdracht: Zijn de volgende personen BTW Belastingplichtig?
Stelling Belastings-plichtig? Toelichting
Een particulier voert vanuit Zwitserland een Nee Is particulier, geen
privécollectie van schilderijen in op eenmalige basis economische
activiteit
, Een boekhandelaar gevestigd in de nabijheid van een Ja Handel in
school verkoopt en verhuurt school- en leesboeken schoolbenodigdhe
den
Een bouwonderneming die in het buitenland Ja Verhuur
gevestigd is, richt occasioneel gebouwd op in België onroerend goed
Drie in België gevestigde aannemers van werken Ja
vormen een tijdelijke vereniging voor de bouw van
een brug over een autosnelweg
Loontrekkende schilder produceert na zijn dagtaak Ja
roestwerende verf die hij aan garagehouders en
carrosserieherstellers verkoopt.
Een in Antwerpen gevestigde fabrikant van Ja
kantoormeubelen verkoop 75% van zijn meubelen in
België. De overige 25% verkoopt en vervoert hij naar
meubelhandelaars in de EU.
Een in Kortrijk gevestigde fabrikant van verf verkoopt Ja
zijn volledige productie aan Franse handelaars die de
verf zelf in België komen halen.
Een hotelhouder in Antwerpen verhuurt kamers met Ja
ontbijt aan buitenlandse toeristen.
Een vennoootschap wordt opgericht voor een Ja
periode van 5 jaar uitsluitend om verdiepingswerken
aan het Albertkanaal uit te voeren.
Een advocaat regelt de echtscheiding van Ja
verschillende klanten.
Een immobiliënkantoor koopt en verkoopt gronden, Ja
oude huizen en oude bedrijfsgebouwen.
Een ingenieur in dienst van een bouwonderneming Nee Loontrekker
maakt in opdracht van de werkgever een betonstudie
voor een gebouw dat de bouwonderneming zal
oprichten. De ingenieur doet dit werk echter in het
weekend en wordt daarvoor afzonderlijk vergoed
door de werkgever.
Een studente informatica schrijft (en verkoopt) Ja
regelmatig computerprogramma’s voor een
softwareverkoper.
Starten met Btw- activiteit
- Zelfstandige: je moet je registreren bij de KBO (ondernemersnummer) om een BTW-
nummer te krijgen
- Werknemer: geen Btw-plichtig, want je doet zelf geen zelfstandige economische
activiteit.
Vrijstelling medische/paramedische beroepen
- Mondhygiënisten vallen meestal onder medische vrijstelling, maar alleen voor
therapeutische handelingen
- Welke handelingen zijn vrijgesteld?
o Parodontale behandelingen, tanden bleken na kankerbehandeling
o Voorwaarde: moet therapeutisch zijn
, - Niet vrijgesteld:
o Esthetische behandelingen: tanden bleken
o Productverkoop: tandpasta, mondspoeling, tandenborstels
- Belangrijke regels:
o Je moet je altijd registreren bij KBO
o Je rekent geen btw aan op je factuur
o Je mag geen btw aftrekken op je kosten
- Uitzondering: je kunt wel kosten aftrekken in je inkomstenbelasting (niet via Btw-
aangifte)
Kleine ondernemingen stelsel
- Als je omzet <25.000 euro/jaar:
o Keuze 1: vrijstelling kleine onderneming→ geen btw-aanrekening, geen btw-
aangifte
o Keuze 2: gewone btw-plicht → wel btw aanrekenen en aangeven
- Voorbeeld: als je alleen therapeutische zorg doet en <25k omzet, is vrijstelling klein
onderneming vaak interessant
Boekhoudvormen
Enkelvoudige boekhouding (meestal voor kleine zelfstandigen)
- Simpel: inkomsten - uitgaven = winst
- Truc: wacht met het betalen van facturen tot volgend jaar → minder kosten in huidig
jaar, meer winst
- Werkjaar: altijd 1 januari tot 31 december
Dubbele boekhouding (verplicht voor BV/NV)
- Voorzichtiger: facturen die je krijgt in jaar X boek je al in jaar X, ook al betaal je pas later
- Documenten:
o Balans (foto van 31 december)
o Resultatenrekening (film van heel het jaar)
o Jaarrekening= balans + resultatenrekening
Activa (wat je bezit) Passiva (wat je schuldig bent)
Kantoor/materiaal: €20 Vreemd vermogen: €25 (lening bank)
Financiële activa: €5 Eigen vermogen: €10 (spaargeld
Kassa: €10
Totaal: €35 Totaal €35
Uitleg sleutelbegrippen:
- Eigen vermogen= wat echt van jou is (spaargeld, winst die je hield)
o Hoe hoger, hoe rijker
o Voorbeeld: activa €100 – schulden €40 = €60 eigen vermogen (je bent 60€ rijk)
- Vreemd vermogen= wat je nog moet terugbetalen (leningen, openstaande facturen)
Gezondheidstest:
- Heb ik met een gezonde vennootschap te maken?
o Hoe hoog, hoe beter (>70 is beter)
- Eigen vermogen ÷ Totaal activa/balans totaal X 100 = eigen vermogen ratio
1 FISCAAL – JURIDISCHE – BOEKHOUDKUNDIGE ACHTERGROND
BTW(=Belasting Toegevoegde waarde)
- Is een verbruiksbelasting
- Ze wordt uiteindelijk betaald door de eindconsument (de persoon die het product of de
dienst gebruikt).
- Tussenschakels (zoals groothandels en winkels) innen BTW bij hun klanten, maar
trekken de BTW die ze zelf al betaald hebben bij hun leveranciers er eerst van af. Ze
betalen dus alleen BTW op de toegevoegde waarde (hun winstmarge= toegevoegde
waarde).
Waarom BTW?
- Het is een manier voor de overheid om consumptie te belasten in plaats van inkomen
- Je kunt BTW vermijden door simpelweg niet te consumeren (je koopt dan niets→ geen
BTW).
- Overheden gebruiken verschillende tarieven om bepaalde sectoren te remmen of te
stimuleren.
Tarieven in België
- 21% → standaardtarief (voor de meeste goederen en diensten)
- 12% → voor o.a. sociale huisvesting en bepaalde voedingsproducten.
- 6% → voor basisbehoeften, zoals voeding, water, geneesmiddelen en boeken
Soms worden tijdelijke verlagingen gebruikt om de economie te stimuleren (bv. In de
bouwsector)
Europese regels
- BTW is de enige belasting die Europees geregeld is.
- Het systeem is overal in EU hetzelfde, maar de tarieven verschillen per land
- Binnen de EU wordt een levering gezien als intracommunautaire handel (geen echte
‘export’)
- Buiten de EU gelden andere regels (échte export).
Voorbeeld: berekening van BTW in de keten
1) Groothandel verkoopt aan winkel: prijs zonder BTW= €60
o BTW= 21% van 60 = €12,60 → de winkel betaalt €72,60 in totaal
2) Winkel verkoopt aan klant voor €100 + 21% BTW = €121
3) Winkel int €21 BTW bij klant, maar heeft zelf al €12,60 betaald aan de groothandel.
o Hij moet dus €8,40 doorstorten aan de staat.
o Dat komt overeen met 21% op zijn winstmarge van €40
- Zo betaald elke schakel BTW enkel op wat zij zelf toevoegen.
Schakel Verkoopprijs exl. Btw (21%) Betaald aan Netto btw naar
btw leverancier (incl. btw) staat
Fabrikant 100 21% -(is eerste) 21
Groothandel 150 31,5 121 10,5(31,5-21)
, Winkel 275 57,75 181,5 26,25 (57,75-31,5)
Tabel uitgelegd:
- Fabrikant → Groothandel
o Fabrikant verkoopt voor €100 (exl. btw)
o Btw 21% = 21 euro
o Groothandel betaald €121 euro aan fabrikant en fabrikant stort 21 euro door aan
de staat
- Groothandel → Winkel
o Groothandel verkoopt voor €150 euro (exl. Btw, dus 50 euro toegevoegde
waarde)
o Btw 21% = €31,5 euro
o Winkel betaald 181,5 euro en groothandel stort 31,5 euro btw aan de staat, maar
vraagt 21 euro terug die hij eerder betaalde
o Netto betaald groothandel dus 10,5 euro aan de staat (21% op zijn 50 euro
marge)
- Winkel → Consument
o Winkel verkoopt voor 275 euro (exl. Btw, dus 125 euro toegevoegde waarde t.o.v.
150)
o Btw 21% = 57,75 euro
o Consument betaald 332,75 euro en kan geen btw terugvragen.
o Winkel stort 57,75 euro aan de staat, maar krijgt 31,5 euro terug die hij aan de
groothandel betaalde
o Netto betaald de winkel 26,25 euro (21% op zijn 125 euro marge)
Btw-plichtige
- Een Btw-plichtige is;
o Iedereen die geregeld en zelfstandig een economische activiteit uitoefent – met
of zonder winstoogmerk – waarbij goederen of diensten worden geleverd zoals
omschreven in het BTW wetboek
- Dat betekent:
o Een zelfstandige mondhygiënist is btw-plichtig (ook al werk je alleen en niet voor
een winstgerichte onderneming)
o Je moet dus BTW aanrekenen aan je patiënten en die aangeven aan de fiscus,
tenzij je onder een vrijstelling valt (Vb. medische beroepen met erkende
handelingen kunnen soms vrijgesteld zin)
Belangrijk om te onthouden
- De handelaar ontvangt BTW voor de staat
- De overheid kijkt toe via administratie en kan boetes opleggen bij fouten of achterstallige
aangiftes
Opdracht: Zijn de volgende personen BTW Belastingplichtig?
Stelling Belastings-plichtig? Toelichting
Een particulier voert vanuit Zwitserland een Nee Is particulier, geen
privécollectie van schilderijen in op eenmalige basis economische
activiteit
, Een boekhandelaar gevestigd in de nabijheid van een Ja Handel in
school verkoopt en verhuurt school- en leesboeken schoolbenodigdhe
den
Een bouwonderneming die in het buitenland Ja Verhuur
gevestigd is, richt occasioneel gebouwd op in België onroerend goed
Drie in België gevestigde aannemers van werken Ja
vormen een tijdelijke vereniging voor de bouw van
een brug over een autosnelweg
Loontrekkende schilder produceert na zijn dagtaak Ja
roestwerende verf die hij aan garagehouders en
carrosserieherstellers verkoopt.
Een in Antwerpen gevestigde fabrikant van Ja
kantoormeubelen verkoop 75% van zijn meubelen in
België. De overige 25% verkoopt en vervoert hij naar
meubelhandelaars in de EU.
Een in Kortrijk gevestigde fabrikant van verf verkoopt Ja
zijn volledige productie aan Franse handelaars die de
verf zelf in België komen halen.
Een hotelhouder in Antwerpen verhuurt kamers met Ja
ontbijt aan buitenlandse toeristen.
Een vennoootschap wordt opgericht voor een Ja
periode van 5 jaar uitsluitend om verdiepingswerken
aan het Albertkanaal uit te voeren.
Een advocaat regelt de echtscheiding van Ja
verschillende klanten.
Een immobiliënkantoor koopt en verkoopt gronden, Ja
oude huizen en oude bedrijfsgebouwen.
Een ingenieur in dienst van een bouwonderneming Nee Loontrekker
maakt in opdracht van de werkgever een betonstudie
voor een gebouw dat de bouwonderneming zal
oprichten. De ingenieur doet dit werk echter in het
weekend en wordt daarvoor afzonderlijk vergoed
door de werkgever.
Een studente informatica schrijft (en verkoopt) Ja
regelmatig computerprogramma’s voor een
softwareverkoper.
Starten met Btw- activiteit
- Zelfstandige: je moet je registreren bij de KBO (ondernemersnummer) om een BTW-
nummer te krijgen
- Werknemer: geen Btw-plichtig, want je doet zelf geen zelfstandige economische
activiteit.
Vrijstelling medische/paramedische beroepen
- Mondhygiënisten vallen meestal onder medische vrijstelling, maar alleen voor
therapeutische handelingen
- Welke handelingen zijn vrijgesteld?
o Parodontale behandelingen, tanden bleken na kankerbehandeling
o Voorwaarde: moet therapeutisch zijn
, - Niet vrijgesteld:
o Esthetische behandelingen: tanden bleken
o Productverkoop: tandpasta, mondspoeling, tandenborstels
- Belangrijke regels:
o Je moet je altijd registreren bij KBO
o Je rekent geen btw aan op je factuur
o Je mag geen btw aftrekken op je kosten
- Uitzondering: je kunt wel kosten aftrekken in je inkomstenbelasting (niet via Btw-
aangifte)
Kleine ondernemingen stelsel
- Als je omzet <25.000 euro/jaar:
o Keuze 1: vrijstelling kleine onderneming→ geen btw-aanrekening, geen btw-
aangifte
o Keuze 2: gewone btw-plicht → wel btw aanrekenen en aangeven
- Voorbeeld: als je alleen therapeutische zorg doet en <25k omzet, is vrijstelling klein
onderneming vaak interessant
Boekhoudvormen
Enkelvoudige boekhouding (meestal voor kleine zelfstandigen)
- Simpel: inkomsten - uitgaven = winst
- Truc: wacht met het betalen van facturen tot volgend jaar → minder kosten in huidig
jaar, meer winst
- Werkjaar: altijd 1 januari tot 31 december
Dubbele boekhouding (verplicht voor BV/NV)
- Voorzichtiger: facturen die je krijgt in jaar X boek je al in jaar X, ook al betaal je pas later
- Documenten:
o Balans (foto van 31 december)
o Resultatenrekening (film van heel het jaar)
o Jaarrekening= balans + resultatenrekening
Activa (wat je bezit) Passiva (wat je schuldig bent)
Kantoor/materiaal: €20 Vreemd vermogen: €25 (lening bank)
Financiële activa: €5 Eigen vermogen: €10 (spaargeld
Kassa: €10
Totaal: €35 Totaal €35
Uitleg sleutelbegrippen:
- Eigen vermogen= wat echt van jou is (spaargeld, winst die je hield)
o Hoe hoger, hoe rijker
o Voorbeeld: activa €100 – schulden €40 = €60 eigen vermogen (je bent 60€ rijk)
- Vreemd vermogen= wat je nog moet terugbetalen (leningen, openstaande facturen)
Gezondheidstest:
- Heb ik met een gezonde vennootschap te maken?
o Hoe hoog, hoe beter (>70 is beter)
- Eigen vermogen ÷ Totaal activa/balans totaal X 100 = eigen vermogen ratio
