Overzicht van de wijsbegeerte:
Hoofdstuk 7:
Ziekte:
Inleiding:
De vragen die we in dit hoofdstuk beantwoorden:
- Welk gemeenschappelijk kenmerk hebben ziekten?
- Wat bedoelen we eig als iemand ziek is?
De intuïtie biedt 2 antwoorden:
1. Ziekten is een ellendige toestand in 1ste plaats vr de zieke persoon
zelf
2. Er is iets mis met het lichaam of geest v een ziek persoon
Filosofen hebben die intuïties verwoord als 2 voorwaarden:
a. De schade-voorwaarde
b. De disfunctie-voorwaarde
Er zijn 4 standpunten die we in dit hoofdstuk gaan bespreken:
1) De normativisten:
o Ziekte is onwenselijk & schadelijk
2) De naturalisten:
o Ziekte is meer dan een onwenselijke of schadelijke toestand
o In eerste plaats = een ontsporing v de natuurlijke toestand
Het is een disfunctie
3) De pluralisten:
o Er zullen altijd toestanden zijn die niet voldoen aan de
voorwaarden v normativisten & naturalisten die wel ziekten
zijn
o Lijstje maken v voorwaren = niet mogelijk
o Het concept ziekte = te heterogeen
4) De eliminativisten:
o We zijn beter af zonder concepten als ziekte & gezondheid
Bespreek 3 voorbeelden v ziektevoorwaarden die we bespreken: (vb.
examenvraag)
Controleerbaarheid, schade & disfunctie
1) Normativisten:
, - De meest overtuigende vorm v normativisten afkomstig uit de
psychiatrie
o Zijn gespecialiseerd in psychische stoornissen: bv. derpessie,
obsessief-compulsieve stoornissen tegenwoordig weinig
controverse hierover maar vroeger was het wel anders
2 voorbeelden:
1) Amerikaanse psychiater Samuel Cartwright creëert nieuwe
ziektecategorie: drapetomanie:
o Sommige slaven hadden de neiging hun meester te
ontvluchten
2) Veel psychiaters beschouwden ook homoseksualiteit als een
ziekte
De visie van de normativisten: ziekte = onaangenaam of
schadelijk
Verschillende vormen v schade:
- Objectieve schade = de actoren in de omgeving v het individu zijn
van oordeel dat de toestand schadelijk is; niet het individu zelf maar
de entourage
- Subjectieve schade = het individu vindt de situatie schadelijk
Canadese psychiater Lawrie Reznek (=een normativist) beweert:
- Ziekte = is eigenlijk niet meer dan handige labels voor denk-en
gedragspatronen die een bepaalde samenleving in een bepaalde tijd
vervelend, ongepast, schadelijk of onaangenaam vindt (1)
o We drukken een ergernis of bezorgdheid uit
o Een afwijkend biologisch proces = geen noodzakelijke
voorwaarde & geen voldoende voorwaarde
Vb. homoseksualiteit:
o Er bestaat niet zoiets als ‘gay genes’ & als die er zou zijn
zou dit ook geen rol spelen in de beslissing of homoseksualiteit
een ziekte is ja of nee
Dit komt omdat mensen tegenwoordig homoseksualiteit niet meer
zien als schadelijk of afschuwelijk
Hoofdstuk 7:
Ziekte:
Inleiding:
De vragen die we in dit hoofdstuk beantwoorden:
- Welk gemeenschappelijk kenmerk hebben ziekten?
- Wat bedoelen we eig als iemand ziek is?
De intuïtie biedt 2 antwoorden:
1. Ziekten is een ellendige toestand in 1ste plaats vr de zieke persoon
zelf
2. Er is iets mis met het lichaam of geest v een ziek persoon
Filosofen hebben die intuïties verwoord als 2 voorwaarden:
a. De schade-voorwaarde
b. De disfunctie-voorwaarde
Er zijn 4 standpunten die we in dit hoofdstuk gaan bespreken:
1) De normativisten:
o Ziekte is onwenselijk & schadelijk
2) De naturalisten:
o Ziekte is meer dan een onwenselijke of schadelijke toestand
o In eerste plaats = een ontsporing v de natuurlijke toestand
Het is een disfunctie
3) De pluralisten:
o Er zullen altijd toestanden zijn die niet voldoen aan de
voorwaarden v normativisten & naturalisten die wel ziekten
zijn
o Lijstje maken v voorwaren = niet mogelijk
o Het concept ziekte = te heterogeen
4) De eliminativisten:
o We zijn beter af zonder concepten als ziekte & gezondheid
Bespreek 3 voorbeelden v ziektevoorwaarden die we bespreken: (vb.
examenvraag)
Controleerbaarheid, schade & disfunctie
1) Normativisten:
, - De meest overtuigende vorm v normativisten afkomstig uit de
psychiatrie
o Zijn gespecialiseerd in psychische stoornissen: bv. derpessie,
obsessief-compulsieve stoornissen tegenwoordig weinig
controverse hierover maar vroeger was het wel anders
2 voorbeelden:
1) Amerikaanse psychiater Samuel Cartwright creëert nieuwe
ziektecategorie: drapetomanie:
o Sommige slaven hadden de neiging hun meester te
ontvluchten
2) Veel psychiaters beschouwden ook homoseksualiteit als een
ziekte
De visie van de normativisten: ziekte = onaangenaam of
schadelijk
Verschillende vormen v schade:
- Objectieve schade = de actoren in de omgeving v het individu zijn
van oordeel dat de toestand schadelijk is; niet het individu zelf maar
de entourage
- Subjectieve schade = het individu vindt de situatie schadelijk
Canadese psychiater Lawrie Reznek (=een normativist) beweert:
- Ziekte = is eigenlijk niet meer dan handige labels voor denk-en
gedragspatronen die een bepaalde samenleving in een bepaalde tijd
vervelend, ongepast, schadelijk of onaangenaam vindt (1)
o We drukken een ergernis of bezorgdheid uit
o Een afwijkend biologisch proces = geen noodzakelijke
voorwaarde & geen voldoende voorwaarde
Vb. homoseksualiteit:
o Er bestaat niet zoiets als ‘gay genes’ & als die er zou zijn
zou dit ook geen rol spelen in de beslissing of homoseksualiteit
een ziekte is ja of nee
Dit komt omdat mensen tegenwoordig homoseksualiteit niet meer
zien als schadelijk of afschuwelijk
