Relatie en gezinstherapie
Table of Contents
CASUS VAN 1995 .......................................................................................................................... 3
LES CASUS VERVOLG 23/02/2026 .................................................................................................. 4
DEEL 1: RELATIE-EN GEZINSTHERAPIE – EEN KENNINGSMAKING ................................................... 8
LINEAIRE CAUSALITEIT ........................................................................................................................... 8
Circulaire causaliteit ..................................................................................................................... 9
Spirale Beinvloeding (escalatie) ..................................................................................................... 9
Context (de ecologie) .................................................................................................................... 9
AFSTEMMING IN THERAPIE .................................................................................................................... 11
DEEL 2: GEZINSTHERAPIE ........................................................................................................... 12
HOOFDSTUK I: PRAKTIJK OP ZOEK NAAR THEORIE – DE PARADIGMA’S ............................................................... 12
Cybernetisch paradigma ............................................................................................................. 12
Narratieve paradigma ................................................................................................................. 15
Het paradigma van het hechtingsdenken ..................................................................................... 20
HOOFDSTUK II: DE BASISCONCEPTEN EN DE GEZINSTHERAPEUTISCHE STROMINGEN ........................................... 22
Structurele stroming ................................................................................................................... 22
Strategische stroming ................................................................................................................. 24
Experientiële stroming ................................................................................................................ 24
Contextuele stroming ................................................................................................................. 25
Cybernetische stroming (of milanese school) ............................................................................... 27
Narratieve stroming .................................................................................................................... 28
Oplossingsgerichte (kortdurende) stroming .................................................................................. 29
Postmoderne (of collaboratieve) stroming .................................................................................... 30
Dialogische stroming/gezinstherapie ........................................................................................... 31
Attachment Narrative Family Therapy .......................................................................................... 32
Attachment- Based Family Therapy ............................................................................................. 32
Mentalization- Based Family Therapy ........................................................................................... 33
DEEL 3: PARTNERRELATIETHERAPIE ............................................................................................ 34
HOOFDSTUK I: WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK OVER KOPPELS .................................................................... 34
HOOFDSTUK II: WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK OVER RELATIETHERAPIE ........................................................ 34
HOOFDSTUK III: MODELLEN VAN PARTNERRELATIETHERAPIE .......................................................................... 35
Psychodynamisch geïnspireerde relatietherapieën ....................................................................... 35
Gedragsgerichte relatietherapieën ............................................................................................... 36
Emotionally- Focused Marital therapy .......................................................................................... 36
HOOFDSTUK IV: RECENTE EVOLUTIES IN RELATIETHERAPIE ............................................................................ 38
DEEL 4: GEZINSTHERAPIE DOORHEEN DE LEVENSLOOP .............................................................. 39
HOOFDSTUK I: HET KIND BETREKKEN IN DE GEZINSTHERAPEUTISCHE SESSIE ...................................................... 39
Plaats voor het kind in gezinstherapie? ......................................................................................... 39
De uitdaging ............................................................................................................................... 39
Kinderen aarzelen ....................................................................................................................... 39
Zone of discomfort...................................................................................................................... 39
Kind actief betrekken .................................................................................................................. 40
Kind los van de problemen .......................................................................................................... 40
Kwetsbaarheid voor de ouders en therapeut................................................................................. 40
Typische valkuilen in werken met kinderen en gezinnen ................................................................ 40
Concrete aanbevelingen voor jonge gezinstherapeuten ................................................................ 41
HOOFDSTUK II: OVER STRESS EN MILDHEID- OUDEREN IN RELATIE-EN GEZINSTHERAPIE ....................................... 41
1
, Het oudere koppel ...................................................................................................................... 41
Chronische ziekte als ‘spelbreker’ ............................................................................................... 42
Dementie ................................................................................................................................... 43
De verborgen patiënt = Gezonde partner ...................................................................................... 43
Anticiperend rouwen................................................................................................................... 43
Begeleidingen van de partner ...................................................................................................... 44
Relatie- en gezinstherapie ........................................................................................................... 44
DEEL 5: BIJZONDERE VRAAGSTUKKEN......................................................................................... 46
HOOFDSTUK I: WAT WERKT IN DE PRAKTIJK VAN DE GEZINSTHERAPIE? .............................................................. 46
Over psychotherapie in het algemeen .......................................................................................... 46
Over het domein van de relatie- en gezinstherapie ........................................................................ 47
HOOFDSTUK II: DE COMPLEXE ALLIANTIE IN RELATIE- EN GEZINSTHERAPIE ........................................................ 48
HOOFDSTUK III: VRAGENLIJSTEN ALS GESPREKSINSTRUMENTEN IN DE GEZINSTHERAPEUTISCHE SESSIE .................... 50
Bezorgdheden vragenlijst (BV) ..................................................................................................... 51
Dialogische feedback vragenlijst (DFB) ........................................................................................ 51
Discussie ................................................................................................................................... 51
HOOFDSTUK IV: DE GEZINSTHERAPEUT EN HET INNERLIJKE GESPREK ............................................................... 52
HOOFDSTUK V: EMOTIEREGULATIE VAN DE GEZINSTHERAPEUT ....................................................................... 54
Emoties ..................................................................................................................................... 54
Emotieregulatie .......................................................................................................................... 55
Omgaan met eigen beleving tijdens de sessie ............................................................................... 57
Het discomfort van de therapeut als kompas ............................................................................... 58
HOOFDSTUK VI: DE KOLONISERENDE POSITIONERING VAN DE THERAPEUT ........................................................ 58
Het verleidelijke van kolonisatie................................................................................................... 58
Pauseren en opmerken ............................................................................................................... 59
Conclusie .................................................................................................................................. 59
HOOFDSTUK VII: INTERCULTURELE GEZINSTHERAPIE EN DE CULTURELE COMPETENTIE VAN DE THERAPEUT ................ 60
Multiculturaliteit en tolerantie...................................................................................................... 60
Culturele competentie ................................................................................................................ 60
Aanvoelen van gedeelde menselijkheid........................................................................................ 61
In de praktijk ............................................................................................................................... 61
Dialectiek van bijzonderheden en universaliteiten ........................................................................ 61
Conclusie .................................................................................................................................. 62
VRAGENCOLLEGE ...................................................................................................................... 63
ESSENTIE VAN GEZINSTHERAPIE? ........................................................................................................... 64
Het gezinsgesprek ...................................................................................................................... 64
Uitdaging voor de gezinstherapeut ............................................................................................... 64
Individuele vs gezinssessie .......................................................................................................... 64
Nood aan theoretisch kader ........................................................................................................ 64
2
, Casus
Geen examenvraag, maar inzicht
Casus van 1995
Broer en zus Julian (21j) en Michelle (15j). Vader David van 49j heeft nieuwe vrouw Kathleen (35j) en samen
een kind Jade van 2j. Michelle en Julian’s moeder Diane is gestorven vier jaar geleden.
De therapie duurde 17 sessies. Kathleen is aanmelder.
Intakegesprek observaties:
• Ouders zitten naast elkaar op de bank met hun ogen op Michelle, die schuin tegenover hen zit
o Prof Rober zou geen zetels voor meerdere personen aanbieden maar aparte stoelen
o Zelfs optie om stoel over te laten zodat gezin niet allemaal naast elkaar moet zitten
o => indicatie van dynamiek of spanning in het gezin
• Ouders heel klassiek, netjes gekleed – bijna te netjes voor therapiegesprek, terwijl Michelle
normaal gekleed is
• Michelle zit in elkaar gedeukt met haar ogen naar beneden, terwijl haar ouders naar Michelle
gericht zijn en meer op hun gemak lijken
Kathleen meldde Michelle aan door schoolproblemen (les skippen), op verwijzing van de
schoolpsycholoog. Michelle gedraagt zich ook somber.
Psycholoog start gesprek met vragen naar ‘wat het probleem is’ -> Michelle kijkt meteen naar de ouders
(observatie!) – kan versch dingen betekenen, niets concluderen
• “Wie het eerst wil vertellen”: discussiepunt in RGT
o Prof Rober zou dit niet vragen, maar iemand aanstellen om te beginnen
o Voorspellend wie gaat beginnen, namelijk degene met initiatief tot therapie
o Degene die minder gemotiveerd is om in gesprek te zitten, gaat dieper in zichzelf keren en
minder openstaan voor gesprek
o Prof maakt contact met ieder gezinslid zonder te spreken over het probleem -> beschermt
niet gemotiveerde patiënt en krijgt kans om identiteit op te stellen zonder dat dit te maken
heeft met het probleem => band leggen met positieve identiteit
• David legt zorgen uit en reden voor therapie: Michelle spijbelt, heeft slechte vrienden en is
kwaad/geïrriteerd in contact
o Dit drukt meteen negativiteit op Michelle uit -> zij is het ‘probleem’ en haar wantrouwen
wordt groter (boze blik naar vader)
o Hij vertelt dat psycholoog (ik) aangeraden is door schoolpsycholoog -> psych wordt in
kamp v ouders getrokken
o “We weten niet hoe we er mee moeten omgaan”: toont machteloosheid, bezorgdheid
• Kathleen aangesteld om te spreken: tension in huis, kwaadheid als probleem
o Ze begrijpt Michelle en haar kwaadheid niet
o Geen sprake van spijbelen en vrienden
• Psycholoog richt zich nu naar Michelle en zij houdt geen oogcontact en trekt schouders op
o Open vraag krijgt geen antwoord -> reduceren naar gesloten vraag en dan antwoordt
Michelle wel kort
o “Zijn er dingen die thuis gebeuren die je van streek maakt?” -> Michelle kijkt in haar ogen
en dan weg -> “Wil je erover praten?”
§ Psycholoog accepteert oogcontact als een ‘ja’ => belang observatie!
§ Verbinding tss psych en Michelle door begrip van nonverbaal antwoord
• Michelle begint met vertellen over waarom ze kwaad is – er is dus iets – maar ze stopt toch
o Mogelijk dat Michelle thuis niet gehoord wordt, en dat ze daarom niks zegt, omdat het voor
haar toch geen zin lijkt te hebben
o Mogelijk dat Michelle het al vaker heeft willen duidelijk maken, maar dat de ouders haar
niet begrepen hebben
3
, o Vertelt verder over dat de ouders ‘wrapped up in their world’ zijn en dat alle aandacht naar
de baby gaat
• Psycholoog vraagt naar de babyzus en de ouders nemen elkaar vast en glimlachen
o Dit toont de uitsluiting naar Michelle toe
o Michelle heeft dus ‘gelijk’ – maar die kant mag je als therapeut niet kiezen
§ Multidirectionele partialiteit behouden (vroeger neutraliteit genoemd)
• Vraag naar wnr het probleem is begonnen voor Michelle – sinds wnr vindt ze dat ze niet meer past
in het gezin?
o Start v hypothese stellen en begrijpen v client + verklaring vd start v problemen
Tweede fase intake:
• Psycholoog maakt achtergrond vd familie, de geschiedenis (focus op genogram)
o Prof Rober doet dit niet in eerste sessie, omdat er uit heden naar het verleden wordt
gesprongen
o Derde generatie moet meegenomen worden in gesprek – niet fysiek perse maar er wordt
best gesproken over de ouders vd ouders
§ Cf lege stoel, brief schrijven
• Genogram heel specifiek: geboortedatum, scheidingsdatum, nieuw huwelijk etc -> psych stelt dat
dit voor context zorgt om de gebeurtenissen (probleem) in te bekijken
o Vader gaat in tegen de vragen van nieuw huwelijk (1992) en sterfte v eerste vrouw (1991)
en geboorte v Jade (1993) -> belangrijk, gevoelige snaar
o Reden v goede werking: eerder in gesprek lijk je naar kamp vd ouders getrokken worden
door wat Michelle zei, maar nu merk je het ongenoegen vd vader over het praten over
verleden -> nu kan je meer aanleunen naar M haar visie
o Naar Julian (oudere broer M) gevraagd, waarom hij niet erbij is
o Dan verder gevraagd dan gezin: siblings vd ouders, grootouders etc
o Wat betekent enig kind zijn vd vader? Wouden zijn ouders er maar één of konden ze er
maar één krijgen? Zijn er siblings gestorven? Zijn er half-siblings? => vragen naar verhaal
erachter
§ Opent hypotheses: hoe zijn ouders gestorven, hoe is kind gestorven?
§ David’s vader gestorven aan leverproblemen -> alcoholisme?
§ Ouders hadden kind voor David die stierf en nog miskramen na David
In sessie negen komt er naar boven dat David zijn moeders dagboek heeft gekregen van een tante. Hierin
staat dat de moeder vreemd is gegaan en na deze relatie stop te zetten terug samen was met de vader. Maar
dan zijn de alcoholproblemen van de vader ontstaan -> David wist dit niet, dus in intake loog hij niet, maar
het is wel confronterend
Les casus vervolg 23/02/2026
3 aanmeldingsklachten -> spijbelen, slechte vrienden en slechtgezind zijn thuis
Eerste sessie
Therapeut heeft genogram gemaakt
Vraag: ‘wat is je etnische achtergrond?’ (in Amerika een normale vraag die meestal gesteld wordt) ->
meneer zegt dat hij geen etnische achtergrond heeft omdat hij van mening is dat enkel mensen van kleur
dit hebben, etniciteit is belangrijk voor hoe ze hun probleem verwoorden en wat hun normen en waarden
zijn
- Michelle vindt het duidelijk grappig dat haar papa wat ongemakkelijk is
o Therapeut slaagt er dichter in om dichter bij Michelle te komen (ze is niet langer neutraal)
o Kan gezien worden als een uitroepteken
o Dit thema zal dus voor haar iets zijn dat betekenisvol zijn (anders zou ze hier geen emotie
rond uiten)
Bij de volgende vraag over de moeder van Michelle -> blijkt dat moeder puerto ricaans is, Michelle geeft dus
inderdaad wel betekenis aan haar etnische achtergrond. Ze moet opnieuw lachen.
4
Table of Contents
CASUS VAN 1995 .......................................................................................................................... 3
LES CASUS VERVOLG 23/02/2026 .................................................................................................. 4
DEEL 1: RELATIE-EN GEZINSTHERAPIE – EEN KENNINGSMAKING ................................................... 8
LINEAIRE CAUSALITEIT ........................................................................................................................... 8
Circulaire causaliteit ..................................................................................................................... 9
Spirale Beinvloeding (escalatie) ..................................................................................................... 9
Context (de ecologie) .................................................................................................................... 9
AFSTEMMING IN THERAPIE .................................................................................................................... 11
DEEL 2: GEZINSTHERAPIE ........................................................................................................... 12
HOOFDSTUK I: PRAKTIJK OP ZOEK NAAR THEORIE – DE PARADIGMA’S ............................................................... 12
Cybernetisch paradigma ............................................................................................................. 12
Narratieve paradigma ................................................................................................................. 15
Het paradigma van het hechtingsdenken ..................................................................................... 20
HOOFDSTUK II: DE BASISCONCEPTEN EN DE GEZINSTHERAPEUTISCHE STROMINGEN ........................................... 22
Structurele stroming ................................................................................................................... 22
Strategische stroming ................................................................................................................. 24
Experientiële stroming ................................................................................................................ 24
Contextuele stroming ................................................................................................................. 25
Cybernetische stroming (of milanese school) ............................................................................... 27
Narratieve stroming .................................................................................................................... 28
Oplossingsgerichte (kortdurende) stroming .................................................................................. 29
Postmoderne (of collaboratieve) stroming .................................................................................... 30
Dialogische stroming/gezinstherapie ........................................................................................... 31
Attachment Narrative Family Therapy .......................................................................................... 32
Attachment- Based Family Therapy ............................................................................................. 32
Mentalization- Based Family Therapy ........................................................................................... 33
DEEL 3: PARTNERRELATIETHERAPIE ............................................................................................ 34
HOOFDSTUK I: WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK OVER KOPPELS .................................................................... 34
HOOFDSTUK II: WETENSCHAPPELIJK ONDERZOEK OVER RELATIETHERAPIE ........................................................ 34
HOOFDSTUK III: MODELLEN VAN PARTNERRELATIETHERAPIE .......................................................................... 35
Psychodynamisch geïnspireerde relatietherapieën ....................................................................... 35
Gedragsgerichte relatietherapieën ............................................................................................... 36
Emotionally- Focused Marital therapy .......................................................................................... 36
HOOFDSTUK IV: RECENTE EVOLUTIES IN RELATIETHERAPIE ............................................................................ 38
DEEL 4: GEZINSTHERAPIE DOORHEEN DE LEVENSLOOP .............................................................. 39
HOOFDSTUK I: HET KIND BETREKKEN IN DE GEZINSTHERAPEUTISCHE SESSIE ...................................................... 39
Plaats voor het kind in gezinstherapie? ......................................................................................... 39
De uitdaging ............................................................................................................................... 39
Kinderen aarzelen ....................................................................................................................... 39
Zone of discomfort...................................................................................................................... 39
Kind actief betrekken .................................................................................................................. 40
Kind los van de problemen .......................................................................................................... 40
Kwetsbaarheid voor de ouders en therapeut................................................................................. 40
Typische valkuilen in werken met kinderen en gezinnen ................................................................ 40
Concrete aanbevelingen voor jonge gezinstherapeuten ................................................................ 41
HOOFDSTUK II: OVER STRESS EN MILDHEID- OUDEREN IN RELATIE-EN GEZINSTHERAPIE ....................................... 41
1
, Het oudere koppel ...................................................................................................................... 41
Chronische ziekte als ‘spelbreker’ ............................................................................................... 42
Dementie ................................................................................................................................... 43
De verborgen patiënt = Gezonde partner ...................................................................................... 43
Anticiperend rouwen................................................................................................................... 43
Begeleidingen van de partner ...................................................................................................... 44
Relatie- en gezinstherapie ........................................................................................................... 44
DEEL 5: BIJZONDERE VRAAGSTUKKEN......................................................................................... 46
HOOFDSTUK I: WAT WERKT IN DE PRAKTIJK VAN DE GEZINSTHERAPIE? .............................................................. 46
Over psychotherapie in het algemeen .......................................................................................... 46
Over het domein van de relatie- en gezinstherapie ........................................................................ 47
HOOFDSTUK II: DE COMPLEXE ALLIANTIE IN RELATIE- EN GEZINSTHERAPIE ........................................................ 48
HOOFDSTUK III: VRAGENLIJSTEN ALS GESPREKSINSTRUMENTEN IN DE GEZINSTHERAPEUTISCHE SESSIE .................... 50
Bezorgdheden vragenlijst (BV) ..................................................................................................... 51
Dialogische feedback vragenlijst (DFB) ........................................................................................ 51
Discussie ................................................................................................................................... 51
HOOFDSTUK IV: DE GEZINSTHERAPEUT EN HET INNERLIJKE GESPREK ............................................................... 52
HOOFDSTUK V: EMOTIEREGULATIE VAN DE GEZINSTHERAPEUT ....................................................................... 54
Emoties ..................................................................................................................................... 54
Emotieregulatie .......................................................................................................................... 55
Omgaan met eigen beleving tijdens de sessie ............................................................................... 57
Het discomfort van de therapeut als kompas ............................................................................... 58
HOOFDSTUK VI: DE KOLONISERENDE POSITIONERING VAN DE THERAPEUT ........................................................ 58
Het verleidelijke van kolonisatie................................................................................................... 58
Pauseren en opmerken ............................................................................................................... 59
Conclusie .................................................................................................................................. 59
HOOFDSTUK VII: INTERCULTURELE GEZINSTHERAPIE EN DE CULTURELE COMPETENTIE VAN DE THERAPEUT ................ 60
Multiculturaliteit en tolerantie...................................................................................................... 60
Culturele competentie ................................................................................................................ 60
Aanvoelen van gedeelde menselijkheid........................................................................................ 61
In de praktijk ............................................................................................................................... 61
Dialectiek van bijzonderheden en universaliteiten ........................................................................ 61
Conclusie .................................................................................................................................. 62
VRAGENCOLLEGE ...................................................................................................................... 63
ESSENTIE VAN GEZINSTHERAPIE? ........................................................................................................... 64
Het gezinsgesprek ...................................................................................................................... 64
Uitdaging voor de gezinstherapeut ............................................................................................... 64
Individuele vs gezinssessie .......................................................................................................... 64
Nood aan theoretisch kader ........................................................................................................ 64
2
, Casus
Geen examenvraag, maar inzicht
Casus van 1995
Broer en zus Julian (21j) en Michelle (15j). Vader David van 49j heeft nieuwe vrouw Kathleen (35j) en samen
een kind Jade van 2j. Michelle en Julian’s moeder Diane is gestorven vier jaar geleden.
De therapie duurde 17 sessies. Kathleen is aanmelder.
Intakegesprek observaties:
• Ouders zitten naast elkaar op de bank met hun ogen op Michelle, die schuin tegenover hen zit
o Prof Rober zou geen zetels voor meerdere personen aanbieden maar aparte stoelen
o Zelfs optie om stoel over te laten zodat gezin niet allemaal naast elkaar moet zitten
o => indicatie van dynamiek of spanning in het gezin
• Ouders heel klassiek, netjes gekleed – bijna te netjes voor therapiegesprek, terwijl Michelle
normaal gekleed is
• Michelle zit in elkaar gedeukt met haar ogen naar beneden, terwijl haar ouders naar Michelle
gericht zijn en meer op hun gemak lijken
Kathleen meldde Michelle aan door schoolproblemen (les skippen), op verwijzing van de
schoolpsycholoog. Michelle gedraagt zich ook somber.
Psycholoog start gesprek met vragen naar ‘wat het probleem is’ -> Michelle kijkt meteen naar de ouders
(observatie!) – kan versch dingen betekenen, niets concluderen
• “Wie het eerst wil vertellen”: discussiepunt in RGT
o Prof Rober zou dit niet vragen, maar iemand aanstellen om te beginnen
o Voorspellend wie gaat beginnen, namelijk degene met initiatief tot therapie
o Degene die minder gemotiveerd is om in gesprek te zitten, gaat dieper in zichzelf keren en
minder openstaan voor gesprek
o Prof maakt contact met ieder gezinslid zonder te spreken over het probleem -> beschermt
niet gemotiveerde patiënt en krijgt kans om identiteit op te stellen zonder dat dit te maken
heeft met het probleem => band leggen met positieve identiteit
• David legt zorgen uit en reden voor therapie: Michelle spijbelt, heeft slechte vrienden en is
kwaad/geïrriteerd in contact
o Dit drukt meteen negativiteit op Michelle uit -> zij is het ‘probleem’ en haar wantrouwen
wordt groter (boze blik naar vader)
o Hij vertelt dat psycholoog (ik) aangeraden is door schoolpsycholoog -> psych wordt in
kamp v ouders getrokken
o “We weten niet hoe we er mee moeten omgaan”: toont machteloosheid, bezorgdheid
• Kathleen aangesteld om te spreken: tension in huis, kwaadheid als probleem
o Ze begrijpt Michelle en haar kwaadheid niet
o Geen sprake van spijbelen en vrienden
• Psycholoog richt zich nu naar Michelle en zij houdt geen oogcontact en trekt schouders op
o Open vraag krijgt geen antwoord -> reduceren naar gesloten vraag en dan antwoordt
Michelle wel kort
o “Zijn er dingen die thuis gebeuren die je van streek maakt?” -> Michelle kijkt in haar ogen
en dan weg -> “Wil je erover praten?”
§ Psycholoog accepteert oogcontact als een ‘ja’ => belang observatie!
§ Verbinding tss psych en Michelle door begrip van nonverbaal antwoord
• Michelle begint met vertellen over waarom ze kwaad is – er is dus iets – maar ze stopt toch
o Mogelijk dat Michelle thuis niet gehoord wordt, en dat ze daarom niks zegt, omdat het voor
haar toch geen zin lijkt te hebben
o Mogelijk dat Michelle het al vaker heeft willen duidelijk maken, maar dat de ouders haar
niet begrepen hebben
3
, o Vertelt verder over dat de ouders ‘wrapped up in their world’ zijn en dat alle aandacht naar
de baby gaat
• Psycholoog vraagt naar de babyzus en de ouders nemen elkaar vast en glimlachen
o Dit toont de uitsluiting naar Michelle toe
o Michelle heeft dus ‘gelijk’ – maar die kant mag je als therapeut niet kiezen
§ Multidirectionele partialiteit behouden (vroeger neutraliteit genoemd)
• Vraag naar wnr het probleem is begonnen voor Michelle – sinds wnr vindt ze dat ze niet meer past
in het gezin?
o Start v hypothese stellen en begrijpen v client + verklaring vd start v problemen
Tweede fase intake:
• Psycholoog maakt achtergrond vd familie, de geschiedenis (focus op genogram)
o Prof Rober doet dit niet in eerste sessie, omdat er uit heden naar het verleden wordt
gesprongen
o Derde generatie moet meegenomen worden in gesprek – niet fysiek perse maar er wordt
best gesproken over de ouders vd ouders
§ Cf lege stoel, brief schrijven
• Genogram heel specifiek: geboortedatum, scheidingsdatum, nieuw huwelijk etc -> psych stelt dat
dit voor context zorgt om de gebeurtenissen (probleem) in te bekijken
o Vader gaat in tegen de vragen van nieuw huwelijk (1992) en sterfte v eerste vrouw (1991)
en geboorte v Jade (1993) -> belangrijk, gevoelige snaar
o Reden v goede werking: eerder in gesprek lijk je naar kamp vd ouders getrokken worden
door wat Michelle zei, maar nu merk je het ongenoegen vd vader over het praten over
verleden -> nu kan je meer aanleunen naar M haar visie
o Naar Julian (oudere broer M) gevraagd, waarom hij niet erbij is
o Dan verder gevraagd dan gezin: siblings vd ouders, grootouders etc
o Wat betekent enig kind zijn vd vader? Wouden zijn ouders er maar één of konden ze er
maar één krijgen? Zijn er siblings gestorven? Zijn er half-siblings? => vragen naar verhaal
erachter
§ Opent hypotheses: hoe zijn ouders gestorven, hoe is kind gestorven?
§ David’s vader gestorven aan leverproblemen -> alcoholisme?
§ Ouders hadden kind voor David die stierf en nog miskramen na David
In sessie negen komt er naar boven dat David zijn moeders dagboek heeft gekregen van een tante. Hierin
staat dat de moeder vreemd is gegaan en na deze relatie stop te zetten terug samen was met de vader. Maar
dan zijn de alcoholproblemen van de vader ontstaan -> David wist dit niet, dus in intake loog hij niet, maar
het is wel confronterend
Les casus vervolg 23/02/2026
3 aanmeldingsklachten -> spijbelen, slechte vrienden en slechtgezind zijn thuis
Eerste sessie
Therapeut heeft genogram gemaakt
Vraag: ‘wat is je etnische achtergrond?’ (in Amerika een normale vraag die meestal gesteld wordt) ->
meneer zegt dat hij geen etnische achtergrond heeft omdat hij van mening is dat enkel mensen van kleur
dit hebben, etniciteit is belangrijk voor hoe ze hun probleem verwoorden en wat hun normen en waarden
zijn
- Michelle vindt het duidelijk grappig dat haar papa wat ongemakkelijk is
o Therapeut slaagt er dichter in om dichter bij Michelle te komen (ze is niet langer neutraal)
o Kan gezien worden als een uitroepteken
o Dit thema zal dus voor haar iets zijn dat betekenisvol zijn (anders zou ze hier geen emotie
rond uiten)
Bij de volgende vraag over de moeder van Michelle -> blijkt dat moeder puerto ricaans is, Michelle geeft dus
inderdaad wel betekenis aan haar etnische achtergrond. Ze moet opnieuw lachen.
4
