Ulcus cruris
Inleiding
Ulcus cruris = ‘open been’
- Meestal bij patiënten tussen 70 en 80 jaar
- Chronische wonden
• Maanden tot jaren
• Recidieven
Definitie
Chronische wonde aan het onderbeen
- Veneuze insufficiëntie
- Arteriële insufficiëntie
- Gemengde vorm
Prevalentie
Cijfers variëren afhankelijk van de bron
- Tussen 0,3% en 1% van de populatie
- Boven 85 jaar 45%
• Hoe ouder, hoe meer risico
- 2 tot 3x meer bij vrouwen
Fysiopathologie
Veneus ulcus cruris & arterieel ulcus cruris
1. Veneus ulcus cruris
Chronische veneuze insufficiëntie:
- Stuwing in veneuze circulatie door:
• Afname spierpomp
• Disfunctionele kleppen
• Verhoogde veneuze druk en verminderde veneuze drainage
- Ontwikkelt in:
• Oppervlakkig veneus systeem
• Diepe veneus systeem
• Perforerend systeem
- Belangrijkste oorzaken:
• Reflux in de venen door onvoldoende werking kleppen (varices)
• Obstructie van de venen (trombose)
• Slecht functioneren kuitspieren (parese)
, 2. Arterieel ulcus cruris
Verminderde arteriële doorbloeding:
- Door:
• Atherosclerose
• Hypertensie
- Vernauwing bloedvaten
• Hypoxie
• Te weinig nutriënten
• Afsterven van weefsels en necrose
- Soms door:
• Obstructie door stollingsstoornissen
• Cholesterolembolie
• Vasculitis
- Soms meerdere tegelijk
Klinische tekenen
1. Veneus probleem
1.1. Oedeem
Verhoogde capillaire druk waardoor vocht uit bloedbaan treedt
- In eerste instantie overname door lymfebanen, na verloop van tijd overbelast
- ESSENTIEEL SYMPTOOM!
1.2. Varices
Oppervlakkige venen met slecht sluitende kleppen
- Bloed stroomt door zwaartekracht naar beneden
- Opstapeling van afvalstoffen
- Symptomen:
• Zware, vermoeide benen
• Oedeem
• Pijn
• Nachtelijke krampen
• Onrustige benen (restless legs)
- Na verloop van tijd huidveranderingen of zelfs wonden (zie later)
1.3. Hyperpigmentatie
Bruine verkleuring door uittreden en afbraak van erytrocyten (rode bloedcellen)
- Vrijkomen van ijzer waardoor huid bruin verkleurd
1.4. Hypostatisch eczeem
- Door oedeem
• Rode glanzende huid
• Soms blaren
- Ontstaat door eiwitten die uit bloedbaan lekken, waardoor ontstekingsreactie ontstaat
Inleiding
Ulcus cruris = ‘open been’
- Meestal bij patiënten tussen 70 en 80 jaar
- Chronische wonden
• Maanden tot jaren
• Recidieven
Definitie
Chronische wonde aan het onderbeen
- Veneuze insufficiëntie
- Arteriële insufficiëntie
- Gemengde vorm
Prevalentie
Cijfers variëren afhankelijk van de bron
- Tussen 0,3% en 1% van de populatie
- Boven 85 jaar 45%
• Hoe ouder, hoe meer risico
- 2 tot 3x meer bij vrouwen
Fysiopathologie
Veneus ulcus cruris & arterieel ulcus cruris
1. Veneus ulcus cruris
Chronische veneuze insufficiëntie:
- Stuwing in veneuze circulatie door:
• Afname spierpomp
• Disfunctionele kleppen
• Verhoogde veneuze druk en verminderde veneuze drainage
- Ontwikkelt in:
• Oppervlakkig veneus systeem
• Diepe veneus systeem
• Perforerend systeem
- Belangrijkste oorzaken:
• Reflux in de venen door onvoldoende werking kleppen (varices)
• Obstructie van de venen (trombose)
• Slecht functioneren kuitspieren (parese)
, 2. Arterieel ulcus cruris
Verminderde arteriële doorbloeding:
- Door:
• Atherosclerose
• Hypertensie
- Vernauwing bloedvaten
• Hypoxie
• Te weinig nutriënten
• Afsterven van weefsels en necrose
- Soms door:
• Obstructie door stollingsstoornissen
• Cholesterolembolie
• Vasculitis
- Soms meerdere tegelijk
Klinische tekenen
1. Veneus probleem
1.1. Oedeem
Verhoogde capillaire druk waardoor vocht uit bloedbaan treedt
- In eerste instantie overname door lymfebanen, na verloop van tijd overbelast
- ESSENTIEEL SYMPTOOM!
1.2. Varices
Oppervlakkige venen met slecht sluitende kleppen
- Bloed stroomt door zwaartekracht naar beneden
- Opstapeling van afvalstoffen
- Symptomen:
• Zware, vermoeide benen
• Oedeem
• Pijn
• Nachtelijke krampen
• Onrustige benen (restless legs)
- Na verloop van tijd huidveranderingen of zelfs wonden (zie later)
1.3. Hyperpigmentatie
Bruine verkleuring door uittreden en afbraak van erytrocyten (rode bloedcellen)
- Vrijkomen van ijzer waardoor huid bruin verkleurd
1.4. Hypostatisch eczeem
- Door oedeem
• Rode glanzende huid
• Soms blaren
- Ontstaat door eiwitten die uit bloedbaan lekken, waardoor ontstekingsreactie ontstaat
