SAMENVATTING VERBINTENISSEN 2025-2026
Altijd in de eerste lijn van je antwoord exact antwoorden op de vraag
EERSTE NOTITIES OVER BLADZIJDEN OP UFORA
Bronnen van verbintenissenrecht
Waar vinden we verbintenissenrecht?
WETGEVING
1. Burgerlijk wetboek
Burgerlijk Wetboek : 10 boeken -> Minister Geens
Stand van zaken;
- Boek 1: algemene bepalingen
- Boek 3: het goederenrecht
- Boek 5: verbintenissenrecht
- Boek 6: buitencontractueel A
- Boek 7: bijzondere ovk (nog niet, Kamer heeft wel al wetsvoorstel gegeven)
- Boek 8: bewijsrecht
- Boek 9: zekerheden (persoonlijke zekerheden al goedgekeurd, zakelijke nog niet)
- Boek 10: verjaring (nog niet)
Laatste kolom: wanneer is boek in werking getreden?
1
,Waar vinden we die inwerkingstredingsdata: in wet tot invoering van elk van die boeken
(overgangsbepalingen)
BASISREGELS over inwerkingtreding en overgangsregels:
1. datum van inwerkingtreding
-> 1jan2023
Oude ctt, oude verbintenissen → oude recht, oud BW (niet boek 5, maar oud BW)
Vanaf 1jan 2023 → boek 5
2. alle toekomstige gevolgen van oude rechtshandelingen of feiten waarvoor boek 5 zou relevant
kunnen zijn worden door het oude recht beheerst
Bv. onder ontbindende voorwaarde van het niet-bekomen van een stedenbouwkundige
vergunning en na 1jan 2023 komt er weigeringsbeslissing
Gevolg: oude recht inzake ontbindende voorwaarden is van toepassing
Bv. Je koopt stuk grond (aankoop) maar ontbindende voorwaarde dat er geen stedebouwkundige
vergunning w bekomen
➔ Als voorwaarde zich realiseert, je bekomt geen stedebouwkundige vergunning dan gaat
ctt teniet = uitdoven van contract
Begrip voorwaarde: toekomstige en onzekere gebeurtenis
Voorwaarde vroeger retroactief werken en vanaf 1jan 2023 niet meer
3. ook als er nieuwe rechtshandelingen worden gesteld met betrekking oude rechtshandeling
dan ook oude recht
Bv. Betaling (nakomen van verbintenis, niet alleen betalen van geld bv. Opereren door een arts is
ook betalen)
Betaling = rechtshandeling
Want waarom gaat die arts die operatie uitvoeren? met oog op rechtsgevolgen die eraan
verbonden zijn
Bv. Wijziging, aanvulling van ctt voor 1jan 2023 blijft onderworpen aan oude recht
2
,Bv. Cessie = overdracht (SE gaat die schuldvordering overdragen waardoor iemand anders moet
betalen) was ctt voor 1jan 2023
Enkel vraag: is boek 5 van toepassing of niet? Voor die overgangsregels
2. Oud BW
Waarom nog van belang?
Bv. Regels van verjaring (titel 20 achteraan)
We gaan enkel het nieuwe recht zien! (oude recht minder belangrijk hier)
Per boek gaan kijken naar overgangsregels!!! Om te zien oud of nieuw recht
Overgangsregels verschillen, kan zijn dat je voor goederenrecht nieuwe regel moet toepassen en
voor verbintenissen nog oude regel!!!
Bv. Boek 5: Als het voor 1jan 2023 is → oud BW
Als het na 1jan 2023 is → BW
3. WER = wetboek van economisch recht
= codex van Delanotte (toen minister van economische zaken)
- Waarom nodig?
o Boek 6 over consumentenbescherming
▪ Consumenten worden in ctt beter beschermd dan niet-consumenten
dankzij die regels in WER (vertaling van Europese richtlijnen vaak)
• Bv. Regels inzake onrechtmatige bedingen VI.82 WER
o Dat zijn bedingen: als dat staat in ctt tussen onderneming
en consument, dan kan consument de nietigheid vragen
▪ Maar als het ctt tussen 2 ondernemingen of 2
consumenten is dan geldt het ctt wel tenzij het
strijdig is met algemeen verbintenissenrecht
4. bijzondere wetten (37)
- voorbeelden
Bv. 2 aug 2002: bestrijding van betalingsachterstand bij handelstransacties (gaat over
ctt tussen ondernemingen)
3
, Doel van die wet; KMO’s beschermen tegen multinationals die facturen niet op tijd
betalen
Bv. Anti-discriminatiewet
Bevat extra regels ter bescherming van de ongewenste ongelijke behandeling
Maar ongelijke gevallen gelijk behandelen is ook strijdig
RECHTSPRAAK EN RECHTSLEER
= verduidelijking van onduidelijke wetten (interpretaties)
! je hebt nieuw BW (vertrekpunt) maar dan mag je oude rechtspraak en rechtsleer niet negeren
(blijven nuttig enkel basisregels zijn gecodificeerd maar voor de interpretatie ook kijken naar
andere bronnen dan BW)
➔ Wel steeds onzekerheid
Rechtsleer: Nieuwe codex → nieuwe handboeken
Dat waren de bronnen van verbintenissenrecht
Wat is een verbintenis?
Voorbeelden van contractuele verbintenis?
- Gsm kopen
o Koopovereenkomst van lichamelijk roerend goed
▪ 2 cttpartijen: Verkoper (SE) – koper (SA)
• Betaling van koopprijs
- Kot huren
o Wat met gehuurde grond:
▪ handelszaak oprichten
• Handelshuurwet
▪ Landbouw
• Pachtwet
▪ Kantoren
• Gemeen huurrecht
- Arbeidsovereenkomst
4
, o Arbeidsrecht (hier minder belangrijk)
- Contract tussen UGent en student
- Schenking
o = ovk om niet
o Verbintenis tussen schenker en begiftigde
▪ Verbintenis? Rechtsband tussen 2 partijen waarbij de ene prestatie kan
eisen van de andere
▪ SE = begiftigde
▪ SA = schenker (goed leveren aan begiftigde = zijn verbintenis)
• maar verbintenis in juridisch technische zin van het woord zoals
gedefinieerd in boek 5 is ook een rechtsband -> waarbij de ene
partij iets kan eisen van de andere partij en die kan dat in rechte
gaan afdwingen !!!!!
o Moet wel aanvaard worden want is een contract (dus
meerzijdig)
Kan dat in recht afdwingen!
Als ze mij iets geschonken heeft maar ze wilt het niet afgeven
Gevolg: eigenrichting mag niet!
Maar hoe dan? Naar rechtbank: in rechte afdwingen: uitvoering in natura van contractuele
verbintenis gaan eisen
Die rechterlijke uitspraak kan je dan gaan uitvoeren via gerechtsdeurwaarder
Gerechtsdeurwaarder kan wel dat goed ‘afnemen’ en geven aan begiftigde
= uitvoerbare titel = akte die je nodig hebt tot uitvoering van bepaalde verplichting
Verschil met testament?
Dat is eenzijdige rechtshandeling!
- Huwelijk
o Ja-woord tussen 2 partners op manier in oud BW
▪ = formele rechtshandeling met vormvereisten (moet via ambtenaar van
burgerlijke stand)
o Huwelijksvermogenscontract
5
, ▪ Als er onevenwicht is
• Wanneer het verkeerd loopt dat er eigen vermogen van man en
vrouw is + daarnaast gemeenschappelijk vermogen
- Lening, ruil, aanneming (bv. Ticket kopen), vrijwilligers ovk, sponsorctt, dading
Je kan bijna geen enkele casus oplossen met alleen verbintenissenrecht
________________________________
DUS wat is een verbintenis?
nieuw BW: voorzichtige definitie
Zie titel 1: inleidende bepalingen
Titel 2: bronnen van verbintenissen
Titel 3; regime van verbintenissen
Titel 2 van boek 5 en boek 6 → verbintenis (titel 3)
Wat staat in titel 3: regels die eigen zijn aan elke verbintenis ongeacht de bron waaruit
verbintenis ontstaat! (en dus in titel 2 van boek 5 daar zie je de bronnen van verbintenissen)
Art 5.1 BW
definitie -> Kenmerken
- Rechtsband
- Tussen 2 personen: SE en SA
- Door rechtsband kan SE prestatie eisen (in rechte) van de SA
= de verbintenis in de juridisch technische zin van het woord
Bv. Koopctt
Koper – verkoper
(Lijn is verbintenis of koop)
Daaruit ontstaan verschillende verbintenissen
Verwar ctt niet met verbintenissen die uit ctt voortvloeien!!!!
Bij koopctt 2 belangrijkste verbintenissen
6
, - Verbintenis tussen koper (SE) en verkoper (SA) waarbij koper kan eisen dat verkoper dat
goed gaat leveren
- verbintenis die betrekking heeft op de betaling van de koopprijs door koper (SA) aan de
verkoper (SE)
dus ze zijn beiden SE en SA
2 hoofdverbintenissen = rechtsbanden die ontstaan
Maar verbintenissen kan ook gebruikt worden in tweede betekenis
Bekeken vanuit de SA zijn positie (de verplichting) : de verkoper heeft de verbintenis om het goed
te leveren en in eigendom over te dragen
➔ Puur kijken vanuit de passieve kant
o (Schuldvorderingen = actief zijde bij andere partij)
Persoonlijke en zakelijke rechten
Verbintenis staat tegenover persoonlijk recht
SE heeft persoonlijk recht op schuldenaar
Zakelijk recht?
Bv. Eigendomsrecht
Stel je bent eigenaar dan heb je band met je goed (=/= rechtsband tussen 2 personen zoals bij
verbintenis)
Zakelijk recht: Sterker, tegenwerpelijk tegenover iedereen
Maar contracten en verbintenissen die eruit voortvloeien zijn ook tegenwerpelijk aan derden
DUS
verbintenis heeft 2 betekenissen
- art 5.1 BW; rechtsband tussen SE en SA waar een prestatie verschuldigd is (niet
vrijwillig → dan in rechte afdwingen)
- oneigenlijke betekenis: de verplichting waartoe een SA gehouden is in een
bepaalde rechtsband
7
,voorbeeld: (examen!)
eenzijdig ctt in boek 5 BW: in welke betekenis w verbintenis daar gebruikt?
Art 5.6 BW
➔ Ctt waarbij de eene partij tot verbintenis is gehouden en andere niet -> geen
rechtsband van in BW maar wel in tweede betekenis ene schuld en andere
schuldvordering (de andere heeft geen schuld)
Bronnen van verbintenissen (=/= verbintenissenrecht)
Zie art 5.3 BW
➔ Rechtshandeling
= persoonlijke vrijheid uitoefenen, daardoor kan je gebonden zijn → handeling die de persoon
stelt met oog op rechtsgevolgen die eraan verbonden zijn (dus je legt een verbintenis op aan
jezelf door een rechtshandeling aan te gaan)
▪ Bv. Koopctt
• Als je koopctt sluit dan is dat omdat je de gevolgen wil
Bv. Verkeersongeval =/= rechtshandeling
= rechtsfeit want je gedraagt u niet in verkeer met oog op betalen van
schadevergoeding
Prototypen van rechtshandelingen zijn:
(1) meerzijdige rechtshandelingen
Bv. contracten = overeenkomsten (met oog op de gevolgen die eraan verbonden zijn)
Daaruit bestaat 1 of meerdere verbintenissen
(2) eenzijdige rechtshandelingen (= eenzijdige belofte)
Geen aanvaarding nodig vd andere persoon
Bv. Iemand is hondje verloren en ‘de vinder krijgt 1000 euro’
8
,Als ik dat hondje vind dan kan ik uitvoering in natura vragen van de eigenaar van de hond → want
hij is juridisch gebonden door zijn eigen eenzijdige wilsuiting
Voorbeelden: Testament, opzeggen van ctt, in gebreke stelling (in boek meer voorbeelden)
Waarom zien we dat onderscheid bij verbintenissen die ontstaan uit rechtshandelingen
Kan uit contracten (meerzijdige) maar ook uit eenzijdige wilsuiting
Waar vinden we ze?
- Rechtshandeling
o Algemeen boek 1 van BW : art 1.3 BW
o wat is wilsuiting
▪ manier waarop je iets te kennen geeft aan een ander
• bv. Ik wil dat broodje kopen
o intentie = wil = bedoeling
- Eenzijdige rechtshandeling vinden?
o Art 5.125 BW (had ook beter in boek 1 gestaan zoals testament in boek 4 is ook
eenzijdig dus moest eig niet bij boek 5 ctt staan maar bij algemeen)
Dit is dus ook een wilsuiting
Bv. Testator wil bepalen hoe zijn goederen uit zijn nalatenschap later zullen gaan
➔ Testator kan herroepen, niet volledig gebonden want kan je veranderen
o maar wel rechtshandeling want testator stelt dat op met bedoeling dat zijn
vermogen zo w verdeeld (wel beperkingen door dwingend recht)
Link met art 1.3 BW?
➔ Art 5.125 lid 2 BW (eenzijdige rechtshandeling)
o Door zijn enkele wil = zonder aanvaarding van andere persoon (bv. Belofte tot
betaling van verloren hond)
(3) de wet
Hij zet die laatste omdat we die niet gaan bekijken
Bv. Fiscale wetgeving
9
, = objectief recht: geheel van rechtsregels die wetgever goedkeurt
In toepassingsvoorwaarden van een bepaalde regel van dat objectieve recht ontstaan er soms
subjectieve rechten
Bv. persoonlijke rechten
(3) buitencontractuele aansprakelijkheid (boek 6)
Waarom ander boek?
Omdat de opstellers van boek 6 andere personen waren dan de opstellers van boek 5
Wel belangrijk!!!
Basisregel: je hebt recht op schadeherstel (niet per se geld, maar kan ook in natura) als je
benadeelde bent door fout van een ander: fout, schade en causaal verband (art 6.5 BW, vroegere
art 1382 oud BW)
Bv. Revisor en belegger =/= contractuele band
In sport heb je risico die je moet aanvaarden maar als dat onzorgvuldig is gebeurd dan kan je wel
buitenctt A zijn → hoe zou normaal zorgvuldig persoon gehandeld hebben in diezelfde concrete
omstandigheden
Bv. Verkeersongeval want geen contractuele band
Maar zelfs als er contractuele band is dan telt dat hier niet want ctt van aanneming
➔ verbintenis tot schadeherstel is hier ook sws buitencontractueel
!! bij casus altijd eerst kijken: is er ctt of niet
+ is er wat er gebeurd is: schending van de contractuele bepalingen (zoja: eerst contractenrecht
toepassen: titel 2 H1)
!! → samenloopverbod vanaf 1jan 2023 niet meer
Niet omdat er contractuele verbintenis is geschonden dat het daarom geen buitenctt ook kan
toegepast worden → cumul is nu mogelijk
Belangrijk omdat de toepassingsvoorwaarden verschillen !
10
Altijd in de eerste lijn van je antwoord exact antwoorden op de vraag
EERSTE NOTITIES OVER BLADZIJDEN OP UFORA
Bronnen van verbintenissenrecht
Waar vinden we verbintenissenrecht?
WETGEVING
1. Burgerlijk wetboek
Burgerlijk Wetboek : 10 boeken -> Minister Geens
Stand van zaken;
- Boek 1: algemene bepalingen
- Boek 3: het goederenrecht
- Boek 5: verbintenissenrecht
- Boek 6: buitencontractueel A
- Boek 7: bijzondere ovk (nog niet, Kamer heeft wel al wetsvoorstel gegeven)
- Boek 8: bewijsrecht
- Boek 9: zekerheden (persoonlijke zekerheden al goedgekeurd, zakelijke nog niet)
- Boek 10: verjaring (nog niet)
Laatste kolom: wanneer is boek in werking getreden?
1
,Waar vinden we die inwerkingstredingsdata: in wet tot invoering van elk van die boeken
(overgangsbepalingen)
BASISREGELS over inwerkingtreding en overgangsregels:
1. datum van inwerkingtreding
-> 1jan2023
Oude ctt, oude verbintenissen → oude recht, oud BW (niet boek 5, maar oud BW)
Vanaf 1jan 2023 → boek 5
2. alle toekomstige gevolgen van oude rechtshandelingen of feiten waarvoor boek 5 zou relevant
kunnen zijn worden door het oude recht beheerst
Bv. onder ontbindende voorwaarde van het niet-bekomen van een stedenbouwkundige
vergunning en na 1jan 2023 komt er weigeringsbeslissing
Gevolg: oude recht inzake ontbindende voorwaarden is van toepassing
Bv. Je koopt stuk grond (aankoop) maar ontbindende voorwaarde dat er geen stedebouwkundige
vergunning w bekomen
➔ Als voorwaarde zich realiseert, je bekomt geen stedebouwkundige vergunning dan gaat
ctt teniet = uitdoven van contract
Begrip voorwaarde: toekomstige en onzekere gebeurtenis
Voorwaarde vroeger retroactief werken en vanaf 1jan 2023 niet meer
3. ook als er nieuwe rechtshandelingen worden gesteld met betrekking oude rechtshandeling
dan ook oude recht
Bv. Betaling (nakomen van verbintenis, niet alleen betalen van geld bv. Opereren door een arts is
ook betalen)
Betaling = rechtshandeling
Want waarom gaat die arts die operatie uitvoeren? met oog op rechtsgevolgen die eraan
verbonden zijn
Bv. Wijziging, aanvulling van ctt voor 1jan 2023 blijft onderworpen aan oude recht
2
,Bv. Cessie = overdracht (SE gaat die schuldvordering overdragen waardoor iemand anders moet
betalen) was ctt voor 1jan 2023
Enkel vraag: is boek 5 van toepassing of niet? Voor die overgangsregels
2. Oud BW
Waarom nog van belang?
Bv. Regels van verjaring (titel 20 achteraan)
We gaan enkel het nieuwe recht zien! (oude recht minder belangrijk hier)
Per boek gaan kijken naar overgangsregels!!! Om te zien oud of nieuw recht
Overgangsregels verschillen, kan zijn dat je voor goederenrecht nieuwe regel moet toepassen en
voor verbintenissen nog oude regel!!!
Bv. Boek 5: Als het voor 1jan 2023 is → oud BW
Als het na 1jan 2023 is → BW
3. WER = wetboek van economisch recht
= codex van Delanotte (toen minister van economische zaken)
- Waarom nodig?
o Boek 6 over consumentenbescherming
▪ Consumenten worden in ctt beter beschermd dan niet-consumenten
dankzij die regels in WER (vertaling van Europese richtlijnen vaak)
• Bv. Regels inzake onrechtmatige bedingen VI.82 WER
o Dat zijn bedingen: als dat staat in ctt tussen onderneming
en consument, dan kan consument de nietigheid vragen
▪ Maar als het ctt tussen 2 ondernemingen of 2
consumenten is dan geldt het ctt wel tenzij het
strijdig is met algemeen verbintenissenrecht
4. bijzondere wetten (37)
- voorbeelden
Bv. 2 aug 2002: bestrijding van betalingsachterstand bij handelstransacties (gaat over
ctt tussen ondernemingen)
3
, Doel van die wet; KMO’s beschermen tegen multinationals die facturen niet op tijd
betalen
Bv. Anti-discriminatiewet
Bevat extra regels ter bescherming van de ongewenste ongelijke behandeling
Maar ongelijke gevallen gelijk behandelen is ook strijdig
RECHTSPRAAK EN RECHTSLEER
= verduidelijking van onduidelijke wetten (interpretaties)
! je hebt nieuw BW (vertrekpunt) maar dan mag je oude rechtspraak en rechtsleer niet negeren
(blijven nuttig enkel basisregels zijn gecodificeerd maar voor de interpretatie ook kijken naar
andere bronnen dan BW)
➔ Wel steeds onzekerheid
Rechtsleer: Nieuwe codex → nieuwe handboeken
Dat waren de bronnen van verbintenissenrecht
Wat is een verbintenis?
Voorbeelden van contractuele verbintenis?
- Gsm kopen
o Koopovereenkomst van lichamelijk roerend goed
▪ 2 cttpartijen: Verkoper (SE) – koper (SA)
• Betaling van koopprijs
- Kot huren
o Wat met gehuurde grond:
▪ handelszaak oprichten
• Handelshuurwet
▪ Landbouw
• Pachtwet
▪ Kantoren
• Gemeen huurrecht
- Arbeidsovereenkomst
4
, o Arbeidsrecht (hier minder belangrijk)
- Contract tussen UGent en student
- Schenking
o = ovk om niet
o Verbintenis tussen schenker en begiftigde
▪ Verbintenis? Rechtsband tussen 2 partijen waarbij de ene prestatie kan
eisen van de andere
▪ SE = begiftigde
▪ SA = schenker (goed leveren aan begiftigde = zijn verbintenis)
• maar verbintenis in juridisch technische zin van het woord zoals
gedefinieerd in boek 5 is ook een rechtsband -> waarbij de ene
partij iets kan eisen van de andere partij en die kan dat in rechte
gaan afdwingen !!!!!
o Moet wel aanvaard worden want is een contract (dus
meerzijdig)
Kan dat in recht afdwingen!
Als ze mij iets geschonken heeft maar ze wilt het niet afgeven
Gevolg: eigenrichting mag niet!
Maar hoe dan? Naar rechtbank: in rechte afdwingen: uitvoering in natura van contractuele
verbintenis gaan eisen
Die rechterlijke uitspraak kan je dan gaan uitvoeren via gerechtsdeurwaarder
Gerechtsdeurwaarder kan wel dat goed ‘afnemen’ en geven aan begiftigde
= uitvoerbare titel = akte die je nodig hebt tot uitvoering van bepaalde verplichting
Verschil met testament?
Dat is eenzijdige rechtshandeling!
- Huwelijk
o Ja-woord tussen 2 partners op manier in oud BW
▪ = formele rechtshandeling met vormvereisten (moet via ambtenaar van
burgerlijke stand)
o Huwelijksvermogenscontract
5
, ▪ Als er onevenwicht is
• Wanneer het verkeerd loopt dat er eigen vermogen van man en
vrouw is + daarnaast gemeenschappelijk vermogen
- Lening, ruil, aanneming (bv. Ticket kopen), vrijwilligers ovk, sponsorctt, dading
Je kan bijna geen enkele casus oplossen met alleen verbintenissenrecht
________________________________
DUS wat is een verbintenis?
nieuw BW: voorzichtige definitie
Zie titel 1: inleidende bepalingen
Titel 2: bronnen van verbintenissen
Titel 3; regime van verbintenissen
Titel 2 van boek 5 en boek 6 → verbintenis (titel 3)
Wat staat in titel 3: regels die eigen zijn aan elke verbintenis ongeacht de bron waaruit
verbintenis ontstaat! (en dus in titel 2 van boek 5 daar zie je de bronnen van verbintenissen)
Art 5.1 BW
definitie -> Kenmerken
- Rechtsband
- Tussen 2 personen: SE en SA
- Door rechtsband kan SE prestatie eisen (in rechte) van de SA
= de verbintenis in de juridisch technische zin van het woord
Bv. Koopctt
Koper – verkoper
(Lijn is verbintenis of koop)
Daaruit ontstaan verschillende verbintenissen
Verwar ctt niet met verbintenissen die uit ctt voortvloeien!!!!
Bij koopctt 2 belangrijkste verbintenissen
6
, - Verbintenis tussen koper (SE) en verkoper (SA) waarbij koper kan eisen dat verkoper dat
goed gaat leveren
- verbintenis die betrekking heeft op de betaling van de koopprijs door koper (SA) aan de
verkoper (SE)
dus ze zijn beiden SE en SA
2 hoofdverbintenissen = rechtsbanden die ontstaan
Maar verbintenissen kan ook gebruikt worden in tweede betekenis
Bekeken vanuit de SA zijn positie (de verplichting) : de verkoper heeft de verbintenis om het goed
te leveren en in eigendom over te dragen
➔ Puur kijken vanuit de passieve kant
o (Schuldvorderingen = actief zijde bij andere partij)
Persoonlijke en zakelijke rechten
Verbintenis staat tegenover persoonlijk recht
SE heeft persoonlijk recht op schuldenaar
Zakelijk recht?
Bv. Eigendomsrecht
Stel je bent eigenaar dan heb je band met je goed (=/= rechtsband tussen 2 personen zoals bij
verbintenis)
Zakelijk recht: Sterker, tegenwerpelijk tegenover iedereen
Maar contracten en verbintenissen die eruit voortvloeien zijn ook tegenwerpelijk aan derden
DUS
verbintenis heeft 2 betekenissen
- art 5.1 BW; rechtsband tussen SE en SA waar een prestatie verschuldigd is (niet
vrijwillig → dan in rechte afdwingen)
- oneigenlijke betekenis: de verplichting waartoe een SA gehouden is in een
bepaalde rechtsband
7
,voorbeeld: (examen!)
eenzijdig ctt in boek 5 BW: in welke betekenis w verbintenis daar gebruikt?
Art 5.6 BW
➔ Ctt waarbij de eene partij tot verbintenis is gehouden en andere niet -> geen
rechtsband van in BW maar wel in tweede betekenis ene schuld en andere
schuldvordering (de andere heeft geen schuld)
Bronnen van verbintenissen (=/= verbintenissenrecht)
Zie art 5.3 BW
➔ Rechtshandeling
= persoonlijke vrijheid uitoefenen, daardoor kan je gebonden zijn → handeling die de persoon
stelt met oog op rechtsgevolgen die eraan verbonden zijn (dus je legt een verbintenis op aan
jezelf door een rechtshandeling aan te gaan)
▪ Bv. Koopctt
• Als je koopctt sluit dan is dat omdat je de gevolgen wil
Bv. Verkeersongeval =/= rechtshandeling
= rechtsfeit want je gedraagt u niet in verkeer met oog op betalen van
schadevergoeding
Prototypen van rechtshandelingen zijn:
(1) meerzijdige rechtshandelingen
Bv. contracten = overeenkomsten (met oog op de gevolgen die eraan verbonden zijn)
Daaruit bestaat 1 of meerdere verbintenissen
(2) eenzijdige rechtshandelingen (= eenzijdige belofte)
Geen aanvaarding nodig vd andere persoon
Bv. Iemand is hondje verloren en ‘de vinder krijgt 1000 euro’
8
,Als ik dat hondje vind dan kan ik uitvoering in natura vragen van de eigenaar van de hond → want
hij is juridisch gebonden door zijn eigen eenzijdige wilsuiting
Voorbeelden: Testament, opzeggen van ctt, in gebreke stelling (in boek meer voorbeelden)
Waarom zien we dat onderscheid bij verbintenissen die ontstaan uit rechtshandelingen
Kan uit contracten (meerzijdige) maar ook uit eenzijdige wilsuiting
Waar vinden we ze?
- Rechtshandeling
o Algemeen boek 1 van BW : art 1.3 BW
o wat is wilsuiting
▪ manier waarop je iets te kennen geeft aan een ander
• bv. Ik wil dat broodje kopen
o intentie = wil = bedoeling
- Eenzijdige rechtshandeling vinden?
o Art 5.125 BW (had ook beter in boek 1 gestaan zoals testament in boek 4 is ook
eenzijdig dus moest eig niet bij boek 5 ctt staan maar bij algemeen)
Dit is dus ook een wilsuiting
Bv. Testator wil bepalen hoe zijn goederen uit zijn nalatenschap later zullen gaan
➔ Testator kan herroepen, niet volledig gebonden want kan je veranderen
o maar wel rechtshandeling want testator stelt dat op met bedoeling dat zijn
vermogen zo w verdeeld (wel beperkingen door dwingend recht)
Link met art 1.3 BW?
➔ Art 5.125 lid 2 BW (eenzijdige rechtshandeling)
o Door zijn enkele wil = zonder aanvaarding van andere persoon (bv. Belofte tot
betaling van verloren hond)
(3) de wet
Hij zet die laatste omdat we die niet gaan bekijken
Bv. Fiscale wetgeving
9
, = objectief recht: geheel van rechtsregels die wetgever goedkeurt
In toepassingsvoorwaarden van een bepaalde regel van dat objectieve recht ontstaan er soms
subjectieve rechten
Bv. persoonlijke rechten
(3) buitencontractuele aansprakelijkheid (boek 6)
Waarom ander boek?
Omdat de opstellers van boek 6 andere personen waren dan de opstellers van boek 5
Wel belangrijk!!!
Basisregel: je hebt recht op schadeherstel (niet per se geld, maar kan ook in natura) als je
benadeelde bent door fout van een ander: fout, schade en causaal verband (art 6.5 BW, vroegere
art 1382 oud BW)
Bv. Revisor en belegger =/= contractuele band
In sport heb je risico die je moet aanvaarden maar als dat onzorgvuldig is gebeurd dan kan je wel
buitenctt A zijn → hoe zou normaal zorgvuldig persoon gehandeld hebben in diezelfde concrete
omstandigheden
Bv. Verkeersongeval want geen contractuele band
Maar zelfs als er contractuele band is dan telt dat hier niet want ctt van aanneming
➔ verbintenis tot schadeherstel is hier ook sws buitencontractueel
!! bij casus altijd eerst kijken: is er ctt of niet
+ is er wat er gebeurd is: schending van de contractuele bepalingen (zoja: eerst contractenrecht
toepassen: titel 2 H1)
!! → samenloopverbod vanaf 1jan 2023 niet meer
Niet omdat er contractuele verbintenis is geschonden dat het daarom geen buitenctt ook kan
toegepast worden → cumul is nu mogelijk
Belangrijk omdat de toepassingsvoorwaarden verschillen !
10
