Hoofdstuk 5: de kleutertijd
5.1 Lichamelijke en motorische
ontwikkeling
5.1.1 Lichamelijke veranderingen
Hersenlateralisatie tijdens kleutertijd:
verdeling van specifieke vaardigheden over
beide hersenhelften
- door sterke groei corpus callosum (=
hersenbalk die beide hersenhelften
verbindt en voor
informatieoverdracht tussen de
hemisferen zorgt)
- Twee hersenhelften of hemisferen
Paul Pierre Broca: eerste die veronderstelde dat beide hersenhelften een specifieke
taak hadden. Daarvoor: holistische visie op de hersenen = alle functies over het
geheel van de hersenen werden verwerkt en dat hersenen dus een ondeelbaar geheel
vormden
Specialisatie van de hemisferen
Linkerhemisfeer:
- Aansturen rechterkant lichaam
- Ontvangen zintuiglijke prikkels rechter lichaamshelft
- Sequentieel info verwerken (een na een)
- Logisch redeneren, wiskunde, tijdsbesef, taal,…
Rechterhemisfeer:
- Aansturen linkerkant
lichaam
- Ontvangen zintuiglijke
prikkels linker
lichaamshelft
- globaal info verwerken
- Creativiteit, verbeelding,
ruimtelijk inzicht,…
Maar: Deze verdeling is niet
absoluut (heel wat taken worden in beide hemisferen verricht). Beide hemisferen
werken ook meestal samen
Handvoorkeur
- 90% rechtshandig
- 10% linkshandig
- 1% ambidexter (tweehandig)
Hierdoor wereld nogal gericht op
rechtshandigen
, Twee taalcentra (worden meestal in de linkerhersenhelft terug gevonden)
- Gebied van Broca: staat in voor productie van taal
- Gebied van Wernicke: verantwoordelijk voor het begrijpen van taal
Myelenisatie (= vorming witte stof id hersenen): nu (= in kleutertijd) vorming van
myeline vind vooral plaats tussen de thalamus (= soort verbindingsstation centraal id
hersenen) en prefrontale cortex
- Denken zal sneller en efficiënter verlopen
Er worden nog steeds nieuwe synapsen gevormd (neuronenverbindingen) en ‘synaptic
pruning’ (= onnuttige neuronenverbindingen weg snoeien) tot in de vroege
volwassenheid
verstoren vh snoeiproces kan invloed hebben op het ° van psychische of
psychiatrische aandoeningen
5.1.2 Motorische ontwikkeling
Grove motoriek
Het lopen wordt geperfectioneerd en variaties er van: rennen, dansen, achteruit
lopen, traplopen, huppelen, …
Verder ook gooien, schoppen, fietsen (met steunwieltjes), …
kleuter zal vaak erg trots zijn dat ze er in slagen deze vaardigheden verwerven
Fijne motoriek
Constructiespel, puzzelen, knutselen (knippen, plakken, lijmen, …) eten met (mes en)
vork, computerspelletjes spelen, de tablet gebruiken, schoenen en jas aantrekken,
tekenen,…
Tekenen
Verstandeli
jk: kind
weet n dat
een
driehoek 3
hoeken
moet
5.1 Lichamelijke en motorische
ontwikkeling
5.1.1 Lichamelijke veranderingen
Hersenlateralisatie tijdens kleutertijd:
verdeling van specifieke vaardigheden over
beide hersenhelften
- door sterke groei corpus callosum (=
hersenbalk die beide hersenhelften
verbindt en voor
informatieoverdracht tussen de
hemisferen zorgt)
- Twee hersenhelften of hemisferen
Paul Pierre Broca: eerste die veronderstelde dat beide hersenhelften een specifieke
taak hadden. Daarvoor: holistische visie op de hersenen = alle functies over het
geheel van de hersenen werden verwerkt en dat hersenen dus een ondeelbaar geheel
vormden
Specialisatie van de hemisferen
Linkerhemisfeer:
- Aansturen rechterkant lichaam
- Ontvangen zintuiglijke prikkels rechter lichaamshelft
- Sequentieel info verwerken (een na een)
- Logisch redeneren, wiskunde, tijdsbesef, taal,…
Rechterhemisfeer:
- Aansturen linkerkant
lichaam
- Ontvangen zintuiglijke
prikkels linker
lichaamshelft
- globaal info verwerken
- Creativiteit, verbeelding,
ruimtelijk inzicht,…
Maar: Deze verdeling is niet
absoluut (heel wat taken worden in beide hemisferen verricht). Beide hemisferen
werken ook meestal samen
Handvoorkeur
- 90% rechtshandig
- 10% linkshandig
- 1% ambidexter (tweehandig)
Hierdoor wereld nogal gericht op
rechtshandigen
, Twee taalcentra (worden meestal in de linkerhersenhelft terug gevonden)
- Gebied van Broca: staat in voor productie van taal
- Gebied van Wernicke: verantwoordelijk voor het begrijpen van taal
Myelenisatie (= vorming witte stof id hersenen): nu (= in kleutertijd) vorming van
myeline vind vooral plaats tussen de thalamus (= soort verbindingsstation centraal id
hersenen) en prefrontale cortex
- Denken zal sneller en efficiënter verlopen
Er worden nog steeds nieuwe synapsen gevormd (neuronenverbindingen) en ‘synaptic
pruning’ (= onnuttige neuronenverbindingen weg snoeien) tot in de vroege
volwassenheid
verstoren vh snoeiproces kan invloed hebben op het ° van psychische of
psychiatrische aandoeningen
5.1.2 Motorische ontwikkeling
Grove motoriek
Het lopen wordt geperfectioneerd en variaties er van: rennen, dansen, achteruit
lopen, traplopen, huppelen, …
Verder ook gooien, schoppen, fietsen (met steunwieltjes), …
kleuter zal vaak erg trots zijn dat ze er in slagen deze vaardigheden verwerven
Fijne motoriek
Constructiespel, puzzelen, knutselen (knippen, plakken, lijmen, …) eten met (mes en)
vork, computerspelletjes spelen, de tablet gebruiken, schoenen en jas aantrekken,
tekenen,…
Tekenen
Verstandeli
jk: kind
weet n dat
een
driehoek 3
hoeken
moet
