FINANCIERING AAN PARTICULIEREN
DEEL 1: ALGEMENE BEGINSELEN VAN DE KREDIETBEMIDDELING
1. WETGEVENDE KADER
BELANGRIJKE WETGEVING IN DE FINANCIËLE SECTOR
- Wet Willems: bemiddeling bank-en beleggingsdiensten
- Wet Couwenbergs: bemiddeling verzekeringen en herverzekeringen
- Sedert 01/11/2025: bewijzen beroepskennis inzake kredietbemiddeling
o Basisbeginselen kredietbemiddeling
o Consumentenkredieten
o Hypothecaire kredieten
KREDIETBEMIDDELING
- Kredietbemiddelaars à natuurlijk persoon of rechtspersoon die niet optreedt als kredietgever &
die in het raam van zijn bedrijfs- of beroepsactiviteiten, tegen vergoeding in vorm van geld of
ander overeengekomen economisch voordeel
o Aan consumenten kredietovereenkomsten voorstelt of aanbied
o Consumenten bijstaat bij de voorbereiding van het sluiten van kredietovereenkomsten
o Namens de kredietgever met consumenten kredietovereenkomsten sluit
- Van toepassing op personen die ih kader beroepsactiviteiten handelen
o Verantwoordelijken voor de distributie (VVD) van de kredietbemiddelaars en
kredietgevers
o Effectieve leiders van kredietbemiddelaars
o Personen in contact met het publiek (PCP) van kredietbemiddelaars & kredietgevers
WETBOEKEN ECONOMISCH RECHT (WER)
- 2 wetboeken
o Boek VI: Marktpraktijken en consumentenbescherming
§ Doel: bescherming ondernemingen tegen oneerlijke mededinging +
informatieverstrekking aan en bescherming van consumenten
o Boek VII: Betalings- en kredietdiensten
§ Doel: controle op kredietinstellingen + bescherming consument (o.m. tegen
overmatig kredietgebruik)
- Van toepassing op
o Consument: ieder natuurlijk persoon handelend voor privédoeleinden (of min 50% bij
gemengd gebruik)
o Onderneming: iedere natuurlijk of rechtspersoon die op duurzame wijze een economisch
doel nastreeft
o Producten: goederen (zowel roerend als onroerend) & diensten (prestaties vd
onderneming ih kader vd professionele activiteit)
1
, - Aandachtspunten
o Precontractuele informatieplicht aan consument bij wet geregeld
§ Informatieplicht à op duidelijke en begrijpbare manier info verstrekken
• Kenmerk product
• Totale prijs
• Id onderneming
• Duur overeenkomst, verkoopsvoorwaarden
à Niet nageleefd = burgerrechtelijke fout (schadevergoeding)
o Specifieke regels voor prijsaanduiding van financiële diensten
§ Schriftelijk, leesbaar, goed zichtbaar, ondubbelzinnig
o Koppelverkoop verboden als één bestanddeel een financiële dienst is (computer +
kredietkaart / woonkrediet + SVV)
§ Koppelverkoop à je krijgt een lening alleen als je verplicht nog iets anders
neemt (bv. verzekering)
§ Gebundelde verkoop à je kan de lening ook apart nemen, maar krijgt een
voordeel als je combineert (bv. lagere rente)
• Wel toegestaan
o Specifieke regels voor verkoopovereenkomsten op afstand
§ Standaard heeft consument 14 dagen herroeppingsrecht à niet van toepassing
op hypothecaire kredieten
- Debetrente & Jaarlijksekostenpercentage
o JKP
§ Totale kostprijs krediet
§ Uniforme manier van berekenen
§ Vergelijkingsinstrument
§ Hoofddoel à consument informeren & beschermen
o Debetrente
§ Rente die je betaalt als je geld leent
§ Meestal nog andere kosten à schattingskosten, dossierkosten, premie
schuldsaldoverzekering
COLLECTIEVE SCHULDREGELING
à Mensen die in erge financiële problemen zitten, helpen schulden af te betalen via de rechter
- Doel: herstel financiële toestand van schuldenaar
- Hoe: aanstellen schuldbemiddelaar en uitwerken aanzuiveringsregel (afbetalingsplan)
BESCHERMING VAN DE PERSOONSGEGEVENS
- General data protection regulation (GDPR)
- Doel: Waarborgen recht op eerbiedigen privéleven
- Hoe betrokken personen hebben
o Recht op informatie over verantwoordelijke en doeleind
o Recht van inzage over al dan niet bestaan verwerking van de gegevens + inlichtingen
o Recht op onverwijld rectificatie van alle onjuiste gegevens
o Recht op beperking van de verwerking in bepaalde gevallen
o Recht op overdraagbaarheid van gegevens (vb. verkrijgen gegevens en overdragen)
o Recht op verzet (bv. als gebruikt voor directe marketing)
2
,CONTRACTUEEL RECHT
- Contract à overeenkomst waarbij één of meer personen zich tegenover één of meer personen
verbinden iets te geven, te doen, of niet te doen
- Een contract kan zowel mondeling als schriftelijk tot stand komen en kan dus bestaan zonder
geschrift
à MAAR er zijn afwijkende regels voorzien voor:
o Consumentenkredietovereenkomsten
§ Tot stand komt door de manuele of elektronische handtekening op het contract
§ Handtekening is een voorwaarde voor de geldige totstandkoming van de
consumentenkredietovereenkomst.
o Hypothecaire kredietovereenkomsten: ook specifieke regels.
4 GELDIGHEIDSVEREISTEN
- Toestemming van alle partijen
o Akkoord over
§ Vrije toestemming à geen geweld, dwang of afpersing
§ Voorwerp en prijs
§ Moet dit schriftelijk à specifieke regels bij consumentenkredieten en
hypothecaire kredieten, vb. handtekening = voorwaarde!
- Bekwaamheid van alle partijen
- Bepaald voorwerp
- Geoorloofde oorzaak
BEPERKEN VAN VERBINTENIS
- Tijdsbepaling: geldigheidsduur bv in een compromis
- Opschortende voorwaarde: verbintenis is afhankelijk van toekomstige onzekere gebeurtenis
o Vb Verkrijgen van een krediet bij de financiële instelling
§ Voorwaarde vervuld = Verbintenis wordt geacht te bestaan vanaf het begin
§ Voorwaarde niet vervuld = Geen verbintenis
- Ontbindende voorwaarde
HOOFDELIJKHEID
- Hoofdelijkheid is de juridische term die hoort bij een schuld waarvoor twee of meer partijen
aansprakelijk zijn
- Dit betekent dat degenen die hoofdelijk aan een schuld verbonden zijn, daarvoor
allemaal volledig aansprakelijk zijn
à Zeer belangrijk element m.b.t. kredieten en borgstellingen!
- Indien er meerdere schuldenaren zijn bij een verbintenis is er in principe geen hoofdelijkheid,
maar de overeenkomst kan er wel expliciet in voorzien
3
, RELATIEVERMOGENSRECHT
PRIMAIR HUWELIJKSSTELSEL
- Opgelegd door burgerlijk wetboek à prioritair en van dwingende aard
- Voor gehuwden en wettelijk samenwonenden
- Doel
o Huishoudens beschermen in belang van het gezin en in belang van schuldeisers
§ Hulp-en bijdrageplicht in verhouding tot hun vermogen
§ Hoofdelijkheid tussen echtgenoot mbt schulden aangegaan voor huishouden en
opvoeding kinderen
§ Bescherming gezinswoning & huisraad (2 partners moeten akkoord gaan)
SECUNDAIR HUWELIJKSSTELSEL
- Aanvullend & regelt onderlinge vermogensrechtelijke verhoudingen + ten aanzien van SE
o Wettelijk stelsel à 3 vermogens
§ EV ene echtgenoot
• Blijft eigenaar van hetgeen hij bezat voor het aangaan van het huwelijk,
hetgeen dat hij later erft of krijgt, goederen die hij koopt met eigen geld
§ EV andere echtgenoot
§ GV à Alles wat er samen wordt opbouwen tijdens het huwelijk
à Toevoegingen aanbrengen in wettelijk stelsel
§ Inbreng in GV van een eigen goed van één van de echtgenoten
§ Toevoeging van een regeling ivm de verdeling van GV bij overlijden
• Toevoegen keuzebeding
o Beding waardoor LLE meer vrijheid heeft bij hete erven van
goederen uit GV
o LLE kan via keuzebeding namelijk kiezen welke goederen hij of
zij wil erven uit GV en welke verdeeld volgens wettelijk erfrecht
o Contractueel stelsel
§ Scheiding van goederen
• Elke echtgenoot blijft eigenaar & bestuurder van zijn goederen &
inkomsten
• Goederen die samen worden aangekocht à mede-eigendom
• Opgelet: gezinswoning (primair recht!) = altijd gezamenlijke beslissing!
• Ieder persoon blijft instaan voor eigen schulden
o Uitzondering huishoudelijke schulden
§ Volledige gemeenschap
• Er bestaat maar 1 vermogen
§ Scheiding van goederen met verrekening van aanwinsten
• Middenweg tussen gewoon & GV
• Vermogen blijft tijdens het huwelijk gescheiden à echtscheiding of
overlijden
o Dan wordt gekeken naar wat er opgebouwd is tijdens het
huwelijk à wordt verdeeld obv percentage dat in
huwelijkscontract werd bepaald
4
DEEL 1: ALGEMENE BEGINSELEN VAN DE KREDIETBEMIDDELING
1. WETGEVENDE KADER
BELANGRIJKE WETGEVING IN DE FINANCIËLE SECTOR
- Wet Willems: bemiddeling bank-en beleggingsdiensten
- Wet Couwenbergs: bemiddeling verzekeringen en herverzekeringen
- Sedert 01/11/2025: bewijzen beroepskennis inzake kredietbemiddeling
o Basisbeginselen kredietbemiddeling
o Consumentenkredieten
o Hypothecaire kredieten
KREDIETBEMIDDELING
- Kredietbemiddelaars à natuurlijk persoon of rechtspersoon die niet optreedt als kredietgever &
die in het raam van zijn bedrijfs- of beroepsactiviteiten, tegen vergoeding in vorm van geld of
ander overeengekomen economisch voordeel
o Aan consumenten kredietovereenkomsten voorstelt of aanbied
o Consumenten bijstaat bij de voorbereiding van het sluiten van kredietovereenkomsten
o Namens de kredietgever met consumenten kredietovereenkomsten sluit
- Van toepassing op personen die ih kader beroepsactiviteiten handelen
o Verantwoordelijken voor de distributie (VVD) van de kredietbemiddelaars en
kredietgevers
o Effectieve leiders van kredietbemiddelaars
o Personen in contact met het publiek (PCP) van kredietbemiddelaars & kredietgevers
WETBOEKEN ECONOMISCH RECHT (WER)
- 2 wetboeken
o Boek VI: Marktpraktijken en consumentenbescherming
§ Doel: bescherming ondernemingen tegen oneerlijke mededinging +
informatieverstrekking aan en bescherming van consumenten
o Boek VII: Betalings- en kredietdiensten
§ Doel: controle op kredietinstellingen + bescherming consument (o.m. tegen
overmatig kredietgebruik)
- Van toepassing op
o Consument: ieder natuurlijk persoon handelend voor privédoeleinden (of min 50% bij
gemengd gebruik)
o Onderneming: iedere natuurlijk of rechtspersoon die op duurzame wijze een economisch
doel nastreeft
o Producten: goederen (zowel roerend als onroerend) & diensten (prestaties vd
onderneming ih kader vd professionele activiteit)
1
, - Aandachtspunten
o Precontractuele informatieplicht aan consument bij wet geregeld
§ Informatieplicht à op duidelijke en begrijpbare manier info verstrekken
• Kenmerk product
• Totale prijs
• Id onderneming
• Duur overeenkomst, verkoopsvoorwaarden
à Niet nageleefd = burgerrechtelijke fout (schadevergoeding)
o Specifieke regels voor prijsaanduiding van financiële diensten
§ Schriftelijk, leesbaar, goed zichtbaar, ondubbelzinnig
o Koppelverkoop verboden als één bestanddeel een financiële dienst is (computer +
kredietkaart / woonkrediet + SVV)
§ Koppelverkoop à je krijgt een lening alleen als je verplicht nog iets anders
neemt (bv. verzekering)
§ Gebundelde verkoop à je kan de lening ook apart nemen, maar krijgt een
voordeel als je combineert (bv. lagere rente)
• Wel toegestaan
o Specifieke regels voor verkoopovereenkomsten op afstand
§ Standaard heeft consument 14 dagen herroeppingsrecht à niet van toepassing
op hypothecaire kredieten
- Debetrente & Jaarlijksekostenpercentage
o JKP
§ Totale kostprijs krediet
§ Uniforme manier van berekenen
§ Vergelijkingsinstrument
§ Hoofddoel à consument informeren & beschermen
o Debetrente
§ Rente die je betaalt als je geld leent
§ Meestal nog andere kosten à schattingskosten, dossierkosten, premie
schuldsaldoverzekering
COLLECTIEVE SCHULDREGELING
à Mensen die in erge financiële problemen zitten, helpen schulden af te betalen via de rechter
- Doel: herstel financiële toestand van schuldenaar
- Hoe: aanstellen schuldbemiddelaar en uitwerken aanzuiveringsregel (afbetalingsplan)
BESCHERMING VAN DE PERSOONSGEGEVENS
- General data protection regulation (GDPR)
- Doel: Waarborgen recht op eerbiedigen privéleven
- Hoe betrokken personen hebben
o Recht op informatie over verantwoordelijke en doeleind
o Recht van inzage over al dan niet bestaan verwerking van de gegevens + inlichtingen
o Recht op onverwijld rectificatie van alle onjuiste gegevens
o Recht op beperking van de verwerking in bepaalde gevallen
o Recht op overdraagbaarheid van gegevens (vb. verkrijgen gegevens en overdragen)
o Recht op verzet (bv. als gebruikt voor directe marketing)
2
,CONTRACTUEEL RECHT
- Contract à overeenkomst waarbij één of meer personen zich tegenover één of meer personen
verbinden iets te geven, te doen, of niet te doen
- Een contract kan zowel mondeling als schriftelijk tot stand komen en kan dus bestaan zonder
geschrift
à MAAR er zijn afwijkende regels voorzien voor:
o Consumentenkredietovereenkomsten
§ Tot stand komt door de manuele of elektronische handtekening op het contract
§ Handtekening is een voorwaarde voor de geldige totstandkoming van de
consumentenkredietovereenkomst.
o Hypothecaire kredietovereenkomsten: ook specifieke regels.
4 GELDIGHEIDSVEREISTEN
- Toestemming van alle partijen
o Akkoord over
§ Vrije toestemming à geen geweld, dwang of afpersing
§ Voorwerp en prijs
§ Moet dit schriftelijk à specifieke regels bij consumentenkredieten en
hypothecaire kredieten, vb. handtekening = voorwaarde!
- Bekwaamheid van alle partijen
- Bepaald voorwerp
- Geoorloofde oorzaak
BEPERKEN VAN VERBINTENIS
- Tijdsbepaling: geldigheidsduur bv in een compromis
- Opschortende voorwaarde: verbintenis is afhankelijk van toekomstige onzekere gebeurtenis
o Vb Verkrijgen van een krediet bij de financiële instelling
§ Voorwaarde vervuld = Verbintenis wordt geacht te bestaan vanaf het begin
§ Voorwaarde niet vervuld = Geen verbintenis
- Ontbindende voorwaarde
HOOFDELIJKHEID
- Hoofdelijkheid is de juridische term die hoort bij een schuld waarvoor twee of meer partijen
aansprakelijk zijn
- Dit betekent dat degenen die hoofdelijk aan een schuld verbonden zijn, daarvoor
allemaal volledig aansprakelijk zijn
à Zeer belangrijk element m.b.t. kredieten en borgstellingen!
- Indien er meerdere schuldenaren zijn bij een verbintenis is er in principe geen hoofdelijkheid,
maar de overeenkomst kan er wel expliciet in voorzien
3
, RELATIEVERMOGENSRECHT
PRIMAIR HUWELIJKSSTELSEL
- Opgelegd door burgerlijk wetboek à prioritair en van dwingende aard
- Voor gehuwden en wettelijk samenwonenden
- Doel
o Huishoudens beschermen in belang van het gezin en in belang van schuldeisers
§ Hulp-en bijdrageplicht in verhouding tot hun vermogen
§ Hoofdelijkheid tussen echtgenoot mbt schulden aangegaan voor huishouden en
opvoeding kinderen
§ Bescherming gezinswoning & huisraad (2 partners moeten akkoord gaan)
SECUNDAIR HUWELIJKSSTELSEL
- Aanvullend & regelt onderlinge vermogensrechtelijke verhoudingen + ten aanzien van SE
o Wettelijk stelsel à 3 vermogens
§ EV ene echtgenoot
• Blijft eigenaar van hetgeen hij bezat voor het aangaan van het huwelijk,
hetgeen dat hij later erft of krijgt, goederen die hij koopt met eigen geld
§ EV andere echtgenoot
§ GV à Alles wat er samen wordt opbouwen tijdens het huwelijk
à Toevoegingen aanbrengen in wettelijk stelsel
§ Inbreng in GV van een eigen goed van één van de echtgenoten
§ Toevoeging van een regeling ivm de verdeling van GV bij overlijden
• Toevoegen keuzebeding
o Beding waardoor LLE meer vrijheid heeft bij hete erven van
goederen uit GV
o LLE kan via keuzebeding namelijk kiezen welke goederen hij of
zij wil erven uit GV en welke verdeeld volgens wettelijk erfrecht
o Contractueel stelsel
§ Scheiding van goederen
• Elke echtgenoot blijft eigenaar & bestuurder van zijn goederen &
inkomsten
• Goederen die samen worden aangekocht à mede-eigendom
• Opgelet: gezinswoning (primair recht!) = altijd gezamenlijke beslissing!
• Ieder persoon blijft instaan voor eigen schulden
o Uitzondering huishoudelijke schulden
§ Volledige gemeenschap
• Er bestaat maar 1 vermogen
§ Scheiding van goederen met verrekening van aanwinsten
• Middenweg tussen gewoon & GV
• Vermogen blijft tijdens het huwelijk gescheiden à echtscheiding of
overlijden
o Dan wordt gekeken naar wat er opgebouwd is tijdens het
huwelijk à wordt verdeeld obv percentage dat in
huwelijkscontract werd bepaald
4