Personen- en familierecht – overzicht 16
Samenhang 16
Een blik op het verleden – evolutie van het recht 17
Een blik op de toekomst – Personen- en familierecht 17
Personenrecht 17
1) Algemeen vs. bijzonder personenrecht 17
2) Wie is een persoon en wat is zijn/haar statuut? 17
3) Waarover gaat het concreet? 18
Waarover gaat het? 18
Twee hoofdtypes “personen” in het recht 18
Basis Onderscheid in categorieën 18
Wat valt dan buiten personen? 19
1. Uitgangspunt: levende (en levensvatbare) geboorte 19
2. Nog geen geboorte 20
3. Focus: het menselijke leven vóór de geboorte 20
1. Overlijden 20
2. Afwezigheid (onzekerheid over leven of dood) 20
3. Gerechtelijke verklaring van overlijden (zekere dood, geen lijk) 21
De natuurlijke persoon 21
Definitie 21
Focus 4: Het menselijke leven na de dood 21
Kenmerken van persoonlijkheidsrechten 23
verzicht Persoonlijkheidsrechten 24
Algemeen Personenrecht – Kernpunten 24
De juridische persoon – Algemeen Personenrecht 25
1. Waarover gaat het? 25
2. Definitie (art. 6, § 2 oud BW) 25
Elementen van de staat van de persoon 25
Burgerlijke staat – De staat van de persoon 26
1. Waarover gaat het? 26
Kenmerken van de staat van de persoon 26
Staat van de persoon – Overzicht 27
1. Waarover gaat het? 27
Bezit van staat – Overzicht 28
1. Waarover gaat het? 28
Definitie 28
Bestanddelen 28
Functie van het bezit van staat 29
1. Bewijsfunctie 29
Verkrijgende functie van het bezit van staat 29
Geen bevrijdende functie van het bezit van staat 30
De identificatie van de natuurlijke persoon 31
1. Waarover gaat het? 31
1
, 2. Namen 31
a. Definitie en functie 31
b. Eerste toekenning (afhankelijk van ouders) 31
c. Latere wijzigingen 31
d. Voornaam 31
3. Woon- en verblijfplaats 32
4. Geslacht 32
5. Aard en kenmerken van identificatie 32
Woon- en verblijfplaats – Begrippen 32
1. Woonplaats 32
2. Verblijfplaats 33
Geslacht en gender – Juridische identificatie 33
1. Waarover gaat het? 33
2. Juridische relevantie 33
3. Eerste toekenning 33
4. Latere wijzigingen 34
5. Afstamming van transgender personen 34
Belgen en Vreemdelingen: Theorie 34
1. Situering 34
2. Begrip 35
3. Natiestaat 35
4. Kenmerken Belgisch nationaliteitsrecht 35
5. Focus “Sire, er zijn geen Belgen” 36
Kenmerken van de Openbare Orde 36
Algemene bepalingen WBN (Wetboek van Belgisch Nationaliteit) 36
1. Definities 36
Kernpunten 37
Belgen en vreemdelingen: het WBN 37
1. Leesstrategie 37
2. Oefening 37
3. Verwerving van de Belgische nationaliteit 38
Verlies van de Belgische nationaliteit 38
Belgische nationaliteit: Toekenning en Verkrijging 39
1. Toekenning 39
Ius sanguinis (afstamming) 39
Ius soli (grondgebied) 39
Verkrijging 39
Nationaliteitsverklaring (art. 12bis WBN) 39
D. Terug- en herkrijging 40
Verkrijging van de Belgische nationaliteit 40
1. Begrip 40
De Nationaliteitsverklaring 41
A. Eerste verkrijging (art. 12bis WBN) 41
B. Procedure 41
2
, De Naturalisatie 41
A. Begrip 41
B. Toepassingen 41
C. Procedure 41
Het WBN (Wetboek van de Belgische Nationaliteit) 42
verkrijging van de Belgische nationaliteit 42
1) Automatische verkrijging 42
a) Door afstamming 42
b) Door geboorte in België 42
c) Door adoptie 42
2) Verkrijging door verklaring (nationaliteitsverklaring) 43
Voorwaarden (belangrijkste gevallen): 43
Naturalisatie 43
Begrip 43
Toepassingen 43
Procedure 43
Verlies van de Belgische nationaliteit 44
1. Vrijwillig verlies 44
2. Automatisch verlies 44
3. Verval (ontneming) 44
Belgen en vreemdelingen 44
Onbekwaamheid en bewind 45
Waarover gaat het? 45
Onbekwaamheid 45
▪ Begrip 45
Doelstellingen 45
Soorten onbekwaamheid 46
Draagwijdte 46
Onbekwaamheid versus bewind 46
Bewind 46
Begrip 47
Bevoegdheidsverdeling 47
Doel van bewind 47
Waarover gaat het? 48
Niet-ontvoogde minderjarigen 48
Onbekwaamheid 48
Soorten handelingen 48
Uitzonderlijke bekwaamheid 48
Bewind bij niet-ontvoogde minderjarigen 48
1. Ouderlijk bewind (art. 376–386 BW) 49
Wie oefent het uit? 49
2. Bevoegdheidsverdeling 49
Waarborgen 49
Ontvoogde minderjarigen 50
3
, Begrip 50
Regeling 50
Onbekwaamheid en bewind 50
Minderjarigheid en meerderjarigheid 50
Meerderjarige beschermde personen 50
Situering 50
Wie valt onder bescherming? 50
Verkwisting 50
Rechtshandelingen van de beschermde persoon 51
Toestemming 51
Nietigheid bij leven 51
Nietigheid na overlijden 51
Informeel bewind – Voorzorgsvolmacht 52
Begrip 52
Toepassingsgebied en aanvang 52
Inhoud 52
Bekwaamheid en bescherming 52
Einde van de voorzorgsvolmacht 52
Relatie met huwelijk en samenwoning 52
Bekwaamheid 52
Draagwijdte 53
Nietigverklaring 53
Bewind 53
Waarover gaat het? 54
Bewind Organen 54
Werking van bewind 54
Informatie en verslag 54
Controle en aansprakelijkheid 55
Aanvang en einde 55
Bewind door ouders 55
Gemeenschappelijke bepalingen 55
situering 55
Regel en uitzonderingen 55
Persoon met een psychiatrische aandoening 55
Gevaar 56
Voorwaarden voor beschermingsmaatregelen 56
Soorten maatregelen 56
Beschermende observatiemaatregel 56
vrijwillige behandeling onder voorwaarden 56
Verpleging in familiale omgeving of instelling 56
Regel met uitzonderingen 57
familierecht 57
Echtgenoten (Aangaan van het huwelijk) 57
Waarover gaat het? 57
4
Samenhang 16
Een blik op het verleden – evolutie van het recht 17
Een blik op de toekomst – Personen- en familierecht 17
Personenrecht 17
1) Algemeen vs. bijzonder personenrecht 17
2) Wie is een persoon en wat is zijn/haar statuut? 17
3) Waarover gaat het concreet? 18
Waarover gaat het? 18
Twee hoofdtypes “personen” in het recht 18
Basis Onderscheid in categorieën 18
Wat valt dan buiten personen? 19
1. Uitgangspunt: levende (en levensvatbare) geboorte 19
2. Nog geen geboorte 20
3. Focus: het menselijke leven vóór de geboorte 20
1. Overlijden 20
2. Afwezigheid (onzekerheid over leven of dood) 20
3. Gerechtelijke verklaring van overlijden (zekere dood, geen lijk) 21
De natuurlijke persoon 21
Definitie 21
Focus 4: Het menselijke leven na de dood 21
Kenmerken van persoonlijkheidsrechten 23
verzicht Persoonlijkheidsrechten 24
Algemeen Personenrecht – Kernpunten 24
De juridische persoon – Algemeen Personenrecht 25
1. Waarover gaat het? 25
2. Definitie (art. 6, § 2 oud BW) 25
Elementen van de staat van de persoon 25
Burgerlijke staat – De staat van de persoon 26
1. Waarover gaat het? 26
Kenmerken van de staat van de persoon 26
Staat van de persoon – Overzicht 27
1. Waarover gaat het? 27
Bezit van staat – Overzicht 28
1. Waarover gaat het? 28
Definitie 28
Bestanddelen 28
Functie van het bezit van staat 29
1. Bewijsfunctie 29
Verkrijgende functie van het bezit van staat 29
Geen bevrijdende functie van het bezit van staat 30
De identificatie van de natuurlijke persoon 31
1. Waarover gaat het? 31
1
, 2. Namen 31
a. Definitie en functie 31
b. Eerste toekenning (afhankelijk van ouders) 31
c. Latere wijzigingen 31
d. Voornaam 31
3. Woon- en verblijfplaats 32
4. Geslacht 32
5. Aard en kenmerken van identificatie 32
Woon- en verblijfplaats – Begrippen 32
1. Woonplaats 32
2. Verblijfplaats 33
Geslacht en gender – Juridische identificatie 33
1. Waarover gaat het? 33
2. Juridische relevantie 33
3. Eerste toekenning 33
4. Latere wijzigingen 34
5. Afstamming van transgender personen 34
Belgen en Vreemdelingen: Theorie 34
1. Situering 34
2. Begrip 35
3. Natiestaat 35
4. Kenmerken Belgisch nationaliteitsrecht 35
5. Focus “Sire, er zijn geen Belgen” 36
Kenmerken van de Openbare Orde 36
Algemene bepalingen WBN (Wetboek van Belgisch Nationaliteit) 36
1. Definities 36
Kernpunten 37
Belgen en vreemdelingen: het WBN 37
1. Leesstrategie 37
2. Oefening 37
3. Verwerving van de Belgische nationaliteit 38
Verlies van de Belgische nationaliteit 38
Belgische nationaliteit: Toekenning en Verkrijging 39
1. Toekenning 39
Ius sanguinis (afstamming) 39
Ius soli (grondgebied) 39
Verkrijging 39
Nationaliteitsverklaring (art. 12bis WBN) 39
D. Terug- en herkrijging 40
Verkrijging van de Belgische nationaliteit 40
1. Begrip 40
De Nationaliteitsverklaring 41
A. Eerste verkrijging (art. 12bis WBN) 41
B. Procedure 41
2
, De Naturalisatie 41
A. Begrip 41
B. Toepassingen 41
C. Procedure 41
Het WBN (Wetboek van de Belgische Nationaliteit) 42
verkrijging van de Belgische nationaliteit 42
1) Automatische verkrijging 42
a) Door afstamming 42
b) Door geboorte in België 42
c) Door adoptie 42
2) Verkrijging door verklaring (nationaliteitsverklaring) 43
Voorwaarden (belangrijkste gevallen): 43
Naturalisatie 43
Begrip 43
Toepassingen 43
Procedure 43
Verlies van de Belgische nationaliteit 44
1. Vrijwillig verlies 44
2. Automatisch verlies 44
3. Verval (ontneming) 44
Belgen en vreemdelingen 44
Onbekwaamheid en bewind 45
Waarover gaat het? 45
Onbekwaamheid 45
▪ Begrip 45
Doelstellingen 45
Soorten onbekwaamheid 46
Draagwijdte 46
Onbekwaamheid versus bewind 46
Bewind 46
Begrip 47
Bevoegdheidsverdeling 47
Doel van bewind 47
Waarover gaat het? 48
Niet-ontvoogde minderjarigen 48
Onbekwaamheid 48
Soorten handelingen 48
Uitzonderlijke bekwaamheid 48
Bewind bij niet-ontvoogde minderjarigen 48
1. Ouderlijk bewind (art. 376–386 BW) 49
Wie oefent het uit? 49
2. Bevoegdheidsverdeling 49
Waarborgen 49
Ontvoogde minderjarigen 50
3
, Begrip 50
Regeling 50
Onbekwaamheid en bewind 50
Minderjarigheid en meerderjarigheid 50
Meerderjarige beschermde personen 50
Situering 50
Wie valt onder bescherming? 50
Verkwisting 50
Rechtshandelingen van de beschermde persoon 51
Toestemming 51
Nietigheid bij leven 51
Nietigheid na overlijden 51
Informeel bewind – Voorzorgsvolmacht 52
Begrip 52
Toepassingsgebied en aanvang 52
Inhoud 52
Bekwaamheid en bescherming 52
Einde van de voorzorgsvolmacht 52
Relatie met huwelijk en samenwoning 52
Bekwaamheid 52
Draagwijdte 53
Nietigverklaring 53
Bewind 53
Waarover gaat het? 54
Bewind Organen 54
Werking van bewind 54
Informatie en verslag 54
Controle en aansprakelijkheid 55
Aanvang en einde 55
Bewind door ouders 55
Gemeenschappelijke bepalingen 55
situering 55
Regel en uitzonderingen 55
Persoon met een psychiatrische aandoening 55
Gevaar 56
Voorwaarden voor beschermingsmaatregelen 56
Soorten maatregelen 56
Beschermende observatiemaatregel 56
vrijwillige behandeling onder voorwaarden 56
Verpleging in familiale omgeving of instelling 56
Regel met uitzonderingen 57
familierecht 57
Echtgenoten (Aangaan van het huwelijk) 57
Waarover gaat het? 57
4
