Hoofdstuk 14: de diverse samenleving
1. Diversiteit
= de relatieve proportie van etnisch-culturele/ raciale minderheden in de algemene
populatie
De voorbije 20j is de bevolking in de Vlaamse steden een stuk diverser geworden
- Putnam (2007): N = 30,000 in 41 gemeenschappen in US
- Conclusie diversiteit leidt tot
o Verminderde solidariteit
o Verhoogde sociale isolatie
o Vermindert vertrouwen in minderheidsgroepen
o Verminderd vertrouwen in mensen in het algemeen
➔ Blijft gelden wanneer gecontroleerd voor armoede, opleiding, criminaliteit, taal,…
➔ Complexe samenlevingen zijn meer indudivialistisch
➔ Hun diverser de buurt hoe meer mensen binnen in hun huis blijven
➔ Op lange termijn past de maatschappij zich wel aan
- Meta-analyse Dinessen, Schaeffer & Sonderskov (2020)
o Replicatie bevindingen Putnam
o Nuance: Effecten sterker als diversiteit lokaal gemeten werd i.v.m.
landniveau
▪ Landen die divers zijn vertonen niet die effecten
- Meta-analyse Vam der Meer & Tolsma (2014)
o Inconsistente resultaten
o Vooral evidentie op lokaal niveau
▪ Hoe kleiner de meeteenheid hoe sterker de effecten te vinden zijn
o Effecten sterker in de VS dan Europa
- Meta-analyse Schaeffer (2014)
o Effecten sterker in VS dan in Europa
➔ Effecten afhankelijk van ‘’derde variabelen’’?
o Hebben een impact hoe diversiteit de maatschappij beïnvloed
Van Assche, Roets, Dhont & Van Hiel (2014)
1
, - Van iedere buurt kan je exact weten wat de samenstelling van diversiteit is en hoe
(on)veilig de buurt is
- Er is geen direct verband tussen diversiteit en attitudes tegen over etnische
minderheden, maar het is afhankelijk in wat voor buurt het bevraagd wordt
- Hoge diversiteit leidt tot negatieve attitudes tegen over etnische minderheden in
een onaangename buurt
- Hoge diversiteit leidt tot positieve attitudes tegen over etnische minderheden in
een aangename buurt
1.1. Is diversiteit het probleem?
Segregatie: de mate waarin leden van minderheids- en meerderheidsgroepen van elkaar
afgescheiden worden
‘’negatieve effecten door segregatie’’ (e.g., Uslaner, 2011)
2
, - Segregatie en diversiteit zijn geen analoge begrippen
- Geel en blauw = buurten die even divers zijn
o De ene buurt is sterk gesegregeerd
o De ene buurt is laag gesegregeerd
- Segregatie heeft sterkere negatieve effecten dan diversiteit
- Segregatie Ontstaat redelijk spontaan
1.2. Hypersegregatie
= de aanwezigheid van enclaves die exclusief worden bevolkt door etnisch-culturele
minderheden (getto’s) en waar de normen die in de algemene maatschappij gelden,
totaal afwezig zijn
- Hypergesegregeerde gemeenschappen
o Hechte groep met veel vertrouwen in elkaar
o Maar: sterk wantrouwen t.o.v. meerderheid EN andere
minderheidsgroepen
o Eigen normen, waarden, organisatie die los staat van de algemene
maatschappij
▪ Verlies voor de globale maatschappij
▪ Gevaar van disfunctionele normen en organisatie (Bv.
geweldspiraal in Ghetto’s)
▪ Als er intern iets misloopt kan het niet meer opgelost worden van
buitenaf en kan het enkel intern opgelost worden → er kunnen geen
invloeden van buitenaf in
▪ Dader en slachtoffers over gepresenteerd binnen
Hypergesegregeerde gemeenschappen
Is molenbeek een voorbeeld van hypersegregatie? Fouad Laouri, een in Marokko
geboren docent Franse letterkunde aan de universiteit van Amsterdam, zegt over de na
3
1. Diversiteit
= de relatieve proportie van etnisch-culturele/ raciale minderheden in de algemene
populatie
De voorbije 20j is de bevolking in de Vlaamse steden een stuk diverser geworden
- Putnam (2007): N = 30,000 in 41 gemeenschappen in US
- Conclusie diversiteit leidt tot
o Verminderde solidariteit
o Verhoogde sociale isolatie
o Vermindert vertrouwen in minderheidsgroepen
o Verminderd vertrouwen in mensen in het algemeen
➔ Blijft gelden wanneer gecontroleerd voor armoede, opleiding, criminaliteit, taal,…
➔ Complexe samenlevingen zijn meer indudivialistisch
➔ Hun diverser de buurt hoe meer mensen binnen in hun huis blijven
➔ Op lange termijn past de maatschappij zich wel aan
- Meta-analyse Dinessen, Schaeffer & Sonderskov (2020)
o Replicatie bevindingen Putnam
o Nuance: Effecten sterker als diversiteit lokaal gemeten werd i.v.m.
landniveau
▪ Landen die divers zijn vertonen niet die effecten
- Meta-analyse Vam der Meer & Tolsma (2014)
o Inconsistente resultaten
o Vooral evidentie op lokaal niveau
▪ Hoe kleiner de meeteenheid hoe sterker de effecten te vinden zijn
o Effecten sterker in de VS dan Europa
- Meta-analyse Schaeffer (2014)
o Effecten sterker in VS dan in Europa
➔ Effecten afhankelijk van ‘’derde variabelen’’?
o Hebben een impact hoe diversiteit de maatschappij beïnvloed
Van Assche, Roets, Dhont & Van Hiel (2014)
1
, - Van iedere buurt kan je exact weten wat de samenstelling van diversiteit is en hoe
(on)veilig de buurt is
- Er is geen direct verband tussen diversiteit en attitudes tegen over etnische
minderheden, maar het is afhankelijk in wat voor buurt het bevraagd wordt
- Hoge diversiteit leidt tot negatieve attitudes tegen over etnische minderheden in
een onaangename buurt
- Hoge diversiteit leidt tot positieve attitudes tegen over etnische minderheden in
een aangename buurt
1.1. Is diversiteit het probleem?
Segregatie: de mate waarin leden van minderheids- en meerderheidsgroepen van elkaar
afgescheiden worden
‘’negatieve effecten door segregatie’’ (e.g., Uslaner, 2011)
2
, - Segregatie en diversiteit zijn geen analoge begrippen
- Geel en blauw = buurten die even divers zijn
o De ene buurt is sterk gesegregeerd
o De ene buurt is laag gesegregeerd
- Segregatie heeft sterkere negatieve effecten dan diversiteit
- Segregatie Ontstaat redelijk spontaan
1.2. Hypersegregatie
= de aanwezigheid van enclaves die exclusief worden bevolkt door etnisch-culturele
minderheden (getto’s) en waar de normen die in de algemene maatschappij gelden,
totaal afwezig zijn
- Hypergesegregeerde gemeenschappen
o Hechte groep met veel vertrouwen in elkaar
o Maar: sterk wantrouwen t.o.v. meerderheid EN andere
minderheidsgroepen
o Eigen normen, waarden, organisatie die los staat van de algemene
maatschappij
▪ Verlies voor de globale maatschappij
▪ Gevaar van disfunctionele normen en organisatie (Bv.
geweldspiraal in Ghetto’s)
▪ Als er intern iets misloopt kan het niet meer opgelost worden van
buitenaf en kan het enkel intern opgelost worden → er kunnen geen
invloeden van buitenaf in
▪ Dader en slachtoffers over gepresenteerd binnen
Hypergesegregeerde gemeenschappen
Is molenbeek een voorbeeld van hypersegregatie? Fouad Laouri, een in Marokko
geboren docent Franse letterkunde aan de universiteit van Amsterdam, zegt over de na
3
