SAMENVATTING RKG 2
Inleiding
10 geboden:
1 hoofddoel:
Het hoofddoel van godsdienstonderwijs is groeien op vlak van
levensbeschouwing en op termijn een eigen keuze maken.
4 componenten van LB groei (onderdelen van godsdienstonderwijs):
Basisvertrouwen
Verbondenheid
Goed en kwaad en alles er tussenin
Tweede taal (symboliek)
3 visies van LBL:
Leren over
Socialiseren in
Ontwikkelen van een LB
3 doelen van LBL:
Persoonlijke betekenis ontdekken
Omgaan met LB verschillen
Thuisraken in LB-verhalen
Les1: Wat als Jezus nooit bestaan had?
Was het nu Jezus of Christus?
LINKS: Jezus (van Nazareth) = de historische, aardse Jezus. Jezus heeft echt
bestaan, dat is JUIST.
o Dat moet je aannemen.
RECHTS: Christus = eretitel (Christos: gezalfde). In Christus kan je geloven, wel
waar maar een KEUZE.
o Redder, Zoon van God, … geloofsaspecten moet je niet geloven, maar voor
sommige mensen zit er een waarheid in. Het is niet te bewijzen of vast te
pakken, bv. Ik ben in de wolken.
Theologie van boven
Tot aan de jaren ’60 wist men niets van de historische Christus. Men moest het
geloof aannemen. Er waren enkel ‘ware aan te nemen gegevens’.
Overaccentueren van de goddelijke kant.
Het evangelie als historische bron
Het NT is geen geschiedenisboek, geen historische bron! Je vindt er geen
historisch juiste info over Jezus.
NT bevat wel reeks historische gegevens, die waar zijn maar er staan ook gemixte
info in (geloofsaspecten).
Historische feiten vormen geen basis voor geloof, hoogstens verrijkend om ze te
weten te komen.
Historische en kristische vragen
1
, SAMENVATTING RKG 2
Onderzoek naar bestaan van Jezus, de streek van prediken, broers/zussen,
getrouwd, …
Archeologische vondsten gedaan BUITEN de bijbel (hoe leefden de mensen toen:
eerste christenen).
o Men vonden ook joodse en Romeinse geschriften over jezus BUITEN de
bijbel.
Flavius Josephus (Jood)
Tacitus (Romein)
Suetonius (Romein)
Hebben anti-Jezus geschreven, dit bewijst zijn bestaan, want:
waarom zou iemand slecht schrijven over iemand dat niet
heeft bestaan?
Conclusie:
Jezus heeft geleefd en in Christus kun je geloven.
Alleen historische feiten als basis nemen voor geloof = eng geloof.
Geloven is een verrijkende sprong, een iets meer zien in iemand.
Toch kan geloof in Christus niet losstaan van de (historische) Jezus: de twee
veronderstellen elkaar:
o Geen Christus zonder Jezus en geen Jezus zonder Christus.
Wat weten we wél met zekerheid?
De puntjes globaal kennen, niet in detail.
Het is niet genoeg om iemand te kennen.
Waarom weten we niks negatief over Jezus? Negatieve eigenschappen:
Hij was agressief: een tempel kapotgeslagen. Tempel is om te geloven, niet om
geld op te brengen.
Naïef: Hij hielp veel mensen, maar wanneer hij hulp nodig heeft, komt niemand
hem helpen. Heel altruïstisch.
Eenzaam: Ze hebben hem opgepakt, maar zijn vrienden lieten hem in de steek.
Jezus is heel vaak verdrietig geweest.
o Waarom weten we alleen positieve dingen?
Ze leggen de focus op de positieve dingen, het Christendom hemelt
hem op. De positieve dingen linken we aan de linkerkant (aan de
menselijke kant van Jezus). Hij is zowel menselijk als goddelijk.
Beeldvorming ‘binnenkant’
Geen juiste gegevens over binnenkant (karakter)
Wel ware voor wie gelooft.
Zorg sowieso voor genuanceerde beeldvorming: boos, verdrietig, teleurgesteld,
…
Beeldvorming ‘binnenkant’: grote hoeveelheid aan Jezusbeelden
Enerzijds erg eenzijdige beeldvorming
Anderzijds bestaan er echter erg uiteenlopende Jezusbeelden in verschillende
culturen en werelddelen.
Individueel ‘samengestelde’ Jezusbeelden: iedereen bepaalt wat voor hem/haar
waardevol is aan de Jezusfiguur.
2
, SAMENVATTING RKG 2
Voor kinderen:
Jezus is een concrete mens geweest met alles wat een mens een mens maakt!
Geen abstract figuur. Link naar aspect ‘Jezus’.
Geen godheid op zich.
Jezus heeft goddelijke kanten. Link naar aspect Christus.
Ondanks alle historische onduidelijkheden en onvolkomenheden: de christelijke
boodschap is bevrijding en staat los van Jezus uiterlijk of van wat al dan niet ‘echt
gebeurd’ is.
Les 2: Vier op een rij
De boekenkast van het Nieuwe Testament
BIJBEL = verzameling boeken (biblios), gebundeld door eeuwen heen
N.T. = 27 boeken (eu angelion = goede nieuws)
o Vier EVANGELIES (Mc., Mt., Luc., Joh.)
o HANDELINGEN (Lc): periode na Jezus’ dood en verrijzenis (Hemelvaart en
Pinksteren) + leven in de eerste christelijke gemeenschappen (cfr. De
apostelen vertellen over Jezus, blZ. 164-170))
o BRIEVEN (cfr. De apostelen vertellen over Jezus, blz.171-183)
Paulus (14): gericht aan specifieke gemeenten met bijzondere
vragen, hints en tips
Katholieke brieven (7): gericht aan alle christenen
o APOCALYPS (een zekere Johannes): visioenen over de eindtijd
(eschatologie)
Biografie of niet?
De evangelies ogen als een biografie maar … het zijn er 4…en in de beleving van
velen is er slechts één levensverhaal.
o Schreven parallel verhalen over het leven van Jezus
o Geschreven van achter naar voor
Laatste stuk (dood) wisten ze het meeste van, het begin (geboorte)
moesten ze nog naar vragen.
Het Nieuwe Testament is niet geschreven ‘van voor naar achter’, van levensbegin
naar levenseinde van Jezus.
Oudste geschriften zijn de Brieven van Paulus.
Naar kinderen toe vertalen we het leven van Jezus en de bijhorende verhalen als
Jezus wordt geboren
Jezus doet wonderen (wonderverhalen).
Jezus vertelt verhalen (parabels).
Jezus ontmoet anderen en mensen veranderen.
Jezus lijdt, sterft en leeft weer onder de mensen.
Evangelisten
Marcus
Matteüs
Lucas
Johannes
DATA KENNEN!
3
Inleiding
10 geboden:
1 hoofddoel:
Het hoofddoel van godsdienstonderwijs is groeien op vlak van
levensbeschouwing en op termijn een eigen keuze maken.
4 componenten van LB groei (onderdelen van godsdienstonderwijs):
Basisvertrouwen
Verbondenheid
Goed en kwaad en alles er tussenin
Tweede taal (symboliek)
3 visies van LBL:
Leren over
Socialiseren in
Ontwikkelen van een LB
3 doelen van LBL:
Persoonlijke betekenis ontdekken
Omgaan met LB verschillen
Thuisraken in LB-verhalen
Les1: Wat als Jezus nooit bestaan had?
Was het nu Jezus of Christus?
LINKS: Jezus (van Nazareth) = de historische, aardse Jezus. Jezus heeft echt
bestaan, dat is JUIST.
o Dat moet je aannemen.
RECHTS: Christus = eretitel (Christos: gezalfde). In Christus kan je geloven, wel
waar maar een KEUZE.
o Redder, Zoon van God, … geloofsaspecten moet je niet geloven, maar voor
sommige mensen zit er een waarheid in. Het is niet te bewijzen of vast te
pakken, bv. Ik ben in de wolken.
Theologie van boven
Tot aan de jaren ’60 wist men niets van de historische Christus. Men moest het
geloof aannemen. Er waren enkel ‘ware aan te nemen gegevens’.
Overaccentueren van de goddelijke kant.
Het evangelie als historische bron
Het NT is geen geschiedenisboek, geen historische bron! Je vindt er geen
historisch juiste info over Jezus.
NT bevat wel reeks historische gegevens, die waar zijn maar er staan ook gemixte
info in (geloofsaspecten).
Historische feiten vormen geen basis voor geloof, hoogstens verrijkend om ze te
weten te komen.
Historische en kristische vragen
1
, SAMENVATTING RKG 2
Onderzoek naar bestaan van Jezus, de streek van prediken, broers/zussen,
getrouwd, …
Archeologische vondsten gedaan BUITEN de bijbel (hoe leefden de mensen toen:
eerste christenen).
o Men vonden ook joodse en Romeinse geschriften over jezus BUITEN de
bijbel.
Flavius Josephus (Jood)
Tacitus (Romein)
Suetonius (Romein)
Hebben anti-Jezus geschreven, dit bewijst zijn bestaan, want:
waarom zou iemand slecht schrijven over iemand dat niet
heeft bestaan?
Conclusie:
Jezus heeft geleefd en in Christus kun je geloven.
Alleen historische feiten als basis nemen voor geloof = eng geloof.
Geloven is een verrijkende sprong, een iets meer zien in iemand.
Toch kan geloof in Christus niet losstaan van de (historische) Jezus: de twee
veronderstellen elkaar:
o Geen Christus zonder Jezus en geen Jezus zonder Christus.
Wat weten we wél met zekerheid?
De puntjes globaal kennen, niet in detail.
Het is niet genoeg om iemand te kennen.
Waarom weten we niks negatief over Jezus? Negatieve eigenschappen:
Hij was agressief: een tempel kapotgeslagen. Tempel is om te geloven, niet om
geld op te brengen.
Naïef: Hij hielp veel mensen, maar wanneer hij hulp nodig heeft, komt niemand
hem helpen. Heel altruïstisch.
Eenzaam: Ze hebben hem opgepakt, maar zijn vrienden lieten hem in de steek.
Jezus is heel vaak verdrietig geweest.
o Waarom weten we alleen positieve dingen?
Ze leggen de focus op de positieve dingen, het Christendom hemelt
hem op. De positieve dingen linken we aan de linkerkant (aan de
menselijke kant van Jezus). Hij is zowel menselijk als goddelijk.
Beeldvorming ‘binnenkant’
Geen juiste gegevens over binnenkant (karakter)
Wel ware voor wie gelooft.
Zorg sowieso voor genuanceerde beeldvorming: boos, verdrietig, teleurgesteld,
…
Beeldvorming ‘binnenkant’: grote hoeveelheid aan Jezusbeelden
Enerzijds erg eenzijdige beeldvorming
Anderzijds bestaan er echter erg uiteenlopende Jezusbeelden in verschillende
culturen en werelddelen.
Individueel ‘samengestelde’ Jezusbeelden: iedereen bepaalt wat voor hem/haar
waardevol is aan de Jezusfiguur.
2
, SAMENVATTING RKG 2
Voor kinderen:
Jezus is een concrete mens geweest met alles wat een mens een mens maakt!
Geen abstract figuur. Link naar aspect ‘Jezus’.
Geen godheid op zich.
Jezus heeft goddelijke kanten. Link naar aspect Christus.
Ondanks alle historische onduidelijkheden en onvolkomenheden: de christelijke
boodschap is bevrijding en staat los van Jezus uiterlijk of van wat al dan niet ‘echt
gebeurd’ is.
Les 2: Vier op een rij
De boekenkast van het Nieuwe Testament
BIJBEL = verzameling boeken (biblios), gebundeld door eeuwen heen
N.T. = 27 boeken (eu angelion = goede nieuws)
o Vier EVANGELIES (Mc., Mt., Luc., Joh.)
o HANDELINGEN (Lc): periode na Jezus’ dood en verrijzenis (Hemelvaart en
Pinksteren) + leven in de eerste christelijke gemeenschappen (cfr. De
apostelen vertellen over Jezus, blZ. 164-170))
o BRIEVEN (cfr. De apostelen vertellen over Jezus, blz.171-183)
Paulus (14): gericht aan specifieke gemeenten met bijzondere
vragen, hints en tips
Katholieke brieven (7): gericht aan alle christenen
o APOCALYPS (een zekere Johannes): visioenen over de eindtijd
(eschatologie)
Biografie of niet?
De evangelies ogen als een biografie maar … het zijn er 4…en in de beleving van
velen is er slechts één levensverhaal.
o Schreven parallel verhalen over het leven van Jezus
o Geschreven van achter naar voor
Laatste stuk (dood) wisten ze het meeste van, het begin (geboorte)
moesten ze nog naar vragen.
Het Nieuwe Testament is niet geschreven ‘van voor naar achter’, van levensbegin
naar levenseinde van Jezus.
Oudste geschriften zijn de Brieven van Paulus.
Naar kinderen toe vertalen we het leven van Jezus en de bijhorende verhalen als
Jezus wordt geboren
Jezus doet wonderen (wonderverhalen).
Jezus vertelt verhalen (parabels).
Jezus ontmoet anderen en mensen veranderen.
Jezus lijdt, sterft en leeft weer onder de mensen.
Evangelisten
Marcus
Matteüs
Lucas
Johannes
DATA KENNEN!
3