1
BIJZONDERE HEELKUNDE EN ANESTHESIE
VAN DE GEZELSCHAPSDIEREN
WEKE DELEN
MAAGDARMSTELSEL
DE MAAG
• Gastrotomie: incisie doorheen maagwand tot in lumen
• Gastrectomie: resectie van een deel van de maagwand
Incisie voor MDV (zie rood) normale maag insnijden (tussen curvatura minor en major thv corpus).
• Gastrostomie: (tijdelijke) opening tot in maaglumen
o Slokdarm tijdelijk bypassen
Voedingssonde: hoe meer nog over MD stelsel = hoe beter. Neussonde beter als een maagsonde.
• Gastropexie: vasthechten maagwand aan buikwand
, 2
GASTROTOMIE
INDICATIES
• Vreemd voorwerp
• Maagulceratie of -erosie
• Bioptname
o Endoscopie: vooral thv mucosa biopt
o Aantasting alle lagen ➔ klassiek biopt nemen
• (((maagdilatatie/volvulus)))
Vreemde voorwerpen: RX niet te ver van chirurgie, kan al verder verplaatst zijn anders.
LINEAIRE vreemde voorwerpen (draad, stof). Snelle interventie
noodzakelijk. Kijk altijd uitdrukkelijk onder de tong!
Vaak pathologie thv dunne darm ➔ maag open doen om lineair voorwerp
door te halen.
• Steunhechtingen
• Bevochtige kompressen
Blauw: heel groot stuk eruit halen ➔ zijdelings
hechtingen ook plaatsen. Sluiten: zijdelingse
eraf doen.
GASTRECTOMIE
Profylactisch antibioticum bij inductie ‘mag’.
MDV ➔ stuk van vooral de fundus niet doorbloed, kan necrotisch worden. Tumor ➔ vaak thv curvatura minor,
kan je niet veel van weg nemen. Te dicht bij pylorus of cardia wil je ook niet te veel wegnemen ➔ inflow (cardia)
of outflow (pylorus) probleem.
CHIRURGIE
• Patiënt in ruglig
• Incisie van xiphoid tot navel = craniale celiotiomie
, 3
Doorbloeding maag erg goed, is er ook collateraal circulatie. Te dicht bij rode vierkanten kunnen we geen grote
resectie doen.
• Plaatsen meerdere steunhechtingen
o BELANGRIJK: zetten op stuk maag dat je wil behouden
• Incisie afhankelijk van pathologie
o Steekincisie (bistouri)
o Verlengen (schaar)
• Verwijderen aangetast deel
• Hechten cfr gastrotomie
Opening naar boven: vermijden dat de inhoud van de maag eruit loopt.
Je kan hechten in 1 of 2 lagen. Handiger twee lagen: submucosa en mucosa appositioneel tegen elkaar ➔ er kan
geen contaminatie meer zijn. In 1 keer hechten controleren goede appositie, zeker zijn mucosa er niet tussen.
Het is sneller om te hechten in twee lagen.
• Sluiting in 1 laag
o Serosa, muscularis, submucosa en mucosa
(appositioneel/inverterend)
• Sluiting in 2 lagen
o Submucosa en mucosa (appositioneel)
o Muscularis & serosa (appositioneel/inverterend)
, 4
Onderlijnt = stevigste laag, dus de submucosa. Die moet dus altijd mee in de hechting zitten. Dit betekent
automatisch dat je tot in het lumen moet zitten. Je kan niet door de submucosa prikkel als je je mucosa niet mee
hebt. Is ook geen probleem, nog is een goede reden om voor een monofilament te gaan en niet een polyfilament.
Inverterend zou kunnen als je in 1 laag gaat hechten maar de
snijrand gaat geen druk ondervinden en zal dus langer
nabloeden. Daarom meestal niet doen.
Kiezen appositioneel of inverterend. Als er een laag staat is het
makkelijker om de volgende laag inverterend te doen. Het is
vooral de mucosa dat gaat bloeden dus is al opgelost met de
eerste laag.
NAZORG
• Drinken mag zodra goed wakker
• Eten mag indien drinken OK
o Licht verteerbaar eten
• Ev maagbeschermers, maagzuur remmers en/of prokinetica
COMPLICATIES
UITZONDERLIJK
• Wondheling SNEL dankzij
o uitzonderlijk rijke bloedtoevoer
o laag aantal bacteriën (maagzuur)
o snelle regeneratie van het epitheel ➔ OOK bij de DARM zo
• Dehiscentie vd gastrotomie (zelden)
• Peritonitis (zelden)
• Melena
o maagwand dikker dan darmwand
o bloedingen minder goed onder controle
• + alle mogelijke complicaties van celiotomie
MAAGDILATATIE/VOLVULUS
• Grote rassen met diepe thorax
o Maag de mogelijkheid om te draaien
o Geen boeren of scheten ➔ opstapelen gas
• Middelbare leeftijd
• Enkele uren na eten
• +/- Torsie van de milt
Alle katten en honden kunnen een dilatatie hebben, zullen ongemakkelijk zijn maar zal zichzelf oplossen.
BIJZONDERE HEELKUNDE EN ANESTHESIE
VAN DE GEZELSCHAPSDIEREN
WEKE DELEN
MAAGDARMSTELSEL
DE MAAG
• Gastrotomie: incisie doorheen maagwand tot in lumen
• Gastrectomie: resectie van een deel van de maagwand
Incisie voor MDV (zie rood) normale maag insnijden (tussen curvatura minor en major thv corpus).
• Gastrostomie: (tijdelijke) opening tot in maaglumen
o Slokdarm tijdelijk bypassen
Voedingssonde: hoe meer nog over MD stelsel = hoe beter. Neussonde beter als een maagsonde.
• Gastropexie: vasthechten maagwand aan buikwand
, 2
GASTROTOMIE
INDICATIES
• Vreemd voorwerp
• Maagulceratie of -erosie
• Bioptname
o Endoscopie: vooral thv mucosa biopt
o Aantasting alle lagen ➔ klassiek biopt nemen
• (((maagdilatatie/volvulus)))
Vreemde voorwerpen: RX niet te ver van chirurgie, kan al verder verplaatst zijn anders.
LINEAIRE vreemde voorwerpen (draad, stof). Snelle interventie
noodzakelijk. Kijk altijd uitdrukkelijk onder de tong!
Vaak pathologie thv dunne darm ➔ maag open doen om lineair voorwerp
door te halen.
• Steunhechtingen
• Bevochtige kompressen
Blauw: heel groot stuk eruit halen ➔ zijdelings
hechtingen ook plaatsen. Sluiten: zijdelingse
eraf doen.
GASTRECTOMIE
Profylactisch antibioticum bij inductie ‘mag’.
MDV ➔ stuk van vooral de fundus niet doorbloed, kan necrotisch worden. Tumor ➔ vaak thv curvatura minor,
kan je niet veel van weg nemen. Te dicht bij pylorus of cardia wil je ook niet te veel wegnemen ➔ inflow (cardia)
of outflow (pylorus) probleem.
CHIRURGIE
• Patiënt in ruglig
• Incisie van xiphoid tot navel = craniale celiotiomie
, 3
Doorbloeding maag erg goed, is er ook collateraal circulatie. Te dicht bij rode vierkanten kunnen we geen grote
resectie doen.
• Plaatsen meerdere steunhechtingen
o BELANGRIJK: zetten op stuk maag dat je wil behouden
• Incisie afhankelijk van pathologie
o Steekincisie (bistouri)
o Verlengen (schaar)
• Verwijderen aangetast deel
• Hechten cfr gastrotomie
Opening naar boven: vermijden dat de inhoud van de maag eruit loopt.
Je kan hechten in 1 of 2 lagen. Handiger twee lagen: submucosa en mucosa appositioneel tegen elkaar ➔ er kan
geen contaminatie meer zijn. In 1 keer hechten controleren goede appositie, zeker zijn mucosa er niet tussen.
Het is sneller om te hechten in twee lagen.
• Sluiting in 1 laag
o Serosa, muscularis, submucosa en mucosa
(appositioneel/inverterend)
• Sluiting in 2 lagen
o Submucosa en mucosa (appositioneel)
o Muscularis & serosa (appositioneel/inverterend)
, 4
Onderlijnt = stevigste laag, dus de submucosa. Die moet dus altijd mee in de hechting zitten. Dit betekent
automatisch dat je tot in het lumen moet zitten. Je kan niet door de submucosa prikkel als je je mucosa niet mee
hebt. Is ook geen probleem, nog is een goede reden om voor een monofilament te gaan en niet een polyfilament.
Inverterend zou kunnen als je in 1 laag gaat hechten maar de
snijrand gaat geen druk ondervinden en zal dus langer
nabloeden. Daarom meestal niet doen.
Kiezen appositioneel of inverterend. Als er een laag staat is het
makkelijker om de volgende laag inverterend te doen. Het is
vooral de mucosa dat gaat bloeden dus is al opgelost met de
eerste laag.
NAZORG
• Drinken mag zodra goed wakker
• Eten mag indien drinken OK
o Licht verteerbaar eten
• Ev maagbeschermers, maagzuur remmers en/of prokinetica
COMPLICATIES
UITZONDERLIJK
• Wondheling SNEL dankzij
o uitzonderlijk rijke bloedtoevoer
o laag aantal bacteriën (maagzuur)
o snelle regeneratie van het epitheel ➔ OOK bij de DARM zo
• Dehiscentie vd gastrotomie (zelden)
• Peritonitis (zelden)
• Melena
o maagwand dikker dan darmwand
o bloedingen minder goed onder controle
• + alle mogelijke complicaties van celiotomie
MAAGDILATATIE/VOLVULUS
• Grote rassen met diepe thorax
o Maag de mogelijkheid om te draaien
o Geen boeren of scheten ➔ opstapelen gas
• Middelbare leeftijd
• Enkele uren na eten
• +/- Torsie van de milt
Alle katten en honden kunnen een dilatatie hebben, zullen ongemakkelijk zijn maar zal zichzelf oplossen.
