Onderzoeksmethoden en technieken 2
Inhoud
Onderzoeksmethoden en technieken 2........................................................1
Hoofdstuk 1: psychologie als wijze van denken...........................................5
1. onderzoek produceren of consumeren..................................................5
2. Hoe werken wetenschappers?..............................................................5
2.1 Empirie............................................................................................5
2.2 wetenschappers testen theorieën...................................................6
2.3 Wetenschappers vormen een gemeenschap...................................7
2.4 Fundamenteel en toegepast onderzoek...........................................7
2.5 wetenschap zorgt dat theorieën in continue ontwikkeling zijn........8
2.6 publiceren........................................................................................9
Hoofdstuk 2: bronnen van informatie.........................................................10
1. inleiding..............................................................................................10
2. onderzoek vs ervaring........................................................................10
3. Onderzoek vs intuïtie..........................................................................12
4. Autoriteit geloven...............................................................................12
5. wetenschappelijke bronnen................................................................13
Hoofdstuk 3: grondbeginselen van alle onderzoeken................................14
1. Variables.............................................................................................14
2. Drie soorten uitspraken...................................................................16
3. Vier aspecten van validiteit................................................................18
4. soorten uitspraken en soorten validiteit.............................................19
4.1 Validiteit en uitspraken over frequentie.........................................19
4.2 Validiteit en uitspraken over verbanden........................................19
4.3 Validiteit en uitspraken over causale verbanden...........................19
5. Voorwaarden voor causaliteit..............................................................20
6. afwegen van verschillende aspecten van validiteit............................21
7. Ethische richtlijnen voor psychologisch onderzoek.............................21
7.1 Historische voorbeelden: onderzoek niet in lijn met ethische
voorschriften........................................................................................21
1
, 7.2 Het Belmont verslag......................................................................22
7.3 APA – richtlijnen.............................................................................22
7.4 Onderzoeksfraude.........................................................................24
7.5 Open Science beweging................................................................26
7.6 Onderzoek met dieren...................................................................27
Hoofdstuk 4: Surveys.................................................................................28
1. Goede metingen.................................................................................28
1.1 Operationaliseren..........................................................................28
1.2 Verschillende manieren om variabelen te meten..........................28
1.3 Meetniveaus.................................................................................28
1.4 Construct validiteit en betrouwbaarheid........................................29
2. Survey and observations....................................................................32
2.1 Experience sampling methods.......................................................32
2.2 Procedure om een survey op te stellen.........................................33
2.3 Observaties....................................................................................37
Hoofdstuk 5: Sampling...............................................................................39
1. Veralgemenen.....................................................................................39
2. Sampling.............................................................................................40
2.1 Probability sampling......................................................................42
2.2 Biased sampling.............................................................................45
2.3 Oefening: Schatting van de prijs van boeken in VUB bib...............48
3. Wanneer is externe validiteit belangrijk?............................................49
3.1 Studenten samples........................................................................50
3.2 Online panels.................................................................................50
4. Sample size.........................................................................................51
Hoofdstuk 6: Bivariaat correlationeel onderzoek.......................................54
1. Voorbeelden:.......................................................................................54
2. Bivariaat correlationeel onderzoek.....................................................56
2.1 definitie..........................................................................................56
2.2 Validiteit beoordelen......................................................................56
2.3 Moderator......................................................................................62
Hoofdstuk 7: multivariaat correlationeel onderzoek..................................63
1. criteria voor causaliteit.......................................................................63
2
, 2. Longitudinale designs.........................................................................64
2.1 Interpretatie van longitudinale data..............................................64
2.2 samenvatting causaliteit bij longitudinaal design..........................65
2.3 Oefening (kernidee).......................................................................66
3. Meervoudige regressie........................................................................66
4. Patronen en parsimonie......................................................................70
5. Mediatie..............................................................................................71
6. Controleren.........................................................................................72
Hoofdstuk 8: eenvoudig experimenteel onderzoek....................................74
1. twee voorbeelden...............................................................................74
2. experimentele variabelen...................................................................75
3. Potential Outcomes Framework?.........................................................75
4. Experimenten en bedreigingen voor interne validiteit........................76
5. experimentele designs........................................................................78
5.1 between – subjects design.............................................................78
5.2 Within – subjects design................................................................79
6. Counterbalancing................................................................................81
7. Vier aspecten van validiteit beoordelen..............................................82
Hoofdstuk 9: experimenten: confounding and obscuring variables...........85
1. Voorbeelden van slechte experimenten..............................................85
2. Bedreigingen interne validiteit............................................................86
2.1 bedreiging 1: Maturatie.................................................................86
2.2 bedreiging 2: history threat...........................................................87
2.3 bedreiging 3: regressie naar het gemiddelde................................88
2.4 Bedreiging 4: attrition (mortaliteit)................................................89
2.5 Bedreiging 5: Testing.....................................................................90
2.6 Bedreiging 6: instrumentation.......................................................92
2.7 Bedreiging 7: Observer bias..........................................................93
2.8 Bedreiging 8: demand characteristics...........................................94
2.9 Bedreiging 9: placebo effect..........................................................94
2.10 Bedreiging 10: Design confound..................................................95
2.11 Bedreiging 11: Selection effect....................................................96
2.12 Bedreiging 12: volgorde – effecten..............................................96
3
, 2.13 Oefening......................................................................................96
3. Null – effects.......................................................................................97
4. Power................................................................................................100
4.1 Inferentiële statistiek...................................................................100
4.2 Type 1 en type 2 fouten...............................................................100
4.3 p – waarden: een metafoor..........................................................101
4.4 Stappen bij inferentiële statistiek................................................102
4.5 Alpha (α)......................................................................................102
4.6 Type 1 en type 2 fouten voorkomen............................................103
Hoofdstuk 10: experimenten met meer dan 1 onafhankelijke variabele..104
1. experimenten met 1 onafhankelijke variabelen................................104
2. factoriële designs..............................................................................105
3. Hoofdeffecten en interacties.............................................................107
4. Mogelijke effecten in een 2 x2 design...............................................109
4.1 Voorbeeld oefening1:...................................................................109
4.2 voorbeeld oefening 2...................................................................112
5. Resultaten verwoorden.....................................................................114
6. Factoriele designs.............................................................................115
6.1 Varianten.....................................................................................115
6.2 driewegs interactie......................................................................118
Hoofdstuk 11: Quasi – experimenten, small – n designs en replicatie.....121
1. Quasi – experimenten.......................................................................121
2. Small N – design...............................................................................122
Soorten designs.................................................................................122
3. Replicaties.........................................................................................124
4
Inhoud
Onderzoeksmethoden en technieken 2........................................................1
Hoofdstuk 1: psychologie als wijze van denken...........................................5
1. onderzoek produceren of consumeren..................................................5
2. Hoe werken wetenschappers?..............................................................5
2.1 Empirie............................................................................................5
2.2 wetenschappers testen theorieën...................................................6
2.3 Wetenschappers vormen een gemeenschap...................................7
2.4 Fundamenteel en toegepast onderzoek...........................................7
2.5 wetenschap zorgt dat theorieën in continue ontwikkeling zijn........8
2.6 publiceren........................................................................................9
Hoofdstuk 2: bronnen van informatie.........................................................10
1. inleiding..............................................................................................10
2. onderzoek vs ervaring........................................................................10
3. Onderzoek vs intuïtie..........................................................................12
4. Autoriteit geloven...............................................................................12
5. wetenschappelijke bronnen................................................................13
Hoofdstuk 3: grondbeginselen van alle onderzoeken................................14
1. Variables.............................................................................................14
2. Drie soorten uitspraken...................................................................16
3. Vier aspecten van validiteit................................................................18
4. soorten uitspraken en soorten validiteit.............................................19
4.1 Validiteit en uitspraken over frequentie.........................................19
4.2 Validiteit en uitspraken over verbanden........................................19
4.3 Validiteit en uitspraken over causale verbanden...........................19
5. Voorwaarden voor causaliteit..............................................................20
6. afwegen van verschillende aspecten van validiteit............................21
7. Ethische richtlijnen voor psychologisch onderzoek.............................21
7.1 Historische voorbeelden: onderzoek niet in lijn met ethische
voorschriften........................................................................................21
1
, 7.2 Het Belmont verslag......................................................................22
7.3 APA – richtlijnen.............................................................................22
7.4 Onderzoeksfraude.........................................................................24
7.5 Open Science beweging................................................................26
7.6 Onderzoek met dieren...................................................................27
Hoofdstuk 4: Surveys.................................................................................28
1. Goede metingen.................................................................................28
1.1 Operationaliseren..........................................................................28
1.2 Verschillende manieren om variabelen te meten..........................28
1.3 Meetniveaus.................................................................................28
1.4 Construct validiteit en betrouwbaarheid........................................29
2. Survey and observations....................................................................32
2.1 Experience sampling methods.......................................................32
2.2 Procedure om een survey op te stellen.........................................33
2.3 Observaties....................................................................................37
Hoofdstuk 5: Sampling...............................................................................39
1. Veralgemenen.....................................................................................39
2. Sampling.............................................................................................40
2.1 Probability sampling......................................................................42
2.2 Biased sampling.............................................................................45
2.3 Oefening: Schatting van de prijs van boeken in VUB bib...............48
3. Wanneer is externe validiteit belangrijk?............................................49
3.1 Studenten samples........................................................................50
3.2 Online panels.................................................................................50
4. Sample size.........................................................................................51
Hoofdstuk 6: Bivariaat correlationeel onderzoek.......................................54
1. Voorbeelden:.......................................................................................54
2. Bivariaat correlationeel onderzoek.....................................................56
2.1 definitie..........................................................................................56
2.2 Validiteit beoordelen......................................................................56
2.3 Moderator......................................................................................62
Hoofdstuk 7: multivariaat correlationeel onderzoek..................................63
1. criteria voor causaliteit.......................................................................63
2
, 2. Longitudinale designs.........................................................................64
2.1 Interpretatie van longitudinale data..............................................64
2.2 samenvatting causaliteit bij longitudinaal design..........................65
2.3 Oefening (kernidee).......................................................................66
3. Meervoudige regressie........................................................................66
4. Patronen en parsimonie......................................................................70
5. Mediatie..............................................................................................71
6. Controleren.........................................................................................72
Hoofdstuk 8: eenvoudig experimenteel onderzoek....................................74
1. twee voorbeelden...............................................................................74
2. experimentele variabelen...................................................................75
3. Potential Outcomes Framework?.........................................................75
4. Experimenten en bedreigingen voor interne validiteit........................76
5. experimentele designs........................................................................78
5.1 between – subjects design.............................................................78
5.2 Within – subjects design................................................................79
6. Counterbalancing................................................................................81
7. Vier aspecten van validiteit beoordelen..............................................82
Hoofdstuk 9: experimenten: confounding and obscuring variables...........85
1. Voorbeelden van slechte experimenten..............................................85
2. Bedreigingen interne validiteit............................................................86
2.1 bedreiging 1: Maturatie.................................................................86
2.2 bedreiging 2: history threat...........................................................87
2.3 bedreiging 3: regressie naar het gemiddelde................................88
2.4 Bedreiging 4: attrition (mortaliteit)................................................89
2.5 Bedreiging 5: Testing.....................................................................90
2.6 Bedreiging 6: instrumentation.......................................................92
2.7 Bedreiging 7: Observer bias..........................................................93
2.8 Bedreiging 8: demand characteristics...........................................94
2.9 Bedreiging 9: placebo effect..........................................................94
2.10 Bedreiging 10: Design confound..................................................95
2.11 Bedreiging 11: Selection effect....................................................96
2.12 Bedreiging 12: volgorde – effecten..............................................96
3
, 2.13 Oefening......................................................................................96
3. Null – effects.......................................................................................97
4. Power................................................................................................100
4.1 Inferentiële statistiek...................................................................100
4.2 Type 1 en type 2 fouten...............................................................100
4.3 p – waarden: een metafoor..........................................................101
4.4 Stappen bij inferentiële statistiek................................................102
4.5 Alpha (α)......................................................................................102
4.6 Type 1 en type 2 fouten voorkomen............................................103
Hoofdstuk 10: experimenten met meer dan 1 onafhankelijke variabele..104
1. experimenten met 1 onafhankelijke variabelen................................104
2. factoriële designs..............................................................................105
3. Hoofdeffecten en interacties.............................................................107
4. Mogelijke effecten in een 2 x2 design...............................................109
4.1 Voorbeeld oefening1:...................................................................109
4.2 voorbeeld oefening 2...................................................................112
5. Resultaten verwoorden.....................................................................114
6. Factoriele designs.............................................................................115
6.1 Varianten.....................................................................................115
6.2 driewegs interactie......................................................................118
Hoofdstuk 11: Quasi – experimenten, small – n designs en replicatie.....121
1. Quasi – experimenten.......................................................................121
2. Small N – design...............................................................................122
Soorten designs.................................................................................122
3. Replicaties.........................................................................................124
4
