Inleiding in de criminologie
Gastcollege: De gevangenisstraf
Gevangenissen : kwantitatief vs kwalitatief
Gevangenissen : => nieuwe gevangenissen : bv beveren
Panopticon: koepel : centrale hal met versch afdelingen (boodschap: beschermde burcht : je
wilt hier niet terecht komen)
Laatste foto: open gevangenis : mag vrij wandelen enz
Gevangenisstraf tot 5 jaar: meest voorkomende
Met uitstel: moet niet naar gevangenis maar als je binnen bep termijn terug feiten pleegd
dan wel
Met probatie: voorwaarden die je moet doen en als je schendt of nieuwe feiten pleegd dan
gevangenisstraf
Zware straffen w beperkter opgelegd
Veel of weinig dat gevangenisstraffen w opgelegd? Geldboete is groot aantal
Geldboete: door rechter opgelegd (met uitstel of probatie)
Gemeenschapsgerichte straffen: vanaf jaren 19: overbevolking in gevangenis tegen te gaan
maar ook gevangenis moet laatste middel zijn (niet zomaar mensen oplsuiten )
= alternatief voor gevangenisstraf
Maar w niet veel uitgesproken
Werkstraf: werken voor gemeeschap (gericht op reintegratie)
Elektronisch toestel: gevangenis ontlasten (straf van minder dan 3jaar w omgezet naar
elketronisch toezicht : is overbevolking dus alternatief)
=gevangenisstraf binnen huis
Veel in media over gevangeniswezen dus is kwalitatief zeer belangrijke straf (ook qua impact
op persoon)
Vergelijken van gevangenissen:
Raad van europa (gaat gevangeniswezen rapporteren met space statistics )
Gevangenisratio : # gedetineerde / 100000 inw
(vergeleken met andere landen in belgie is weinig mensen in gevangenis op 100000 inw)
Maar wel veel gevangenisstraffen per jaar uitgesproken (+ niet belgische nationaliteit : veel
in gevangenis)
Iemand zonder papieren en verblijf w sneller in gevangenis gezet
Ouderen: is gemiddeld
Scoren hoog op mensen met voorlopige hechtenis in gevangenis: duurt lang om tot proces te
verkomen => vermoeden van onschuld , nog niet veroordeelt en wachten op proces)
Prison density: meer # gevangenen per plaats : gevangenissen zitten overvol
Gevangenispopulatie is gedaald door corona
2022: 11000 => nu 11600 maar plaats voor 10600 (dus overbevolking)
Belangrijke aspecten bij een vergelijking van gevangenissen?
- Kwalitatieve dimentie nodig (bv hoe is het eten, waar liggen de cellen,…)
=>is het leefklimaat (hoe is het om te leven in zo een gevangenis)
, Inleiding in de criminologie
Leefklimaat:
-gebouwkenmerken (+ overbevolking)
-autonomie (opgesloten: verliest autonomie, bewaker bepaalt alles (bv licht aan/uit, wat je
eet, bepaald wanneer je buiten mag of op te staan?...) => verliest mogelijkheid om zelf
beslissingen te maken
-veiligheid
-contacten binnen inrichting (met medegedetineerde maar ook personeel, hoe personeel
met je omgaat bepaald hoe je je voelde tijdens je straf)
-contacten met buitenwereld (kan je bellen of niet met je familie, mag je bezoek
ontvangen,..)
-zinvolle dagbesteding (bep activiteiten kunnen doen of niet)
-welbevinden (beweging, voeding, nachtrust,…)
Niet alles verzekerd (mss werk of opleiding maar anders 24/23 met celgenoten maar
wel 1u om naar buiten te kunnen
=>hoe men opsluiting beleefd (hangt af van deze puntjes)
Hoe men denkt over crimi gedrag bep ook wat je gaat doen in praktijk (hoe straf in
gevangenis invulling krijgt)
Evolutie gevangeniswezen:
->evolutie denken over bestraffing en wetenschappelijke inzichten (hoe men WE denkt over
crimi heeft impact op gevangenis)
-voor 1830: Beccaria : reageren , straffen in verhouding met misdaad (toen was dat niet, kon
straf gewoon kiezen)
De mens is rationeel en kan eigen keuze maken
-late middeleeuwen en vroegmoderne periode (gevangenis bestond eig niet als straf) , (enkel
bv kerker: te wachten op straf tot die gefolterd werd, of tot straf werd uitgevoerd (bv
onthoofd enz)
Was tijdelijke maatregel om te vermijden dat iemand ging vluchten
Of om schulden terug te betalen (bleef daar tot die schulden had betaald)
(versch straffen: slagen, folteren, brandstapel,ophangen,…
16e E : oprichting tuchthuizen
- Natiestaten gaan zich ontwikkelen (landen gingen zich vormen)
Doorschuiven naar volgend dorp : kan terug komen (verbanning is niet meer nuttig)
Nationale overheid gingen dingen regelen dus problemen niet naar volgende dorp
verplaatsen
Bedelaars : beter om op te sluiten ,
Fabrieken begonnen op te starten : mensen moesten er werken aan band, idee: mensen
moesten leren werken
Ontwikkelingen in sl had impact over de strafinvulling => gingen tuchthuizen komen
= opgesloten werd en leren werken (strakke discipline) idee: weg naar fabriek vinden
(landlopers te verbeteren en aan het werk zetten)
Idee : heropvoeding (aan werk zetten en leren wat werken is)
Gastcollege: De gevangenisstraf
Gevangenissen : kwantitatief vs kwalitatief
Gevangenissen : => nieuwe gevangenissen : bv beveren
Panopticon: koepel : centrale hal met versch afdelingen (boodschap: beschermde burcht : je
wilt hier niet terecht komen)
Laatste foto: open gevangenis : mag vrij wandelen enz
Gevangenisstraf tot 5 jaar: meest voorkomende
Met uitstel: moet niet naar gevangenis maar als je binnen bep termijn terug feiten pleegd
dan wel
Met probatie: voorwaarden die je moet doen en als je schendt of nieuwe feiten pleegd dan
gevangenisstraf
Zware straffen w beperkter opgelegd
Veel of weinig dat gevangenisstraffen w opgelegd? Geldboete is groot aantal
Geldboete: door rechter opgelegd (met uitstel of probatie)
Gemeenschapsgerichte straffen: vanaf jaren 19: overbevolking in gevangenis tegen te gaan
maar ook gevangenis moet laatste middel zijn (niet zomaar mensen oplsuiten )
= alternatief voor gevangenisstraf
Maar w niet veel uitgesproken
Werkstraf: werken voor gemeeschap (gericht op reintegratie)
Elektronisch toestel: gevangenis ontlasten (straf van minder dan 3jaar w omgezet naar
elketronisch toezicht : is overbevolking dus alternatief)
=gevangenisstraf binnen huis
Veel in media over gevangeniswezen dus is kwalitatief zeer belangrijke straf (ook qua impact
op persoon)
Vergelijken van gevangenissen:
Raad van europa (gaat gevangeniswezen rapporteren met space statistics )
Gevangenisratio : # gedetineerde / 100000 inw
(vergeleken met andere landen in belgie is weinig mensen in gevangenis op 100000 inw)
Maar wel veel gevangenisstraffen per jaar uitgesproken (+ niet belgische nationaliteit : veel
in gevangenis)
Iemand zonder papieren en verblijf w sneller in gevangenis gezet
Ouderen: is gemiddeld
Scoren hoog op mensen met voorlopige hechtenis in gevangenis: duurt lang om tot proces te
verkomen => vermoeden van onschuld , nog niet veroordeelt en wachten op proces)
Prison density: meer # gevangenen per plaats : gevangenissen zitten overvol
Gevangenispopulatie is gedaald door corona
2022: 11000 => nu 11600 maar plaats voor 10600 (dus overbevolking)
Belangrijke aspecten bij een vergelijking van gevangenissen?
- Kwalitatieve dimentie nodig (bv hoe is het eten, waar liggen de cellen,…)
=>is het leefklimaat (hoe is het om te leven in zo een gevangenis)
, Inleiding in de criminologie
Leefklimaat:
-gebouwkenmerken (+ overbevolking)
-autonomie (opgesloten: verliest autonomie, bewaker bepaalt alles (bv licht aan/uit, wat je
eet, bepaald wanneer je buiten mag of op te staan?...) => verliest mogelijkheid om zelf
beslissingen te maken
-veiligheid
-contacten binnen inrichting (met medegedetineerde maar ook personeel, hoe personeel
met je omgaat bepaald hoe je je voelde tijdens je straf)
-contacten met buitenwereld (kan je bellen of niet met je familie, mag je bezoek
ontvangen,..)
-zinvolle dagbesteding (bep activiteiten kunnen doen of niet)
-welbevinden (beweging, voeding, nachtrust,…)
Niet alles verzekerd (mss werk of opleiding maar anders 24/23 met celgenoten maar
wel 1u om naar buiten te kunnen
=>hoe men opsluiting beleefd (hangt af van deze puntjes)
Hoe men denkt over crimi gedrag bep ook wat je gaat doen in praktijk (hoe straf in
gevangenis invulling krijgt)
Evolutie gevangeniswezen:
->evolutie denken over bestraffing en wetenschappelijke inzichten (hoe men WE denkt over
crimi heeft impact op gevangenis)
-voor 1830: Beccaria : reageren , straffen in verhouding met misdaad (toen was dat niet, kon
straf gewoon kiezen)
De mens is rationeel en kan eigen keuze maken
-late middeleeuwen en vroegmoderne periode (gevangenis bestond eig niet als straf) , (enkel
bv kerker: te wachten op straf tot die gefolterd werd, of tot straf werd uitgevoerd (bv
onthoofd enz)
Was tijdelijke maatregel om te vermijden dat iemand ging vluchten
Of om schulden terug te betalen (bleef daar tot die schulden had betaald)
(versch straffen: slagen, folteren, brandstapel,ophangen,…
16e E : oprichting tuchthuizen
- Natiestaten gaan zich ontwikkelen (landen gingen zich vormen)
Doorschuiven naar volgend dorp : kan terug komen (verbanning is niet meer nuttig)
Nationale overheid gingen dingen regelen dus problemen niet naar volgende dorp
verplaatsen
Bedelaars : beter om op te sluiten ,
Fabrieken begonnen op te starten : mensen moesten er werken aan band, idee: mensen
moesten leren werken
Ontwikkelingen in sl had impact over de strafinvulling => gingen tuchthuizen komen
= opgesloten werd en leren werken (strakke discipline) idee: weg naar fabriek vinden
(landlopers te verbeteren en aan het werk zetten)
Idee : heropvoeding (aan werk zetten en leren wat werken is)
