• Wrong document? Swap it for free
  • Written by students who passed
  • Immediately available after payment
  • Read online or as PDF
Sell
Where do you study
Your language
Document preview thumbnail
Preview 3 out of 17 pages
Summary

Samenvatting - Latijn

Document preview thumbnail
Preview 3 out of 17 pages

Samenvatting van o.a. het Romeins recht, grammatica, basis Belgisch recht en verschillende Latijnse teksten.

Content preview

Romeinsrecht
Zelfverdediging
- Onrechtmatige aanval: behalve bij arrestatie
- Onafwendbaar zijn: als je kan weglopen moet je weglopen, hulp roepen
- Tegen personen gericht: auto, dier, telt niet mee
- Proportioneel zijn: vuist tegen vuist, vuist ≠ geweer

- Uitlokking = straf verminderde verschoningsgrond -> emoties en driften niet
kunnen bedwingen
- Onweerstaanbare drang = beklaagde was op het moment
ontoerekeningsvatbaar -> als je vrouw ziet vreemdgaan en je bent boos

Rechtbanken in België
Hof van cassatie
Federaal
grondgebi
Sociale Burgerlijke Strafkam
ed en
kamer er
handelskame


Eén of Hof van beroep
meer Arbeidsh
provinci of Burgerlijk Jeugdkam Correctione
es e kamer er le kamer




Provinc
ie Assisenhof



Rechtbank eerste aanleg
Arrondissem Rechtban
Arbeidsre
ent
chtbank Burgerlij Correc Strafui k van
k en Jeugd tionee tvoeri koophand
fiscaal l ng el



Vredegere Politierecht Vredegere
Kanton cht bank cht


-> = beroep, bij strafuitvoering enkel cassatie mogelijk

,UITLEG:
 Vredegerecht: vordering max. 5000 euro, verzoeningen, geschillen over
eigendom, geld, overlast, …
 Politierechtbank: verkeersovertredingen, nachtlawaai, opzettelijke schade,
geweld zonder slagen/verwondingen, voetbalwet, aanvechten GAS-boeten
(opdeciemen x8)
 Burgerlijke rechtbank: vordering >5000 euro (erfenis, belasting,
schadevergoeding…)
 Familierechtbank: alle geschillen van familiale aard (voogdij, adoptie, contact,
scheiding…)
 Jeugdrechtbank: misdrijven <18j, verkeersovertreding <16j, VOS-situatie
 Correctionele rechtbank: diefstal, misbruik vertrouwen, oplichting, slagen en
verwondingen (opdeciemen x8)
 Strafuitvoeringsrechtbank: toezicht op uitvoering vonnissen en straffen
andere rechtbanken
 Arbeidsrechtbank: sociale zekerheid, arbeidsongevallen, conflicten in
professionele omgeving
 Rechtbank van koophandel: geschillen tussen ondernemingen
 Hof van assisen: (poging tot) moord, doodslag, brandstichting, gijzeling, zware
zedenmisdaden (min 5j. cel)
 Arbeidshof: beroep tegen arbeidsrechtbank
 Hof van beroep: beroep teen rechtbanken van eerste aanleg/rechtbank van
koophandel
 Hof van Cassatie: verbreking voorgaande vonnissen wegens procedurefouten

Misdrijf tot straf
Misdrijf
 Politie stelt vast:
o GAS-boete: gemeentelijke administratieve sanctie (geen gevolgen)
o Onmiddellijke inning: onmiddellijke boete (geen gevolgen)
o Proces-verbaal: politierapport, doorsturen naar parket
 Burger stelt vast:
o Klacht bij de politie

Strafonderzoek
 Opsporingsonderzoek
o Onder leiding van: onderzoeksrechter
o Doel: bewijzen/getuigen verzamelen voor of tegen
o Uitkomsten:
 Seponering: volledige annulering, geen verdere gevolgen
 Minnelijke schikking: voorstel tot boete i.p.v. rechtszaak
 Strafvordering: rechter moet uitmaken welke straf
 Gerechtelijk onderzoek nodig
 Gerechtelijk onderzoek
o Onder leiding van: onderzoeksrechter/procureur
o Mogelijkheden: huiszoeking, DNA, getuigen, reconstructie, verhoor, …
o Uitkomsten:
 In verdenking stellen: naar gevangenis of niet?

, Voorlopige hechtenis:
 Gevangenis
 Elektronisch toezicht
 Vrijlating onder voorwaarde: niet naar buitenland, contactverbod
 Seponering
o Onder toezicht van:
 Terug naar opsporingsonderzoek
 Buiten vervolging stellen, geen verdere gevolgen
 In beschuldigingstelling: dagvaarding voor strafrechtbank
 Zelf uitspraak doen bij:
 Internering: opname in instelling
 Opschorting uitspraak: wel veroordeling, geen straf

Strafproces
 Deelnemers:
o Rechter (Voorzitter) + eventuele substituten
o Parketmagistraat/Procureur
o Beklaagde (beschuldigde bij assisen)
o Burgerlijke partij
o Getuigen en/ of experts
 Verloop
o Ondervraging beklaagde
o Eventuele getuigen en/ of expertises
o Burgerlijke partij vraagt schadeclaim
o Parket vordert straf of andere maatregel
o Beklaagde houdt zijn verdediging
o Strafrechter spreekt vonnis uit of houdt vonnis in beraad
 Uitspraken
o Vrijspraak
o Bewijs van schuld
 Geldboete
 Vrijheidsstraf
 Gevangenis
 Elektronisch toezicht
 Beperkte detentie: slapen of weekend in gevangenis of
detentiehuis
 Werkstraf: niet op strafblad
 Bijkomende straffen: rijverbod, beroepsverbod, contactverbod
ontzetting uit burgerrechten, …
 Ontoerekeningsvatbaarheid: dader niet gestraft, opname instelling
 Alle straffen kunnen met uitstel worden gegeven, behalve werkstraf

Romeins Recht toelichting
Definitie recht: een systeem van regels en richtlijnen, afgedwongen door sociale
instituties, om gedrag te sturen. Het bemiddelt relaties en lost conflicten op.
Onderverdeeld 2 soorten


Strafrecht: Burgerrecht

 Behandelt misdrijven  Richt zich op geschillen
strafbaar door de staat tussen individuen of

Table of contents

  1. 01 Permanente Rechtbanken (Quaestiones Perpetuae) 5
  2. 02 Tussen 149 v.C. en Cicero's consulaat werden quaestiones perpetuae opgericht, elk bevoegd voor een reeks misdaden: 5
  3. 03 Rechters werden ingedeeld in 3 decuriae -> jaarlijks aangeduid door loting en ingeschreven door de preator ubanus. 5
  4. 04 1. Senatoren 5
  5. 05 2. Equites Romani 5
  6. 06 3. Tribuni aerarrii 5
  7. 07 Vereiste leven: 35 jaar 5
  8. 08 Aantal: 50/jury 5
  9. 09 Partijen mochten een aantal rechters wraken (reectio judicis), waarna een aanvulling volgde door subsortitio 6
  10. 10 De quaestiones zetelden op het forum, en na 184 voor Christus ook in de basilicae 6
  11. 11 Elke civis Romanus of peregrinus kon iemand aanklagen met toelating v.d. praetor. (Nominis delationem postulare) 6
  12. 12 Aanklacht ingediend voor de praetor en in aanwezigheid van de gedaagde beschuldigde (delatio nominis) 6
  13. 13 Onmiddellijk een tegensprekelijke instructie. De aanklacht werd geschreven en ondertekend door de aanklager 6
  14. 14 De zaak werd op de rol geplaatst 6
  15. 15 Aanklager kreeg een inquistitio (circa.10 dagen) om bewijsmateriaal te verzamelen 6
  16. 16 Proces: 6
  17. 17 1. De aanklacht worde naar voren gebracht door particulieren (aanklagers en mede-aanklagers) 6
  18. 18 2. De verdediging kwam aan het woord met pleidooien 6
  19. 19 3. Eventueel volgde een getuigenverhoor en bewijsstukken 6
  20. 20 4. Er waren replieken waarin aanklagers en verdedigers hun standpunt formuleerden 6
  21. 21 5. Einde v.d. debatten, aangekondigd met dixit of dixerunt 6
  22. 22 Rechters nu 2x hun stem uitbrengen op een tabula: 6
  23. 23 Ene kant: L = liquet (de zaak is me duidelijk) 6
  24. 24 Andere kant: NL = non liquet (de zaak is me niet duidelijk) 6
  25. 25 Niet gekozen antwoord te wissen 6
  26. 26 >1/3 v.d. rechters de zaak niet duidelijk = proces naar een latere dag verschoven. 6
  27. 27 Na de uitspraak over duidelijkheid 6
  28. 28 Ene kant: A = absolvo (ik spreek vrij) 6
  29. 29 Andere kant: C = condemno (ik veroordeel) 6
  30. 30 Voorzitter telt de stemmen, spreekt daarna vonnis uit: 6
  31. 31 Fecisse videtur 6
  32. 32 Non fecisse videtur 6
  33. 33 Bij staking van stemmen -> beschuldigde vrijgesproken 6
  34. 34 Niet in beroep gaan: quaestiones perpetua = deligatie van comitia 6
  35. 35 Advocaten: 6
  36. 36 Grootste verschil 6
  37. 37 Geen openbaar ministerie 6
  38. 38 Elke burger moest voor zichzelf opkomen: zelf zaak bepleiten en proces inspannen. 6
  39. 39 Werd geleidelijk vervangen door pleiten door een beroepspleiter 6
  40. 40 Rechters = 6
  41. 41 Geen beroepsrechters -> gewone burgers in jury’s 6
  42. 42 Vooronderzoek bestond niet -> rechters moesten kiezen wie ze geloofden 6
  43. 43 Iuris prudens voor advies, orrators en patroni voor pleiten 6
  44. 44 Advocaat was een kosteloze civiele functie 6
  45. 45 Na afloop mocht je ‘iets’ geven aan de pleiter 6
  46. 46 Straffen in het romeins recht 6
  47. 47 1. Boetes 6
  48. 48 Misdrijven of overtredingen; 7
  49. 49 Diefstal 7
  50. 50 Aanranding 7
  51. 51 Contactbreuk 7
  52. 52 Naast of in de plaats van andere straffen 7
  53. 53 Soms leiden tot confiscatie van eigendommen 7
  54. 54 Compensatie voor slachtoffer of staat 7
  55. 55 Dagboetes = gebaseerd op dagelijks inkomen of vermogen vermenigvuldigen met een bepaald aantal dagen. 7
  56. 56 Boetes stonden in verhouding tot de financiële middelen 7
  57. 57 Rijkeren meer betalen 7
  58. 58 2. Gevangenisstraf 7
  59. 59 Geen gebruikelijke straf 7
  60. 60 Typisch voor slaven/ personen in afwachting van proces of veroordeling 7
  61. 61 Tijdens Romeinse republiek -> personen die van misdaden werden beschuldigd vastgehouden in gevangenis (carcer) 7
  62. 62 Carcer= donkere, ondergrondse cel 7
  63. 63 Tijdens Romeinse rijk -> vaker voor 7
  64. 64 Rijken in een privécel 7
  65. 65 Arme in een openbare om te werken 7
  66. 66 Bij Augustus gebruikt om politiek oppositie te onderdrukken 7
  67. 67 3. Overige: 7
  68. 68 Lijfstraffen 7
  69. 69 Restitutie 7
  70. 70 Teksten 7
  71. 71 Wie is wat 7
  72. 72 De vrijheid is de natuurlijke mogelijkheid om te doen wat men wenst te doen, 7
  73. 73 Tenzij iets door geweld of recht belet wordt. Slavernij is een instelling van 7
  74. 74 het volkenrecht, waardoor iemand aan de heerschappij van iemand anders wordt 7
  75. 75 onderworpen tegen de natuur in. 7
  76. 76 Slaven worden ‘servi’ genoemd omdat bevelhebbers gewoon zijn gevangenen te verkopen, en 7
  77. 77 hen daardoor te sparen en niet te doden. Ze worden ook ‘mancipia’ genoemd omdat ze door 7
  78. 78 hun vijanden met de hand gevangen genomen worden. 7
  79. 79 Hoe word je eigenlijk slaaf? 7
  80. 80 Slaven komen echter in onze macht ofwel krachtens het burgerlijk recht, ofwel op de grond van 7
  81. 81 het volkenrecht; krachtens het burgerlijk recht indien iemand die ouder is dan twintig, zich als 7
  82. 82 slaaf laat verkopen om de prijs te delen. 7
  83. 83 Onze slaven volgens het volkenrecht zijn zij die op de vijanden veroverd werden of diegenen die 8
  84. 84 door onze slavinnen gebaard worden. 8
  85. 85 Vrijgeboren zijn zij die door een vrije moeder gebaard zijn: het volstaat immers dat ze vrij was 8
  86. 86 op het ogenblik waarop het kind geboren werd, ook al was ze slavin toen ze zwanger werd. 8
  87. 87 En indien ze, omgekeerd, als vrij persoon zwanger werd en vervolgens als slavin baarde, dan is 8
  88. 88 het de heersende rechtsleer dat de boreling als vrij burger geboren wordt (het doet er niet toe 8
  89. 89 of ze binnen en wettelijk huwelijk dan wel buiten een wettelijk huwelijk zwanger werd), omdat 8
  90. 90 de persoonlijke tegenslag van de moeder de vrucht die ze in haar schoot draagt niet mag schaden. 8
  91. 91 Vandaar de vraag: indien een zwanger slavin vrijgelaten wordt, daarna opnieuw slavin wordt en 8
  92. 92 baard, brengt ze dan een vrij kind of een slaaf ter wereld? Terecht toch stemt men ermee in dat 8
  93. 93 het een vrijgeborene is en dat het volstaat dat de vrucht in de schoot van de vrouw in de tussentijd een vrije moeder had. 8
  94. 94 Slavenbederf 8
  95. 95 Een meester had zijn slaaf-kassier vrijgelaten; 8
  96. 96 vervolgens rekende hij met hem af en toen de rekening niet klopte, 8
  97. 97 kwam hij te weten dat de slaaf zijn geld verkwist had bij een of ander vrouwtje. 8
  98. 98 De vraag werd gesteld of de gewezen meester een proces kon inspannen tegen deze vrouw op 8
  99. 99 grond van slavenbederf, nu de slaaf inmiddels was vrijgelaten. Ik antwoordde dat dit kon. 8
  100. 100 Wanneer spreekt men van een ‘iniuria’? 8
  101. 101 Er wordt niet alleen onrecht gepleegde wanneer bijvoorbeeld iemand met de vuist of met een 8
  102. 102 stok geslagen wordt of zelfs gegeseld wordt, maar ook wanneer iemand een scheldwoord naar 8
  103. 103 het hoofd is geslingerd of wanneer iemand de goederen van een ander, als was het zijn 8
  104. 104 schuldenaar, te koop heeft aangeboden, hoewel hij wist dat deze hem niets schuldig was, of 9
  105. 105 wanneer iemand een schotschrift of een smaadgedicht heeft geschreven om een ander te 9
  106. 106 schande te maken, of wanneer iemand een huisvrouw of een jongen heeft achternagezeten, en nog op vele andere manieren. 9
  107. 107 Een geval van iniuria zonder opzet 9
  108. 108 Toen verscheidene personen met een balspel bezig waren, gaf een van hen een slaafje een 9
  109. 109 duw toen hij de bal trachtte te vangen; de slaaf viel en brak een been. De vraag is of de 9
  110. 110 eigenaar van het slaafje kan procederen op grond van de Lex Aquilia tegen hem door wiens 9
  111. 111 duw het slaafje gevallen is. Ik heb neen geantwoord omdat het duidelijk is dat het eerder door toeval dan met opzet is gebeurd. 9
  112. 112 Wanneer treedt de Lex Aquilia in werking 9
  113. 113 Als een slaaf of een slavin opzettelijk gedood is, treedt de Lex Aquilia in voege. Er is terecht aan 9
  114. 114 toegevoegd dat de dood met opzet moet toegebracht zijn; het volstaat immers niet dat er 9
  115. 115 gedood is maar er moet sprake zijn van opzet. 9
  116. 116 Wanneer is de lex aquilia niet van toepassing 9
  117. 117 Wanneer iemand bij een worstel- of bokswedstrijd, of wanneer vuistvechters onder elkaar 9
  118. 118 oefenen, een ander gedood heeft, of wanneer in een openbare wedstrijd de ene de andere 9
  119. 119 heeft gedood, dan is de Lex Aquilia niet van toepassing omdat het evident is dat de schade is 9
  120. 120 toegebracht omwille van de roem en de moed, en niet met opzet. 9
  121. 121 Schuld door nalatigheid 9
  122. 122 Wanneer een steen van een kar gevallen is en iets heeft verpletterd of gebroken, dan is 9
  123. 123 bepaald dat de vrachtvoerder aansprakelijk is met een vordering op grond van de Lex Aquilia, 9
  124. 124 indien hij de stenen slecht heeft gestapeld en ze daardoor gevallen zijn. 9
  125. 125 Lyriek 9
  126. 126 Sextus Propertius 12
  127. 127 Kwam uit Assisi (Umbrië), zijn familie verloor hun land 12
  128. 128 Ging naar Rome om rechten te studeren, wijde zich vooral aan poëzie en liefde 12
  129. 129 In 28 v.C. publiceerde hij zijn eerste boek elegieën -> kreeg plaats in literaire kring van Maecenas, naast Vergilius en Horatius 12
  130. 130 Publiceerde in totaal 4 boeken 12
  131. 131 Liefde en poëzie 12
  132. 132 Zijn gedichten draaien vooral rond zijn intense liefde voor Cynthia (=Hostia en was Hetaere) 12
  133. 133 Na 5-jarige relatie blijft zij in zijn werk aanwezig als inspiratiebron 12
  134. 134 Zijn werk sterk persoonlijk en liefdevol, had ook een grote intellectuele stijl, met veel mythologische verwijzingen 12
  135. 135 Thema’s en Stijl 12
  136. 136 Stadse liefde, jaloezie, rouw, kritiek op vrouwen, politiek 12
  137. 137 Weigerde Augustus’ wens om een nationaal epos te schrijven 12
  138. 138 Stijl: geleerd, complex en beïnvloed door hellenistische dichter 12
  139. 139 Erfenis 12
  140. 140 Ovidius werd sterk door hem beïnvloed 12
  141. 141 In de oudheid populair, in de middeleeuwen vergeten, maar late herontdekt door Goethe 12
  142. 142 Analyse: Proportius tekst B 12
  143. 143 Liefje, wat is er nu plezierig aan naar buiten gaan met opgeschikte haren en 12
  144. 144 je tedere borstjes te verwijderen met een jasje uit Kos en de schoonheid 12
  145. 145 van de natuur te verliezen met gekochte versiering en niet toe te laten dat je ledematen schitteren in hun eigenheid… 12
  146. 146 Martialis 12
  147. 147 Marcus valerius martialis 12
  148. 148 Rond 40n.c. geboren in Bilbilis (noord-Spanje) 12
  149. 149 Goede opleiding van zijn rijke ouders 12
  150. 150 Rond 64n.C. verhuisde hij naar Rome 12
  151. 151 Dankzij landgenoten (Seneca, Quintilianus) kwam hij in contact met de Romeinse elite 12
  152. 152 Zijn werk 12
  153. 153 Afhankelijk van rijke beschermheren (o.a. Keizer Domitianus) 12
  154. 154 Bekend als meester van het epigram (puntdicht) 12
  155. 155 Stijl beïnvloed door Catullus en de Griekse epigramtraditie 12
  156. 156 Schreef ook liefdesgedichten 12
  157. 157 Erfenis 12
  158. 158 Schreef 12 boeken met in totaal 1561 epigrammen 12
  159. 159 Werk bekend om humor, scherpe observaties en speelse stijl 12
  160. 160 Tekst: 13
  161. 161 Als jij mij aantreft bij een knaap, liefste, en zo mijn lust doorgrond hebt, dan pleeg je mij recht voor mijn raap te zeggen dat ook jij een kont hebt, Maar och, hoe vaak heeft Hera dit refrein niet voor haar Zeus gezongen, wanneer die weer eens zwaar verhit op ganymedes was gesprongen? En denk je soms dat Heracles zich zo bij Hylas afgemat had, als megara, zijn minnares, precies zo’n billenwerk gehad had? En phoebus zag, toen Daphne ontkwam, Zijn hete hartstocht pas gesust, toen hyacinthus elke vlam die hem verschroeide, had geblust. En ook al legde Achilles dan Briseïs wel eens op haar buik, hij maakte toch veel liever van de rug van Patroculus gebruik. Dus liefste, tracht je als vrouw maar niet op dit punt met een man te meten, en de overeenkomst die je ziet moet je maar bliksemsnel vergeten. Want dat wat ik bij jou benut is weliswaar een beetje zachter, maar ’t is en blijft toch steeds een kut, zowel van voren als vanachter… 13
  162. 162 Sulpicia 13
  163. 163 Was de enige bekende Romeinse dichteres uit de overgang van Republiek naar het Keizerrijk 13
  164. 164 Ze verloor haar vader 13
  165. 165 Vermoedelijk geadopteerd door haar oom Valerius Messalla Corvinus 13
  166. 166 6 korte gedichten bewaard gebleven 13
  167. 167 Beschrijft haar liefde voor Cerinthus 13
  168. 168 De gedichten zijn: 13
  169. 169 Kort 13
  170. 170 Persoonlijk en gevoelig 13
  171. 171 Komen uit dagboek 13
  172. 172 Puellae doctae 13
  173. 173 Tekst: 13
  174. 174 Ik haat mijn verjaardag die ik binnenkort tegen mijn zijn op dit stomme buitengoed zal moeten vieren zonder Cerinthus. Wat is er toffer dan de stad? Zou een buitenverblijf soms iet zijn voor een meisje? Of een frisse beek in de streek van Arezzo? Wees toch gerust, Messalla, je bent al te bezorgd om mij: je wandelingen, oom, komen vaak niet op het goeie moment! Je voerde me weg, maar ik heb mijn hart en mijn gevoelens hier achtergelaten, ook al laat je me dan niet toe mijn eigen leven te leiden. 13
  175. 175 Horatius 13
  176. 176 Biografie 13
  177. 177 65v.C. in Venusia 13
  178. 178 Zoon van een vrijgelaten stadsslaaf, verhuisde dan naar Rome 13
  179. 179 Kreeg onderwijs aan de beste scholen van Rome, later studie in Athene 13
  180. 180 Sluit zich aan bij leger van Brutus en Cassius tegen Octavianus en Antonius 13
  181. 181 Werd tribunus militum, overleefde de slag bij Philippi 13
  182. 182 Keerde geruïneerd naar Rome en kocht een baan als scriba praetorius (griffier) 13
  183. 183 Werd door Vergiius en Varius Rufus voorgesteld aan Maecenas (schonk hem een landgoed -> financiële onafhankelijkheid. 13
  184. 184 Dichterschap 13
  185. 185 Schreef in Grieks maar stapte later over naar Latijn 13
  186. 186 Dichten begon uit armoede maar ontwikkelde zich tot een raffineerde en technisch vaardige dichter 13
  187. 187 Zijn werken omvatten 13
  188. 188 Epoden 13
  189. 189 Satiren 14
  190. 190 Oden 14
  191. 191 Epistulae 14
  192. 192 Carmen saeculare 14
  193. 193 Ars poetica 14
  194. 194 Uitspraak: Exegi monumentum aere perennius (ik heb een werk geschapen dat duurzamer is dan brons) 14
  195. 195 Relaties en karakter 14
  196. 196 Vrienden met Vergilius, Varius Rufus, Maecenas en keizer Augustus 14
  197. 197 Behoorde tot de romeinse elite 14
  198. 198 Dood en nalatenschap 14
  199. 199 Begraven op de Esquilijn naast Maecenas 14
  200. 200 Volgens sommige pleegde hij ZM 14
  201. 201 Invloed en reputatie 14
  202. 202 Schoolauteur in de Oudheid 14
  203. 203 Beroemd om zijn levenswijsheid en moraliserende bespiegelingen 14
  204. 204 Beïnvloede: 14
  205. 205 Janus Secundus 14
  206. 206 Conrad Celtis 14
  207. 207 Du Bellay en Ronsard 14
  208. 208 Goethe 14
  209. 209 Vergelijking met Vergilius 14
  210. 210 Vergilius: introvert, idealistisch, teruggetrokken leven, universele geluksdroom 14
  211. 211 Horatius: extrovert, pragmatisch, genot zoekend, gefocust op het persoonlijke geluk in het moment 14
  212. 212 Tekst: 14
  213. 213 Probeer niet te weten te komen (je mag het niet weten) welk levenseinde de goden aan mij en aan jou hebben gegeven, Leuconoè, en hou je niet bezig met Babylonische berekeningen. Hoeveel beter is het om wat komt te aanvaarden; Of Jupiter je nog meerdere winters heeft toegekend of de laatste (die nu de Tyrreense zee laat te pletter lopen op de in de weg liggende rotsen): weed wijs, filter wijn en snoei hoop op lange termijn weg omdat het leven kort is. Terwijl we praten, zal de tijd om te leven gevlucht zijn: pluk de dag en vertrouw zo min mogelijk op die van morgen. 14
  214. 214 Grammatica 14
  215. 215 Kaders 14

Document information

Study
3e graad
School year
5
Uploaded on
March 18, 2026
Number of pages
17
Written in
2024/2025
Type
Summary
$10.30

Wrong document? Swap it for free Within 14 days of purchase and before downloading, you can choose a different document. You can simply spend the amount again.
Written by students who passed
Immediately available after payment
Read online or as PDF

Sold
0
Followers
0
Items
6
Last sold
-



Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their tests and reviewed by others who've used these notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No worries! You can instantly pick a different document that better fits what you're looking for.

Pay as you like, start learning right away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and aced it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Working on your references?

Create accurate citations in APA, MLA and Harvard with our free citation generator.

Working on your references?

Frequently asked questions