Functionele Histologie: Embryologie 3:
Vorming van de belangrijkste organen
1. Inleiding
In dit deel wordt de ontwikkeling van bijna alle organen in de thorax
(borstholte) en abdomen (buikholte) besproken.
Belangrijke processen zijn:
o Compartimentering van de lichaamsholten.
o Vorming van het gastro-intestinaal stelsel.
o Ontwikkeling van het urogenitaal systeem.
2. Vorming en Compartimentering van de
Lichaamsholten
Door laterale kromming van het embryo versmelten de laterale
randen van het mesoderm, waardoor een afgesloten lichaamsholte
ontstaat: de coeloomholte.
Het mesoderm splitst in twee lagen:
o Somatopleuraal mesoderm → vormt de pariëtale laag
(bekleding van de lichaamswand).
o Splanchnopleuraal mesoderm → vormt de viscerale laag
(bekleding van de organen).
Mesenterium: ophangsysteem van de darmen, waardoor bloedvaten,
zenuwen en geslachtscellen kunnen migreren.
Septum transversum verdeelt de coeloomholte in:
o Peritoneale holte (buikholte met de oerdarm).
o Thoracale holte (met het hart in de pericardholte).
In week 5-7 ontstaat het pleuroperitoneale membraan, dat samen
met het septum transversum het diafragma vormt.
, 3. Het Gastro-intestinaal Stelsel
De oerdarm is een holle buis die zich ontwikkelt tot het
spijsverteringsstelsel.
Bestaat uit drie delen:
1. Voordarm → slokdarm, maag, lever, pancreas en eerste deel
dunne darm.
2. Middendarm → rest dunne darm, begin dikke darm.
3. Einddarm → dikke darm, rectum.
3.1 Kieuwdarm (Ontwikkeling van de Hals en Gelaat)
In week 5 heeft het embryo 5 kieuwbogen, die later delen van het
gezicht en de hals vormen.
Structuren die hieruit ontstaan:
o Kaak, gehoorbeentjes en strottenhoofd (uit kraakbeen van de
kieuwbogen).
o Bijschildklieren en thymus (uit kieuwzakjes).
De longen ontstaan als een ventrale uitstulping van de voordarm →
wordt later de trachea en bronchiën.
3.2 Ontwikkeling van de Maag en Lever
De maag begint als een buisvormige structuur en ondergaat twee
rotaties:
o 90° rotatie → maag komt links te liggen, lever rechts.
o Tweede rotatie → duodenum krijgt een C-vorm.
Uitstulpingen van het duodenum vormen:
o Lever.
o Galblaas en galwegen.
o Pancreas (versmeltende ventrale en dorsale
pancreasknoppen).
o Milt (uit mesenchym rond de voordarm).
Vorming van de belangrijkste organen
1. Inleiding
In dit deel wordt de ontwikkeling van bijna alle organen in de thorax
(borstholte) en abdomen (buikholte) besproken.
Belangrijke processen zijn:
o Compartimentering van de lichaamsholten.
o Vorming van het gastro-intestinaal stelsel.
o Ontwikkeling van het urogenitaal systeem.
2. Vorming en Compartimentering van de
Lichaamsholten
Door laterale kromming van het embryo versmelten de laterale
randen van het mesoderm, waardoor een afgesloten lichaamsholte
ontstaat: de coeloomholte.
Het mesoderm splitst in twee lagen:
o Somatopleuraal mesoderm → vormt de pariëtale laag
(bekleding van de lichaamswand).
o Splanchnopleuraal mesoderm → vormt de viscerale laag
(bekleding van de organen).
Mesenterium: ophangsysteem van de darmen, waardoor bloedvaten,
zenuwen en geslachtscellen kunnen migreren.
Septum transversum verdeelt de coeloomholte in:
o Peritoneale holte (buikholte met de oerdarm).
o Thoracale holte (met het hart in de pericardholte).
In week 5-7 ontstaat het pleuroperitoneale membraan, dat samen
met het septum transversum het diafragma vormt.
, 3. Het Gastro-intestinaal Stelsel
De oerdarm is een holle buis die zich ontwikkelt tot het
spijsverteringsstelsel.
Bestaat uit drie delen:
1. Voordarm → slokdarm, maag, lever, pancreas en eerste deel
dunne darm.
2. Middendarm → rest dunne darm, begin dikke darm.
3. Einddarm → dikke darm, rectum.
3.1 Kieuwdarm (Ontwikkeling van de Hals en Gelaat)
In week 5 heeft het embryo 5 kieuwbogen, die later delen van het
gezicht en de hals vormen.
Structuren die hieruit ontstaan:
o Kaak, gehoorbeentjes en strottenhoofd (uit kraakbeen van de
kieuwbogen).
o Bijschildklieren en thymus (uit kieuwzakjes).
De longen ontstaan als een ventrale uitstulping van de voordarm →
wordt later de trachea en bronchiën.
3.2 Ontwikkeling van de Maag en Lever
De maag begint als een buisvormige structuur en ondergaat twee
rotaties:
o 90° rotatie → maag komt links te liggen, lever rechts.
o Tweede rotatie → duodenum krijgt een C-vorm.
Uitstulpingen van het duodenum vormen:
o Lever.
o Galblaas en galwegen.
o Pancreas (versmeltende ventrale en dorsale
pancreasknoppen).
o Milt (uit mesenchym rond de voordarm).
