Biomoleculen en cellen samenvatting H3
Sachariden/suikers/koolhydraten
Functies
- Metabolisme: tussenproducten in stofwisseling
- Structureel: vezelachtige structuur geven aan planten, insecten, schaaldieren
- Belangrijk onderdeel van DNA en RNA
- Cel-cel interacties: vertakte koolhydraten
Monosachariden
Meest voorkomende monosacharide
Classificatie van de aldosen
D-suikers = onderste OH langs rechts
Ezelsbruggetje
- Links: era maag
- Rechts: txl (taxi maar L ipv I)
gigt
D-glyceraldehyde
- Volgens Fisher projectie schrijven
o Bovenaan: meest geoxideerde groep
o Recht onder: andere C-atomen
o Boven vlak: horizontale groepen
o Onder vlak: verticale groepen
- D-suikers: OH groep op voorlaatste C-atoom = rechts
- L-suikers: OH groep op voorlaatste C-atoom = links
, Enantiomeren: spiegelbeelden van elkaar
Epimeren: 2 suikers waarvan er maar op 1 positie een OH anders is
Interne ringvorming glucose
- Pentosen, hexosen
- Additiereactie tussen aldehyde + alcohol cyclisch hemiacetal
- Furanose = 5 ring, met OH van C4 (voorlaatste)
- Pyranose = 6 ring, met OH van C5 (voorlaatste)
- C1 is nieuw asymmetrisch C-atoom
Anomeren = ringvorming
- Ringvorming: lineair monosacharide molecule gaat cycliseren en vormt een ringstructuur
2 anomere vormen: α of β
o Alfa: OH ligt onder vlak
o Bèta: OH ligt boven vlak
- Positie van OH groep op C1 is anders
- Verschil effect op wat verteerbaar is voor mens
Van fisher naar Haworth = van lineaire monosacharide naar ringvorm
- Alle OH rechts moet je onder vlak tekenen (alfa)
- Alle OH links moet je boven vlak tekenen (beta)
- D suikers: CH2OH (C6) ligt steeds boven vlak
- O brug rechts achteraan, C1 rechts ervan
Sachariden/suikers/koolhydraten
Functies
- Metabolisme: tussenproducten in stofwisseling
- Structureel: vezelachtige structuur geven aan planten, insecten, schaaldieren
- Belangrijk onderdeel van DNA en RNA
- Cel-cel interacties: vertakte koolhydraten
Monosachariden
Meest voorkomende monosacharide
Classificatie van de aldosen
D-suikers = onderste OH langs rechts
Ezelsbruggetje
- Links: era maag
- Rechts: txl (taxi maar L ipv I)
gigt
D-glyceraldehyde
- Volgens Fisher projectie schrijven
o Bovenaan: meest geoxideerde groep
o Recht onder: andere C-atomen
o Boven vlak: horizontale groepen
o Onder vlak: verticale groepen
- D-suikers: OH groep op voorlaatste C-atoom = rechts
- L-suikers: OH groep op voorlaatste C-atoom = links
, Enantiomeren: spiegelbeelden van elkaar
Epimeren: 2 suikers waarvan er maar op 1 positie een OH anders is
Interne ringvorming glucose
- Pentosen, hexosen
- Additiereactie tussen aldehyde + alcohol cyclisch hemiacetal
- Furanose = 5 ring, met OH van C4 (voorlaatste)
- Pyranose = 6 ring, met OH van C5 (voorlaatste)
- C1 is nieuw asymmetrisch C-atoom
Anomeren = ringvorming
- Ringvorming: lineair monosacharide molecule gaat cycliseren en vormt een ringstructuur
2 anomere vormen: α of β
o Alfa: OH ligt onder vlak
o Bèta: OH ligt boven vlak
- Positie van OH groep op C1 is anders
- Verschil effect op wat verteerbaar is voor mens
Van fisher naar Haworth = van lineaire monosacharide naar ringvorm
- Alle OH rechts moet je onder vlak tekenen (alfa)
- Alle OH links moet je boven vlak tekenen (beta)
- D suikers: CH2OH (C6) ligt steeds boven vlak
- O brug rechts achteraan, C1 rechts ervan
