samenvatting cursus anatomie: locomotorisch stelsel en huid (h1-9 bovenste lidmaat)

Hoofdstuk 2: anatomische terminologie
Betekenis van anatomische termen verwijst vaak naar
- Vorm/verloop van de structuur
- Lokalisatie/ligging
- Functie
- Inhoud van de structuur

Anatomische positie
- Rechtopstaand
- Ogen horizontaal
- Armen langs het lichaam
- Handpalmen naar voren
- Voeten tegen elkaar

Oriëntatietermen: assen, richtingen en vlakken
- Assen
o Cephalo-caudale as: van boven naar onderen (= longitudinale as)
o Dorso-ventrale as: van rug- naar buikzijde (= sagittale as)
o Latero-laterale as: van links naar rechts (= transversale as)

- Vlakken
o Mediaan/midsagittaal: symmetrie vlak dat links en rechts scheidt
o Sagittaal: lichaam wordt van boven naar onderen doorgesneden
o Coronaal/frontaal:
 Verticaal vlak dat van links naar rechts door het lichaam loopt, loodrecht
op sagittale vlak
 Vlak bepaald door cephalo-caudale en latero-laterale as
o Transversaal/horizontaal/axiaal: loodrecht op sagittaal en coronaal vlak

- Positionele terminologie
o Relatie
 Anterior: aan de voorzijde van het lichaam
 Posterior: aan de achterzijde van het lichaam
 Superior: naar de kruin van het hoofd toe
 Inferior: meer naar de voetzolen toe
 Mediaal: naar mediane vlak toe
 Lateraal: van mediane vlak weg

o Ligging
 Craniaal/superior: naar het hoofd toe
 Caudaal/inferior: naar de voeten toe
 Ventraal/anterior: naar de buikzijde toe
 Dorsaal/posterior: naar de rugzijde toe
 Palmair: naar de handpalm toe
 Dorsaal in de hand: naar de handrug toe
 Plantair: naar de voetzool toe
 Dorsaal in de voet: naar de voetrug toe

 Superficialis: oppervlakkig
 Profundus : diep

 Internus: binnenzijde van een orgaan/holte
 Externus: buitenzijde

 Ipsilateraal: aan dezelfde zijde van het lichaam
 Contralateraal: tegengestelde zijde van eht lichaam

,  Lateraal: van het sagittale vlak weg
 Mediaal: naar het sagittale vlak toe
 arm: radiaal(=lateraal) en ulnair(=mediaal)
 been: fibulair(=lateraal) en tibiaal(=mediaal)

 Proximaal: naar de romp toe
 Distaal: verder van de romp verwijderd

- Regionale terminologie
o Cephale gebied: hoofd
o Cervicale gebied: halsstreek
o Membrum: bovenste en onderste lidmaat
o Thorax: romp/borstholte
o Abdomen: buikholte en rug
o Pelvis: kleine bekken
o Perineum: uitwendige geslachtsorganen en anus

o Okselstreek: regio axillaris met de fossa axillaris
o Elleboogstreek: regio cubitalis met fossa cubitalis
o Knieholte: fossa poplitea

o Pelvis en abdomen delen we op in 9 gebieden:

,Umbilicaal - In het centrum rond de navel
- Bevat delen van dunne en dikke darm, nieren en grote bloedvaten

Lumbaal - Rechts/links van umbilicaal gebied
- Dunne, dikke en blinde darm, lever, rechter nier en linker nier

Epigastrisch - Boven de umbilicale streek
- Maag, lever, pancreas en duodenum

Hypochondrisch - Rechts/links van epigastrische streek
- Galblaas, lever, recht- en linkernier, milt, dikke en dunne darm

Hypochastrisch - Onder umbilicale streek
- Urineblaas, dunne en dikke darm

Inguinaal (iliac) - Rechts/links van hypogastrische streek
- Dunne en dikke darm




- Terminologie van de bewegingen

Flexie : buiging Hoek tussen de bewegende delen verkleinen
Extensie: strekking Hoek tussen de bewegende delen vergroten
 hyperextensie: strekking verder dan de rechte lijn
Abductie Verwijdering, weg van de centrale als van het lichaam
Adductie Beweging naar de centrale as toe
Exorotatie/ laterale rotatie Voorzijde draait naar buiten
Endorotatie/ mediale rotatie Voorzijde draait naar binnen
Circumductie Circulaire kegelvormige beweging waarbij extensie, flexie,
adductie en abductie gecombineerd worden
Pronatie Voor de onderarm: handpalm naar onderen
Radius draait naar mediaal over de ulna (vormen lange X)
Elleboog 90° gebogen
Supinatie Voor de onderarm: handpalm naar boven
Radius draait naar lateraal en komt evenwijdig naast ulna
Dorsale flexie (pols) Buigen naar handrug toe
Palmaire flexie (pols) Buigen naar handpalm toe
Dorsale flexie (enkel) Buigen naar voetrug  voet naar boven trekken
Plantaire flexie (enkel) Buigen naar voetzool  voet naar onder duwen
Eversie Voetzool naar buiten (ex-) draaien
Men bekijkt de voetzool van mediaal

, Inversie Voetzool naar binnen (in-) draaien
Men bekijkt de voetzaal van lateraal
Anteflexie Bovenarm en dij naar ventraal heffen
Retroflexie Bovenarm en dij naar dorsaal heffen (= extensie)
Elevatie Opheffen van arm/dij naar boven
Protractie Beweging naar voren
Retractie Beweging naar achteren
Decubitus anterior/ventralis Lichaam met de voorzijde naar de vloer = buikligging
Decubitus posterior/dorsalis Lichaam in rugligging
Decubitus lateralis Lichaam in zijlig




Hoofdstuk 3: myologie en artrologie
Myologie Studie van de skeletspieren
Artrologie Studie van de bouw van de gewrichten en de beenverbindingen
Spiertonus Basiscontractie in spieren bij rust, spieren brengen dus niet alleen
bewegingen voort, maar ook houding tijdens rusttoestand
Microscopische bouw

Dwarsgestreepte - Willekeurige spieren: contractie onderworpen aan onze wil
spieren - Geordende rangschikking van myosine en actine in sarcomeren
zorgt voor dwarse strepen
- Snel en krachtig samentrekken
- Snel uitgeput
- Proprioceptie: besturen van spiercontracties gebeurt obv
informatie die we krijgen over de houding van ons lichaam en
de veranderingen van houding
 info wordt via de receptoren doorgeseind naar centraal zs

Gladde spiercellen - Onwillekeurige spieren: niet afhankelijk van onze wil
- Autonoom/sympathisch/vegetatieve zenuwstelsel
- Trekken traag samen
- Onuitputbaar
- Automatische bewegingen