• Wrong document? Swap it for free
  • Written by students who passed
  • Immediately available after payment
  • Read online or as PDF
  • 4.6 TrustPilot
0
Sell
Where do you study
Your language
Start selling Create your account
  • Karel De Grote-Hogeschool (KdG)
  • Educatieve Bachelor Lager Onderwijs
  • Focus breed 1
To add items to your wishlist, you must be logged in
Document preview thumbnail
Preview 4 out of 113 pages
Summary

Samenvatting focus breed 1

0.0
(0 reviews)
1 sold
113 pages
2025/2026 Written for academic year
Institution
Karel De Grote-Hogeschool (KdG)
Course
Focus breed 1
Document preview thumbnail
Preview 4 out of 113 pages

Theorie die erin verwerkt is: - Het begrip identiteit -Meervoudige identiteit en identiteitsassen -Referentiekader en multiperspectiviteit -Maatschappelijke machtsverhoudingen -De impact van stereotypen en vooroordelen -Beeldvorming -Mediawijsheid -De identiteitsas van gender -De identiteitsas van klasse -De identiteitsas van kleur - Racisme & discriminatie - Mens- en wereldbeelden -Ideologie - Godsbeelden - Geloofsstijlen - Religieuze diversiteit in onze hedendaagse samenleving -De 3 componenten van het zelfbeeld -De cognitieve component -De affectieve component -De gedragscomponent -Zelfpresentatie -(Non-verbale) communicatie -Veerkracht en stress -Zingeving, identiteit en persoonlijkheidsontwikkeling in het onderwijs

Content preview

Focus breed 1
De relatie tussen onze persoonlijke en professionele identiteit



1 Leraar met hart en ziel
1.1 Leraar vanuit je hart
Keuze voor het leraarschap

- Lkr worden geen toevallige keuze, je kiest vanuit betrokkenheid en gevoel
- Niet om rijk en comfortabel te worden

Hart voor het vak

- Veel lkr volgen hun gevoel, betekent emotioneel betrokken zijn
- Hart fungeert als kompas in je handelen

Relatie met lln

- Openstellen van hart maakt verbinding mogelijk
- Hart geeft informatie over het hier en nu
- Vragen; ‘Wat raakt mij?’ ‘Wat voelt ik?’ ‘Wat betekent dit?’

Het hart als thermometer

- Hart meet ervaringen en gevoelens en helpt om emoties en indrukken te verwerken

1.2 Leraar vanuit je ziel
Hart en ziel

- Met je hart iets doen: betrokkenheid en gevoel
- Met je ziel iets doen: vanuit je diepste kern, je identiteit

Wat is de ziel?

- Is authenticiteit, echtheid, wie je ten diepste bent
- Zonder ziel  lichaam of school voelt leegt
- Ziel = levensbron, kracht, verbonden met inspiratie

Inspiratie en spirit

- Inspiratie: energie, bevlogenheid, innerlijke drive
- Kan komen van binnen (eigen passie) of buitenaf (verhaal, docent, muziek, natuur, iets spiritueels)

Bezieling ervaren

- Geeft gevoel van zinvolheid en verbondenheid
- Legt ziel in wat je doet  anderen ervaren jouw bezieling
- Kinderen hierdoor inspireren
- Helpt hen ook hun eigen inspiratie te ontdekken

1.3 Een bezielde leraar heeft per definitie ook een
levensbeschouwing
Bezielde leraar

, - Iemand die ergens voor staat en zijn identiteit zichtbaar maakt
- Inspireert lln door authentiek aanwezig te zijn

Onderzoek naar bezieling

- Onderzoek kijk op het leven
- Ontdek wat jou inspireert en motiveert

Levensbeschouwelijke identiteit

- Bestaat uit:
o Jouw visie op leven
o Jouw bronnen van inspiratie
- Ontstaat door persoonlijke ervaringen en betekenisgeving
- Laat zien wat jij belangrijk en waardevol vindt

Voor de leraar

- Bewustwording van levensbeschouwing helpt je om met hart en ziel les te geven
- Geeft richting aan je werk en versterkt verbinding met lln


2 Een persoonlijke levensbeschouwing
1.1 Persoonlijke levensbeschouwingen als een ‘verhaal’
Levensbeschouwelijk leren

- Ontwikkel eigen kijk op leven
- Vormt referentiekader: bril waardoor je de wereld bekijkt
- Bepaalt wat je belangrijk, zinvol en waardevol vindt

Levensbeschouwing als verhaal

- Geen feiten, maar persoonlijke interpretatie en betekenisgeving
- Vertellen = selecteren, wegen en betekenis geven
- Jouw verhaal is altijd gekleurd door wat jij waardevol vindt

Dagelijkse betekenisgeving

- Zoals bij vertellen van je dag aan iemand:
o Selecteert wat belangrijk is, vergroot bepaalde dingen uit, laat andere zaken weg
- Proces vormt persoonlijke levensbeschouwing

Levensloop als groter verhaal

- Bestaat uit hoogte- en dieptepunten, sleutelmomenten en belangrijke personen
- Geeft samenhang en zin, ook achteraf
- Bepaalt je blik op de toekomst

Levensbeschouwelijke ontwikkeling

- Voortdurend proces van betekenis geven
- Loopt hele leven door
- Levensbeschouwing is nooit af

1.2 Een leerkracht met bagage
Leerkracht zijn = meer dan kennisoverdracht

- Geeft interpretatie en kijk op het leven door

, - Nooit neutraal
- Helpt lln hun eigen verhaal en levensbeschouwing te ontwikkelen

Persoonlijke en professionele identiteit

- Persoonlijke = wie je bent in uw verhaal, jouw levensbeschouwing
- Professionele = hoe dit doorwerkt in je visie en handelen als lkr
- Beide beïnvloeden elkaar voortdurend

Levenslang proces

- Identiteitsontwikkeling stopt nooit
- Ervaringen in stage en reflectie vormen professionele identiteit
- Ook persoonlijke levenservaringen blijken levensbeschouwing en je leraarschap te beïnvloeden


2 De identiteitsdriehoek
Katholieke identiteitsdriehoek

Persoonlijke identiteit

- Eigen waarden, levensvisie en levensbeschouwing
- Vragen:
o Wie ben ik? Wat is mijn verhaal? Waar sta ik voor? Hoe kijk ik naar mensen met andere
levensbeschouwing?

Professionele identiteit

- Identiteit als lkr
- Meer kennis en vaardigheden ook persoonlijke waarden spelen mee
- Bepaalt welke lkr je wilt zijn
- Vragen:
- Welke lkr wil ik zijn? Hoe ga ik om met diversiteit in de klas? Wat doe ik als mijn overtuigingen botsen met
verwachten van de school? Moet ik als lkr ook goed mens zijn?

Institutionele identiteit

- Identiteit van school of instelling
- Belangrijk dat overeenkomst is met persoonlijke en professionele identiteit
- Vragen:
o Wat verwacht de school van mij? Hoe kan ik bijdragen aan de identiteit van de school?


Identiteit en beloning



1. Wat is identiteit?
Wat is identiteit?

- Identiteit = cognitief, affectief en gedragsmatig repertoire van individu en groepen
- Identiteit ontstaat in interactie met omgeving
- Meer proces dan vaststaand ‘ding’

Persoonlijke vs sociale identiteit

- Persoonlijke: hoe je jezelf definieert via persoonlijke eigenschappen (biologisch en psychologisch)
- Sociale: verbondenheid en interactie met groepen (gezin, school, cultuur, religie,..)

, Belonging – erbij horen

- ‘To be is to belong’  identiteit hangt samen met erbij horen
- Belonging: basisbehoefte van de mens
- Gaat zowel om deel uitmaken van systeem als om verlangen ergens thuis te horen
- Geeft betekenisvolle plaats in de wereld

Impact op welbevinden

- Sterke link tussen identiteit, belonging en welzijn
- Jezelf kunnen zijn  verhoogt motivatie en psychologisch welbevinden
- In onderwijs: verbondenheid met school en peers leidt tot betere prestaties en motivatie

Dynamiek en verandering

- Identiteit = voortdurende beweging tussen ‘jezelf zijn’ en ‘ergens bij horen’
- Kan rust en stabiliteit brengen, maar ook spanning en veranderen
- Identiteit is dus gelaagd en dynamisch


2. Identiteitsontwikkeling
Identiteit: een voortdurende zoektocht

- Identiteit = essentieel, kern van je ‘zijn’
- Bepaalt overtuigingen, waarden, normen  beïnvloedt hoe je de wereld ziet en hoe je je gedraagt
- Identiteit is dynamisch en veranderlijk, nooit eindpunt

Identiteitsvragen

- Wie ben ik? Wie wil ik zijn? Hoe zien anderen mij? Hoe ben ik anders dan mijn ouders?
- Proces start bij geboorte, maar is extra aanwezig tijdens adolescentie

Erikson en fasen

- Erikson  8 levensfasen van identiteitsontwikkeling (van zuigeling tot late volwassenheid)
- Adolescentie = cruciale fase
o Rollen uitproberen
o Keuzes maken rond overtuigingen, waarden, levensdoelen
- Ondanks nieuwe modellen blijft Eriksons werk belangrijk

Identiteitsontwikkeling in schoolcontext

- Jongeren zoeken grenzen en experimenteren
- Sociale dynamiek: kliekjesvorming, bij horen vs. Opvallen
- Uniek proces van vallen en opstaan
- Leren navigeren tussen verschillende werelden en bepalen hoe ze in de wereld willen staan


3. Fluïditeit van identiteiten
Identiteit blijft dynamisch

- Identiteit is nooit vaststaand, ook niet na ‘voltooide’ identiteitsontwikkeling
- Hoe je identiteit beleefd wordt, hangt af van context

Voorbeeld: biculturele identiteit

- Biculturelen groeien op in 2 culturen
- Hun identiteit blijft voortdurend in beweging
- Dynamiek speelt niet alleen in kindertijd/ adolescentie, maar ook over generaties heen

Table of contents

  1. 01 1 Leraar met hart en ziel 1
    1. 1.1 Leraar vanuit je hart 1
    2. 1.2 Leraar vanuit je ziel 1
    3. 1.3 Een bezielde leraar heeft per definitie ook een levensbeschouwing 1
  2. 02 2 Een persoonlijke levensbeschouwing 2
    1. 1.1 Persoonlijke levensbeschouwingen als een ‘verhaal’ 2
    2. 1.2 Een leerkracht met bagage 2
  3. 03 2 De identiteitsdriehoek 3
  4. 04 1. Wat is identiteit? 3
  5. 05 2. Identiteitsontwikkeling 4
  6. 06 3. Fluïditeit van identiteiten 4
  7. 07 4. Identiteit als kracht en als gevaar 5
  8. 08 1. Assen van identiteit 6
    1. 1.1 Meervoudige identiteiten 6
    2. 1.2 Invloed van maatschappelijke tendensen op de identiteitsontwikkeling 7
  9. 09 2. Sociale ordening en kruispuntdenken 7
    1. 2.1 Sociale ordening 7
    2. 2.2 Kruispuntdenken 8
  10. 10 3 Dominante groepen en ‘de norm’ 8
    1. 3.1 De ‘norm’ 8
    2. 3.2 Dominante groepen 9
  11. 11 4 De eigen machtspositie 10
    1. 4.1 Het verschil tussen formele positie in een groep en maatschappelijke positie 10
    2. 4.2 Toegepast op jongeren 11
  12. 12 5 Hoe kan je met deze thematiek aan de slag in de klas? 12
    1. 5.1 Mogelijke formele machtsstructuren in groepen of samenlevingen 12
  13. 13 1 Ons referentiekader 13
    1. 1.1 Wat is je referentiekader? 13
    2. 1.2 Een belangrijk gevolg: alle ‘normaal’ is relatief 14
    3. 1.3 Soms kunnen referentiekaders botsen 14
    4. 1.4 De mogelijke valkuilen van je referentiekader 15
  14. 14 2 Multiperspectiviteit 16
    1. 2.1 Multiperspectiviteit: een oplossing voor de valkuilen van je referentiekader 16
    2. 2.2 Multiperspectiviteit: een onderdeel maken van je persoonlijke en professionele identiteit 16
  15. 15 3 Conclusie: een ‘voller verhaal’ door meer multi-perspectiviteit 17
  16. 16 1. Het belang van ons bewust te zijn van beeldvormingsprocessen 18
    1. 1.1 Factoren die beeldvorming beïnvloeden 18
    2. 1.2 Negatieve gevolgen van beeldvorming 19
    3. 1.3 Enkele concrete voorbeelden 20
    4. 1.4 Het gevaar van de single story 20
  17. 17 2. De dynamiek van stereotypen en vooroordelen 21
    1. 2.1 Wat zijn stereotypen en vooroordelen? Een definitie 21
    2. 2.2 Waarom ontwikkelen stereotypen zich? 22
    3. 2.3 Hoe ontwikkelen stereotypen en vooroordelen zich? 22
    4. 2.4 Wat beïnvloedt de activatie en verdere ontwikkeling van stereotypen? 24
    5. 2.5 Inzetten op het verminderen van stereotypen en vooroordelen: waarom is dat belangrijk? 24
  18. 18 1. Het belang van mediawijsheid 25
    1. 1.1 Wat is mediawijsheid? 25
    2. 1.2 Waarom is mediawijsheid belangrijk? 26
    3. 1.3 Het onderdeel van mediawijsheid waar deze readertekst op focust 26
  19. 19 2. Algoritmes en filter bubbles 27
  20. 20 3. Framing 28
  21. 21 4. Propaganda 28
    1. 4.1 Propagandatechnieken 29
    2. 4.2 De geschiedenis achter het woord propaganda 29
    3. 4.3 Is reclame ook een vorm van propaganda? 30
  22. 22 5. Fake news 30
    1. 5.1 Wat is fake news? 30
    2. 5.2 Vormen van fake news 32
    3. 5.3 Hoe herken je nepnieuws? 32
  23. 23 6. De berichtgeving in de media kritisch analyseren adhv het ‘vijf filter model’ 33
    1. 6.1 De media als ‘vierde macht’ 33
    2. 6.2 Het vijf filter model van Herman en Chomsky 34
    3. 6.3 Hoe omgaan met de vijf mediafilters? 34
  24. 24 1. Eerst even de geschiedenis induiken 35
    1. 1.1 Hoe zat het vroeger 35
    2. 1.2 Het belang van kruispuntdenken 35
    3. 1.3 Beeldvorming van groot belang 35
    4. 1.4 Veranderingen door … 35
    5. 1.5 Maar nog steeds … 36
  25. 25 2 Enkele basisbegrippen verhelderen 36
    1. 2.1 De genderkoek 36
    2. 2.2 Gender 36
  26. 26 3 Nature vs nurture 36
    1. 3.1 Nog een stukje geschiedenis 36
    2. 3.2 Voorheen 37
    3. 3.3 Maar dat veranderde dus in de 18de eeuw 37
    4. 3.4 Dit was verbonden met … 37
    5. 3.5 Zodus … 37
    6. 3.6 En wat zegt de wetenschap vandaag over nature versus nurture? 37
    7. Video 37
    8. 3.7 Nog enkele voorbeelden van gendersocialisatie 37
    9. 3.8 Het werkt allemaal vaak erg onbewust door… 38
    10. 3.9 Zodus … 38
    11. 3.10 Pas op… 38
    12. 3.11 In Vlaamse gezinnen 38
    13. 3.12 En tot slot een wel erg pijnlijke statistiek 38
  27. 27 4 Maatschappelijke machtsverhoudingen op vlak van gender 38
    1. 4.1 De gevolgen van genderstereotypering en gendersocialisatie 38
    2. 4.2 Mogelijke gevolgen op persoonlijk vlak 38
    3. 4.3 Hoe verklaar je het volgende? 38
    4. 4.4 Arbeid als voorbeeld 39
    5. 4.5 Opvoeding en onderwijs als voorbeeld 39
    6. 4.6 Hoe genderdiscriminatie doorbreken? 39
  28. 28 5 Gender en (sociale media)  VERDER AANVULLEN 40
    1. 5.1 Enerzijds … 40
    2. 5.2 Maar anderzijds nog steeds … 40
    3. 5.3 Eén van de gevolgen 40
    4. 5.4 Onderzoek Jonathan Haidt 40
  29. 29 1 Armoede versus kansarmoede 40
    1. 1.1 De verschillende dimensies van kansarmoede 40
    2. 1.2 De binnen- en buitenkant van kansarmoede 41
    3. 1.3 De verschillende kloven die mensen in kansarmoede ervaren 42
  30. 30 2 Wat zijn de oorzaken van (kans)armoede? 42
    1. 2.1 De verschillende verklaringsmodellen 42
    2. 2.2 Naar een synthese: een model van maatschappelijke kwetsbaarheid en empowerment 43
    3. 2.3 Een handig overzicht 43
  31. 31 3 De theorie van schaarste 43
    1. 3.1 Wat is de theorie van schaarste? 43
    2. 3.2 Kritische bedenkingen op de theorie van schaarste 44
  32. 32 1 Ongelijke onderwijsprestaties 45
  33. 33 2 Maatschappelijke dynamiek van racisme 46
    1. 2.1 Discussievragen 46
    2. 2.2 Is racisme louter een kwestie van vooroordelen? 46
    3. 2.3 Omgekeerd racisme 46
  34. 34 3 Discriminatie 46
    1. 3.1 Wat is ‘ongelijke behandeling’ 46
  35. 35 4 Zichtbare vs discriminatie 47
    1. 4.1 Zichtbare discriminatie 47
    2. 4.2 Onzichtbare discriminatie 47
  36. 36 5 Een andere kant van de munt: privéleges 47
  37. 37 6 Conclusie: het rad van de ongelijkheid 47
  38. 38 1 Focus op etnische identiteit 47
  39. 39 2 Migratie daagt je identiteit uit 48
  40. 40 1 Mensbeeld 48
  41. 41 2 Wereldbeeld 49
  42. 42 3 Godsbeeld 50
  43. 43 4 Enkele voorbeelden 50
  44. 44 1 Wat is ideologie? 51
  45. 45 2 Een overzicht van enkele belangrijke ideologieën 51
  46. 46 3 Hoe hangen deze ideologieën samen? 52
  47. 47 1 Wat is de post-kritische geloofsschaal? 55
    1. 2.1 Hoe werkt de PKG-schaal? 55
    2. 2.2 De vier geloofsstijlen 56
  48. 48 3 Enkele belangrijke aandachtspunten bij de PKG-schaal 57
    1. 3.1 Mensen zijn niet netjes op te delen in de ene of de andere geloofsstijl 58
    2. 3.2 Geen enkele geloofsstijl is ‘beter’ dan de andere 59
    3. 3.3 Het gaat om geloofsstijlen, niet om duidelijk afgebakende inhoudelijke onderwerpen 59
  49. 49 4 Geloofsstijlen en geweld 60
  50. 50 1 Hedendaagse religieuze diversiteit: tussen verscheidenheid en uniformisering 63
  51. 51 2 Secularisering 64
    1. 2.1 Omschrijving van heeft begrip 64
    2. 2.2 Historische context 65
    3. 2.3 De maatschappelijke invloed van de secularisering 66
    4. 2.4 Belangrijke kritische kanttekeningen 66
  52. 52 1 Verzuiling, ontzuiling en pluralisering 68
    1. 1.1 Een duidelijke identiteit 68
    2. 1.2 Ontzuiling 70
    3. 1.3 Pluralisering 71
  53. 53 1. Een historische benadering 72
    1. 1.1 Belangrijke historische ontwikkelingen 72
    2. 1.2 Golven van tolerantie en orthodoxie 72
    3. 1.3 Conclusie 73
  54. 54 2. Individuele godsdienstvrijheid: een mensenrecht 73
  55. 55 3. Omgaan met levensbeschouwelijke diversiteit en tolerantie vandaag 75
    1. 3.1 Een historische schets van het debat in Vlaanderen 75
    2. 3.2 Passief of actief pluralisme 76
  56. 56 4. Omgaan met levensbeschouwelijke diversiteit vanuit religieuze perspectief 78
    1. 4.1 Exclusivisme 78
    2. 4.2 Inclusivisme 78
    3. 4.3 Pluralisme 79
  57. 57 Inleiding 79
  58. 58 Het sociaal zelf. Hoe kijk je naar jezelf 79
  59. 59 1. De cognitieve component: het zelfconcept 80
    1. 1.1 Functies van het zelfconcept 81
    2. 1.2 Zelfconcept en culturele verschillen 82
    3. 1.3 Zelfconcept en genderverschillen 82
    4. 1.4 Hoe komen we tot een zelfconcept? 82
  60. 60 2 De affectieve component: het zelfbeeld 85
    1. 2.1 De discrepantietheorie 86
    2. 2.2 Zelfopkrikking 87
  61. 61 3 De gedragscomponent: zelfpresentatie 91
    1. 3.1 Strategische zelfpresentatie 91
    2. 3.2 Expressieve zelfpresentatie 91
  62. 62 4 Besluit: het zelf met zijn vele gezichten 92
  63. 63 1. Inleiding 93
    1. 1.1 Inzicht in jezelf 93
    2. 1.2 Van binnen naar buiten 93
    3. 1.3 Relaties en communicatie als leerkracht 93
    4. 1.4 Ontdekkingstocht naar de ander 93
  64. 64 Doelen 93
  65. 65 1. Waarom communiceren mensen 93
    1. 1.1 Biologische motieven (veiligheid) 93
    2. 1.2 Sociale motieven (verbondenheid) 94
    3. 1.3 Maatschappelijke motieven (vooruitgang) 94
  66. 66 2. Communicatie van naderbij bekeken 94
    1. 2.1 Alle gedrag is communicatie 94
    2. 2.2 De vervormingsdriehoek 95
    3. 2.3 Emotionele verbinding en interactietechniek 95
    4. 2.4 Een definitie van communicatie 95
  67. 67 3 De vele gezichten van eerste indruk 96
    1. 3.1 Je krijg maar één kans op een goede eerste indruk 96
    2. 3.2 De eerste indruk en de evolutieleer 96
    3. 3.3 Benaderbaar, jeugdig/ aantrekkelijk of dominant 96
    4. 3.4 Verwachtingen: het halo- en horneffect 96
    5. 3.5 De eerste indruk en zelfbeeld 97
    6. 3.6 Zo maak je een goede eerste indruk 97
  68. 68 4 Non-verbale communicatie 98
    1. 4.1 Wat is non-verbale communicatie 98
    2. 4.2 Aspecten van non-verbaal gedrag 98
    3. 4.3 Acht vormen van non-verbale communicatie (verdieping) 100
  69. 69 1. Veerkracht 105
    1. 1.1 Wat is veerkracht? 105
    2. 1.2 Hoe vergroot ik mijn veerkracht? 106
    3. 1.3 Omgaan met problemen 109
    4. 1.4 Tien stappen van ‘fit in je hoofd, goed in je vel’ 109
  70. 70 2. Omgaan met stress 110
    1. 2.1 Wat is stress? 110
    2. 2.2 Wanneer krijgt men stress? 110
    3. 2.3 Hoe ontstaan stressklachten. 110
    4. 2.4 Welke zijn de meest voorkomende stressklachten? 111
    5. 2.5 Hoe werd ik een stresskip? 111
    6. 2.6 Is stress goed of slecht? 111
    7. 2.7 Wat kan ik doen om stress te verminderen 111

Document information

Study
Educatieve Bachelor Lager Onderwijs
Uploaded on
March 2, 2026
Number of pages
113
Written in
2025/2026
Type
Summary
Report Copyright Violation
$22.34
Wrong document? Swap it for free Within 14 days of purchase and before downloading, you can choose a different document. You can simply spend the amount again.
Written by students who passed
Immediately available after payment
Read online or as PDF
Seller avatar
Reputation scores are based on the amount of documents a seller has sold for a fee and the reviews they have received for those documents. There are three levels: Bronze, Silver and Gold. The better the reputation, the more your can rely on the quality of the sellers work.
femkeledent
2.8
(6)
Sold
34
Followers
0
Items
14
Last sold
4 months ago

Browse related subjects

Subjects

  • focus breed
  • jaarvak

Why students choose Stuvia

Created by fellow students, verified by reviews

Quality you can trust: written by students who passed their tests and reviewed by others who've used these notes.

Didn't get what you expected? Choose another document

No worries! You can instantly pick a different document that better fits what you're looking for.

Pay as you like, start learning right away

No subscription, no commitments. Pay the way you're used to via credit card and download your PDF document instantly.

Student with book image

“Bought, downloaded, and aced it. It really can be that simple.”

Alisha Student

Working on your references?

Create accurate citations in APA, MLA and Harvard with our free citation generator.

Learn more Create citation
Working on your references?

Frequently asked questions