ALGEMENE DIDACTIEK 2026-27
INLEIDING
Geef de 4 krachtlijnen/ uitgangspunten/ kernwoorden voor goed onderwijs
en leg uit.
1. Zelfsturing : zelf een planning maken
2. Diversiteit : culturele, sociale verschillen (down syndroom, 󠄁=
nationaliteiten)
3. Samenleving : nieuwsfragmenten, samenleving uit 2020
4. Samenwerken/ leren : samen leren, in groep kunnen samenwerken
Welk onderzoek heeft Muijs en Reynolds gevoerd?
Verschillen in leerlingenresultaten op klasniveau kunnen verklaard worden
door de effectiviteit van de leerkracht.
DEEL 1: DE LERAAR ALS BEGELEIDER VAN LEER- EN ONTWIKKELINGSPROCESSEN
Omschrijving
Wat heeft de overheid met het onderwijs in 2007 gedaan?
Het decreet (= een uitgevaardigde opdracht die is gemaakt door een
regeringsleider, regering of parlement en die de status van wet heeft)
voorziet in 1997 de ontwikkeling van beroepsprofielen en basiscompetenties
voor leraren. Vanaf dan legt de overheid vast wat een leerkracht moet kennen
en kunnen. De beroepsprofielen en basiscompetenties zijn in 2007 aangepast
door de snel evoluerende maatschappij.
Wat is een beroepsprofiel?
De omschrijving van kennis (= wat je weet), vaardigheden (= wat je kan) en
attitudes van een ervaren leerkracht. Het geeft zowel taken als verwachtingen
weer. NIET over de persoonlijkheid.
Het beroepsprofiel is hetzelfde voor de leraar kleuter, lager en secundair
onderwijs.
Wat zijn basiscompetenties?
1
,2
Een omschrijving van kennis, vaardigheden en attitudes waarover iedere
beginnende leerkracht over moet beschikken om als volwaardig leerkracht te
starten. NIET over de persoonlijkheid
Het is afgeleid uit het beroepsprofiel.
Drie sets basiscompetenties: leraar basisonderwijs (=kleuteronderwijs, lager
onderwijs) en leraar secundair onderwijs.
Wat is het verband tussen lerarenopleiding en basiscompetenties?
Het opleidingsprogramma zorgt voor het verwerven van de basiscompetenties.
Het ontwikkelen van dit opleidingsprogramma gebeurt door
onderwijsinstellingen (hogescholen, universiteiten)
Wat is het verband tussen basiscompetenties en beroepsprofiel?
Door middel van professionalisering kan je doorgroeien van basiscompetenties
naar beroepsprofiel.
Wat is het verband tussen beroepsprofiel, basiscompetenties en
lerarenopleiding?
beroepsprofiel basiscompetenties lerarenopleiding
Wat is het verband tussen beroepsprofiel, basiscompetenties,
opleidingsdoelen, lerarenopleiding en overheid?
Overheid lerarenopleiding
beroepsprofiel basiscompetenties opleidingsdoelen
2
,3
Wat zijn de taken/ eigenschappen van een goede leraar?
De leraar als begeleider De leraar als opvoeder De leraar als partner De leraar als lid van De leraar als
van leer- en van ouders/verzorgers het schoolteam inhoudelijk expert
ontwikkelingsprocessen
- Voorbereid zijn - Motiveren - Sociaal → ouders - Eigen visie kunnen - Vakkennis
verkondigen tegen
collega’s
- Behulpzaam → alle - Gezag (streng - Info doorgeven - Schoolreis
leerlingen moeten maar rechtvaardig) aan ouders voorbereiden
de doelen bereiken
- Creativiteit - Enthousiast - Taalbegeleiding
aanbieden
- Op verschillende - Geen - Sport tijdens de
manieren lesgeven vooroordelen middag
- Duidelijke taken/ - Stressbestendig - Schoolkrant
toetsen afspreken begeleiden
- Les geven - Voorbeeldfunctie - Kunnen
uitoefenen overleggen met
collega’s
- Interactie - Bij persoonlijke - Aanspreekbaar
aanmoedigen problemen of in zijn
3
, 4
groep, hulp
aanbieden
- De klas in hand
kunnen houden
- Geduld
- Humor
De leraar als De leraar als De leraar als partner De leraar als lid van De leraar als
cultuurparticipant organisator van externen onderwijs- innovator/
gemeenschap onderzoeker
- Mee met de - Orde (alles in - Afspreken met - Samenwerking - Bijscholen en iets
actualiteit mappen) museum kunnen buiten de school nieuw leren
➔ Maakt deel uit maken
van
samenleving
- Voorstelling - Contact met - Kritisch over jezelf
bijwonen die te externen kunnen zijn
maken hebben
met het thema
4