Preventie en maatschappelijke aspecten
Hoofdstuk 3: epidemiologie van mondaandoeningen
1. Epidemiologische aspecten van tandbederf
Maten voor meten en weergeven van tandbederf
Zichtbare gevolgen meten, cariësproces zelf niet meetbaar
Samenvatten als 'Caries Experience' score op vlak van carriers
DMF-score = met een cijfer weergeven hoeveel problemen een persoon door
carriers heeft ondervonden:
Verschillende niveaus van detectie:
- D1 = Beginnende ontkalking, oppervlak is intact
- D2 = Duidelijk zichtbaar glazuurlaesies
- D3 = Duidelijke caviteit in dentine (visuo-tactiel onderzoek)
- D4 = Fistel zichtbaar (=in pulpa kamer etter vorming)
Visuo-tactiel onderzoek: Worden enkel de cariës vanaf een D3 opgenomen.
Anders moeilijk om een juist onderzoek te houden (moeilijk zichtbaar).
Wanneer men de activiteit van het cariësproces onderzoekt heb je de
cariësincidentie (toename in score) nodig. Effect invoeren van een bepaalde
preventie kan enkel geevalueerd worden door een gespreide meting. Met
uitzondering preventie maatregelen die al gestart werden voor doorbraak van de
gebitselementen
Belangrijk!!: Cariësvrij ≠ caviteitsvrij
Individuen met een dmf-score 0 zijn caviteitsvrij, vrij van visuele tekenen
van tandbederf. Maar we kunnen niet zeggen dat iemand cariësvrij is want
dit is een proces, een fysicochemisch evenwicht tussen demineralisatie en
1
, remineralisatie. Dit proces kan al aan de gang zijn zonder dat een
zichtbaar gaatje is.
The iceberg of dental caries
= aantal gekende gevallen is slechts een fractie van het totaal aantal
gevallen
- D3 en D4 = puntje van de ijsschots
- D1 en D2 = liggen onder het water
D1:- het is mogelijk om de
zwakke plek te doen
herstellen
D2: moeten we het letsel
stoppen, dan de schade
herstellen en zorgen dat het
probleem zich niet meer
herhaalt
Remineralisatie (herstel) en demineralisatie (verlies van glazuur
krijtwitte kleur) zijn beide wit van kleur
Vroeg-diagnostiek belangrijk
'Genezen' in plaats van 'herstellen'
Minimaal invasieve tandheelkunde
Beter inzicht in ziektemechanisme
Mondhygiëne & fluoride kunnen veel doen
Uitdagingen bij epidemiologisch onderzoek
o 'Hidden' caries lesions (gebeurd door overmatig fluoride
gebruik = fluoridebom ) = niet zichtbaar vanboven af enkel bij
een RX
o Adhesieve restauraties zijn soms 'onzichtbaar' = perfecte
vulling
o Sealing kan detectie bemoeilijken/onmogelijk maken,
preventieve behandeling om gaatjes te voorkomen vult
2
Hoofdstuk 3: epidemiologie van mondaandoeningen
1. Epidemiologische aspecten van tandbederf
Maten voor meten en weergeven van tandbederf
Zichtbare gevolgen meten, cariësproces zelf niet meetbaar
Samenvatten als 'Caries Experience' score op vlak van carriers
DMF-score = met een cijfer weergeven hoeveel problemen een persoon door
carriers heeft ondervonden:
Verschillende niveaus van detectie:
- D1 = Beginnende ontkalking, oppervlak is intact
- D2 = Duidelijk zichtbaar glazuurlaesies
- D3 = Duidelijke caviteit in dentine (visuo-tactiel onderzoek)
- D4 = Fistel zichtbaar (=in pulpa kamer etter vorming)
Visuo-tactiel onderzoek: Worden enkel de cariës vanaf een D3 opgenomen.
Anders moeilijk om een juist onderzoek te houden (moeilijk zichtbaar).
Wanneer men de activiteit van het cariësproces onderzoekt heb je de
cariësincidentie (toename in score) nodig. Effect invoeren van een bepaalde
preventie kan enkel geevalueerd worden door een gespreide meting. Met
uitzondering preventie maatregelen die al gestart werden voor doorbraak van de
gebitselementen
Belangrijk!!: Cariësvrij ≠ caviteitsvrij
Individuen met een dmf-score 0 zijn caviteitsvrij, vrij van visuele tekenen
van tandbederf. Maar we kunnen niet zeggen dat iemand cariësvrij is want
dit is een proces, een fysicochemisch evenwicht tussen demineralisatie en
1
, remineralisatie. Dit proces kan al aan de gang zijn zonder dat een
zichtbaar gaatje is.
The iceberg of dental caries
= aantal gekende gevallen is slechts een fractie van het totaal aantal
gevallen
- D3 en D4 = puntje van de ijsschots
- D1 en D2 = liggen onder het water
D1:- het is mogelijk om de
zwakke plek te doen
herstellen
D2: moeten we het letsel
stoppen, dan de schade
herstellen en zorgen dat het
probleem zich niet meer
herhaalt
Remineralisatie (herstel) en demineralisatie (verlies van glazuur
krijtwitte kleur) zijn beide wit van kleur
Vroeg-diagnostiek belangrijk
'Genezen' in plaats van 'herstellen'
Minimaal invasieve tandheelkunde
Beter inzicht in ziektemechanisme
Mondhygiëne & fluoride kunnen veel doen
Uitdagingen bij epidemiologisch onderzoek
o 'Hidden' caries lesions (gebeurd door overmatig fluoride
gebruik = fluoridebom ) = niet zichtbaar vanboven af enkel bij
een RX
o Adhesieve restauraties zijn soms 'onzichtbaar' = perfecte
vulling
o Sealing kan detectie bemoeilijken/onmogelijk maken,
preventieve behandeling om gaatjes te voorkomen vult
2
