Hoofdstuk 3: prijsvorming
3.1 Markt en marktvormen
Vraag en aanbod: ontmoeten elkaar op markt
Markt= Het geheel van de vraag naar en het aanbod van een bepaald goed
Concrete markt: veiling
Abstracte markt: bv. immobiliën, digitale platformen
Marktvorm= geeft aan op welke wijze een markt zich organiseert
Factoren die samen bepalen in welke mate en op welke wijze men concurreert op
de markt:
- Aantal marktpartijen: 1, weinig of veel marktpartijen (=vragers en
aanbieders) onderscheiden
- Doorzichtigheid: De markt is doorzichtig als alle partijen op de hoogte
zijn van alle marktelementen.
- Toetredingsmogelijkheden: De markt is open als vragers en aanbieders
vrij kunnen toetreden en uittreden, dit is in de praktijk echter niet zo
eenvoudig.
o Toetreden bemoeilijkt door -> hoge opstartkosten, vergunningen,
vestigingsvoorwaarden, ...
o Uittreden bemoeilijkt door -> opzeggingsvergoedingen voor
werknemers, commotie bij bedrijfssluiting
- Productdifferentiatie:
o Homogeen product: goederen/diensten worden identiek
gewaardeerd (er zijn geen verschillen in kwaliteit, service,
verpakking...)
o Heterogeen product: producten worden onderscheiden van elkaar,
vaak streven producenten hiernaar
3.2 De volkomen concurrentie
Er is sprake van volkomen concurrentie als de markt voldoet aan 4
voorwaarden:
, Veel vragers en aanbieders die elk maar een klein deel van de markt
vertegenwoordigen, zo oefenen ze geen invloed uit op de prijs. Beide
partijen zijn prijsnemer (=ze moeten de prijs op de markt als een
gegeven accepteren), ze kunnen slechts hun hoeveelheid aanpassen,
daarom worden ze ook wel hoeveelheidaanpassers genoemd.
Volkomen transparante markt: vragers en aanbieders hebben volledige
info over de aard van het goed en de prijs waartegen ze het kunnen kopen
en verkopen
Volledig toegankelijk: De aanbieders genieten bv. van dezelfde vrijheid
als de vragers i.v.m. het toe- of uittreden van de markt.
Homogeen product: geen kwaliteitsverschillen, de goederen/ diensten
zijn identiek -> de vragers hebben geen andere voorkeur dan de
prijsvoorkeur
Wanneer er aan de 4 kenmerken voldaan wordt, ontstaat er 1 prijs dus
producenten zijn prijsnemers en hoeveelheidsaanpassers.
bv. verse vis op een vismarkt
Heel veel aanbieders: veel vissers brengen hun vangst naar de markt.
Veel kopers: vishandelaars, restaurants en winkels.
Homogeen product: dezelfde soort vis is quasi identiek.
Geen prijszettingsmacht: één visser kan de prijs niet bepalen → hij moet de
marktprijs aanvaarden.
Transparante prijzen: prijzen ontstaan openlijk via veiling of dagprijs.
3.2.2 Het marktevenwicht bij volkomen concurrentie
De prijzen op markten met volkomen concurrentie komen tot stand door
wisselwerking tussen vraag en aanbod, zowel de individuele consument als
producent hebben niet de economische macht om het marktgebeuren naar hun
hand te zetten. (eerste voorwaarde)
Hierdoor ontstaat slechts één evenwichtsprijs of marktprijs = Dit is de prijs
waarbij de aangeboden en gevraagde hoeveelheid met elkaar overeenstemmen.
Qv = Qa -> marktevenwicht
3.1 Markt en marktvormen
Vraag en aanbod: ontmoeten elkaar op markt
Markt= Het geheel van de vraag naar en het aanbod van een bepaald goed
Concrete markt: veiling
Abstracte markt: bv. immobiliën, digitale platformen
Marktvorm= geeft aan op welke wijze een markt zich organiseert
Factoren die samen bepalen in welke mate en op welke wijze men concurreert op
de markt:
- Aantal marktpartijen: 1, weinig of veel marktpartijen (=vragers en
aanbieders) onderscheiden
- Doorzichtigheid: De markt is doorzichtig als alle partijen op de hoogte
zijn van alle marktelementen.
- Toetredingsmogelijkheden: De markt is open als vragers en aanbieders
vrij kunnen toetreden en uittreden, dit is in de praktijk echter niet zo
eenvoudig.
o Toetreden bemoeilijkt door -> hoge opstartkosten, vergunningen,
vestigingsvoorwaarden, ...
o Uittreden bemoeilijkt door -> opzeggingsvergoedingen voor
werknemers, commotie bij bedrijfssluiting
- Productdifferentiatie:
o Homogeen product: goederen/diensten worden identiek
gewaardeerd (er zijn geen verschillen in kwaliteit, service,
verpakking...)
o Heterogeen product: producten worden onderscheiden van elkaar,
vaak streven producenten hiernaar
3.2 De volkomen concurrentie
Er is sprake van volkomen concurrentie als de markt voldoet aan 4
voorwaarden:
, Veel vragers en aanbieders die elk maar een klein deel van de markt
vertegenwoordigen, zo oefenen ze geen invloed uit op de prijs. Beide
partijen zijn prijsnemer (=ze moeten de prijs op de markt als een
gegeven accepteren), ze kunnen slechts hun hoeveelheid aanpassen,
daarom worden ze ook wel hoeveelheidaanpassers genoemd.
Volkomen transparante markt: vragers en aanbieders hebben volledige
info over de aard van het goed en de prijs waartegen ze het kunnen kopen
en verkopen
Volledig toegankelijk: De aanbieders genieten bv. van dezelfde vrijheid
als de vragers i.v.m. het toe- of uittreden van de markt.
Homogeen product: geen kwaliteitsverschillen, de goederen/ diensten
zijn identiek -> de vragers hebben geen andere voorkeur dan de
prijsvoorkeur
Wanneer er aan de 4 kenmerken voldaan wordt, ontstaat er 1 prijs dus
producenten zijn prijsnemers en hoeveelheidsaanpassers.
bv. verse vis op een vismarkt
Heel veel aanbieders: veel vissers brengen hun vangst naar de markt.
Veel kopers: vishandelaars, restaurants en winkels.
Homogeen product: dezelfde soort vis is quasi identiek.
Geen prijszettingsmacht: één visser kan de prijs niet bepalen → hij moet de
marktprijs aanvaarden.
Transparante prijzen: prijzen ontstaan openlijk via veiling of dagprijs.
3.2.2 Het marktevenwicht bij volkomen concurrentie
De prijzen op markten met volkomen concurrentie komen tot stand door
wisselwerking tussen vraag en aanbod, zowel de individuele consument als
producent hebben niet de economische macht om het marktgebeuren naar hun
hand te zetten. (eerste voorwaarde)
Hierdoor ontstaat slechts één evenwichtsprijs of marktprijs = Dit is de prijs
waarbij de aangeboden en gevraagde hoeveelheid met elkaar overeenstemmen.
Qv = Qa -> marktevenwicht
