Jaar 1
Toets Strafrecht 1
HBO-RECHTEN RV1B
SEMMY LE NOBLE
,Onderwijsweek 1
Begrippen formeel en materieel strafrecht uitwerken en aangeven waar het formele en
materiële strafrecht in de wet geregeld is
Formeel strafrecht: geeft aan welke procedure gevolgd moet worden als iemand het
materiële strafrecht heeft overtreden is.
Materieel strafrecht: is het geheel aan rechtsvoorschriften, dat aangeeft welke gedragingen
strafbaar zijn, welke personen daarvoor kunnen worden gestraft en welke straf op welke
strafbare gedragingen van toepassing is.
De Nederlandse Wet op de rechtelijke organisatie en diverse bijzondere wetten bevatten
voornamelijk formeel strafrecht. Het legaliteitsbeginsel ex Artikel 1 van het Wetboek van
Strafvordering stelt dat het formele strafrecht door de wet geregeld wordt.
Het materiële strafrecht wordt in Nederland voor een belangrijk deel geregeld in het
Wetboek van Strafrecht. Het materiële strafrecht bestaat uit een algemene deel (1 e boek) en
een bijzonder deel (2e en 3e boek).
Uit welke vier componenten is een strafbaar feit opgebouwd
1) Menselijke gedragingen (MG): Is het feit begaan door een mens?
2) Delictsomschrijving (DO): Voldoet het aan de bestandsdelen van de wet?
3) Wederrechtelijkheid (W): Is het feit dat is begaan in strijd met de wet?
4) Verwijtbaarheid (V): Kan het de persoon kwalijk genomen worden?
Wat is het verschil tussen bestandsdelen en elementen
Elementen gelden voor Wederrechtelijkheid en Verwijtbaarheid, deze twee componenten
zijn de elementen. Bestanddelen kon je tegen bij het opdelen van een delictsomschrijving.
Bestanddelen moeten bewezen worden en elementen hoeven dat niet.
Globaal uitleggen welke rol rechtspraak, met name cassatie, speelt in de theorievorming
rond het strafrecht
Cassatie: dat men beroep aantekent bij het hoogste rechtsprekend orgaan (Hoge Raad) van
het land tegen een uitspraak van een lagere rechter.
Doel van straffen:
- Vergelding: kan zorgen voor morele genoegdoening
- Preventie: over de zin van straf
Uitleggen wat wordt bedoeld met wederrechtelijkheid en schuld
Wederrechtelijkheid: Is het in strijd met de wet? Wat hier dan aan de orde is, is de
wederrechtelijkheid ban de gedraging. We kijken dan alleen naar de daad. Daarmee is niets
gezegd over de mate waarin deze gedraging aan de dader verweten kan worden; dit hoort
tot het terrein van de schuld
Schuld: Culpa, verwijtbare aanmerkelijke onvoorzichtigheid
Bij wederrechtelijkheid kan je gebruik maken van een rechtvaardigingsgrond: je kan
bijvoorbeeld tegen je flitsboete een beroep doen, omdat je een arts bent en zo snel mogelijk
naar het ziekenhuis moest.
2
, Niemand mag gestraft worden zonder dat hij (een bepaalde mate van) schuld heft. Schuld in
deze zin moet worden opgevat als verwijtbaarheid. Men gaat ervan uit dat er sprake is van
verwijtbaarheid, tenzij dit wordt tegengesproken. Wanneer iemand zich hierop beroept
wordt het een schulduitsluitingsgrond genoemd.
Uitleggen wat de begrippen legaliteitsbeginsel, strafmonopolie, generale en speciale
preventie zijn
Legaliteitsbeginsel: Strafbare feiten moeten altijd in het geschreven recht terug te vinden
zijn. (Art. 1 Sw ‘Geen feit is strafbaar dan uit kracht van een daaraan voorafgegane wettelijke
strafbepaling’)
Strafmonopolie: alleen de overheid mag mensen straffen en niet de burgers zelf. Anders
worden mensen eigen rechter en dat is verboden
Generale preventie: dat naast de gestrafte ook de burgers zien dat wat de gestrafte gedaan
heeft, strafbaar gesteld kan worden. Het laat de burgers afschrikken om niet hetzelfde te
gaan doen.
Speciale preventie: de gestrafte het de volgende keer niet nog een keer zal doen, omdat er
een straf op is gelegd. Het behoed mensen van nogmaals dezelfde fout te maken.
Onderscheiden op welke verschillende manieren strafbare feiten in het wetboek zijn
omschreven (misdrijven en overtredingen / formeel en materieel omschreven delicten /
commissie- en omissiedelicten / geprivilegieerde en gekwalificeerde delicten)
- Voor het Wetboek van Strafrecht geldt: Misdrijven staan in het 2e boek opgesomd en
overtredingen in het 3e boek.
Het verschil tussen misdrijven en overtredingen is: Er is een andere rechter bevoegd.
Poging tot medeplichtigheid (bij een een overtreding niet strafbaar) en het gebruik
van dwangmiddelen.
- Het onderscheidt tussen formele en materiële delicten heeft betrekking op de manier
waarop een delict in de wet is omschreven. Formele delicten staan in de wet
omschreven als een handeling, een specifiek omschreven activiteit. Het verrichten
van deze handeling is dan ook strafbaar gesteld.
Bij materiële delicten heeft de wetgever niet de handeling, maar het gevolg strafbaar
gesteld. Bijvoorbeeld iemand van het leven beroven. Het maakt niet uit hoe je
iemand hebt gedood, het gevolg is dat er iemand doodgegaan is en dat is strafbaar.
- Commissiedelicten zijn delicten die in de DO staan als een handeling: stelen,
vermoorden, vervalsen, etc. Het zijn actieve handelingen. Wanneer een feit wordt
gepleegd door een nalaten is het een omissiedelict bijvoorbeeld: iemand niet redden
die in levensgevaar is. Uit een omissiedelict blijkt ook uit de wettekst wie er strafbaar
wordt gesteld.
3
Toets Strafrecht 1
HBO-RECHTEN RV1B
SEMMY LE NOBLE
,Onderwijsweek 1
Begrippen formeel en materieel strafrecht uitwerken en aangeven waar het formele en
materiële strafrecht in de wet geregeld is
Formeel strafrecht: geeft aan welke procedure gevolgd moet worden als iemand het
materiële strafrecht heeft overtreden is.
Materieel strafrecht: is het geheel aan rechtsvoorschriften, dat aangeeft welke gedragingen
strafbaar zijn, welke personen daarvoor kunnen worden gestraft en welke straf op welke
strafbare gedragingen van toepassing is.
De Nederlandse Wet op de rechtelijke organisatie en diverse bijzondere wetten bevatten
voornamelijk formeel strafrecht. Het legaliteitsbeginsel ex Artikel 1 van het Wetboek van
Strafvordering stelt dat het formele strafrecht door de wet geregeld wordt.
Het materiële strafrecht wordt in Nederland voor een belangrijk deel geregeld in het
Wetboek van Strafrecht. Het materiële strafrecht bestaat uit een algemene deel (1 e boek) en
een bijzonder deel (2e en 3e boek).
Uit welke vier componenten is een strafbaar feit opgebouwd
1) Menselijke gedragingen (MG): Is het feit begaan door een mens?
2) Delictsomschrijving (DO): Voldoet het aan de bestandsdelen van de wet?
3) Wederrechtelijkheid (W): Is het feit dat is begaan in strijd met de wet?
4) Verwijtbaarheid (V): Kan het de persoon kwalijk genomen worden?
Wat is het verschil tussen bestandsdelen en elementen
Elementen gelden voor Wederrechtelijkheid en Verwijtbaarheid, deze twee componenten
zijn de elementen. Bestanddelen kon je tegen bij het opdelen van een delictsomschrijving.
Bestanddelen moeten bewezen worden en elementen hoeven dat niet.
Globaal uitleggen welke rol rechtspraak, met name cassatie, speelt in de theorievorming
rond het strafrecht
Cassatie: dat men beroep aantekent bij het hoogste rechtsprekend orgaan (Hoge Raad) van
het land tegen een uitspraak van een lagere rechter.
Doel van straffen:
- Vergelding: kan zorgen voor morele genoegdoening
- Preventie: over de zin van straf
Uitleggen wat wordt bedoeld met wederrechtelijkheid en schuld
Wederrechtelijkheid: Is het in strijd met de wet? Wat hier dan aan de orde is, is de
wederrechtelijkheid ban de gedraging. We kijken dan alleen naar de daad. Daarmee is niets
gezegd over de mate waarin deze gedraging aan de dader verweten kan worden; dit hoort
tot het terrein van de schuld
Schuld: Culpa, verwijtbare aanmerkelijke onvoorzichtigheid
Bij wederrechtelijkheid kan je gebruik maken van een rechtvaardigingsgrond: je kan
bijvoorbeeld tegen je flitsboete een beroep doen, omdat je een arts bent en zo snel mogelijk
naar het ziekenhuis moest.
2
, Niemand mag gestraft worden zonder dat hij (een bepaalde mate van) schuld heft. Schuld in
deze zin moet worden opgevat als verwijtbaarheid. Men gaat ervan uit dat er sprake is van
verwijtbaarheid, tenzij dit wordt tegengesproken. Wanneer iemand zich hierop beroept
wordt het een schulduitsluitingsgrond genoemd.
Uitleggen wat de begrippen legaliteitsbeginsel, strafmonopolie, generale en speciale
preventie zijn
Legaliteitsbeginsel: Strafbare feiten moeten altijd in het geschreven recht terug te vinden
zijn. (Art. 1 Sw ‘Geen feit is strafbaar dan uit kracht van een daaraan voorafgegane wettelijke
strafbepaling’)
Strafmonopolie: alleen de overheid mag mensen straffen en niet de burgers zelf. Anders
worden mensen eigen rechter en dat is verboden
Generale preventie: dat naast de gestrafte ook de burgers zien dat wat de gestrafte gedaan
heeft, strafbaar gesteld kan worden. Het laat de burgers afschrikken om niet hetzelfde te
gaan doen.
Speciale preventie: de gestrafte het de volgende keer niet nog een keer zal doen, omdat er
een straf op is gelegd. Het behoed mensen van nogmaals dezelfde fout te maken.
Onderscheiden op welke verschillende manieren strafbare feiten in het wetboek zijn
omschreven (misdrijven en overtredingen / formeel en materieel omschreven delicten /
commissie- en omissiedelicten / geprivilegieerde en gekwalificeerde delicten)
- Voor het Wetboek van Strafrecht geldt: Misdrijven staan in het 2e boek opgesomd en
overtredingen in het 3e boek.
Het verschil tussen misdrijven en overtredingen is: Er is een andere rechter bevoegd.
Poging tot medeplichtigheid (bij een een overtreding niet strafbaar) en het gebruik
van dwangmiddelen.
- Het onderscheidt tussen formele en materiële delicten heeft betrekking op de manier
waarop een delict in de wet is omschreven. Formele delicten staan in de wet
omschreven als een handeling, een specifiek omschreven activiteit. Het verrichten
van deze handeling is dan ook strafbaar gesteld.
Bij materiële delicten heeft de wetgever niet de handeling, maar het gevolg strafbaar
gesteld. Bijvoorbeeld iemand van het leven beroven. Het maakt niet uit hoe je
iemand hebt gedood, het gevolg is dat er iemand doodgegaan is en dat is strafbaar.
- Commissiedelicten zijn delicten die in de DO staan als een handeling: stelen,
vermoorden, vervalsen, etc. Het zijn actieve handelingen. Wanneer een feit wordt
gepleegd door een nalaten is het een omissiedelict bijvoorbeeld: iemand niet redden
die in levensgevaar is. Uit een omissiedelict blijkt ook uit de wettekst wie er strafbaar
wordt gesteld.
3
