,College 1: Hoofdstuk 1/2
De ontwikkelingspsychologie focust zich op hoe mensen/kinderen zich ontwikkelen en
veranderen door de tijd heen, hierbij zijn belopen mijlpalen van belang.
Er wordt ook gefocust op hoe vroege gebeurtenissen/ontwikkelingen samen hangen met
latere uitkomsten.
Het nature (nativisme) en nurture (empirisme) debat:
→ Nature
Verschillen in genen creëren verschillende ontwikkelingen. De focus ligt hier op
genetica en genetische pakketten.
Een aantal problemen met het nature kant is dat het constateert dat misdadigers worden
geboren, aangeboren verschillen in intelligentie in bijvoorbeeld etniciteit, wat niet
volledig bestaat, dit is wel een debat dat nog steeds gaande is tussen wetenschappers.
Verder kun je ook nog denken aan een superieur soort mens.
Een voorstander van nature was onder anderen Einstein.
→ Nurture
Nurture beweert juist dat alle ontwikkelingen die mensen doorlopen afhankelijk is van de
omgeving.
Voorstanders van de nurture kant zijn John Watson, die geloofde dat kinderen tabula
rasa’s waren, dus een onbeschreven blad en B.F. Skinner. Het idee was dat kinderen
alles moesten aanleren.
Een andere theorie is de ijskastmoeders/koelkast moeders van Bettelheim en Kanner
die dachten dat de oorzaak van autisme kwam door kille/koude moeders.
→ Tegenwoordig is het een samenspel van nature en nurture niet nature vs nurture.
Uit tweelingonderzoeken is gebleken dat pesten een gedeeltelijke genetische wordt
bepaald. Psychopathie, ook deels genetische bepaald hangt sterk samen met pesten.
Het is echter van belang om hier te onthouden dat genetica niet altijd tot uiting komt, omdat
de omgeving hier een rol in speelt.
In het geval van pesten kun je denken aan positive reinforcement, zoals meelopers,
populariteit, optreden leerkracht en verdedigers.
Inleiding in de ontwikkelingspsychologie - L.M 1
,Vervolgens zijn er drie soorten modellen van belang om te kennen bij de ontwikkeling.
→ Model van continue ontwikkeling
Het model van continue ontwikkeling stelt dat mensen groeien in een lineaire
lijn, zoals studietijd, woordkennis, pesten, positive reinforcement, etc.
Om het anders te zeggen is het continue model een simpel model om
onderzoek mee te doen, echter leidt het niet altijd tot het juist antwoord
wanneer er sprake is van complexe problemen.
→ Model van discontinue ontwikkeling
Het model van discontinue ontwikkeling zegt eigenlijk dat mensen opeens
een nieuwe fase ingaan of mijlpalen behalen. Dus de ontwikkeling van
baby’s: ze kunnen niet lopen, nog steeds niet lopen en opeens wel.
Als het ware gaat er opeens een knopje om waardoor je de wereld anders
ziet, wat leidt tot een verandering in gedrag.
Discontinue ontwikkeling komt altijd terug bij Piaget.
→ Model van overlapping waves
Het model van overlapping waves houdt in dat je
verschillende strategieën toepast om te leren iets te doen.
We leren een nieuwe strategie om iets te begrijpen en door
steeds andere theorieën te gebruiken leren we wat werkt en
wat leidt tot de juiste resultaat.
Kind wijst eerst naar iets wat ze willen, maar ouders staan
soms met de rug naar het kind toe, dus het kind leert
brabbelen, alleen krijgt het kind soms nog steeds het verkeerde
ding, dus ze leren te praten.
Hieronder nog een plaatje van alle drie de modellen beschreven:
Inleiding in de ontwikkelingspsychologie - L.M 2
, De critical period is een periode (leeftijd) waar een gebeurtenis noodzakelijk is voor een
typische ontwikkeling. Als je deze periode mist kan het nooit meer aangeleerd worden.
- Als kinderen binnen hun eerste tien jaar geen taal horen of leren, is het een kritieke
periode die ze missen waardoor ze nooit echt begrijpen taal leren begrijpen.
Je kunt ze woorden aanleren, maar nooit meer echt het begrijpen van het gebruik.
De sensitive periode is een periode (leeftijd) waar een gebeurtenis belangrijk is voor
een typische ontwikkeling. Wanneer de gebeurtenis niet voorkomt binnen deze periode
kan het later nog steeds plaatsvinden, maar wel met veel moeite.
- Bijvoorbeeld deprivatie voor zes maanden minder gevaarlijk voor cognitieve
ontwikkeling dan deprivatie na zes maanden.
Volgens Allport 1954 blijven mensen zich levenslang doorontwikkelen. Zo hebben zelfs
adolescenten autoriteit nodig, zoals leerkrachten die nog steeds weggepest worden door
adolescenten, simpelweg omdat het kan.
Een aantal ontwikkelingen die volgens Allport van belang zijn in de adolescentie zijn
zelfspot, jezelf niet altijd te serieus nemen en stoppen met rebelleren tegen ouders.
Verder worden mensen in huwelijken meer volwassen, doordat ze meer verantwoording
nemen en bewuster worden van de behoeftes van anderen.
De individu gaat over de persoon zelf en wat er in de persoon zit. De omgeving is alles
dat niet in de persoon ligt zoals familie, vrienden, samenleving, etc. Deze twee factoren
beïnvloeden elkaar.
Cross-cultureel onderzoek liet zien dat theorieën in Westerse landen niet altijd kloppen
in andere landen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan co-sleeping, in India is het heel normaal dat
kinderen blijven slapen op hetzelfde bed als de ouder terwijl in Nederland kinderen apart
slapen. Ook familieverplichtingen vallen hieronder in landen zoals meer collectivisme leidt dit
tot andere verplichtingen dan meer individualistische landen.
Er wordt nu gefocust op de verschillen, maar overeenkomsten zijn ook belangrijk.
Inleiding in de ontwikkelingspsychologie - L.M 3
De ontwikkelingspsychologie focust zich op hoe mensen/kinderen zich ontwikkelen en
veranderen door de tijd heen, hierbij zijn belopen mijlpalen van belang.
Er wordt ook gefocust op hoe vroege gebeurtenissen/ontwikkelingen samen hangen met
latere uitkomsten.
Het nature (nativisme) en nurture (empirisme) debat:
→ Nature
Verschillen in genen creëren verschillende ontwikkelingen. De focus ligt hier op
genetica en genetische pakketten.
Een aantal problemen met het nature kant is dat het constateert dat misdadigers worden
geboren, aangeboren verschillen in intelligentie in bijvoorbeeld etniciteit, wat niet
volledig bestaat, dit is wel een debat dat nog steeds gaande is tussen wetenschappers.
Verder kun je ook nog denken aan een superieur soort mens.
Een voorstander van nature was onder anderen Einstein.
→ Nurture
Nurture beweert juist dat alle ontwikkelingen die mensen doorlopen afhankelijk is van de
omgeving.
Voorstanders van de nurture kant zijn John Watson, die geloofde dat kinderen tabula
rasa’s waren, dus een onbeschreven blad en B.F. Skinner. Het idee was dat kinderen
alles moesten aanleren.
Een andere theorie is de ijskastmoeders/koelkast moeders van Bettelheim en Kanner
die dachten dat de oorzaak van autisme kwam door kille/koude moeders.
→ Tegenwoordig is het een samenspel van nature en nurture niet nature vs nurture.
Uit tweelingonderzoeken is gebleken dat pesten een gedeeltelijke genetische wordt
bepaald. Psychopathie, ook deels genetische bepaald hangt sterk samen met pesten.
Het is echter van belang om hier te onthouden dat genetica niet altijd tot uiting komt, omdat
de omgeving hier een rol in speelt.
In het geval van pesten kun je denken aan positive reinforcement, zoals meelopers,
populariteit, optreden leerkracht en verdedigers.
Inleiding in de ontwikkelingspsychologie - L.M 1
,Vervolgens zijn er drie soorten modellen van belang om te kennen bij de ontwikkeling.
→ Model van continue ontwikkeling
Het model van continue ontwikkeling stelt dat mensen groeien in een lineaire
lijn, zoals studietijd, woordkennis, pesten, positive reinforcement, etc.
Om het anders te zeggen is het continue model een simpel model om
onderzoek mee te doen, echter leidt het niet altijd tot het juist antwoord
wanneer er sprake is van complexe problemen.
→ Model van discontinue ontwikkeling
Het model van discontinue ontwikkeling zegt eigenlijk dat mensen opeens
een nieuwe fase ingaan of mijlpalen behalen. Dus de ontwikkeling van
baby’s: ze kunnen niet lopen, nog steeds niet lopen en opeens wel.
Als het ware gaat er opeens een knopje om waardoor je de wereld anders
ziet, wat leidt tot een verandering in gedrag.
Discontinue ontwikkeling komt altijd terug bij Piaget.
→ Model van overlapping waves
Het model van overlapping waves houdt in dat je
verschillende strategieën toepast om te leren iets te doen.
We leren een nieuwe strategie om iets te begrijpen en door
steeds andere theorieën te gebruiken leren we wat werkt en
wat leidt tot de juiste resultaat.
Kind wijst eerst naar iets wat ze willen, maar ouders staan
soms met de rug naar het kind toe, dus het kind leert
brabbelen, alleen krijgt het kind soms nog steeds het verkeerde
ding, dus ze leren te praten.
Hieronder nog een plaatje van alle drie de modellen beschreven:
Inleiding in de ontwikkelingspsychologie - L.M 2
, De critical period is een periode (leeftijd) waar een gebeurtenis noodzakelijk is voor een
typische ontwikkeling. Als je deze periode mist kan het nooit meer aangeleerd worden.
- Als kinderen binnen hun eerste tien jaar geen taal horen of leren, is het een kritieke
periode die ze missen waardoor ze nooit echt begrijpen taal leren begrijpen.
Je kunt ze woorden aanleren, maar nooit meer echt het begrijpen van het gebruik.
De sensitive periode is een periode (leeftijd) waar een gebeurtenis belangrijk is voor
een typische ontwikkeling. Wanneer de gebeurtenis niet voorkomt binnen deze periode
kan het later nog steeds plaatsvinden, maar wel met veel moeite.
- Bijvoorbeeld deprivatie voor zes maanden minder gevaarlijk voor cognitieve
ontwikkeling dan deprivatie na zes maanden.
Volgens Allport 1954 blijven mensen zich levenslang doorontwikkelen. Zo hebben zelfs
adolescenten autoriteit nodig, zoals leerkrachten die nog steeds weggepest worden door
adolescenten, simpelweg omdat het kan.
Een aantal ontwikkelingen die volgens Allport van belang zijn in de adolescentie zijn
zelfspot, jezelf niet altijd te serieus nemen en stoppen met rebelleren tegen ouders.
Verder worden mensen in huwelijken meer volwassen, doordat ze meer verantwoording
nemen en bewuster worden van de behoeftes van anderen.
De individu gaat over de persoon zelf en wat er in de persoon zit. De omgeving is alles
dat niet in de persoon ligt zoals familie, vrienden, samenleving, etc. Deze twee factoren
beïnvloeden elkaar.
Cross-cultureel onderzoek liet zien dat theorieën in Westerse landen niet altijd kloppen
in andere landen. Denk hierbij bijvoorbeeld aan co-sleeping, in India is het heel normaal dat
kinderen blijven slapen op hetzelfde bed als de ouder terwijl in Nederland kinderen apart
slapen. Ook familieverplichtingen vallen hieronder in landen zoals meer collectivisme leidt dit
tot andere verplichtingen dan meer individualistische landen.
Er wordt nu gefocust op de verschillen, maar overeenkomsten zijn ook belangrijk.
Inleiding in de ontwikkelingspsychologie - L.M 3
