OG 9: Zwangerschapsverschijnselen
1. De student kan toelichten hoe zwangerschapsverschijnselen zich uiten en kan
hierbij risico-selectie maken
2. Kan advies geven ter preventie en behandeling van
zwangerschapsverschijnsel
Misselijkheid (emesis gravidarum)
Aanbeveling Informeer de zwangere dat misselijkheid en braken meestal
spontaan verminderen binnen 16 tot 20 weken zwangerschap en
dat deze niet geassocieerd zijn met een slechtere
zwangerschapsuitkomst. (Grade 1C)
Voorzie de patiënte van (extra) informatie over alle vormen van
zelfhulp en niet-medicamenteuze behandelingen met betrekking
tot misselijkheid en braken.
Indien de zwangere toch opteert voor medicatie, kunnen H1-
antihistaminica veilig worden gebruikt tijdens de zwangerschap.
(Grade 1A)
Risico Hyperemesis gravidarum kan leiden tot gewichtsverlies en
selectie dehydratatie=ketonurie (ketonen in urine)
mola zs: zs die een kluwen van weefsel te weeg brengt dat uitgescheiden
wordt
gemelli (tweeling)
T2 braken: oedeem, hoge BP, beginnende pre-eclampsie?
Hoe uit het Begint rond 6 weken amenorroe, erger op 8-9 weken en weg op 16-20
zich weken. Misselijkheid en braken wordt veroorzaakt door de plotse
verandering in hormonen
Behandeling voeding en rust
lichte maaltijden rusten, vermijden van kruidig eten en koude dranken
Antihistaminica
Er is significante reductie in nausea en braken. Ondanks het meer
frequent optreden van
duizeligheid bij de zwangere die een antihistaminicum neemt, is er geen
verhoogd risico
op teratogeniciteit.
Metoclopramide
Er zijn onvoldoende gegevens betreffende het veilig gebruik tijdens de
zwangerschap
Voor alternatieve behandelingen zoals gember en acupunctuur is
er slechts beperkte evidentie.
Preventie /
pijnlijke borsten (mastodynie)
Aanbeveling Vanaf 4de week
Risico vocht uit tepel begin zs: doorverwijzen
selectie
, Hoe uit het Tijdens de zwangerschap nemen de pigmentatie, de grootte en de
zich mobiliteit van de borsten toe. Ook de tepels en de kliertjes van
Montgomery zwellen iets op. De borsten worden al vroeg in de
zwangerschap groter en gespannen, en soms pijnlijk, als gevolg van
hyperemie. Na de 8e week neemt het borstvolume verder toe door
toename van het aantal melkgangen, hypertrofie van de alveoli, en een
geringe toename van vetweefsel.
Pijnlijke borsten worden voor een groot gedeelte veroorzaakt door
hormonen. In dit geval vooral door de toename van oestrogeen en
progesteron. Een verhoogde bloedtoevoer naar je borsten en snelle groei
van het aantal melkklieren.
Behandeling Goede zs bh, niet aanraken, warmte,
vermoeidheid/slecht slapen
Aanbeveling
Risico Prenatale depressie, anemie(bloedname T1, ferrine bepalen) meer willen
selectie slapen, snel kortademig, bleek, duizelig vermoeid uiterlijk, hoofdpijn,
zweten en oorsuizen
Hoe uit het De rem-slaap en de non rem-slaap worden beïnvloed door hormonen.
zich Verder werkt het lichaam voor 2 mensen. De buik wordt groter dus minder
comfortabel, emotioneel...
Behandeling Luister naar je lichaam, drink veel water, slaap, rust, beweeg, pas je leven
aan.
Preventie Rust nemen en praten over je zorgen
stekende pijn in de liezen
Aanbeveling Begin van de zs vooral
Risico obstipatie van nierstenen? contracties (vroeggeboorte?) blaasontsteking?
selectie
Hoe uit het tractie aan ligamenta rotundi door de groeiende uterus, vooral als deze
zich zich nog in het kleine bekken bevindt en/of (nog) mobiel is; in de late
zwangerschap lijkt indaling van het foetale caput de verklaring te zijn druk
door uterus,
Behandeling stretchen, bukken enz vermijden, rust, houding
polyurie (frequente mictie)
Aanbeveling vanaf 6 weken
Risico incontinentie, urineretentie, blaasontsteking, diabetes
selectie
1. De student kan toelichten hoe zwangerschapsverschijnselen zich uiten en kan
hierbij risico-selectie maken
2. Kan advies geven ter preventie en behandeling van
zwangerschapsverschijnsel
Misselijkheid (emesis gravidarum)
Aanbeveling Informeer de zwangere dat misselijkheid en braken meestal
spontaan verminderen binnen 16 tot 20 weken zwangerschap en
dat deze niet geassocieerd zijn met een slechtere
zwangerschapsuitkomst. (Grade 1C)
Voorzie de patiënte van (extra) informatie over alle vormen van
zelfhulp en niet-medicamenteuze behandelingen met betrekking
tot misselijkheid en braken.
Indien de zwangere toch opteert voor medicatie, kunnen H1-
antihistaminica veilig worden gebruikt tijdens de zwangerschap.
(Grade 1A)
Risico Hyperemesis gravidarum kan leiden tot gewichtsverlies en
selectie dehydratatie=ketonurie (ketonen in urine)
mola zs: zs die een kluwen van weefsel te weeg brengt dat uitgescheiden
wordt
gemelli (tweeling)
T2 braken: oedeem, hoge BP, beginnende pre-eclampsie?
Hoe uit het Begint rond 6 weken amenorroe, erger op 8-9 weken en weg op 16-20
zich weken. Misselijkheid en braken wordt veroorzaakt door de plotse
verandering in hormonen
Behandeling voeding en rust
lichte maaltijden rusten, vermijden van kruidig eten en koude dranken
Antihistaminica
Er is significante reductie in nausea en braken. Ondanks het meer
frequent optreden van
duizeligheid bij de zwangere die een antihistaminicum neemt, is er geen
verhoogd risico
op teratogeniciteit.
Metoclopramide
Er zijn onvoldoende gegevens betreffende het veilig gebruik tijdens de
zwangerschap
Voor alternatieve behandelingen zoals gember en acupunctuur is
er slechts beperkte evidentie.
Preventie /
pijnlijke borsten (mastodynie)
Aanbeveling Vanaf 4de week
Risico vocht uit tepel begin zs: doorverwijzen
selectie
, Hoe uit het Tijdens de zwangerschap nemen de pigmentatie, de grootte en de
zich mobiliteit van de borsten toe. Ook de tepels en de kliertjes van
Montgomery zwellen iets op. De borsten worden al vroeg in de
zwangerschap groter en gespannen, en soms pijnlijk, als gevolg van
hyperemie. Na de 8e week neemt het borstvolume verder toe door
toename van het aantal melkgangen, hypertrofie van de alveoli, en een
geringe toename van vetweefsel.
Pijnlijke borsten worden voor een groot gedeelte veroorzaakt door
hormonen. In dit geval vooral door de toename van oestrogeen en
progesteron. Een verhoogde bloedtoevoer naar je borsten en snelle groei
van het aantal melkklieren.
Behandeling Goede zs bh, niet aanraken, warmte,
vermoeidheid/slecht slapen
Aanbeveling
Risico Prenatale depressie, anemie(bloedname T1, ferrine bepalen) meer willen
selectie slapen, snel kortademig, bleek, duizelig vermoeid uiterlijk, hoofdpijn,
zweten en oorsuizen
Hoe uit het De rem-slaap en de non rem-slaap worden beïnvloed door hormonen.
zich Verder werkt het lichaam voor 2 mensen. De buik wordt groter dus minder
comfortabel, emotioneel...
Behandeling Luister naar je lichaam, drink veel water, slaap, rust, beweeg, pas je leven
aan.
Preventie Rust nemen en praten over je zorgen
stekende pijn in de liezen
Aanbeveling Begin van de zs vooral
Risico obstipatie van nierstenen? contracties (vroeggeboorte?) blaasontsteking?
selectie
Hoe uit het tractie aan ligamenta rotundi door de groeiende uterus, vooral als deze
zich zich nog in het kleine bekken bevindt en/of (nog) mobiel is; in de late
zwangerschap lijkt indaling van het foetale caput de verklaring te zijn druk
door uterus,
Behandeling stretchen, bukken enz vermijden, rust, houding
polyurie (frequente mictie)
Aanbeveling vanaf 6 weken
Risico incontinentie, urineretentie, blaasontsteking, diabetes
selectie
