Elise Rosa Cornelis 2024-2025
Kwalitatieve onderzoeksmethodes:
letterkundig deel
Les 1: Close Reading (text vs. context)............................................................................... 2
1. Groepsopdracht..............................................................................................................2
2. Northrop Frye (1951)......................................................................................................2
3. Wimsatt and Beardsley: the affective fallacy..................................................................2
4. Wimsatt and Beardsley: the intentional fallacy...............................................................2
5. New Criticism en close reading...................................................................................... 3
6. Structuralisme (1950-1960) en poststructuralisme (1960-1970).................................... 3
7. Conclusie........................................................................................................................3
8. Sheherazade.................................................................................................................. 4
8.1. Methode/methodologie vs. theorie........................................................................ 4
8.2. Raymond Brulez.................................................................................................... 4
8.3. ‘Wat is liefde zonder verleiding?’........................................................................... 4
Les 2: Adaptatie..................................................................................................................... 5
1. De geschiedenis van adaptaties.................................................................................... 5
2. Adaptatie en originaliteit................................................................................................. 5
3. Adaptatie en intertekstualiteit......................................................................................... 6
4. Adaptatie-muteren om te overleven............................................................................... 6
5. De vertellingen van Duizend-en-een-nacht.................................................................... 6
5.1. De ‘originele’ raamvertelling.................................................................................. 7
5. 2. Sheherazade als moderne adaptatie................................................................... 7
Les 3: intermedialieit............................................................................................................. 7
1. Introductie.......................................................................................................................7
2. Media studies en “intermedialiteit”..................................................................................7
les 4: Tekstgenese..................................................................................................................8
1. Tekstgenetische literatuurstudie..................................................................................... 8
2. Tekstgenese als onderzoeksmethode............................................................................ 9
Les 5: Intertekstualiteit: ‘De tweesprong’............................................................................ 9
1. Dialogisme van Mikhail Bakhtin......................................................................................9
2. Adaptatie en intertekstualiteit....................................................................................... 10
1
, Elise Rosa Cornelis 2024-2025
Les 1: Close Reading (text vs. context)
1. Groepsopdracht
● uitgeschreven en uitgewerkt onderzoeksvoorstel
○ inleiding = samen
■ onderzoeksvraag: “Hoe sluit het verhaal ‘De fatsoenlijke faun’ aan bij
de literatuuropvattingen en het wereldbeeld van de schrijver Raymond
Brulez, alsook bij andere verhalen in de bundel Sheherazade?”
○ onderzoek toelichten, elks 1
■ beargumenteer voor iedere methode waarom je ze nodig hebt om de
onderzoeksvraag te beantwoorden
■ lesinhouden gebruiken alsook de secundaire literatuur in het ‘Dossier
Brulez’ op BB
○ 6 korte rubrieken (1 inleiding + 5 methodes) min. 3000 woorden totaal, min.
500 woorden per rubriek
○ 7 dec = 1e versie, 14 dec = finale versie indienen op BB
2. Northrop Frye (1951)
literatuurwetenschap = het systematisch/georganiseerd onderzoeken van literatuur
● jaren ‘40, ‘50 → verwetenschappelijking van het literatuuronderzoek
○ voor jaren 40 en 50 lag de focus op het figuur van de auteur (intentie,
biografie, historische periode) en de subjectieve beleving van de lezer
○ William K. Wimsatt en Monroe C. Beardsley (New Criticism)
■ figuur van auteur: the intentional fallacy
■ subjectieve/persoonlijke beleving v/d lezer: affective fallacy
● kan je niet objectief waarnemen, je kan er weinig van afleiden
● Close reading → de vele mogelijke betekenissen van de tekst
○ (post)structuralisme: Roland Barthes, Michel Foucault; Umberto Eco
3. Wimsatt and Beardsley: the affective fallacy
affective fallacy (affect = gevoel)
● begint bij het proberen afleiden van de standaard van kritiek op basis van het gevoel
dat opgewekt wordt (gevoelsbeleving) bij lezers = zo goed als onmogelijk want het is
subjectief, dus anders voor iedereen
● gevoel = goed voor recensies niet voor literatuurwetenschappelijke beschouwingen
● Later wordt ‘reader response theory’ wel op basis van gevoel opgestart
○ reader response theory = Hoe verschillende lezers een literaire tekst
percipiëren (‘receptie’) wordt een legitiem onderzoeksdomein
4. Wimsatt and Beardsley: the intentional fallacy
● argument = het ontwerp/constructie/bedoeling van de auteur is niet beschikbaar
alsook niet gewild is voor de lezer, je kan het brein van de schrijver niet lezen
○ brieven, dagboeken, memoires, biografieën, etc. zijn niet belangrijk
● oplossing in de narratologie → implied author, niet de echte auteur
○ = een auteur die door de lezer zelf gevormd wordt)
2
Kwalitatieve onderzoeksmethodes:
letterkundig deel
Les 1: Close Reading (text vs. context)............................................................................... 2
1. Groepsopdracht..............................................................................................................2
2. Northrop Frye (1951)......................................................................................................2
3. Wimsatt and Beardsley: the affective fallacy..................................................................2
4. Wimsatt and Beardsley: the intentional fallacy...............................................................2
5. New Criticism en close reading...................................................................................... 3
6. Structuralisme (1950-1960) en poststructuralisme (1960-1970).................................... 3
7. Conclusie........................................................................................................................3
8. Sheherazade.................................................................................................................. 4
8.1. Methode/methodologie vs. theorie........................................................................ 4
8.2. Raymond Brulez.................................................................................................... 4
8.3. ‘Wat is liefde zonder verleiding?’........................................................................... 4
Les 2: Adaptatie..................................................................................................................... 5
1. De geschiedenis van adaptaties.................................................................................... 5
2. Adaptatie en originaliteit................................................................................................. 5
3. Adaptatie en intertekstualiteit......................................................................................... 6
4. Adaptatie-muteren om te overleven............................................................................... 6
5. De vertellingen van Duizend-en-een-nacht.................................................................... 6
5.1. De ‘originele’ raamvertelling.................................................................................. 7
5. 2. Sheherazade als moderne adaptatie................................................................... 7
Les 3: intermedialieit............................................................................................................. 7
1. Introductie.......................................................................................................................7
2. Media studies en “intermedialiteit”..................................................................................7
les 4: Tekstgenese..................................................................................................................8
1. Tekstgenetische literatuurstudie..................................................................................... 8
2. Tekstgenese als onderzoeksmethode............................................................................ 9
Les 5: Intertekstualiteit: ‘De tweesprong’............................................................................ 9
1. Dialogisme van Mikhail Bakhtin......................................................................................9
2. Adaptatie en intertekstualiteit....................................................................................... 10
1
, Elise Rosa Cornelis 2024-2025
Les 1: Close Reading (text vs. context)
1. Groepsopdracht
● uitgeschreven en uitgewerkt onderzoeksvoorstel
○ inleiding = samen
■ onderzoeksvraag: “Hoe sluit het verhaal ‘De fatsoenlijke faun’ aan bij
de literatuuropvattingen en het wereldbeeld van de schrijver Raymond
Brulez, alsook bij andere verhalen in de bundel Sheherazade?”
○ onderzoek toelichten, elks 1
■ beargumenteer voor iedere methode waarom je ze nodig hebt om de
onderzoeksvraag te beantwoorden
■ lesinhouden gebruiken alsook de secundaire literatuur in het ‘Dossier
Brulez’ op BB
○ 6 korte rubrieken (1 inleiding + 5 methodes) min. 3000 woorden totaal, min.
500 woorden per rubriek
○ 7 dec = 1e versie, 14 dec = finale versie indienen op BB
2. Northrop Frye (1951)
literatuurwetenschap = het systematisch/georganiseerd onderzoeken van literatuur
● jaren ‘40, ‘50 → verwetenschappelijking van het literatuuronderzoek
○ voor jaren 40 en 50 lag de focus op het figuur van de auteur (intentie,
biografie, historische periode) en de subjectieve beleving van de lezer
○ William K. Wimsatt en Monroe C. Beardsley (New Criticism)
■ figuur van auteur: the intentional fallacy
■ subjectieve/persoonlijke beleving v/d lezer: affective fallacy
● kan je niet objectief waarnemen, je kan er weinig van afleiden
● Close reading → de vele mogelijke betekenissen van de tekst
○ (post)structuralisme: Roland Barthes, Michel Foucault; Umberto Eco
3. Wimsatt and Beardsley: the affective fallacy
affective fallacy (affect = gevoel)
● begint bij het proberen afleiden van de standaard van kritiek op basis van het gevoel
dat opgewekt wordt (gevoelsbeleving) bij lezers = zo goed als onmogelijk want het is
subjectief, dus anders voor iedereen
● gevoel = goed voor recensies niet voor literatuurwetenschappelijke beschouwingen
● Later wordt ‘reader response theory’ wel op basis van gevoel opgestart
○ reader response theory = Hoe verschillende lezers een literaire tekst
percipiëren (‘receptie’) wordt een legitiem onderzoeksdomein
4. Wimsatt and Beardsley: the intentional fallacy
● argument = het ontwerp/constructie/bedoeling van de auteur is niet beschikbaar
alsook niet gewild is voor de lezer, je kan het brein van de schrijver niet lezen
○ brieven, dagboeken, memoires, biografieën, etc. zijn niet belangrijk
● oplossing in de narratologie → implied author, niet de echte auteur
○ = een auteur die door de lezer zelf gevormd wordt)
2
