SAMENVATTING SOCIALE WETGEVING
,Inhoudsopgave
Inleiding........................................................................................................................................................ 5
Arbeidsrecht..........................................................................................................................................................6
Socialezekerheidsrecht..........................................................................................................................................7
juridische tewerkstellingsvormen.................................................................................................................. 7
Eerste onderscheid: Eigen baas of niet? werk je onder gezag of niet?............................................................8
Tweede onderscheid: arbeidsovereenkomst of statuut?.................................................................................9
aan de slag!................................................................................................................................................. 10
starten als zelfstandige.......................................................................................................................................11
werken bij de overheid........................................................................................................................................11
werken als werknemer........................................................................................................................................12
werken als freelancer..........................................................................................................................................12
zelf solliciteren....................................................................................................................................................12
curriculum vitae (CV).......................................................................................................................................13
motivatiebrief..................................................................................................................................................13
het gesprek......................................................................................................................................................13
selectietesten..................................................................................................................................................14
de aanwerving....................................................................................................................................................14
Regels voor de WG:.........................................................................................................................................15
Regels voor de werknemer.............................................................................................................................17
het contract....................................................................................................................................................17
vrijwilliger – wijkwerker – stagair...................................................................................................................18
arbeidsovereenkomst.................................................................................................................................. 24
gezagselement.................................................................................................................................................25
soorten arbeidsovereenkomsten....................................................................................................................27
inhoud van de arbeidsovereenkomst.............................................................................................................37
uitvoering van de abreidsovereenkomst...................................................................................................... 39
verplichtingen van de partijen............................................................................................................................40
verplichtingen van de werknemer..................................................................................................................40
verplichtingen van de werkgever....................................................................................................................40
aansprakelijkheid van de partijen.......................................................................................................................41
aansprakelijkheid van de werknemer (art.18)................................................................................................42
aansprakelijkheid werkgever (art.22).............................................................................................................42
Schorsing van de arbeidsovereenkomst........................................................................................................ 42
overmacht...........................................................................................................................................................43
staking.................................................................................................................................................................43
onvolledige arbeidsdag.......................................................................................................................................44
onvrijwillige vertraging of afwezigheid...........................................................................................................44
2
, arbeid niet kunnen beginnen of voortzetten..................................................................................................44
arbeidsongeschiktheid........................................................................................................................................45
procedure........................................................................................................................................................45
gewaarborgd loon...........................................................................................................................................45
abreidsongeval of beroepsziekte....................................................................................................................47
gedeeltelijke werkhervatting en re-integratie................................................................................................47
jaarlijkse vakantie...............................................................................................................................................48
recht op vakantie.............................................................................................................................................49
tijdstip van vakantie........................................................................................................................................49
duur van de vakantie.......................................................................................................................................50
vakantiegeld....................................................................................................................................................52
wettelijke feestdagen..........................................................................................................................................52
gezinsverloven.....................................................................................................................................................53
moederschapsrust...........................................................................................................................................53
zwangerschapsonderzoeken...........................................................................................................................54
profylactisch verlof..........................................................................................................................................54
borstvoedingspauzes.......................................................................................................................................55
geboorteverlof.................................................................................................................................................55
kort verzuim (=klein verlet).................................................................................................................................57
verlof om dwingende redenen............................................................................................................................60
zorgverlof............................................................................................................................................................60
loopbaanonderbreking........................................................................................................................................61
tijdelijke werkloosheid (of gedeeltelijke werkloosheid)......................................................................................61
conventionele schorsing......................................................................................................................................62
arbeidsreglementring................................................................................................................................... 63
het arbeidsreglement..........................................................................................................................................63
opstelling en wijziging van het arbeidsreglement (in de privésector)............................................................63
bekendmaking.................................................................................................................................................63
inhoud van het arbeidsreglement...................................................................................................................63
sancties............................................................................................................................................................63
loon.....................................................................................................................................................................64
begrip...............................................................................................................................................................64
loonvorming....................................................................................................................................................65
bescherming van het loon...............................................................................................................................65
abreidsduur (=arbeidstijd)...............................................................................................................................68
beëindiging van de arbeidsovereenkomst.................................................................................................... 71
wederzijdse toestemming...................................................................................................................................72
onbinding beding................................................................................................................................................72
overmacht...........................................................................................................................................................72
overlijden.............................................................................................................................................................72
afloop temrijn of voltooiing werk.......................................................................................................................72
3
, opzegging............................................................................................................................................................73
vormvereisten opzegging................................................................................................................................73
opzeggingstermijn...........................................................................................................................................74
opzeggingsvergoeding.....................................................................................................................................75
tegenopzegging...............................................................................................................................................75
sollicitatieverlof...............................................................................................................................................75
naar activerend ontslagrecht..........................................................................................................................76
ontslag om dringende redenen...........................................................................................................................78
beëindiging en arbeidsongeschiktheid................................................................................................................78
arbeidsongeschiktheid en opzeggngstermijn.................................................................................................79
arbeidsongeschiktheid als reden voor ontslag...............................................................................................79
ontslagmotivering...............................................................................................................................................80
ontslagbescherming............................................................................................................................................80
verplichte documenten.......................................................................................................................................80
collectief arbeidsrecht.................................................................................................................................. 80
sociaal overleg....................................................................................................................................................81
De syndicale of vakverenigingsvrijheid...........................................................................................................81
de actoren van het sociaal overleg.................................................................................................................81
de organen van het sociaal overleg................................................................................................................82
de collectieve arbeidsovereenkomsten (CAO).....................................................................................................86
Wat is een cao?...............................................................................................................................................87
Partijen bij een cao..........................................................................................................................................87
inhoud CAO.....................................................................................................................................................87
Vormvereisten van een cao............................................................................................................................88
collectieve arbeidsconflicten...............................................................................................................................90
staking.............................................................................................................................................................91
CAO eventsector..................................................................................................................................................91
Wat is het paritair comité van de eventsector?..............................................................................................91
Wat zijn de twee loon categorieën waarbinnen er zich loongroepen voordoen?.........................................91
Wat zijn de minimumlonen per categorie?.....................................................................................................91
Wat zijn de regels rond de arbeidsduur/zondagsrust?...................................................................................91
de hiërarchie van de sociale rechtsbronnen.................................................................................................. 91
hiërarchie (zie illustratie volgende bladzijde).................................................................................................92
inleiding tot sociale zekerheid...................................................................................................................... 94
sociale zekerheid.................................................................................................................................................94
sociale bijstand....................................................................................................................................................94
ontstaan van de sociale zekerheid......................................................................................................................95
basisprincipes van de sociale zekerheid..............................................................................................................96
verzekering......................................................................................................................................................96
solidariteitsprincipe.........................................................................................................................................96
soorten uitkeringen.............................................................................................................................................97
4
,Inhoudsopgave
Inleiding........................................................................................................................................................ 5
Arbeidsrecht..........................................................................................................................................................6
Socialezekerheidsrecht..........................................................................................................................................7
juridische tewerkstellingsvormen.................................................................................................................. 7
Eerste onderscheid: Eigen baas of niet? werk je onder gezag of niet?............................................................8
Tweede onderscheid: arbeidsovereenkomst of statuut?.................................................................................9
aan de slag!................................................................................................................................................. 10
starten als zelfstandige.......................................................................................................................................11
werken bij de overheid........................................................................................................................................11
werken als werknemer........................................................................................................................................12
werken als freelancer..........................................................................................................................................12
zelf solliciteren....................................................................................................................................................12
curriculum vitae (CV).......................................................................................................................................13
motivatiebrief..................................................................................................................................................13
het gesprek......................................................................................................................................................13
selectietesten..................................................................................................................................................14
de aanwerving....................................................................................................................................................14
Regels voor de WG:.........................................................................................................................................15
Regels voor de werknemer.............................................................................................................................17
het contract....................................................................................................................................................17
vrijwilliger – wijkwerker – stagair...................................................................................................................18
arbeidsovereenkomst.................................................................................................................................. 24
gezagselement.................................................................................................................................................25
soorten arbeidsovereenkomsten....................................................................................................................27
inhoud van de arbeidsovereenkomst.............................................................................................................37
uitvoering van de abreidsovereenkomst...................................................................................................... 39
verplichtingen van de partijen............................................................................................................................40
verplichtingen van de werknemer..................................................................................................................40
verplichtingen van de werkgever....................................................................................................................40
aansprakelijkheid van de partijen.......................................................................................................................41
aansprakelijkheid van de werknemer (art.18)................................................................................................42
aansprakelijkheid werkgever (art.22).............................................................................................................42
Schorsing van de arbeidsovereenkomst........................................................................................................ 42
overmacht...........................................................................................................................................................43
staking.................................................................................................................................................................43
onvolledige arbeidsdag.......................................................................................................................................44
onvrijwillige vertraging of afwezigheid...........................................................................................................44
2
, arbeid niet kunnen beginnen of voortzetten..................................................................................................44
arbeidsongeschiktheid........................................................................................................................................45
procedure........................................................................................................................................................45
gewaarborgd loon...........................................................................................................................................45
abreidsongeval of beroepsziekte....................................................................................................................47
gedeeltelijke werkhervatting en re-integratie................................................................................................47
jaarlijkse vakantie...............................................................................................................................................48
recht op vakantie.............................................................................................................................................49
tijdstip van vakantie........................................................................................................................................49
duur van de vakantie.......................................................................................................................................50
vakantiegeld....................................................................................................................................................52
wettelijke feestdagen..........................................................................................................................................52
gezinsverloven.....................................................................................................................................................53
moederschapsrust...........................................................................................................................................53
zwangerschapsonderzoeken...........................................................................................................................54
profylactisch verlof..........................................................................................................................................54
borstvoedingspauzes.......................................................................................................................................55
geboorteverlof.................................................................................................................................................55
kort verzuim (=klein verlet).................................................................................................................................57
verlof om dwingende redenen............................................................................................................................60
zorgverlof............................................................................................................................................................60
loopbaanonderbreking........................................................................................................................................61
tijdelijke werkloosheid (of gedeeltelijke werkloosheid)......................................................................................61
conventionele schorsing......................................................................................................................................62
arbeidsreglementring................................................................................................................................... 63
het arbeidsreglement..........................................................................................................................................63
opstelling en wijziging van het arbeidsreglement (in de privésector)............................................................63
bekendmaking.................................................................................................................................................63
inhoud van het arbeidsreglement...................................................................................................................63
sancties............................................................................................................................................................63
loon.....................................................................................................................................................................64
begrip...............................................................................................................................................................64
loonvorming....................................................................................................................................................65
bescherming van het loon...............................................................................................................................65
abreidsduur (=arbeidstijd)...............................................................................................................................68
beëindiging van de arbeidsovereenkomst.................................................................................................... 71
wederzijdse toestemming...................................................................................................................................72
onbinding beding................................................................................................................................................72
overmacht...........................................................................................................................................................72
overlijden.............................................................................................................................................................72
afloop temrijn of voltooiing werk.......................................................................................................................72
3
, opzegging............................................................................................................................................................73
vormvereisten opzegging................................................................................................................................73
opzeggingstermijn...........................................................................................................................................74
opzeggingsvergoeding.....................................................................................................................................75
tegenopzegging...............................................................................................................................................75
sollicitatieverlof...............................................................................................................................................75
naar activerend ontslagrecht..........................................................................................................................76
ontslag om dringende redenen...........................................................................................................................78
beëindiging en arbeidsongeschiktheid................................................................................................................78
arbeidsongeschiktheid en opzeggngstermijn.................................................................................................79
arbeidsongeschiktheid als reden voor ontslag...............................................................................................79
ontslagmotivering...............................................................................................................................................80
ontslagbescherming............................................................................................................................................80
verplichte documenten.......................................................................................................................................80
collectief arbeidsrecht.................................................................................................................................. 80
sociaal overleg....................................................................................................................................................81
De syndicale of vakverenigingsvrijheid...........................................................................................................81
de actoren van het sociaal overleg.................................................................................................................81
de organen van het sociaal overleg................................................................................................................82
de collectieve arbeidsovereenkomsten (CAO).....................................................................................................86
Wat is een cao?...............................................................................................................................................87
Partijen bij een cao..........................................................................................................................................87
inhoud CAO.....................................................................................................................................................87
Vormvereisten van een cao............................................................................................................................88
collectieve arbeidsconflicten...............................................................................................................................90
staking.............................................................................................................................................................91
CAO eventsector..................................................................................................................................................91
Wat is het paritair comité van de eventsector?..............................................................................................91
Wat zijn de twee loon categorieën waarbinnen er zich loongroepen voordoen?.........................................91
Wat zijn de minimumlonen per categorie?.....................................................................................................91
Wat zijn de regels rond de arbeidsduur/zondagsrust?...................................................................................91
de hiërarchie van de sociale rechtsbronnen.................................................................................................. 91
hiërarchie (zie illustratie volgende bladzijde).................................................................................................92
inleiding tot sociale zekerheid...................................................................................................................... 94
sociale zekerheid.................................................................................................................................................94
sociale bijstand....................................................................................................................................................94
ontstaan van de sociale zekerheid......................................................................................................................95
basisprincipes van de sociale zekerheid..............................................................................................................96
verzekering......................................................................................................................................................96
solidariteitsprincipe.........................................................................................................................................96
soorten uitkeringen.............................................................................................................................................97
4