Volledige samenvatting van het vak Bestuursrecht. Alle problemen stapsgewijs uiteengezet met uitwerking van de arresten en toevoegingen uit het college.

Samenvatting Bestuursrecht
Inhoudsopgave
Probleem 1 – Onderwerpen:.......................................................................................................................... 3
Onderwerp 1 – Bestuursorganen:.........................................................................................................................3
Onderwerp 2 – Belanghebbende:.........................................................................................................................4

Probleem 2 – Onderwerpen:.......................................................................................................................... 8
Onderwerp 1 – Besluit:.........................................................................................................................................8
Onderwerp 2 – Soorten besluiten:......................................................................................................................10
Onderwerp 3 – Beslissingsruimte:......................................................................................................................13

Probleem 3 – Onderwerpen:........................................................................................................................ 16
Onderwerp 1 – Algemeen: abbb’s:.....................................................................................................................16
Onderwerp 2 – Zorgvuldigheidsbeginsel:...........................................................................................................16
Onderwerp 3 – Gelijkheidsbeginsel:...................................................................................................................19
Onderwerp 4 – Vertrouwensbeginsel:................................................................................................................19
Onderwerp 5 – Motiveringsbeginsel:.................................................................................................................21
Onderwerp 6 – Botsing van rechtsplichten:.......................................................................................................23

Probleem 4 – Onderwerpen:........................................................................................................................ 25
Onderwerp 1 – Bestuurlijk toezicht:...................................................................................................................25
Onderwerp 2 – Bestuurlijke handhaving: algemeen..........................................................................................25
Onderwerp 3 – Bestuurlijke handhaving: herstelsancties:.................................................................................28
Onderwerp 4 – Bestuurlijke handhaving: bestraffende sancties........................................................................31

Probleem 5 – Onderwerpen:........................................................................................................................ 34
Onderwerp 1 – Principiële opvatting over de verhouding publiek- en privaatrecht:.........................................34
Onderwerp 2 – Privaatrechtelijk overheidshandelen:........................................................................................35
Onderwerp 3 – Toepasselijkheid van publiekrechtelijke normen op privaatrechtelijk handelen:.....................37

Probleem 6 – Onderwerpen:........................................................................................................................ 39
Onderwerp 1 – Geen rechtsmiddelenverwijzing:...............................................................................................39
Onderwerp 2 – Functies van bezwaar:...............................................................................................................42
Onderwerp 3 – Beoordeling en besluitvorming:.................................................................................................43
Onderwerp 4 – Het horen bij bezwaar:..............................................................................................................46
Onderwerp 5 – Het gevolg bij wijziging van het besluit voor de beslissing op het bezwaar..............................47
Onderwerp 6 – Voorlopige voorziening:.............................................................................................................49

Probleem 7 – Onderwerpen:........................................................................................................................ 54
Onderwerp 1 – Bevoegdheid rechterlijke instantie omtrent geschillen rondom besluiten:...............................54
Onderwerp 2 – Verplichte vertegenwoordiging in het bestuursrecht:...............................................................56

1

, Onderwerp 3 – Vooronderzoek beroepsprocedure:...........................................................................................57
Onderwerp 4 – De omvang van het geding:.......................................................................................................58
Onderwerp 5 – De goede procesorde:................................................................................................................59
Onderwerp 6 – Aanvulling beroepsgronden en feiten door de rechter:.............................................................61
Onderwerp 7 – Ambtshalve beoordeling van kwesties van openbare orde:......................................................62
Onderwerp 8 – Uitspraken door de bestuursrechter:.........................................................................................64
Onderwerp 9 – Hoger Beroep:............................................................................................................................65

Probleem 8 – Onderwerpen:........................................................................................................................ 67
Onderwerp 1 – Schadevergoeding door een besluit bij de burgerlijke rechter:.................................................67
Onderwerp 2 – Schadevergoeding door een besluit bij de bestuursrechter:.....................................................74
Onderwerp 3 – Schadevergoeding door een rechtmatig besluit bij de bestuursrechter:...................................77

De volgende arresten staan niet in deze samenvatting benoemd:
 Leffers – Staat (r.o. 3.6 + 3.7)
 Drankmajoor (r.o. 2.2 + 2.3)
 Onderdelenfuik (r.o. 4.1 + 4.2)
 Redelijke termijn bij niet-punitieve sancties (r.o. 4.2 + 4.3 + 4.9)
 Zwarte piet
 Planschade schaduwwerking (r.o. 2.2 + 2.4 + 17 + 17.3 + 17.4)
 Woningsluiting




2

,Probleem 1 – Onderwerpen:
1. Bestuursorganen
2. Belanghebbende

Onderwerp 1 – Bestuursorganen:
 Art. 1:1 Awb  onderscheid a-bestuursorganen en b-bestuursorganen:
o A-bestuursorganen: organen van rechtspersonen, ingesteld krachtens
publiekrecht:
 Rechtspersoon krachtens publiekrecht ingesteld:
 De oorsprong of het ontstaan van een rechtspersoon,
ingesteld krachtens publiekrecht, moet gezocht worden in de
wet (art. 2:1 BW).
 Orgaan van rechtspersonen:
 Rechtspersonen kunnen alleen via hun organen handelen. Uit
statuten en reglementen vloeit voort welke organen namens
hem kunnen handelen.
 Een persoon/college moet op een zodanige wijze in de wet
worden neergezet dat deze persoon/dit college een
zelfstandige plaats of functie heeft gekregen binnen de
desbetreffende rechtspersoon  2 vereisten: zelfstandige
taak/plaats + in de wet gepresenteerd worden als (onderdeel
van) het bestuur van de rechtspersoon.
o B-bestuursorganen: andere personen en colleges met enig openbaar gezag
bekleed:
 Enig openbaar gezag:
 Het (kunnen) uitoefenen van een publiekrechtelijke
bevoegdheid waarmee de rechtspositie van rechtssubjecten
wordt bepaald  het nemen van besluiten.
 Kan slechts bij wettelijk voorschrift worden toegekend!
 VNG: openbaar gezag o.g.v. wettelijk voorschrift, ander geen
bestuursorgaan  tenzij bijzondere omstandigheden.
 Schiphol Regio: bijzondere omstandigheden: organen van
privaatrechtelijke rechtspersonen die geldelijke uitkeringen of op geld
waardeerbare voorzieningen aan derden verstrekken.
 Inhoudelijke vereiste: de inhoudelijke criteria voor het
verstrekken van geldelijke uitkeringen of voorzieningen
worden in beslissende mate bepaald door een of meer a-
bestuursorganen.
 Financiële vereiste: de verstrekking van deze uitkeringen of
voorzieningen wordt in overwegende mate (2/3 of meer)
gefinancierd door een of meer a-bestuursorganen.
 Deze a-bestuursorganen uit de vereisten hoeven niet dezelfde
te zijn!
 Zeggenschap van een a-organen over de verstrekking van een
vergoeding in een individueel geval is niet noodzakelijk!


3

, o Uitzondering voor a-bestuursorganen en b-bestuursorganen: art. 1:1 lid 2
Awb.
 Koningin & Kabinet van de Koningin: beide geen bestuursorganen!
o Uitzondering op de uitzondering voor a-bestuursorganen en b-
bestuursorganen: art. 1:1 lid 3 Awb.

Onderwerp 2 – Belanghebbende:
 Art. 1:2 lid 1 Awb  Belanghebbende: degene wiens belang rechtstreeks bij een
besluit is betrokken.
o Belang;
 Iemand dient een feitelijk effect te ondervinden van een besluit.
o Het belang moet aan iemand toekomen; en
 Occupy: natuurlijke personen, rechtspersonen, bestuursorganen en
andere entiteiten (deze moeten wel herkenbaar zijn in het verkeer!).
 Geadresseerde: degene aan wie een besluit per brief wordt gestuurd.
 Normadressaat (=belanghebbende): degene wiens rechtspositie door
zo een individueel besluit wordt bepaald
o Het belang moet rechtstreeks betrokken zijn bij een besluit.
 Door het besluit moet er een verandering in iemands belangenpositie
komen.

 Derde-belanghebbenden: geen normadressaat!
o Objectief bepaalbaar belang;
o Persoonlijk belang;
 Zijn positie moet zich voldoende onderscheiden van de positie waarin
een grote groep mensen (amorfe massa) zich bevindt.
 Zijn eigen belang moet bijzonder, individueel en persoonlijk zijn.
 Nabijheidscriterium/afstandscriterium (stap 1) en zichtcriterium
(stap 2):
 Haaksbergse Kapvergunning (r.o. 2.2.1 + 2.2.2): iemand die
rechtstreeks feitelijke gevolgen ondervindt van een activiteit
of handeling die door het besluit worden toegestaan, is in
beginsel belanghebbende bij dat besluit, tenzij gevolgen van
enige betekenis ontbreken.
 Mestbassin (r.o. 3.2): als er wordt voldaan aan het
afstandscriterium, maar gevolgen van enige betekenis
ontbreken, ben je geen belanghebbende.
o Andersom ben je wel belanghebbende (geen
afstandscriterium, wel gevolgen van enige betekenis).
 Concurrenten-belanghebbende:
 Als een besluit een bedrijfsvesting mogelijk maakt die een
feitelijk effect kan hebben op de concurrentieverhoudingen,
kunnen er concurrenten-belanghebbende bestaan.
 Beïnvloed het besluit de concurrentieverhoudingen? + Is
degene die in verband met zijn concurrentiepositie als
belanghebbende wenst te worden beschouwd, daadwerkelijk
een concurrent?  De ondernemer moet in hetzelfde

4