INO
Innoverend Nieuw Onderwijs 19/20
Scheikunde tentamen samenvatting H10 & H12
H10 analysetechnieken en onderzoek
§5 Chromatografie
Bij chromatografie scheidt je stoffen op basis van de oplosbaarheid in een mobiele fase en
het aanhechtingsvermogen aan een stationaire fase. Het resultaat van chromatografie is een
chromatogram. Voor de identificatie van stoffen bij papierchromatografie kun je gebruik
maken van de Rf-waarde.
!"#$!%& (!% #$!)$*+,% $-$ .+&&/*01%$ (!% //% (*/2
Rf= !"#$!%& (!% #$!)$*+,% $-+$ (*-/+#$-""-)%$
De verdeling van stoffen in de chromatografie over de mobiele en de stationaire fase is een
verdelingsevenwicht.
Bij kolomchromatografie vindt de scheiding plaats in een kolom waarin zich de stationaire
fase bevindt. De mobiele fase is een vloeistof of een draaggas. De retentietijd is de tijd die
een stof uit een mengsel in de kolom verblijft. De kolom kan een polaire of apolaire
stationaire fase hebben en de stoffen worden dan gescheiden op basis van hun polariteit.
Als de mobiele fase een vloeistof is, noem je vloeistofchromatografie. Is de mobiele een gas,
dan noem je het gaschromotagrofie.
Met kolomchromatografie kun je kwalitatief en kwantitatief de samenstelling van een
mengsel bepalen. De retentietijden in een chromatogram gebruik je om te analyseren uit
welke stoffen het mengsel bestaat. Uit de piekoppervlakte in het chromatogram kun je de
concentratie berekenen.
Met een massaspectrometer meet je de massa van alle geladen deeltjes. Dit wordt
weergegeven in een massaspectrum. In een massaspectrometer ontstaat door fragmentatie
talloze kleinere geladen brokstukken van de moleculen. Er treedt een scheiding op naar
massa gedeeld door lading: m/z
Bij fragmentatie van moleculen ontstaan positieve ionen en radicalen. Een radicaal is een
deeltje met een ongepaard elektron. Een massaspectrum geeft op de x-as de m/z van de
fragmenten weer en op de y-as de relatieve intensiteit van de fragmenten. De structuur van
moleculen kun je afleiden uit een massaspectrum. Uit de piekhoogtes in een massa
spectrum kun je de verhoudingen tussen de hoeveelheden van de verschillende deeltjes
bepalen.
H12 molecuulbouw en stofeigenschappen
Bij het opstellen van Lewis structuren houd je rekening met de octetregel, het feit dat
atomen 8 elektronen in de buitenste schil willen hebben. Je tekent dan alle aanwezige vrije
elektronen. Alleen de elektronen in de buitenste schil van de atomen, de valentie-
elektronen, spelen daarbij een rol.
1 Auteurs rechten dienen ter alle tijden nageleefd te worden INO
Innoverend Nieuw Onderwijs 19/20
Scheikunde tentamen samenvatting H10 & H12
H10 analysetechnieken en onderzoek
§5 Chromatografie
Bij chromatografie scheidt je stoffen op basis van de oplosbaarheid in een mobiele fase en
het aanhechtingsvermogen aan een stationaire fase. Het resultaat van chromatografie is een
chromatogram. Voor de identificatie van stoffen bij papierchromatografie kun je gebruik
maken van de Rf-waarde.
!"#$!%& (!% #$!)$*+,% $-$ .+&&/*01%$ (!% //% (*/2
Rf= !"#$!%& (!% #$!)$*+,% $-+$ (*-/+#$-""-)%$
De verdeling van stoffen in de chromatografie over de mobiele en de stationaire fase is een
verdelingsevenwicht.
Bij kolomchromatografie vindt de scheiding plaats in een kolom waarin zich de stationaire
fase bevindt. De mobiele fase is een vloeistof of een draaggas. De retentietijd is de tijd die
een stof uit een mengsel in de kolom verblijft. De kolom kan een polaire of apolaire
stationaire fase hebben en de stoffen worden dan gescheiden op basis van hun polariteit.
Als de mobiele fase een vloeistof is, noem je vloeistofchromatografie. Is de mobiele een gas,
dan noem je het gaschromotagrofie.
Met kolomchromatografie kun je kwalitatief en kwantitatief de samenstelling van een
mengsel bepalen. De retentietijden in een chromatogram gebruik je om te analyseren uit
welke stoffen het mengsel bestaat. Uit de piekoppervlakte in het chromatogram kun je de
concentratie berekenen.
Met een massaspectrometer meet je de massa van alle geladen deeltjes. Dit wordt
weergegeven in een massaspectrum. In een massaspectrometer ontstaat door fragmentatie
talloze kleinere geladen brokstukken van de moleculen. Er treedt een scheiding op naar
massa gedeeld door lading: m/z
Bij fragmentatie van moleculen ontstaan positieve ionen en radicalen. Een radicaal is een
deeltje met een ongepaard elektron. Een massaspectrum geeft op de x-as de m/z van de
fragmenten weer en op de y-as de relatieve intensiteit van de fragmenten. De structuur van
moleculen kun je afleiden uit een massaspectrum. Uit de piekhoogtes in een massa
spectrum kun je de verhoudingen tussen de hoeveelheden van de verschillende deeltjes
bepalen.
H12 molecuulbouw en stofeigenschappen
Bij het opstellen van Lewis structuren houd je rekening met de octetregel, het feit dat
atomen 8 elektronen in de buitenste schil willen hebben. Je tekent dan alle aanwezige vrije
elektronen. Alleen de elektronen in de buitenste schil van de atomen, de valentie-
elektronen, spelen daarbij een rol.
1 Auteurs rechten dienen ter alle tijden nageleefd te worden INO
