Recht
Hoofdstuk 1 & 2
1. Wat is recht?
4 Elementen:
1. Gedragsregels & -normen:
Wat mag? Wat moet? Wat is verboden?
Voorbeelden?
Slaan mag niet.
Niet huwen voor 18 jaar.
Je mag geen 2 huwelijke hebben tegelijkertijd.
2. Doel
Ze willen orde scheppen in de maatschappij.
Rechtszekerheid creëren à Je wilt zekerheid hebben dat deze regels worden
nageleefd/ toegepast.
3. Opgelegd door de overheid?
Wie is dit?
• Europose overheid
• Federale overheid
• Gewestelijke overheid (Vlaams, Waals, Brussels)
• Gemeentelijke overheid
Voorbeelden Cursus:
1) Vlaamse overheid 3) Europese overheid 5) Gemeentelijke overheid
2) Europese overheid 4) Europese overheid
4. Afdwingbaar à Recht hebben om iets te eisen
Door bijvoorbeeld rechtbanken. Dit is nodig om de regels te kunnen laten
naleven.
Let op! Recht is maatschappelijk-, plaats- en tijdgebonden
Maatschappelijk: Hangt af van de maatschappij waarin je leeft.
Plaats: Waar je woont. Verschillende landen = verschillende wetten.
Tijd: Wetten veranderen doorheen de tijd.
Sommige veranderen of verdwijnen doorheen de tijd
, 2. Indelingen van het recht
Codex: Is een boek met alle wetten en regels in.
Opgedeeld in 3 Delen.
Soorten rechten:
Privaatrecht (PRR) Publiekrecht
• Verhouding tussen burgers • Verhouding van de overheid tot de
onderling burgers
X-------------X • Inrichting, werking, onderlinge
Burger Burger verhoudingen van de
overheidsorganen
X----------------X
Overheid Overheid
I
I
X Burgers
Oefening:
1) Publiekrecht 3) Publiekrecht
2) Publiekrecht 4) Privaatrecht
Privaatrecht (PRR) Publiekrecht
• Burgerlijk recht: familiale • Staatsrecht: inrichting en werking
verhoudingen, van de staat (federaal of andere?)
contracten tussen burgers… • Administratief recht: organisatie
• Gerechtelijk privaatrecht: openbaar bestuur (Winkel openen)
organisatie • Straf- en strafprocesrecht: welk
gerechtelijk apparaat gedrag is strafbaar? Hoe verloopt
• Internationaal privaatrecht: welke de procedure om beklaagden te
rechter is bevoegd bij vervolgen?
grensoverschrijdend • Fiscaal recht: belastingen
rechtsprobleem?
• …
Mengvormen:
• Sociaal recht: arbeidsrecht en sociale zekerheid
• Financieel recht
• Ondernemings- en economisch recht
• …
, Objectief recht Subjectief recht
Rechtsregels op zich, los van de Aanspraken die een persoon ten aanzien
toepassing op een concreet geval van een andere persoon laat gelden
Vb. Minimum 18jaar zijn om te huwen Þ Gebaseerd op objectief recht
Studietoelage krijgen als je aan … Vb. Ik ben 18 dus ik huw. Je gaat de regel
voorwaarden voldoet toepassen.
Ik volsta de voorwaarden van een
studiebijlage dus ik krijg deze.
Materieel recht Formeel recht
Zeer diverse bronnen die aan de Vormen waarin het recht tot
basis van het ontstaan van het recht uitdrukking komt:
liggen: • Wetgeving
• Sociale bronnen • Rechtspraak
• Filosofische bronnen • Rechtsleer
• Economische bronnen • Gewoonterecht
• Politieke evoluties • Algemene rechtsbeginselen
• Feiten en factoren
• Rapporten en verslagen
à Materiële feiten
Vb. Probleem in de samenwerking tussen Vb. Wet van de politie
de politie.
Oefeningen:
Identificeer de materiële of formele rechtsbron?
De ontwikkeling van software heeft volgens economische analyses
een belangrijke impact op onze maatschappij.
Softwareprogramma’s vormen belangrijke activa van
ondernemingen die software ontwikkelen hetgeen aanleiding geeft
tot wetgeving voor de juridische bescherming van software, tot
rechtspraak die het illegaal kopiëren van software bestraft, tot
rechtsleer van juristen die discussiëren over het juridisch statuut
van software en ten slotte tot licentiecontracten voor het gebruik
van software.
, 3. De bronnen van het recht
1. De wetgeving
Waar vinden we de rechtsregels terug?
1. In de wetgeving
KB’s = Koninklijk besluit
MB’s = Ministerieel besluit
• (1) Verdrag: We hebben internationalen verdragen
Vb. Rusland trekt zich terug uit het Europees verdrag tegen foltering
Maar Kan ook tussen Twee staten, zoals een gevangenisruil.
• (2) Vordering art. 288 VWEU
Algemene strekking
Rechtstreeks toepasselijk à onmiddellijk van toepassing
• (2) Richtlijn art. 288 VWEU
Een richtlijn mag je zelf kiezen hoe je het doet, maar je moet allemaal hetzelfde
resultaatbekomen.
Vb. De nieuwe EU-Richtlijn inzake loontransparantie
• (2) Besluit
Bindend voor bestemmelingen à Gericht op 1 of meerdere state, bedrijven of
personen
• (3) De grondwet
Er worden: - Inrichting van de machten binnen een staat
- Fundamentele rechten en vrijheden
… weergeven in grondwet.
Dat is de grootste wetgeving binnen ons land
Je vindt alles over de grondwet in de Codex.
• (4) Wetten, decreten en ordonnantiën
Wet Decreet Ordonnantie
• De kamer van de • Waalse Gewest • Brusselse
volksvertegenwoordigers • Vlaamse Gewest Hoofdstedelijke
• Duitstalige Gemeenschap Gewest
• Franstalige Gemeenschap
• Vlaamse Gemeenschap
België Betrokken gewest/gemeenschap Brussels hoofdstedelijke
Gewest
Hoofdstuk 1 & 2
1. Wat is recht?
4 Elementen:
1. Gedragsregels & -normen:
Wat mag? Wat moet? Wat is verboden?
Voorbeelden?
Slaan mag niet.
Niet huwen voor 18 jaar.
Je mag geen 2 huwelijke hebben tegelijkertijd.
2. Doel
Ze willen orde scheppen in de maatschappij.
Rechtszekerheid creëren à Je wilt zekerheid hebben dat deze regels worden
nageleefd/ toegepast.
3. Opgelegd door de overheid?
Wie is dit?
• Europose overheid
• Federale overheid
• Gewestelijke overheid (Vlaams, Waals, Brussels)
• Gemeentelijke overheid
Voorbeelden Cursus:
1) Vlaamse overheid 3) Europese overheid 5) Gemeentelijke overheid
2) Europese overheid 4) Europese overheid
4. Afdwingbaar à Recht hebben om iets te eisen
Door bijvoorbeeld rechtbanken. Dit is nodig om de regels te kunnen laten
naleven.
Let op! Recht is maatschappelijk-, plaats- en tijdgebonden
Maatschappelijk: Hangt af van de maatschappij waarin je leeft.
Plaats: Waar je woont. Verschillende landen = verschillende wetten.
Tijd: Wetten veranderen doorheen de tijd.
Sommige veranderen of verdwijnen doorheen de tijd
, 2. Indelingen van het recht
Codex: Is een boek met alle wetten en regels in.
Opgedeeld in 3 Delen.
Soorten rechten:
Privaatrecht (PRR) Publiekrecht
• Verhouding tussen burgers • Verhouding van de overheid tot de
onderling burgers
X-------------X • Inrichting, werking, onderlinge
Burger Burger verhoudingen van de
overheidsorganen
X----------------X
Overheid Overheid
I
I
X Burgers
Oefening:
1) Publiekrecht 3) Publiekrecht
2) Publiekrecht 4) Privaatrecht
Privaatrecht (PRR) Publiekrecht
• Burgerlijk recht: familiale • Staatsrecht: inrichting en werking
verhoudingen, van de staat (federaal of andere?)
contracten tussen burgers… • Administratief recht: organisatie
• Gerechtelijk privaatrecht: openbaar bestuur (Winkel openen)
organisatie • Straf- en strafprocesrecht: welk
gerechtelijk apparaat gedrag is strafbaar? Hoe verloopt
• Internationaal privaatrecht: welke de procedure om beklaagden te
rechter is bevoegd bij vervolgen?
grensoverschrijdend • Fiscaal recht: belastingen
rechtsprobleem?
• …
Mengvormen:
• Sociaal recht: arbeidsrecht en sociale zekerheid
• Financieel recht
• Ondernemings- en economisch recht
• …
, Objectief recht Subjectief recht
Rechtsregels op zich, los van de Aanspraken die een persoon ten aanzien
toepassing op een concreet geval van een andere persoon laat gelden
Vb. Minimum 18jaar zijn om te huwen Þ Gebaseerd op objectief recht
Studietoelage krijgen als je aan … Vb. Ik ben 18 dus ik huw. Je gaat de regel
voorwaarden voldoet toepassen.
Ik volsta de voorwaarden van een
studiebijlage dus ik krijg deze.
Materieel recht Formeel recht
Zeer diverse bronnen die aan de Vormen waarin het recht tot
basis van het ontstaan van het recht uitdrukking komt:
liggen: • Wetgeving
• Sociale bronnen • Rechtspraak
• Filosofische bronnen • Rechtsleer
• Economische bronnen • Gewoonterecht
• Politieke evoluties • Algemene rechtsbeginselen
• Feiten en factoren
• Rapporten en verslagen
à Materiële feiten
Vb. Probleem in de samenwerking tussen Vb. Wet van de politie
de politie.
Oefeningen:
Identificeer de materiële of formele rechtsbron?
De ontwikkeling van software heeft volgens economische analyses
een belangrijke impact op onze maatschappij.
Softwareprogramma’s vormen belangrijke activa van
ondernemingen die software ontwikkelen hetgeen aanleiding geeft
tot wetgeving voor de juridische bescherming van software, tot
rechtspraak die het illegaal kopiëren van software bestraft, tot
rechtsleer van juristen die discussiëren over het juridisch statuut
van software en ten slotte tot licentiecontracten voor het gebruik
van software.
, 3. De bronnen van het recht
1. De wetgeving
Waar vinden we de rechtsregels terug?
1. In de wetgeving
KB’s = Koninklijk besluit
MB’s = Ministerieel besluit
• (1) Verdrag: We hebben internationalen verdragen
Vb. Rusland trekt zich terug uit het Europees verdrag tegen foltering
Maar Kan ook tussen Twee staten, zoals een gevangenisruil.
• (2) Vordering art. 288 VWEU
Algemene strekking
Rechtstreeks toepasselijk à onmiddellijk van toepassing
• (2) Richtlijn art. 288 VWEU
Een richtlijn mag je zelf kiezen hoe je het doet, maar je moet allemaal hetzelfde
resultaatbekomen.
Vb. De nieuwe EU-Richtlijn inzake loontransparantie
• (2) Besluit
Bindend voor bestemmelingen à Gericht op 1 of meerdere state, bedrijven of
personen
• (3) De grondwet
Er worden: - Inrichting van de machten binnen een staat
- Fundamentele rechten en vrijheden
… weergeven in grondwet.
Dat is de grootste wetgeving binnen ons land
Je vindt alles over de grondwet in de Codex.
• (4) Wetten, decreten en ordonnantiën
Wet Decreet Ordonnantie
• De kamer van de • Waalse Gewest • Brusselse
volksvertegenwoordigers • Vlaamse Gewest Hoofdstedelijke
• Duitstalige Gemeenschap Gewest
• Franstalige Gemeenschap
• Vlaamse Gemeenschap
België Betrokken gewest/gemeenschap Brussels hoofdstedelijke
Gewest
