Samenvatting hoorcolleges Law

HC1:

Functies van het recht:

 Normatieve
 Geschil oplossende
 Additionele
 Instrumentele

Rechtsbronnen:

 Wetboek
 Verdragen
 Jurisprudentie
 Gewoonten



HC2:

Soorten recht:

 Privaatrecht:
o Vermogensrecht
o Burgerlijk procesrecht
o Ondernemingsrecht
 Publiekrecht:
o Straf(proces)recht
o Bestuurs(proces)recht
o Staatsrecht



Kenmerken van een staat:

 Aanwezigheid van volksgemeenschap
 Afgegrensd grondgebied
 Eén orgaan hoogste macht: staatsapparaat

Scheiding van machten:

 Wetgevende macht
 Uitvoerende macht (bestuurlijke)
 Rechterlijke macht

Deze machten zijn over verschillende overheidsniveaus verdeeld door middel van:

 Territoriale spreiding: spreiding op basis van gebied
 Functionele spreiding: spreiding op basis van functie

Attributie: rechtstreekse toekenning wetgevende bevoegdheid aan staatsorgaan
Delegatie: overdracht bevoegdheid voor rekening en risico van orgaan dat bevoegdheid verkrijgt,
daarbij geldt, eens gegeven blijft gegeven.
Mandaat: afgeleide bevoegdheid, hogere is verantwoordelijk (mandaat toelichting HNR, p. 384)

Samenvatting van Elmar Nijkamp

, De Staten-Generaal (Eerste- en Tweede kamer) hebben de volgende rechten om controlerend op te
treden ten opzichte van het kabinet en de ministers:

 Vragenrecht: recht om vragen te sturen naar ministers, die daarop beantwoorden.
 Recht van interpellatie (moties/68 gw): mogelijkheid tot oproepen minister, om in discussie
te gaan over een bepaald onderwerp.
 Enquêterecht (70 gw): opzetten van een onderzoekscommissie, een rapport is hier de
uitkomst van.
 Budgetrecht (105 gw): recht om wijzigingen in de rijksbegroting goed of af te keuren.



AMvB: maatregel die tot stand komt zonder betrokkenheid van het parlement is binnen de grenzen
van de wet.
Wet in formele zin (81-87 gw):



Provincie-organen:

 Provinciale staten (PS): hoofd van de provincie, wordt gekozen door de inwoners ervan, kan
verordeningen opstellen (wetgevend).
 Gedeputeerde staten (GS): dagelijks bestuur, gekozen door de PS, tegenhanger van de PS en
wordt door hen gecontroleerd.
 Commissaris van de koning (CvK): voorzitter/raadgever van de PS, voorzitter en lid van de GS
en is benoemd voor 6 jaar.

Gemeente-organen:

 Gemeenteraad (net als PS): gekozen en wetgever (verordeningen)
 College van Burgemeesters en Wethouders (B&W): dagelijks bestuur
 Burgemeester (net als CvK): aangesteld door regering voor 6 jaar



Rechterlijke macht (112 gw/116 lid 2): rechtspraak in zaken van:

 Burgerlijk recht
 Strafrecht
 Bestuursrecht

Door middel van (wet RO):

 Rechtbanken: eerste behandeling zaak, uitspraak over concrete feiten en toepassing recht.
 Gerechtshoven: zaken in hoger beroep, uitspraak over concrete feiten en toepassing recht.
 Hoge Raad: zaken in cassatie, alleen uitspraak over toepassing recht.



Absolute bevoegdheid: welk gerecht (strafrecht, civiel recht….)
Relatieve bevoegdheid: waar procedure starten, uitgangspunt is woonplaats van gedaagde (93
WBRv)



Samenvatting van Elmar Nijkamp