Funbio samenvatting H.27
Prokaryoten zijn eencellig en hebben geen nucleus. De prokaryoten zijn opgebouwd uit twee
domeinen: bacteria en archaea. Prokaryoten waren de eerste levende organismen op aarde.
Ze hebben speciale eigenschappen:
Enorme aantallen en diversiteit
Overleven onder extreme condities zeer divers in habitat.
Grote metabolische activiteit
Groot adaptief vermogen
Zijn belangrijk in interacties met planten, dieren en de mens.
De morfologie (de bauw en vorm) van prokaryoten is meestal een bol,
staaf of helix en soms een vierkant. Prokaryoten zijn kleine
eencellige. Kleinere cellen hebben relatief meer oppervlak
(oppervlak-volume verhouding). Hierdoor kunnen ze gemakkelijk
nutriënten opnemen.
Een prokaryotische cel heeft in tegenstelling tot
de eucaryotische cel een celwand. Deze
celwand zorgt voor stevigheid, vorm en
bescherming. Bij de Archaea bestaat deze uit
polysachariden en bij bacteriën bevat deze
peptidoglycaan.
Bij bacteriën zijn er verschillen in de opbouw van de celwand. Je hebt twee verschillende
soorten bacteriën:
Grampositief dikke laag peptidoglycaan en een enkel membraan. (donkerpaars na
gramkleuring)
Gramnegatief dunne laag peptidoglycaan en een extra membraam met
lipopolysacchariden. (roze na gramkleuring)
Beide soorten bacteriën bevatten dus peptidoglycaan. Peptidoglycaan bestaat uit suikerketens
en is belangrijk voor de stevigheid. Het is ook uniek voor bacteriën en daarmee een target
voor antibiotica. Omdat gramnegatieve bacteriën nog een extra membraam hebben, zijn zij
alleen niet gevoelig voor deze antibiotica.
, Manieren waarop de bacterie zich in stand houdt in zware omstandigen:
Gram negatieve bacteriën zijn dus resistent tegen antibiotica die de peptidoglycaan
aanvallen.
De celwand van de meeste prokaryoten is omringd door een kleverige laag van
polysacharide het kapsel. Het kapsel helpt bij de bescherming tegen immuunsysteem
van hun host. Om een prokaryoot kan ook fimbriae en pili zitten, beide zijn het
eiwitdraden. Fimbriae zijn kortere draden en hiermee kan een prokaryoot hechten aan
andere cellen. Pili zijn langere draden en deze draden zijn verantwoordelijk voor
conjugatie (DNA overdracht) hierdoor kunnen plasmiden van de ene naar de ander
bacteriecel.
Sommige bacteriën vormen ook endosporen. Deze endosporen zijn zeer resistent tegen
droogte, straling en temperatuur. Het vormen van endosporen is een overlevingsstrategie.
Sommige prokaryoten hebben ook flagellen. Flagellen
zorgen voor de voortbeweging van de prokaryoot. De
flagellen van bacteriën, archaea en eukaryoten zijn
opgebouwd uit verschillende eiwitten, ze zijn onafhankelijk
geëvolueerd dus (analoog). Prokaryoten kunnen op door
twee prikkels bewegen:
Taxis: van of naar een stimulus (prikkelbron) toe
bewegen.
Chemotaxis: bewegen als gevolg van
concentratiegradiënt van chemische stoffen.
Bij de flagel van de bacterie zijn de componenten verwant aan het secretiesysteem
(afscheiding). Dit is een voorbeeld van exaptatie bestaande structuur die een nieuwe
functie krijgt.
Het genetisch materiaal van een prokaryoot bestaat uit een (meestal 1) circulair chromosoom
waarop essentiële genen liggen en uit kleine circulaire plasmiden, die bestaan uit DNA en
niet essentiële informatie. Deze plasmiden repliceren onafhankelijk.
Prokaryoten hebben een zeer groot adaptief vermogen. Dit komt door de vele mutaties die
plaatsvindt tijdens de zeer snelle ongeslachtelijke voortplanting en door horizontale
genoverdracht: overdracht van genetisch materiaal van het ene individu naar het andere.
Deze overdracht kan op drie manieren:
1. Transformatie: opname van naakt DNA
2. Transductie: DNA overdracht via bacteriofagen
Prokaryoten zijn eencellig en hebben geen nucleus. De prokaryoten zijn opgebouwd uit twee
domeinen: bacteria en archaea. Prokaryoten waren de eerste levende organismen op aarde.
Ze hebben speciale eigenschappen:
Enorme aantallen en diversiteit
Overleven onder extreme condities zeer divers in habitat.
Grote metabolische activiteit
Groot adaptief vermogen
Zijn belangrijk in interacties met planten, dieren en de mens.
De morfologie (de bauw en vorm) van prokaryoten is meestal een bol,
staaf of helix en soms een vierkant. Prokaryoten zijn kleine
eencellige. Kleinere cellen hebben relatief meer oppervlak
(oppervlak-volume verhouding). Hierdoor kunnen ze gemakkelijk
nutriënten opnemen.
Een prokaryotische cel heeft in tegenstelling tot
de eucaryotische cel een celwand. Deze
celwand zorgt voor stevigheid, vorm en
bescherming. Bij de Archaea bestaat deze uit
polysachariden en bij bacteriën bevat deze
peptidoglycaan.
Bij bacteriën zijn er verschillen in de opbouw van de celwand. Je hebt twee verschillende
soorten bacteriën:
Grampositief dikke laag peptidoglycaan en een enkel membraan. (donkerpaars na
gramkleuring)
Gramnegatief dunne laag peptidoglycaan en een extra membraam met
lipopolysacchariden. (roze na gramkleuring)
Beide soorten bacteriën bevatten dus peptidoglycaan. Peptidoglycaan bestaat uit suikerketens
en is belangrijk voor de stevigheid. Het is ook uniek voor bacteriën en daarmee een target
voor antibiotica. Omdat gramnegatieve bacteriën nog een extra membraam hebben, zijn zij
alleen niet gevoelig voor deze antibiotica.
, Manieren waarop de bacterie zich in stand houdt in zware omstandigen:
Gram negatieve bacteriën zijn dus resistent tegen antibiotica die de peptidoglycaan
aanvallen.
De celwand van de meeste prokaryoten is omringd door een kleverige laag van
polysacharide het kapsel. Het kapsel helpt bij de bescherming tegen immuunsysteem
van hun host. Om een prokaryoot kan ook fimbriae en pili zitten, beide zijn het
eiwitdraden. Fimbriae zijn kortere draden en hiermee kan een prokaryoot hechten aan
andere cellen. Pili zijn langere draden en deze draden zijn verantwoordelijk voor
conjugatie (DNA overdracht) hierdoor kunnen plasmiden van de ene naar de ander
bacteriecel.
Sommige bacteriën vormen ook endosporen. Deze endosporen zijn zeer resistent tegen
droogte, straling en temperatuur. Het vormen van endosporen is een overlevingsstrategie.
Sommige prokaryoten hebben ook flagellen. Flagellen
zorgen voor de voortbeweging van de prokaryoot. De
flagellen van bacteriën, archaea en eukaryoten zijn
opgebouwd uit verschillende eiwitten, ze zijn onafhankelijk
geëvolueerd dus (analoog). Prokaryoten kunnen op door
twee prikkels bewegen:
Taxis: van of naar een stimulus (prikkelbron) toe
bewegen.
Chemotaxis: bewegen als gevolg van
concentratiegradiënt van chemische stoffen.
Bij de flagel van de bacterie zijn de componenten verwant aan het secretiesysteem
(afscheiding). Dit is een voorbeeld van exaptatie bestaande structuur die een nieuwe
functie krijgt.
Het genetisch materiaal van een prokaryoot bestaat uit een (meestal 1) circulair chromosoom
waarop essentiële genen liggen en uit kleine circulaire plasmiden, die bestaan uit DNA en
niet essentiële informatie. Deze plasmiden repliceren onafhankelijk.
Prokaryoten hebben een zeer groot adaptief vermogen. Dit komt door de vele mutaties die
plaatsvindt tijdens de zeer snelle ongeslachtelijke voortplanting en door horizontale
genoverdracht: overdracht van genetisch materiaal van het ene individu naar het andere.
Deze overdracht kan op drie manieren:
1. Transformatie: opname van naakt DNA
2. Transductie: DNA overdracht via bacteriofagen
