Algemeen
Concept: Wat is strategie slides/lesmateriaal + H2 cursus Les 1
Concept: Concurrentievoordeel en waardecreatie slides/lesmateriaal + H3 cursus Les 2
Techniek: Externe analyse slides/lesmateriaal + H4 cursus Les 3
Techniek: Interne analyse en kerncompetenties slides/lesmateriaal + H5 cursus Les 4
Strategische keuze: Groei- en portfoliostrategie slides/lesmateriaal + H7 cursus Les 8
Organisatie & opvolging: Duurzaamheid slides/lesmateriaal Les 8
Organisatie & opvolging: Cultuur slides/lesmateriaal + H8 cursus Les 9
Les 1: Paper: “Can you say what your strategy is?” (D.J. Collis & M.G. Rukstad)
Concepten uit deze tekst kennen
Les 2: Case: “Metro: A modern newspaper for a modern people?” (H.A. Hazard)
Les 3: Case: “Tahitian Black Pearls: A family business strategy case” (N.S. Wright, T. Watson & T. Jonassen)
Les 4: Case: “Cirque du Soleil” (R.K. David & A. Motamedi)
Les 8: Case: “teaching case: Social entrepreneurs and impact investors: A match made in heaven? – Case Study of
Le Champignon De Bruxelles” (F. Van Doninck, J. Vanderstraeten, I. Paeleman, L. Van Liedekerke)
1
,Concept: Wat is strategie
slides/lesmateriaal + H2 cursus Les 1
Oorsprong van strategie
▪ Militaire strategie
o Richting & doel
o Middelen effectief inzetten
o Beslissingen coördineren
▪ “Strategia” (Grieks) = “bevelvoering / leiderschap” (aan het hoofd staan van een organisatie)
▪ Oudste school van strategieontwikkeling: militaire strategie
o Alexander de Grote
o Napoleon
o Mao Tse Tung (Mao Zedong) → China
o …
o Writings:
• Sun Tzu: “The art of war” (500 B.C.) → eerste verhandeling over strategie
• Niccolo Machiavelli: “Il Principe” (1513)
• Carl von Clausewitz: “Vom Kriege” (1832)
“If the leader is filled with high ambition and if he pursues his aims with audacity and strength of will, he will
reach them in spite of all obstacles” - treatise of military strategy (Carl von Clausewitz, 1780-1831)
“Two qualities are indispensable: first, an intellect that, even in the darkest hour, retains some glimmerings of the
inner light which leads to truth; and second, the courage to follow this faint light wherever it may lead”
- treatise of military strategy (Carl von Clausewitz, 1780-1831)
De evolutie van business strategy: two viewpoints
Van financiële/ondernemingsplanning naar… Naar…
… industrieanalyse & competitieve positionering … Klemtoon op middelen & capaciteiten
▪ Centraal kenmerk van de bedrijfsomgeving = ▪ Bronnen van winst → binnen het bedrijf
concurrentie / competitie ▪ Resource-Based View
▪ Bronnen van winst → externe omgeving
▪ Industriële organisatie economie
Voor beide geldt: probeer een concurrentievoordeel te behalen (volgende les).
Twee paradigma’s: outside-in versus inside-out approach!
Outside-in benadering
▪ Startpunt: de markt begrijpen (concurrenten, toetredingsdrempels, ….),
naar de omgeving kijken
▪ Gebaseerd op: industrie-structuur → gedrag → prestaties
▪ Focus op Structure-Conduct-Performance (SCP)-model
Inside-out benadering
▪ Startpunt: ervaring, capaciteiten, middelen → intern, in het bedrijf zelf
▪ Gebaseerd op: resources → gedrag → prestaties
▪ Focus op interne sterktes
Kernidee: beide benaderingen linken superieure prestaties aan een Outside-in Inside-out
concurrentievoordeel.
2
,Strategie beschrijven met de vijf P’s (Mintzberg)
Vijf Ps voor Strategie (Mintzberg)
Er zijn meerdere definities voor strategie nodig!
Strategie als een plan
▪ Direction (richting), guide (gids), course of action into the future (actiepad naar de toekomst)
▪ Pad om “van hier naar daar” te gaan
Intended strategy (de strategie die je wil doen)
(locatie, product, doelgroep, prijs, (sociale) media)
Strategie als een patroon
▪ Consistentie in gedrag doorheen de tijd
Realized Strategy (gerealiseerde strategie)
(terugkijken: patroon in afgelopen jaren)
Strategie als een positie
▪ Bepalen van specifieke producten in specifieke markten
o Van bovenaf kijken (looking down): product ontmoet klant
o Naar buiten kijken (looking out): naar de externe markt
(hoe ga ik mij op de markt gaan positioneren ~doelgroep ; manier waarop je klant gaat aantrekken)
Strategie als een perspectief
▪ De fundamentele manier waarop een organisatie dingen doet (hoe de organisatie haar omgeving
waarneemt en erop reageert) (het grote doel, visie van het bedrijf, waar je naar toe wil gaan en op welke manier)
o Naar boven kijken (looking up): algemene visie van het bedrijf (grand vision enterprise)
o Naar binnen kijken (looking in): wat er leeft in de hoofden van strategen (inside the organization
(heads strategists))
Strategie als een truc (ploy)
▪ Een specifiek ‘manoeuvre’ bedoeld om een tegenstander/concurrent te slim af te zijn
Plan
Patroon
Wat is strategie? Positie
Perspectief
Ploy
Intended strategy: de echte strategie van het bedrijf
wanneer het bedrijf bezig is (dus niet meer in de idee fase)
Deliberate strategy: wat is overgebleven van de intended strategy in de
realized (gerealiseerde) strategie
Unrealised strategy kan om verschillende redenen:
- bv crisis (grote gebeurtenis, externe factor) ; werknemer (kennis) die
naar ander bedrijf gaat (kleinere gebeurtenis)
Emergent strategie: door opportuniteiten in de omgeving waar je op inspeelt
= opkomende strategie
Examen: eigen begrippen kunnen toepassen op een (eigen) voorbeeld
Voorbeeld
▪ The Honda case (dia 21-25)
3
, Corporate vs. Business strategy examen
Aantrekkelijkheid van de sector Corporate strategy
(bedrijfsstrategie)
In welke sectoren moeten we actief (topmanagement/
zijn? medewerkers bedrijfsstrategie)
Rendement boven de
kapitaalkosten
Hoe verdienen we geld?
Competitief voordeel
Business strategy
(concurrentievoordeel)
(divisiemanagement)
Hoe moeten we concurreren?
Corporate strategy - “In welke industrieën en markten willen we actief zijn?” (overkoepelend, niveau CEO)
▪ Groeirichting bedrijf (+ snelheid) → waar het bedrijf zal concurreren
▪ Markten/producten (portfolio management)
▪ Hoe activiteiten/business units coördineren (communicatiestructuur, power business units, ...)
Business strategy – “Hoe gaan we concurreren in deze specifieke industrie of markt?”
▪ Hoe concurreren binnen een bepaalde markt?
▪ Hoe positioneer je jezelf in een bepaalde markt?
▪ …
Functionele strategie
▪ Functionele gebieden zoals marketing, productie, HR, logistiek,... => Strategieën op corporate én business level
▪ Operationeel niveau: welke middelen te gebruiken, hoeveel,...
Business units kunnen ook geografisch georganiseerd zijn
▪ Bv. The Coca Cola Company: groepen per werelddeel
Producten en reclame aanpassen aan markt (culturele verschillen)
Tekst: “Can you say what your strategy is?” (D.J. Collis & M.G. Rukstad)
Examen: concepten kennen!
Missie
▪ Waarom besta je?
▪ “Bijdrage aan de samenleving/maatschappij”
Visie
▪ Wat wil je zijn?
▪ Lange termijn
Waarden (values)
▪ Ethische waarden: waar geloof je in+ hoe zal je je gedragen (bv. duurzaam, inclusief zijn)
Element Vraag Beschrijving
Missie (Mission) Waarom bestaan we? Het bestaansdoel van de organisatie
Visie (Vision) Wat willen we worden? De langetermijndoelstelling of droom
Waarden (Values) Hoe zullen we handelen? De gedeelde overtuigingen die het gedrag sturen
Waarom is het nodig om een duidelijke strategieverklaring te ontwikkelen?
▪ Formulering
▪ Implementatie
▪ Zodat zowel investeerders als klanten een duidelijk beeld hebben over de toekomst van het bedrijf en alle werknemers hetzelfde doel nastreven
Strategische doelstelling (uitleg + mening over ‘maximaliseren van aandeelhouderswaarde’) → examen
▪ Strategic objective = strategische doelstelling = einddoel (één enkel, nauwkeurig omschreven doel (single,
precise objective)) + tijdskader => WAT/WANNEER
4