• Verkeerd document? Gratis ruilen
  • Geschreven door studenten die geslaagd zijn
  • Direct beschikbaar na je betaling
  • Online lezen of als PDF
  • 4,6 TrustPilot
0
Verkopen
Kies je studieland
Kies je taal
Start met verkopen Account aanmaken
Om documenten op je verlanglijstje te zetten, moet je ingelogd zijn
Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 182 pagina's
Samenvatting

Samenvatting Forensisch Welzijnswerk

0,0
(0 beoordelingen)
- verkocht
182 pagina's
2025/2026 Geschreven voor schooljaar
Instelling Vrije Universiteit Brussel (VUB)
Vak Forensisch Welzijnswerk
Document preview thumbnail
Voorbeeld 4 van de 182 pagina's

In deze samenvatting vind je de gegeven lessen en gastcolleges met bijhorende notities. Daarnaast bevat het document samenvattingen van verplicht te lezen teksten, die aansluiten bij de leerstof.

Voorbeeld van de inhoud

FORENSISCH
WELZIJNSWER
K
SAMENVATTING

,INTRODUCTIELES

“Forensisch welzijnswerk”
 Welzijnswerk
o = welzijnsgerichte hulp- en dienstverlening, vorming en begeleiding.
 Forensisch
o = in het kader van strafrecht.
 Bv. forensische psychiatrie, forensische geneeskunde,
forensische orthopedagogiek,…
o Sterk gelinkt aan justitiële context
 Hulp- en dienstverlening aan mensen die als dader, slachtoffer,
na(ast)bestaande (on)rechtstreeks worden geconfronteerd met
strafrechtelijke interventie(s)
o Na(ast)bestaande omschreven als justitiabele – iemand die recht
zoekt
 Vaak gebruikt voor verdachten/daders

Voor wie (doelgroep)?
 Specifiek voor (potentiële) daders en/of slachtoffers
 Mensen in contact met justitie
o Inclusief nabestaanden en naastbestaanden
o Ook preventief

Door wie?
 Algemene maatschappelijke hulp- en dienstverlening
o Hulpverlening: drughulpverlening, GGZ, OCMW, …
o Dienstverlening: VDAB, bibliotheken, sport, …
 Breed
 Categoriaal FWW
o Specifiek voor daders en/of slachtoffers
 Uitsluitend werken met doelgroepen
o Diensten Justitieel welzijnswerk, Diensten slachtofferhulp, Teams
Hulpverlening aan Seksuele Delinquenten, Psychosociale Diensten
binnen de gevangenissen, Justitiehuizen, Zorgcentra na Seksueel
Geweld, …




1

,Autonoom vs aan justitie gebonden forensisch
welzijnswerk
 Autonoom van justitie georganiseerd
o Eerstelijnsaanbod voor daders, slachtoffers, hun directe omgeving
o Welzijn van de cliënt staat centraal
 Ondersteuning bieden
o Op vraag van de cliënt
 Vrijwilligheid staat centraal
o Meeste deelwerkingen maken deel uit van een CAW
 Niet allemaal
 Bv. de Rode Antraciet
o Voorbeelden: Diensten justitieel welzijnswerk, slachtofferhulp, dader-
in-zicht, slachtoffer in beeld, teams hulpverlening aan seksuele
delinquenten
 Aan justitie gebonden (ingebed) forensisch welzijnswerk voor dader en
slachtoffer
o Welzijnswerk in nauw verband met de uitvoering van strafrechtelijke
beslissingen
o Doel: begeleiding mensen in aanraking met de strafrechtsbedeling,
re-integratie, voorkomen recidive
 Gericht op justitiële doelen
o Hulpverlener werkzaam ‘binnen’ een justitiële setting (bv.
gevangenis) of werkt samen met juridische instanties
o Voorbeelden: psychosociale dienst gevangenis, justitiehuizen, enz.

Fundamentele verschillen op het vlak van finaliteit
 Autonoom
o Uitoefening recht op maatschappelijke hulp- en
dienstverlening
 Waarom: menswaardig leven
 Cf. OCMW-wet (1976)
o ‘Opdrachtgever’: de cliënt
 = kwetsbaarheid
o Individueel (HV) en structureel, maatschappelijk en preventief
perspectief
 Sociaal beleid in functie van voorkomen uitsluiting
 Sociale dimensie problemen zichtbaar maken
o Beroepsgeheim als hulpverlener
o En toch: ook welzijnswerk (historisch) instrumentele inpassing in
economische en sociale controle
 Gericht op normalisering




2

,  Aan justitie gebonden
o Welzijnswerk onder mandaat; werkt voornamelijk in functie
van justitie
o Divers: advies – controle – rapportage - …
o Opdrachtgever: justitie – Binnenlandse Zaken
o In veel gevallen ook beroepsgeheim, maar niet ten opzichte van
opdrachtgever
o En toch ook: FWW verzoent finaliteiten – draagt bij aan welzijn
individuen en groepen
o Illustratief: PSD
 Missie DG EPI: ‘waarborgen een rechtsconforme, veilige,
humane en geïndividualiseerde uitvoering van
vrijheidsbenemende straffen en maatregelen met het oog op
een optimale terugkeer in de maatschappij’
 Opvolging en begeleiding in functie van advies en re-
integratie

Autonoom of ingebed forensisch welzijnswerk
 Justitiehuizen
o Ingebed
 Rizome
o Autonoom
 De Rode Antraciet
o = organisatie van sport(- en culturele) activiteiten in de gevangenis.
o Autonoom



Forensisch welzijnswerk bij nader inzien
complexer dan ‘F + WW’
 Welzijnswerk kan niet zonder meer ingezet worden om de doelen van de
strafrechtsbedeling te realiseren
o Verschillende logica’s, principes, finaliteit, opdrachtgevers…
 Het concept ‘forensisch welzijnswerk’ verwijst fundamenteel naar een
welzijnsperspectief op de verhouding tussen hulpverlening en strafrecht
o Realisatie van het welzijnsperspectief in alle fasen van de
strafrechtsbedeling
 FWW bekleedt een belangrijke kritische functie t.a.v. de
strafrechtsbedeling en is meer dan het opzetten van aanbod voor mensen
die met strafrecht te maken krijgen.
o Stelt samenlevingsverwachtingen en constructies die gepaard gaan
met daderschap en slachtofferschap in vraag
 Bezorgdheid om verschuiving van een kritische functie ten
aanzien van de strafrechtsbedeling naar de realisatie van een

3

Inhoudsopgave

  1. 01 “Forensisch welzijnswerk” 2
    1. Voor wie (doelgroep)? 2
    2. Door wie? 2
  2. 02 Autonoom vs aan justitie gebonden forensisch welzijnswerk 3
    1. Fundamentele verschillen op het vlak van finaliteit 3
  3. 03 Forensisch welzijnswerk bij nader inzien complexer dan ‘F + WW’ 4
  4. 04 Notie forensisch welzijnswerk 5
    1. ‘Hulp en recht’-spanningsveld 5
  5. 05 Welzijn en strafrecht: ‘een paar apart’ 5
    1. Continuüm klassiek strafrecht en sociaal verweer: welke tussenvormen? 6
    2. Als er ruimte is voor welzijnswerk, welke opvatting over welzijnswerk wordt er dan gehanteerd? 7
    3. Forensisch welzijnswerk is geen ‘organisatie’ maar wijst op de verhouding tussen hulp en recht 7
  6. 06 Strafrecht en welzijnswerk 8
  7. 07 Forensisch welzijnswerk: meer dan humane detentie! 12
  8. 08 Ontwikkeling private reclassering (= mensen terug in de maatschappij brengen.) 15
    1. Beschermingscomités, 1888: vertaling van de wet 16
    2. Diensten voor sociale reïntegratie 18
  9. 09 Professionalisering van het sociaal werk 18
    1. Kritiek op social casework: depolitisering 20
    2. Werken der wederaanpassing (vanaf 1922): professionals aan de slag 20
    3. Welzijnswerk: samengevat 21
    4. Vanaf eind jaren ‘60-’70: golden sixties 21
    5. Staatshervorming 1980 als scharnierpunt! – hulp-recht debat 22
  10. 10 Van justitiële hulpverlening naar hulpverlening aan justitiecliënteel 24
    1. Inbedding in het algemeen welzijnswerk: ter info 24
    2. Maatschappelijke ontwikkelingen 25
    3. Evenwicht zoeken 26
  11. 11 Samenvattend: private reclassering vs forensisch welzijnswerk 26
  12. 12 Van private reclassering naar maatschappelijke dienstverlening aan justitiecliënteel 27
  13. 13 Historisch verloop 31
    1. Invloed van Prins op Lejeune, 1828-1911 31
    2. Emile Vandervelde, 1866-1938 32
    3. Overheidsreclassering na WOI – intrede van het intra- én extramurale ‘justitieel sociaal werk’ 32
    4. Overheidsreclassering na WOII 33
    5. Reorganisatie overheidsreclassering medio 1997 35
    6. Justitiehuizen 36
    7. Opvolging daders onder voorwaarden – informatieuitwisseling 36
    8. 2014: defederalisering van de justitiehuizen en het elektronisch toezicht ten gevolge van de 6de staatshervorming 37
    9. 2017: wijziging wet op het beroepsgeheim 37
    10. Vlaams Actieplan radicalisering: justitiehuizen, Vlaams Centrum voor Elektronisch Toezicht (VCET) en andere organisaties 38
    11. Provinciale coördinatoren intrafamiliaal geweld, 2018 38
    12. Agentschap Justitie & Handhaving 39
    13. ‘Toenadering’ justitie en welzijnswerk. Maar ‘is’ justitie sociaal werk? 40
  14. 14 Van overheidsreclassering naar Psychosociale Dienst en Dienst Justitiehuizen 40
  15. 15 Administrateur-generaal Bob Van den Broeck: ‘Justitie is sociaal werk’ 43
  16. 16 Datafication 47
  17. 17 Algoritmisering van de strafketen en forensisch welzijnswerk 47
  18. 18 Building the Allegheny Family Screening Tool 48
    1. Measuring the predictability of life outcomes with a scientific mass collaboration 48
  19. 19 Governance by Artificial Intelligence (AI): Predictive Risk Modelling 48
    1. Kernpunten 49
    2. De economische zienswijze in het AI-narratief 51
  20. 20 Verschillende initiatieven 52
    1. 1990’s 52
    2. Strategisch Plan Hulp- en Dienstverlening aan Gedetineerden 52
    3. Evaluatie implementatie Strategisch Plan 54
    4. Evaluatie implementatie 2008 54
    5. Decreet hulp-en dienstverlening aan gedetineerden, bekrachtigd in 2013 54
    6. Vijfjaarlijkse Strategische Plannen – voorbeeld STRAP 2020-2025bis 55
  21. 21 Actoren en organisaties intrapenitentiair forensisch welzijnswerk 56
    1. Hulp- en dienstverlening: actoren in de praktijk 57
    2. Justitieel Welzijnswerk (JWW) 58
    3. Geestelijke gezondheidszorg (GGZ) 58
    4. VDAB 59
    5. Onderwijs (CBE en CVO) 59
    6. Vorming Sociaal cultureel werk, sport – De Rode Antraciet 59
    7. Ervaringen van kinderen van gedetineerde ouders 60
  22. 22 Hulp- en dienstverlening aan gedetineerden 62
  23. 23 De onzichtbare noden van kinderen met een gedetineerde ouder 66
  24. 24 FGGZ 70
    1. Aanbod 70
    2. Internering 72
    3. Forensische Psychiatrische Centra 74
  25. 25 Inspectieverslag Forensische Psychiatrische Centra 77
  26. 26 Beschimmelde muren en maanden wachten op psychiater in FPC’s 79
  27. 27 Inleiding 81
    1. Missie 81
    2. Facts & figures 81
  28. 28 Patiëntenpopulatie 81
  29. 29 Therapeutisch assistenten/sociotherapeuten 82
  30. 30 Afdelingen 82
    1. Milieutherapie 83
  31. 31 Basiskader behandeling en risicomanagement 83
    1. Risk, Need, Responsivity model (RNR) 83
    2. Good Lives Model (GLM) 83
  32. 32 Behandelaanbod/individueel therapeuten 85
    1. Rol sociotherapie 85
  33. 33 Spanningsvelden 86
  34. 34 Conclusie 87
  35. 35 I.T.E.R. 88
    1. Ontstaanscontext 88
    2. Doelgroep volwassenwerking 89
    3. Waarom zit je in deze les? 89
    4. “De vrijwillige cliënt” 89
    5. Motivatie als proces? 90
    6. Via welke weg komen cliënten bij I.T.E.R. terecht? 90
    7. Hervalpreventief werken staat centraal 91
  36. 36 Gespecialiseerde centra voor de opvang en begeleiding van slachtoffers van mensenhandel 92
    1. Slachtofferzorg 92
    2. Mensenhandel vs mensensmokkel 93
    3. Onthaalcentra slachtoffers mensenhandel en mensensmokkel 94
  37. 37 TRAQ – onderzoek Myria en NICC, 2026 95
    1. Hoe werkt het smokkelstatuut in de praktijk? 95
    2. Grote diversiteit aan verhalen in de praktijk 95
    3. Diverse smokkelfeiten en slachtofferprofielen 96
    4. Medewerking slachtoffers wordt verwacht 96
    5. Spanningsvelden en functionaliteit 96
  38. 38 Villa Voortman 97
    1. Behandelingsvormen, anders dan meeste hulpverlening 97
  39. 39 Overkoepelende kritische vragen – wiens probleem oplossen? 97
  40. 40 Villa Voortman: een ontmoetingsplaats in de stad 98
  41. 41 Toegankelijkheid forensisch welzijnswerk 101
    1. Totstandkoming contract 101
  42. 42 Samenwerken 102
    1. Case management/casusregie 102
    2. Ketenaanpak 103
    3. Betekenis ‘multiagency’, ‘ketenaanpak’, ‘multidisciplinair’ kritisch bevragen 104
  43. 43 Recente evoluties in het Vlaams jeugddelinquentierecht – ketenaanpak 105
  44. 44 Advies Kinderrechtencommissariaat 105
  45. 45 Geweld en wetenschappelijke studies 109
  46. 46 Noodzaak gespecialiseerde zorg 109
  47. 47 Verdrag van de Raad van Europa in april 2002 110
    1. Conventie van Istanbul 111
    2. 10 ZSG’s 111
    3. Nieuw Strafrecht – 1 juni 2022 112
  48. 48 Toestemming 113
    1. Seksueel geweld 113
    2. Seksueel grensoverschrijdend gedrag 113
    3. Seksueel misbruik 114
  49. 49 Holistische zorg binnen het ZSG 114
  50. 50 Samenwerkingen 115
    1. Primaire partners 115
    2. Secundaire partners 115
    3. Tertiaire partners op basis van Sociale Kaart 115
  51. 51 Doorverwijzing 115
  52. 52 Mate van hoogdringendheid 116
    1. Acuut seksueel geweld 116
    2. Post-acuut seksueel geweld 116
    3. Niet-acuut seksueel geweld 116
  53. 53 Forensisch en medisch onderzoek 117
    1. Forensisch onderzoek 117
    2. Medisch onderzoek 117
  54. 54 Nazorg 117
  55. 55 Klacht of geen klacht 118
    1. Wat is er veranderd? 118
  56. 56 Politie op het ZSG 118
  57. 57 Cijfers 119
  58. 58 Infrastructuur 120
  59. 59 Casus 121
  60. 60 Opdracht 121
  61. 61 Voor wie? 122
  62. 62 Aanbod 122
  63. 63 Huizen 123
  64. 64 Visie 123
    1. Impact systeemdenken 125
  65. 65 Leefgroep 125
  66. 66 Cijfers 2025 126
  67. 67 Praktijk 126
    1. Uitdagingen 127
    2. Casus K. 127
  68. 68 Het Good Lives Model 129
  69. 69 Straathoekwerk en forensisch welzijnswerk 134
    1. Dewaele & Vander Laenen, 2014: Cahier Politiestudies 134
    2. Straathoekwerk en forensisch welzijnswerk 135
  70. 70 Straathoekwerk 136
    1. Wat is straathoekwerk? 136
    2. Doelgroep 138
    3. Visie straathoekwerk 139
  71. 71 Straathoekwerk in de praktijk 139
    1. Inbedding van het straathoekwerk 139
  72. 72 Straathoekwerk en Justitie 139
  73. 73 Straathoekwerk en politie: 2 handen op 1 onderbuik? 140
  74. 74 Forensisch welzijnswerk in brede zin 146
  75. 75 Netwerken 147
  76. 76 Nachtopvang 148
  77. 77 Context van de casussen: Gentse nachtopvang 149
    1. Werking 149
    2. Doelgroep 149
    3. Eigenheden 149
  78. 78 Omschrijving doelgroep 150
    1. Zorgmijder of zorgmisser 150
    2. Hulpvraag vs hulpnood 150
    3. Complexe problematieken 150
    4. Drempels naar hulp 151
    5. Mate van lijden bepaalt focus 151
  79. 79 Werken rond hulpnood in plaats van hulpvraag 151
    1. Verontrusting bij minderjarigen 151
    2. Systemen vs dader- en slachtofferschap 151
    3. Basishouding bij doelgroep 152
    4. Basishandvesten bij doelgroep 152
    5. Beeldvorming en hypothese 152
  80. 80 Conclusie/takeways 152
  81. 81 Justitieel welzijnswerk Brussel: literatuurstudie 153
  82. 82 Ontstaan van interesse in de forensische zorg 160
  83. 83 Toenmalige stand van zaken 160
    1. Toewerken naar evidence-based werken 160
    2. Roep om vakmanschap 160
  84. 84 Vakmanschap 161
    1. Wat is vakmanschap? 161
    2. Vakmanschap in de forensische zorg 161
    3. Toekomst van forensisch vakmanschap 161
    4. Lectoraat Vakmanschap Forensische Zorg 162
    5. Onderzoek 162
  85. 85 Ruuds doel 163
  86. 86 Synthese 163
  87. 87 RNR 164
    1. Risk 164
    2. Need 164
    3. Responsivity 164
  88. 88 GLM 165
    1. Verschillende stappen 166
  89. 89 RNR en GLM 166
  90. 90 Wat is een psychiater? 167
  91. 91 DSM – Diagnostical and Statistical Manual of Mental Disorders 167
    1. DSM-V TR: 2022 168
    2. DSM-diagnoses in FPC 168
  92. 92 Psychopathie 168
    1. Psychopathie in FPC 169
  93. 93 Collocatie = gedwongen opname 169
  94. 94 Internering 170
    1. Beslissing interneringsmaatregel 171
  95. 95 Politie en psychiatrie: veiligheid en behandeling 171
    1. Politie en psychiatrie 171
  96. 96 Instroom 172
    1. Fasen in het verblijf 172
    2. Risicotaxatie 173
    3. Focus psychiater in het FPC 174
    4. Kamer voor de Bescherming van de Maatschappij (KBM) 175
  97. 97 Uitstroom 176
    1. Moeilijk resocialiseerbaar en moeilijke doorstroom 176
  98. 98 Hulpverlening aan kinderen van gedetineerden: “Ik zou je graag zien” 177
  99. 99 Interview Rudi Roose: “Ik zie veel jeugdhulpverleners in moeilijke omstandigheden fantastische dingen doen” 177
    1. Spanningsvelden 181

Documentinformatie

Studie
Criminologische Wetenschappen
Geüpload op
22 mei 2026
Aantal pagina's
182
Geschreven in
2025/2026
Type
Samenvatting
Meld schending auteursrecht
€15,99
Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kan je een ander document kiezen. Je kan het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF
Seller avatar
De reputatie van een verkoper is gebaseerd op het aantal documenten dat iemand tegen betaling verkocht heeft en de beoordelingen die voor die items ontvangen zijn. Er zijn drie niveau’s te onderscheiden: brons, zilver en goud. Hoe beter de reputatie, hoe meer de kwaliteit van zijn of haar werk te vertrouwen is.
fauvedewaele
2,0
(1)
Verkocht
13
Volgers
0
Items
13
Laatst verkocht
9 maanden geleden

Gerelateerde vakken

Onderwerpen

Meer vakken binnen Vrije Universiteit Brussel (VUB) > Criminologische Wetenschappen

Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via Bancontact, iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo eenvoudig kan het zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Meer weten Bronvermelding maken
Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen