samenvatting hematologie 1

H1: Inleiding tot de hematologie
1.1 functies van het bloed
Hematologie:
 Haimatos = bloed
 Logos = leer
 Bestuderen van:
o Samenstelling en eigenschappen van bloed
o Bloedvormende organen = hematopoëtisch weefsel
o Bloedziekten
Volwassene:
 60-70 ml bloed per kg lichaamsgewicht
 Man gem: 5-6l
 Vrouw gem: 4-5l
Arterie: van hart naar orgaan
vene: van orgaan naar hart


Functies van het bloed:
1. Weefsels voorzien van O2 (en CO2 verwijderen)
o Longen: O2 bindt op hemoglobine
o Weefsels: O2 wordt terug afgestaan
2. Transport van:
o Suikers, mineralen, vitamies, hormonen, EW, vetten,…
o Afvalstoffen naar nieren en longen,..
3. Afweersysteem (WBC)
4. Water- en zouthuishouding
o Hypo: openbarsten
o Isotoon
o Hyper: krimpen
5. Regulering van lichaamstemperatuur
o Koude: samentrekken bloedvaten, witvinger, koude rilling,..
1.2 Samenstelling van het bloed
Volwassene:
 55% vloeibare fractie:
=plasma
=water met opgeloste stoffen
 45% vaste bestanddelen
=bloedcellen

,Rode bloedcellen:
=erytrocyten

 41% van het bloedvolume
 Functie: zuurstoftransport
 Bloedgroepen
Witte bloedcellen:
=leukocyten

 4% van het bloedvolume
 Functie: afweersysteem
Bloedplaatjes:
=thrombocyten
 0,1% van het bloedvolume
Groot aantal maar zeer klein
 Functie: hemostase = bloedstolling
Bloedplasma:

 91% water
 EW: albumines, globulines, fibrinogeen, stollingsfactoren,…
 Zouten (ionen)
 Voedingstoffen: suikers, vetten, AZ, vitamines,…
 Hormonen
 Afvalstoffen: ureum, urinezuur, koolstofdioxide, bilirubine,…
 Functies:
o Transport van voedingsstoffen en afvalstoffen, hormonen,…
o Regulatie lichaamstemperatuur
o Water- en zouthuishouding van cellen


Verdeling van bloedcellen in bloed:
 Gelijkmatige verdeling van BC in bloed door:
o Beweging
o Afstoting door neg geladen celopp bij fysiologische pH (=7,34)
 pH daling  minder afstoting  rouleauxvorming




1.3 Bloedafname
Verschillende soorten bloedbuizen:
Serum Geel/rood Serologie, toxicologie,…

, Citraat Blauw Hetmatologie: stollingsparameters
Heparine Groen Cholesterol,…
EDTA Paars Hematologie: aantal cellen,…
Fluoride Zwart glucose
 schudden na afname
EDTA en citraat: anti-stollingsmiddelen, vangen Ca2+ weg => bloed ontstolbaar
Centrifugeren van bloed:
 plasma:
o antistollingsmiddel aanwezig
o resultaat: wel stollingsEW aanwezig in plasma (want niet
weggereageerd)
 serum:
o geen anti-stollingsmiddel
o resultaat: geen stollings EW aanwezig in serum




H2: De verschillende bloedcellen
morfologisch bekeken

, 2.1 Rode bloedcellen
Erythrocyten:
 geen kern en celorganellen
 =celmembraan rond hemoglobine(rode bloedkleurstof)bindt O2transport
O2
 Biconcave vorm !
o Diameter: 7-8 µm
o Dikte: 0.8-2.6 µm
 Verhouding opp/vol groot:
 Functie: gasuitwisseling
 Grote vervormbaarheid
 Doorheen zeer fijne haarvaten (3µm)
Celmembraan:
 50% EW, 40% lipiden, 10% koolhydraten
o Lipiden: 60% fosfolipiden, 30% neutrale lipiden (cholesterol), 10%
glycolipiden
o Koolhydratengroepen: enkel aan buitenkant
vormen samen met bepaalde EC EW de bloedgroepantigenen
 EW:
o zowel perifere als integrale EW
o functies: structurele EW, contractiele EW, enzymen, specifieke pompen,
kanalen,…
 IC: netwerk van structurele EW = cytoskelet:
o Bepaald vorm RBC
o Ankyrine, spectrine, band-3-EW, actine, eiwit 4.1,…!
o Afwijkingen aan deze EW  vorm afwijking van erytrocyten
2.1.1 Bloedgroep systemen
34 versch bloedgroepsystemen erkend door ‘international Society of Blood
Transfusion’ (ISBT)
Per BG systeem andere structuren op membraan RBC:
 Andere suikergroepen
 Andere EW
 Andere antigenen
 Structuur waarop een antilichaam kan binden
 Antibody-generating
Antilichamen:
 Worden door immuunsysteem aangemaakt tegen lichaamsvreemde stoffen
 Lichaamsvreemde stoffen worden vernietigd
In elk individu andere combinatie antigenen op RBC
 andere bloedgroep