samenvatting begeleide zelfstudie 1 (politielegitimiteit)

MORELE DILEMMA’S BINNEN DE
POLITIE: LEGITIMITEIT ONDER
DRUK?
YINTHE FEYS EN ANTOINETTE VERHAGE

INLEIDING

Nog maar weinig onderzoek geweest over morele dilemma’s waarmee politieambtenaren
geconfronteerd worden MAAR die dilemma’s kunnen wel een impact hebben op de
legitimiteit van en het vertrouwen in de politie

Voor dit onderzoek: interviews gedaan met politieambtenaren uit verschillende
basisfunctionaliteiten

 Welke dilemma’s? welke frequentie? Hoe mee omgaan?



VERTROUWEN IN EN LEGITIMITEIT VAN POLITIE

 Vertrouwen van de burger in politie speelt een belangrijke rol in de effectiviteit
van de politie
 Legitimiteit = wanneer burgers de richtlijnen van politieambtenaren volgen omdat
ze respect hebben voor de autoriteit, niet omdat ze schrik hebben om bestraft te
worden als ze dit niet doen
o Bevat 4 dimensies
 Oordelen over rechtmatigheid
 Oordelen over procedurele rechtvaardigheid = rechtvaardigheid van
procedures
 Oordelen over distributieve rechtvaardigheid = eerlijkheid van het
resultaat
 kan invloed hebben op de tevredenheid van de burgers!
 Oordelen over effectiviteit
o Politieambtenaren moeten dus niet alleen rechtvaardig zijn, maar ook
effectief


INTEGRITEIT EN MORELE DILLEMA’S

Onderzocht door vignetten/hypothetische situaties voor te leggen

! de meeste onderzoeken rond dit thema gebruiken voorbeelden van dilemma’s die al
gekend zijn

 de politieambtenaren konden hierover al nadenken
 zorgt voor een vertekend beeld

METHODOLOGIE

, VERKENNENDE INTERVIEWS
Doel = zicht krijgen op morele dilemma’s waarmee politieambtenaren in de praktijk
geconfronteerd worden en de manier waarop zij ermee omgaan

 12 respondenten, 7 mannen en 5 vrouwen
 Uit slachtofferbejegening, interventie, recherche, onthaal, verkeer, wijkwerking,
openbare orde



SURVEY BESLISSINGSPROCESSEN
Ook info uit een online survey die peilt naar factoren die het beslissingsproces van
politieambtenaren kunnen beïnvloeden

 501 operationele politieambtenaren vulde dit in
 4 delen
o Stellingen over morele dilemma’s
o Situaties: wat zou jij doen?
 Algemene maar ook specifieke situaties
o Persoonlijkheidskenmerken
o Achtergrondkenmerken



MORELE DILEMMA’S IN DE PRAKTIJK

De resultaten van de interviews en de survey


WAT IS EEN MOREEL DILEMMA?
= Situaties met conflicteren waarden wanneer er geen duidelijk juiste of foute oplossing
is

 De geïnterviewden vonden het moeilijk om een antwoord te geven
o Als het een discussie is die niet door de wet voorgeschreven staat  niet
zwart wit
 Oordelen obv eigen kennis, de wet, hoe het in het verleden al is
opgelost
o Als het een situatie is die je zelf kent, ben je waarschijnlijk gevoeliger
 Sensibilisering over wat morele dilemma’s zijn kan politieambtenaren mogelijks
helpen om ze in de praktijk te herkennen


SOORTEN MORELE DILEMMA’S

ALGEMENE DILEMMA’S
= kwamen bij meerdere respondenten aan bod, niet gelinkt aan de ambtenaar zijn/haar
specifieke functie

 Wanneer familie/vrienden betrokken zijn
 Gevoel dat je ook in je privéleven (24/24) een politieagent bent
 Niet weten wanneer je job als politieambtenaar eindigt
 Discrepantie tussen de wet en je buikgevoel