Samenvatting inwendige ziekteleer

Inwendige ziekteleer

Deel 1 : hart- en vaatziekten – cardiologie
Anatomie van hart en vaten
- Lokalisatie
o Virtuele ruimte tussen longen = mediastinum
o Omgeven door hartzakje = pericard
- Bloedstroom
o Links
 Rood : zuurstofrijk
 Linker voorkamer – ontvangen bloed van pulmonale vene
 Linker kamer
 ECHTE pomp : bloed naar lichaam
 Naar aorta
 Nutriënten
o Rechts
 Blauw : zuurstofarm
 Rechter atrium – ontvangen van vena cava
 Rechter ventrikel
 Bloed naar longen
 Pomp minder sterk
- Bloedvaten
o Arterie
 Dikke spierlaag
 Brengen bloed naar cellen
o Venen
 Grotere diameter
 Dunnere wand (minder spieren)
 Kleppen
 Bloed naar hart : tegen Fz
 Bloed geen druk : verloren in capillairen
 Passieve terugvloei
- Opbouw
o Kleppen
 Linker hart
 Mitraalklep
Tussen LA en LV
Gesloten bij samentrekken LV : anders bloed terug naar longen
 Aortaklep
Tussen LV en aorta
Geopend bij contractie LV : bloed preferentieel naar aorta
Sluiten als relaxatie LV
 Rechter hart
 Tricuspidaal klep
Tussen RA en RV
Sluiten bij samentrekken RV
 Pulmonaalklep
Tussen RV en arterie pulmonalis
Openen bij contractie RV
o Subvalvulair apparaat
 = fibreuze draden
 Kleppen fixeren aan binnenkant hart
 Capillair-spiertjes : in positie houden kleppen
o Septum
 Geen bloed uitwisselen tussen L en R – anders mengen O2-rijk en O2-arm bloed
 Ventrikelseptum – dikke spierlaag tussen ventrikels
 Atriumseptum – minder sterk
- Wand
o Fibreus + pariëtaal pericard – hartzakje
o Epicard – visceraal blad pericard ; buitenste laag hartwand
o Myocard – spierlaag
o Endocard – bekleding endotheel binnenkant hart

1

, - Elektrische geleiding
o ECG
o Doorgeven signaal
 Sinusknoop
 Pacemaker
 Continu signalen
 Stuk : valse pacemaker nodig
 Internodale pathways
 Splitsen signaal
 Waarom niet 1 reeks?
Signaal : samentrekken spieren
Als passeren – samentrekken
Eerst atrium : pathways over volledig atrium
 AV-knoop
 Overgang atria en ventrikels
 Samenkomen potentialen nadat gesplitst
 Bundeltakken
 Naar punt ventrikel – niet veel afgeven
 Contractie van onder naar boven
o Onderhevig aan stimuli
 Adrenaline : stresshormoon – sinusknoop sneller
 Lage bloeddruk – lichaam reageert : extra slagen
- Bloedvoorziening
o Coronaire arteriën = kransslagaders
o Hartinfarct : probleem in kransslagader – geen zuurstof naar hart
- Drukken en zuurstofspanning
o Zeer variabel
o Afhankelijk van tijd
 Diastole : lage druk – duurt dubbel zo lang
 Systole : hoge druk
o Afhankelijk van plaats
 Atrium
 Weinig variabel ; lage druk
 Ventrikel
 Links
Diastole : lage druk – zelfde LA
Systole : zeer hoge druk
 Rechts
Systole : lagere druk dan systole links
(~ spierlaag)
 Aorta
 Systole : zelfde druk LV
 Diastole : hogere druk
Elastische vaten : drukken opslaan
Zonder aortaklep – verliezen druk door terugvloei
 Pulmonale arterie
 Niet volledig wegvallen druk bij diastole
o Niet alle zuurstof afgeven – reserve in bloed

Onderzoeken van hart en vaten
- Meest gebruikt om iets zeggen over hart- en vaatziekten
- Ausculatie
o Luisteren naar hart
o 2 tonen horen : turbulentie bij dichtgaan kleppen
 Toon 1 : begin systole
 Stijging druk ventrikel
 Dichtgaan mitralis klep
 Toon 2 : einde systole
 Dichtgaan aortaklep
o Extra tonen : abnormaal hart – L en R lopen niet gelijk




2

, - Elektrocardiogram (ECG)
o Zuignappen : borstkas , enkels en polsen
 Verschillende hoeken naar hart kijken : 12 posities
 Wijzigen ECG afhankelijk van plaats
o Info over ritme , geleiding , zuurstoftekort …
o 1 hartslag
 P-top : contractie atria
 QRS-piek : geleiding door ventrikels – trage geleiding : breder
 T-golf : herstel kamers
o TS-segment : vaststellen of hartinfarct – niet vlak
- Holtermonitoring
o Bekijken hart gedurende 24u
o Beperkt aantal plaatsen
- Fietsproef
o Bij inspanning – sneller problemen zien
- Echografie
o Geluidsgolven : onschadelijk
o Duplex : vloeirichting zien
o Berekenen hoeveel bloed
 Oppervlakteberekening
 Berekenen hoe pomp functioneert
- Bloeddruk meten
o Voeger : band rond arm – opgepompt met stetoscoop
Nu : band digitaal aflezen
o Luisteren naar turbulentie
 Heel hard opspannen : arterie volledig toeduwen – geen flow : niet horen
 Druk aflaten : druk BV hoog genoeg om band overwinnen = systolische druk
 Beetje flow ; heel turbulent
 Verder druk aflaten : geen compressie BV – geen turbulentie = diastolische druk
- Echo-doppler
- CT-angiografie
o Bloedvaten in beeld – contrastvloeistof
o Nagaan of vernauwingen
- Coronarografie
o Onderzoek kransslagaders
o Katheter in lies – naar aftakking aorta
o Heel gericht contrastvloeistof inspuiten

Ziektebeelden
Endocarditis
= Infectie aan binnenzijde hart of op hartkleppen
Infectie : bacterie / schimmel die lichaam binnendringt
- Incidentie
o 000 / jaar – zeldzaam
o Hart ≠ friendly environment – liever niet nestelen bacterie – wel als probleem
o Grote sterftekans : vitaal orgaan dat aangetast – 20-40 % mortaliteit
o Meer als ouder ; mannen
- Afkomst bacterie
Bloed : normaal steriel – bacterie in bloedbaan = bacteriemie
o IV druggebruik – vuile naalden – bacteriën vaker in contact : meer kans om vastzetten
o Tandarts – vuile omgeving – doorbreken mucosa : naar bloedbaan
o Katheter – plastiek buisje in bloedbaan om voedingsstoffen
o Maag-darm systeem – bacterie naar bloed
- Risicogroepen
o IV druggebruik – vaker in contact : bacteriën vaker kans om vast te zetten
o Mitraalklep-insufficiëntie
 Prolaps mitraalklep
 Kleppen zakken door – subvulvulair systeem niet sterk genoeg
 Komt geregeld voor – slechts bij weinigen als reden endocarditis
 Verstoorde bloedflow : zorgen voor wonden
 Bacteriën : in wonden zitten – ontsteking



3

, o Aortaklep stenose
 Oudere mensen : aderverkalking (atherosclerose)
 Sclerose van bloedvaten zet zich op kleppen
 steeds harder en stijver – slecht openen
 veel last
 wonden : bacteriën
o congenitaal hartlijden
 Shunteren = bloed naar andere kant – 2 plaatsen
 Baarmoeder : niet ademen – alleen vocht
 Foetus : zuurstof via moeder
 Via navel – lever – rechter hart
 Voor geboorte : gaatje in septum
 Groot deel zuurstofrijk bloed naar LV
 ‘normale’ weg volgen : vanuit R naar longen
 Opening : truncus arteriosis – naar aorta
 Slechts deel bloed via longen
 Na geboorte
 Openingen tussen L en R sluiten
 Bloed nu wel via longen – anders geen zuurstof
 afwijkingen zonder shunt : geen bloed van L naar R
 coarctatio aortae
 vernauwing aorta waar ductus arteriolis aanbind
 hart continu pompen tegen vernauwing (= weerstand) – vermoeiing
 bloeddruk
flow naar armen en hersenen : hoog – preferentieel
flow naar benen : laag – tegen weerstand in
 aortaklep stenose / pulmonaalklep stenose
 afwijkingen met links-rechts shunt (zonder cyanose)
 bloed preferentieel van links naar rechts : druk L groter dan R
 verloren moeite : bloed dat net van hart gekomen – opnieuw door hart
 geen vermenging O2-rijk en -arm bloed  geen cyanose
 gat in atrium / ventrikel = atrium of ventrikel septum defect – ASD / VSD
 open ductus van Botalli – niet sluiten ductus arteriosis
 afwijkingen met rechts-links shunt (met cyanose)
 cyanose : zuurstof-tekort in weefsels – blauwverkleuring
 Tetralogie van Fallot
 Groot septumdefect
 Kleine doorsnede pulmonale arterie
 Bloed proberen in arterie : gedeeltelijk want vernauwd
 Bloed van rechts naar links
 Transpositie van grote vaten
o Kunstklep
 Een van meest voorkomende redenen om operatie aan hart
 Verschillende soorten
 Klep functioneert niet goed
 Wonden in hart
 Bacteriën kunnen nestelen
o Voorheen endocarditis
- Wat gebeurt er in hart?
o Defect endotheel
o Bacterie kan nestelen – vermenigvuldigen
 Groeperen
 Klontermateriaal/ BPL aantrekken – vormen klonter
o Bacterie maakt lokaal vanalles kapot
o Septisch embool : klein stukje klonter dat loskomt
 Doorheen bloedvaten – vastzitten in kleine bloedvaten
 Opstopping : necrose
+ bacterie-kolonie aan aangetast orgaan
- Vaststellen
o Ernstige koorts
o Bloedkweken : bacteriemie
o Endocarditis – hartsuisen
o Puntbloedingen (door embolen) – vingers , tenen , retina

4