Kwalitatieve onderzoeksmethodologie
Hoorcollege 1. Kwalitatief empirisch onderzoek – vrijdag 4 september 2020 – week 36
Literatuur: Meyer H2, Bleijenbergh H1&H2
Topics: introductie, doelstelling en vraagstelling, theorie- en praktijkgericht onderzoek.
Waarom ga je kwalitatief onderzoek leren?
Doelstelling van de cursus:
Kennis hebben van en inzicht in kwalitatieve methoden van organisatieonderzoek.
Hoofdstromen binnen kwalitatief onderzoek kunnen beschrijven en vergelijken. Kwalitatief
onderzoek kunnen ontwerpen, onderdelen hiervan kunnen uitvoeren en hierop kunnen
reflecteren.
Kwalitatief onderzoek: voor inzicht in patronen en betekenissen
- Het begrijpen van menselijke beslissingen en handelingen in hun natuurlijke context
(myers, 2019)
Bijvoorbeeld:
- De rol van coaching in het motiveren van werknemers
- Verloop reorganisaties binnen een organisatie
- Machtsprocessen tussen zorgprofessionals en patiënten
Kwalitatief onderzoek: voor een ‘emic perspective’
Nadere toelichting:… van binnen uit de organisatie. Je leeft je in de wereld die je onderzoekt.
Het perspectief van Emic kan worden begrepen als het perspectief waarin de onderzoeker
het gezichtspunt van de insider krijgt. Een belangrijk kenmerk in emisch perspectief is
dat de onderzoeker geeft zelf de aandacht aan de gegevens in plaats van aan het
theoretische begrip van de conceptuele kaders.
https://nl.sawakinome.com/articles/others/difference-between-emic-and-etic.html
Kwalitatief onderzoek: om te exploreren
- Het benaderen van de empirie met zo min mogelijk veronderstellingen: gebruik
maken van open vragen en open blik.
Bijvoorbeeld:
‘wat betekent uw werk voor u persoonlijk?’
‘hoe ervaart u in uw werk ondersteuning vanuit uw professionele omgeving?’
In plaats van: ‘ik voel me in mijn werk gewaardeerd door collega’s
‘Eens o o o o oneens’
Kwantitatief is meer geschikt als je grote groepen wil gaan onderzoeken.
Kwalitatief onderzoek doen: om te exploreren
Wat betekent uw werk voor u persoonlijk?
Ik zie het niet als een manier om alleen maar geld te verdienen. Ik zie het ook als een manier
om mezelf te ontwikkelen. De laatste tijd, sinds dat ik kleine kinderen in huis heb, zie ik het
vooral ook als een manier om het huis uit te komen. Even tijd voor mezelf.
Hoe ervaart u in uw werk ondersteuning vanuit uw professionele
1
,omgeving?
Ja, formele steun die is er zeker. Als je kijkt naar werkdruk. Als ik denk “het is te druk” dan
kan ik zomaar iemand vragen of hij het werk overneemt. Omdat het allemaal heel
gestructureerd werk is. Het is heel makkelijk om taken van elkaar over te nemen. Het is ook
makkelijk om cursussen aan te vragen, ook op vakgebied. Maar de laatste tijd...we zijn vorig
jaar gefuseerd. Het bedrijf is groter geworden. We gaan ook allerlei dingen samen doen met
de organisatie in Japan en Amerika en daardoor merk je wel dat er een soort
schaalvergroting is opgetreden waardoor sommige dingen op een bepaald niveau besproken
worden en vergeleken met een paar jaar terug is de invloed op de processen en de
ondersteuning minder aan het worden.
Professionele werkomgeving = abstract begrip in vragen van een
Empirie vs theorie = theorie is abstract of ideeën, empirie over het stoffelijke, fysieke (zintuigelijk
waarneembaar: ruiken, horen, zien, voelen).
Vergelijking theorie / praktijk? = de tegenstelling is kennis te ontwikkelen, en praktijk om de praktijk
te verbeteren. Ook theorie gericht onderzoek moet ook empirisch zijn. Empirie is niet hetzelfde als
praktijk.
Voorbeeld van een emic perspective = een perspectief van binnen uit, die een persoon zelf beleefd.
Je kunt pas echt begrijpen in een organisatie, als je mensen zelf gaat interviewen hoe ze dat beleven
in communicatie. Je integreert in een organisatie. Een perspectief van binnen uit.
Is emic perspective objectief of subjectief? – antwoord? Definities van Emic and Etic:
emic: Emic Perspective kan worden gedefinieerd als het perspectief waarin de onderzoeker
het gezichtspunt van de insider krijgt = subjectief.
etic: In het Etic-perspectief bekijkt de onderzoeker het onderzoeksgebied objectief van een
afstand.
Hoe kun je kwalitatief onderzoek leren?
Door een combinatie van kennen (literatuur; hoorcolleges), toepassen (werkopdrachten) en inzicht
verwerven (reflecteren door presenteren, feedback geven, ontvangen en verwerken).
Doelstelling van dit hoorcollege:
- Het kunnen benoemen van de specifieke kenmerken van een kwalitatief onderzoek.
- Het kunnen beoordelen en formuleren van een doelstelling en een vraagstelling van een
kwalitatief onderzoek volgens methodologische criteria.
2
, Intensief = minder
waarnemingen,
wel rijk materiaal
(kwalitatief). Je
gaat bewust
nadenken over
verschijnselen.
Onderzoekseenheid = in de empirie, stoffelijke fysieke werkelijkheid, de personen die je
gaat waarnemen (respondenten). Of bijvoorbeeld organisatie afdelingen.
Onderzoekseenheden en steekproeftrekken
- Klein aantal onderzoekseenheden vanwege de noodzaak antwoorden af te leiden uit
diepteanalyse van je materiaal.
- Strategische steekproef: keuze van steekproef op inhoudelijke gronden:
-Theoretische selectie (methoden van overeenkomst en methode van verschil)
-Pragmatische selectie
-Selectie van een kritische case
Theorie toetsen = selecteert respondenten of casussen die mogelijk een ander patroon laten
zien dan jij had verwacht.
Kwalitatief =
Pragmatisch = nut en bruikbaarheid
Triangulatie (tentamen vraag – verschillende soorten moet je uit elkaar kunnen houden)
Hoogte x breedte x diepte = heb je nodig om iets specifieks aan te geven. In kwalitatief
onderzoek is dat ook zo, je hebt drie invalshoeken nodig, om iets te begrijpen. Woorden
moet je begrijpen (welke taal kiezen ze), je hebt ook nodig wat mensen dan doen /
handelen. De derde is hoe hun verhalen door de tijd heen zijn veranderd. Hoe heeft het
taalveld zich ontwikkeld, daar heb je documenten voor nodig.
Triangulatie: Is een manier van jou kwaliteit van jou waarneming zo te vergroten, dat je
valide uitspraken kan doen over het verschijnsel.
1. Methode triangulatie: Het combineren van verschillende methoden van
dataverzameling: open interviews, participerende observatie, verzamelen van
documenten.
2. Bronnentriangulatie: via dezelfde methode van dataverzameling meerdere soorten
bronnen. Om valide uitspraken kunnen doen over een verschijnsel. Je hebt diverse
invalshoeken nodig.
3
, 3. Onderzoek triangulatie: met meerdere onderzoekers dezelfde waarneming doen en
hetzelfde materiaal analyseren en interpreteren.
Lineair proces = stappen vinden achter elkaar plaats. Je begint ergens, en je eindigt ergens.
Dit past bij kwantitatief onderzoek. Denk aan een survey.
Iteratief proces = past bij kwalitatief onderzoek. Je past aan tijdens het proces, en keert
weer terug naar eerdere fases. Transparantie is belangrijk, zodat andere kunnen volgen hoe
je dat gedaan hebt / veranderingen doorgevoerd.
..te leren door afwisseling van theorie en praktijk
– het tentamen is multi ple choice. 25% van de vragen zijn vragen die wij zelf maken. Als ze
10 goede vragen heeft, dan neemt ze die op in het tentamen. Dit staat op brightspace. De
artikelen zijn ook tentamenstof! – tentamen is in januari
Hoe vind je een onderwerp voor je kwalitatieve onderzoek? = processen in organisaties
1
2
3
4
Hoorcollege 1. Kwalitatief empirisch onderzoek – vrijdag 4 september 2020 – week 36
Literatuur: Meyer H2, Bleijenbergh H1&H2
Topics: introductie, doelstelling en vraagstelling, theorie- en praktijkgericht onderzoek.
Waarom ga je kwalitatief onderzoek leren?
Doelstelling van de cursus:
Kennis hebben van en inzicht in kwalitatieve methoden van organisatieonderzoek.
Hoofdstromen binnen kwalitatief onderzoek kunnen beschrijven en vergelijken. Kwalitatief
onderzoek kunnen ontwerpen, onderdelen hiervan kunnen uitvoeren en hierop kunnen
reflecteren.
Kwalitatief onderzoek: voor inzicht in patronen en betekenissen
- Het begrijpen van menselijke beslissingen en handelingen in hun natuurlijke context
(myers, 2019)
Bijvoorbeeld:
- De rol van coaching in het motiveren van werknemers
- Verloop reorganisaties binnen een organisatie
- Machtsprocessen tussen zorgprofessionals en patiënten
Kwalitatief onderzoek: voor een ‘emic perspective’
Nadere toelichting:… van binnen uit de organisatie. Je leeft je in de wereld die je onderzoekt.
Het perspectief van Emic kan worden begrepen als het perspectief waarin de onderzoeker
het gezichtspunt van de insider krijgt. Een belangrijk kenmerk in emisch perspectief is
dat de onderzoeker geeft zelf de aandacht aan de gegevens in plaats van aan het
theoretische begrip van de conceptuele kaders.
https://nl.sawakinome.com/articles/others/difference-between-emic-and-etic.html
Kwalitatief onderzoek: om te exploreren
- Het benaderen van de empirie met zo min mogelijk veronderstellingen: gebruik
maken van open vragen en open blik.
Bijvoorbeeld:
‘wat betekent uw werk voor u persoonlijk?’
‘hoe ervaart u in uw werk ondersteuning vanuit uw professionele omgeving?’
In plaats van: ‘ik voel me in mijn werk gewaardeerd door collega’s
‘Eens o o o o oneens’
Kwantitatief is meer geschikt als je grote groepen wil gaan onderzoeken.
Kwalitatief onderzoek doen: om te exploreren
Wat betekent uw werk voor u persoonlijk?
Ik zie het niet als een manier om alleen maar geld te verdienen. Ik zie het ook als een manier
om mezelf te ontwikkelen. De laatste tijd, sinds dat ik kleine kinderen in huis heb, zie ik het
vooral ook als een manier om het huis uit te komen. Even tijd voor mezelf.
Hoe ervaart u in uw werk ondersteuning vanuit uw professionele
1
,omgeving?
Ja, formele steun die is er zeker. Als je kijkt naar werkdruk. Als ik denk “het is te druk” dan
kan ik zomaar iemand vragen of hij het werk overneemt. Omdat het allemaal heel
gestructureerd werk is. Het is heel makkelijk om taken van elkaar over te nemen. Het is ook
makkelijk om cursussen aan te vragen, ook op vakgebied. Maar de laatste tijd...we zijn vorig
jaar gefuseerd. Het bedrijf is groter geworden. We gaan ook allerlei dingen samen doen met
de organisatie in Japan en Amerika en daardoor merk je wel dat er een soort
schaalvergroting is opgetreden waardoor sommige dingen op een bepaald niveau besproken
worden en vergeleken met een paar jaar terug is de invloed op de processen en de
ondersteuning minder aan het worden.
Professionele werkomgeving = abstract begrip in vragen van een
Empirie vs theorie = theorie is abstract of ideeën, empirie over het stoffelijke, fysieke (zintuigelijk
waarneembaar: ruiken, horen, zien, voelen).
Vergelijking theorie / praktijk? = de tegenstelling is kennis te ontwikkelen, en praktijk om de praktijk
te verbeteren. Ook theorie gericht onderzoek moet ook empirisch zijn. Empirie is niet hetzelfde als
praktijk.
Voorbeeld van een emic perspective = een perspectief van binnen uit, die een persoon zelf beleefd.
Je kunt pas echt begrijpen in een organisatie, als je mensen zelf gaat interviewen hoe ze dat beleven
in communicatie. Je integreert in een organisatie. Een perspectief van binnen uit.
Is emic perspective objectief of subjectief? – antwoord? Definities van Emic and Etic:
emic: Emic Perspective kan worden gedefinieerd als het perspectief waarin de onderzoeker
het gezichtspunt van de insider krijgt = subjectief.
etic: In het Etic-perspectief bekijkt de onderzoeker het onderzoeksgebied objectief van een
afstand.
Hoe kun je kwalitatief onderzoek leren?
Door een combinatie van kennen (literatuur; hoorcolleges), toepassen (werkopdrachten) en inzicht
verwerven (reflecteren door presenteren, feedback geven, ontvangen en verwerken).
Doelstelling van dit hoorcollege:
- Het kunnen benoemen van de specifieke kenmerken van een kwalitatief onderzoek.
- Het kunnen beoordelen en formuleren van een doelstelling en een vraagstelling van een
kwalitatief onderzoek volgens methodologische criteria.
2
, Intensief = minder
waarnemingen,
wel rijk materiaal
(kwalitatief). Je
gaat bewust
nadenken over
verschijnselen.
Onderzoekseenheid = in de empirie, stoffelijke fysieke werkelijkheid, de personen die je
gaat waarnemen (respondenten). Of bijvoorbeeld organisatie afdelingen.
Onderzoekseenheden en steekproeftrekken
- Klein aantal onderzoekseenheden vanwege de noodzaak antwoorden af te leiden uit
diepteanalyse van je materiaal.
- Strategische steekproef: keuze van steekproef op inhoudelijke gronden:
-Theoretische selectie (methoden van overeenkomst en methode van verschil)
-Pragmatische selectie
-Selectie van een kritische case
Theorie toetsen = selecteert respondenten of casussen die mogelijk een ander patroon laten
zien dan jij had verwacht.
Kwalitatief =
Pragmatisch = nut en bruikbaarheid
Triangulatie (tentamen vraag – verschillende soorten moet je uit elkaar kunnen houden)
Hoogte x breedte x diepte = heb je nodig om iets specifieks aan te geven. In kwalitatief
onderzoek is dat ook zo, je hebt drie invalshoeken nodig, om iets te begrijpen. Woorden
moet je begrijpen (welke taal kiezen ze), je hebt ook nodig wat mensen dan doen /
handelen. De derde is hoe hun verhalen door de tijd heen zijn veranderd. Hoe heeft het
taalveld zich ontwikkeld, daar heb je documenten voor nodig.
Triangulatie: Is een manier van jou kwaliteit van jou waarneming zo te vergroten, dat je
valide uitspraken kan doen over het verschijnsel.
1. Methode triangulatie: Het combineren van verschillende methoden van
dataverzameling: open interviews, participerende observatie, verzamelen van
documenten.
2. Bronnentriangulatie: via dezelfde methode van dataverzameling meerdere soorten
bronnen. Om valide uitspraken kunnen doen over een verschijnsel. Je hebt diverse
invalshoeken nodig.
3
, 3. Onderzoek triangulatie: met meerdere onderzoekers dezelfde waarneming doen en
hetzelfde materiaal analyseren en interpreteren.
Lineair proces = stappen vinden achter elkaar plaats. Je begint ergens, en je eindigt ergens.
Dit past bij kwantitatief onderzoek. Denk aan een survey.
Iteratief proces = past bij kwalitatief onderzoek. Je past aan tijdens het proces, en keert
weer terug naar eerdere fases. Transparantie is belangrijk, zodat andere kunnen volgen hoe
je dat gedaan hebt / veranderingen doorgevoerd.
..te leren door afwisseling van theorie en praktijk
– het tentamen is multi ple choice. 25% van de vragen zijn vragen die wij zelf maken. Als ze
10 goede vragen heeft, dan neemt ze die op in het tentamen. Dit staat op brightspace. De
artikelen zijn ook tentamenstof! – tentamen is in januari
Hoe vind je een onderwerp voor je kwalitatieve onderzoek? = processen in organisaties
1
2
3
4
