Samenvatting Virale ziekten, prionziekten en zoönosen - Deel Rund

Virale ziekten: Rund
Bovine respiratory disease (BRD)
= Enzootische bronchopneumonie

- Multifactorieel ziektecomplex
- 100% morbiditeit
- Zorgt voor grote economische schade (door productieverlies, gedaalde
vruchtbaarheid, …)
- Zorgt voor verhoogde gevoeligheid aan secundaire bacteriële infecties




“Shipping fever”: stress tijdens transport +
introductie van nieuwe dieren verhoogd risico
op BRD




Virussen met enkel tropisme voor
ADH


BRSV: bovine respiratoir syncytieel virus (“pinkengriep”)

- Paramyxoviridae (-ssRNA, ongesegmenteerd)
- Envelop
- Seroprevalentie tot 100%
- BRSV kan op zichzelf BRD en pneumonie induceren

PI3: Parainfluenza 3 (“shipping fever”)

- Paramyxoviridae (-ssRNA, ongesegmenteerd)
- Envelop
- Seroprevalentie tot 100%
- Multifactorieel

BAV3: Boviene adenovirus type 3

- Adenoviridae (dsDNA)
- Geen envelop
- Multifactorieel



BCV: bovine coronavirus

- Coronaviridae: +ssRNA
- Envelop
- Tropisme switch
- Multifactorieel


1

,IDV: Influenza D virus

- Orthomyxoviridae (-ssRNA, gesegmenteerd)
- Envelop
- Multifactorieel


Virussen met o.a. tropisme voor ADH


BHV1/IBR: Boviene herpesvirus 1/ infectieuze boviene rhinotracheitis

- Herpesviridaae (dsDNA)
- Latentie
- Envelop
- Bestrijdingsprogramma

BHV4: Boviene herpesvirus 4

- Herpesviridae (dsDNA)
- Latentie
- Envelop
- Post partum metritis

BVDV: Boviene virale diarree virus

- Pestiviridae (+ssRNA)
- Envelop
- Bestrijdingsprogramma

BTV: blauwtongvirus

- Reoviridae (dsDNA)
- Geen envelop
- Vector Born




Verspreiding
Transmissie:

- Aerogeen: BRSV, PI3, IDV
- Direct contact: alle ADH-virussen
- Indirect contact: alle ADH-virussen
- Omgeving: BAV3
- Dragerdieren: BRSV (persistentie),
BHV1/4 (latentie)
- Vectoren: Blauwtong




2

,Besmetting:

- Volwassen => vaak herbesmetting (subklinisch): bron voor kalveren
- Kalveren => bron voor andere kalveren/volwassen runderen
- Nieuwe dieren
- Indirecte besmetting (kapverboden, melkemmers)
- Indirecte besmetting via mensen en voertuigen



Pathogenese


- Inademen viruspartikels
- Infectie bovenste luchtwegen => eventueel uitbreiding naar onderste luchtwegen
of direct van beide (boven en onder)


Pathogenese op weefselniveau bij naïef dier, immuun dier & secundaire bacteriële
infecties => zie bij paard

- Secundaire bacteriële infectie mogelijk door destructie van respiratoir epitheel




Hyperacuut verloop van BRSV




- Overreactie immuunsysteem
- BWB ras gevoelig (genetische factor + klein longvolume

Complexen tussen virus en complement => activatie mastcellen => vrijstellen granules
=> deze bevatten poffertjes => schade aan andere cellen => ontsteking => vicieuze
cirkel

Gevolg: hyperactief sterfgeval (verstikking door enorme inflammatie in longen)




3

, Symptomen
Korte incubatieperiode: 1-3d

Duur & ernst afhankelijk van secundaire bacteriële infectie of niet (zonder = snel herstel,
met = traag & langdurig verloop)




Diagnose
Belangrijk voor gerichte behandeling

- Klinische symptomen
- Echo van de longen
- Diepe neuswarmertje (bovenste luchtwegen)
- Longspoeling BAL (onderste luchtwegen)
- Virusisolatie (weinig gedaan)
- QPCR of RT-qPCR
- NGS (next genome sequencing)

Diagnose via autopsie:

BRSV, PI3, BAV3

- Cranioventraal longen:
stuwing & atelectase
- Caudodorsaal longen:
emfyseem en oedeem
- Schuimachtige inhoud
trachea & bronchen
- Diagnose: qPCR, RT-qPCR,
NGS

BHV1 (IBR)

- Fibrineus exsudaat & pseudomembranen in trachea
- Bronchopneumonie & longemfyseem
- Diagnose: qPCR, RT-qPCR, NGs




4