Hoofdstuk 1: sociologie, een poging tot definitie
Definitie: wat is sociologie
Géén eenduidige definitie
Een greep uit meer dan 80 verschillende definities:
- Sociologie is de wetenschap die zich bezighoudt met het analyseren,
beschrijven en verklaren van:
1. het gedrag van en tussen mensen voor zover dat beïnvloed wordt
door het feit dat zij in bepaalde verhoudingen tot elkaar staan;
2. De daaruit voortgekomen –min of meer vaste- gedragspatronen,
structuren en bindende opvattingen in hun ontstaan,
voortbestaan en veranderen.” (De Jager & Mok)
- “De sociologie is de wetenschap van de enigszins stabiele structuren
en processen van sociale aard.” (Van Doorn & Lammers)
Sociologie is een samenstelling van
- Socius (Latijns woord voor ‘metgezel’) / societas (‘samenleving’)
- Logos (Grieks woord voor ‘wetenschap’)
voorlopige definitie: wetenschap van de menselijke
samenlevingen
sociologie bestudeert de sociale werkelijkheid
wetenschapskennis versus ervaringskennis
, Wetenschapskennis: vertrekt vanuit onderzoekcyclus
(zie ook OPO Praktijkonderzoek 1)
Sociale wetenschappen versus natuurwetenschappen
Onderzoekselementen: identiek versus verschillend
Natuurwetenschappen: onderzoekselementen identiek en
reproduceerbaar
Sociale wet: onderzoekselementen kunnen zelf actief optreden en
zichzelf veranderen
Wetmatigheden: overal geldig (universeel) versus niet universeel
Onderzoeker: buiten het onderzoeksveld versus deel van het veld
- Discussie:
is sociologie 100% objectief, neutraal en waardevrij?
Moet sociologie 100% objectief, neutraal en waardevrij zijn?
Stel: fervente aanhanger van jeugdbeweging doet onderzoek
naar het sociaal engagement van jongeren. Kan je dit op een
neutrale, objectieve manier?