Bestuursrecht stappenplan
Donna Sabatino
Week 1
Is er sprake van een bestuursorgaan?
1. Is er sprake van een A of B orgaan (1:1 lid 1 sub a Awb)
- A-orgaan is een orgaan van een publiekrechtelijk rechtspersoon.
- B-orgaan is een orgaan van een privaatrechtelijk rechtspersoon.
o Wanneer is het een B orgaan? Wanneer het openbaar gezag bekleed. Je hebt dan een
publiekrechtelijke bevoegdheid (ook al ben je een privaatrechtelijke rechtspersoon)
om eenzijdig iemands rechtspositie te bepalen. Denk aan subsidies of vergunningen.
Je verandert dan iets aan iemands rechtspositie. Je mocht bijvoorbeeld eerst niet een
evenement organiseren, maar na de vergunning wel. Als je een subsidie krijgt,
verandert er ook iets in je rechtspositie. Je hebt dan het vermogen om iets op te
starten.
2. Een B-orgaan kan op 2 manieren openbaar gezag krijgen
1. Krachtens wettelijk voorschrift (meest voor de hand liggende). Er staat in een wet of
regel dat je iets mag doen.
2. Buitenwettelijk: stichting heeft volgens de wet geen openbaar gezag, is het bestuur
dan wel bevoegd? Ja, wanneer?
-> ABRS Silicose. Criteria die hierbij horen:
a. Het gaat om uitkeringen of andere op geld waardeerbare
rechten
b. De overheid bepaalt de criteria volgens welke de op geld
waardeerbare rechten worden verdeeld in beslissende mate
(het ‘inhoudelijke vereiste’): de gemeenteraad of een ander A-
orgaan moet de criteria vaststellen waarop de uitkeringen
worden verleend.
c. De overheid verschaft het geld waarmee de rechtspersoon de
op geld waardeerbare rechten in overwegende mate, in
beginsel voor ten minste twee derden (het ‘financieel
vereiste’). Het is niet vereist dat de gemeenteraad zelf die
uitkeringen verstrekt. Er kan een tussenorgaan zijn.
Dus indien een privaatrechtelijk rechtspersoon geen wettelijke
grondslag heeft in de wet moet er sprake zijn van uitkering of andere op
geld waardeerbare rechten + inhoudelijke vereisten + financiële vereiste
,Belanghebbende
Artikel 1:2 AWB is van toepassing.
1. Moeten we kijken in lid 1 of lid 3?
Lid 1 is van toepassing als het gaat om individueel belang en lid 3 is van
toepassing als het gaat om een collectief belang of algemeen belang.
2. Indien lid 1 van toepassing is, moeten we de OPERA criteria langslopen.
o Objectief bepaalbaar: belang dat niet in de subjectieve beleving
bestaat.
o Persoonlijk: je moet je onderscheiden van willekeurige andere. Weg
afgesloten, niet iedereen die daar voorbij moet is belanghebbende,
maar bijvoorbeeld wel wonende of bedrijven die daar pand hebben.
o Eigen: je moet voor jezelf opkomen en niet voor een ander (anders
gemachtigde)
o Rechtstreeks: belang mag niet afgeleid zijn
o Actueel: het moet nu spelen en niet in de toekomst. Er mag geen
sprake zijn van een onzekere toekomstige gebeurtenis.
Indien aan alle vereisten wordt voldaan, is er sprake van een
belanghebbende.
3. Indien lid 3 van toepassing is, dus als het gaat om een statutair
belanghebbende, moeten we de volgende vereisten langslopen + OPERA
o Algemene of collectieve belangen behartigen collectieve belangen:
bundel van individuele belangen. Algemeen belang is dus wat
anders: bijvoorbeeld belang van de natuur.
o Op basis van een kenbare, specifieke doelstelling (‘in het bijzonder’)
belang in het bijzonder behartigen, kenbaar: doelstelling moet
blijken uit de statuten of uit andere stukken zoals bij informele
vereniging door bvb een verslag. Doelstelling mag niet te algemeen
zijn. Daarom politieke partijen geen rechtspersoon, want die zijn
vaak te breed en verdedigingen meerdere doelstellingen.
o Behartiging moet (mede) blijken uit feitelijke werkzaamheden alleen
bij algemeen belang behartigers. Bestuursrechter wil niet dat
mensen binnenkomen bij de bestuursrechter tegen individuele
belangen, procedeerclubs. (NB: dit geldt niet bij collectieve
belangenbehartigers)
o Er moet een relatie zijn tussen het belang dat men in casu behartigt
en de doelstelling van de rechtspersoon (zgn. finaliteitsvereiste).
Causaliteitsvereiste.
Indien aan alle vereisten wordt voldaan, hebben we vastgesteld dat
de rechtspersoon i.p.v. een eigen belang, een collectief of algemeen
belang heeft bij het besluit. Nu moeten we ook de OPERA criteria
langslopen om vast te stellen of de rechtspersoon een belanghebbende
is.
, o Objectief bepaalbaar: belang dat niet in de subjectieve beleving
bestaat.
o Persoonlijk: je moet je onderscheiden van willekeurige andere. Weg
afgesloten, niet iedereen die daar voorbij moet is belanghebbende,
maar bijvoorbeeld wel wonende of bedrijven die daar pand hebben.
o Eigen: deze vervalt, aangezien aan de vereisten van het collectieve
en algemene belang is voldaan.
o Rechtstreeks: belang mag niet afgeleid zijn
o Actueel: het moet nu spelen en niet in de toekomst. Er mag geen
sprake zijn van een onzekere toekomstige gebeurtenis.
Indien ook aan deze vereisten is voldaan, kan de rechtspersoon
worden aangemerkt als belanghebbende.
Week 2
Besluit
Zie art. 1:3 lid 1 Awb. Onder besluit wordt verstaan: een schriftelijke
beslissing van een bestuursorgaan, inhoudende een publiekrechtelijke
rechtshandeling.
Om te weten of er sprake is van een besluit moeten de volgende vereisten
worden langsgelopen en aan allen moet zijn voldaan (cumulatief):
1. Schriftelijk
2. Beslissing
3. Bestuursorgaan
4. Rechtshandeling: beoogd rechtsgevolg
5. Publiekrechtelijk: het gaat om een handeling die zijn grondslag vindt in het
publiekrecht, dus in een wet of regeling die afkomstig is van de
overheid en gericht is op het algemeen belang. Is de bevoegdheid
ontleend aan een wet in formele zin, een algemene maatregel van
bestuur, een verordening, of een beleidsregel? Dan is sprake van een
publiekrechtelijke grondslag
Soorten besluiten
Besluiten van algemene strekking:
o Algemeen verbindend voorschrift: een naar buiten werkende,
bindende regel, die uitgaat van het openbaar gezag dat de
bevoegdheid daartoe aan de wet ontleent.
o Beleidsregel: richtlijnen voor hoe een bestuursorgaan omgaat met
zijn bevoegdheden, zie nadere toelichting.
o Concretiserende besluiten van algemene strekking: dit type besluit is
een bijzondere vorm van een algemeen verbindend voorschrift. Het
bevat zelf geen nieuwe norm, maar concretiseert een bestaande,
algemeen geformuleerde norm uit een wettelijke regeling naar tijd,
plaats of persoon.
o Overige besluiten van algemene strekking
- Goedkeuring
- Schorsing
Donna Sabatino
Week 1
Is er sprake van een bestuursorgaan?
1. Is er sprake van een A of B orgaan (1:1 lid 1 sub a Awb)
- A-orgaan is een orgaan van een publiekrechtelijk rechtspersoon.
- B-orgaan is een orgaan van een privaatrechtelijk rechtspersoon.
o Wanneer is het een B orgaan? Wanneer het openbaar gezag bekleed. Je hebt dan een
publiekrechtelijke bevoegdheid (ook al ben je een privaatrechtelijke rechtspersoon)
om eenzijdig iemands rechtspositie te bepalen. Denk aan subsidies of vergunningen.
Je verandert dan iets aan iemands rechtspositie. Je mocht bijvoorbeeld eerst niet een
evenement organiseren, maar na de vergunning wel. Als je een subsidie krijgt,
verandert er ook iets in je rechtspositie. Je hebt dan het vermogen om iets op te
starten.
2. Een B-orgaan kan op 2 manieren openbaar gezag krijgen
1. Krachtens wettelijk voorschrift (meest voor de hand liggende). Er staat in een wet of
regel dat je iets mag doen.
2. Buitenwettelijk: stichting heeft volgens de wet geen openbaar gezag, is het bestuur
dan wel bevoegd? Ja, wanneer?
-> ABRS Silicose. Criteria die hierbij horen:
a. Het gaat om uitkeringen of andere op geld waardeerbare
rechten
b. De overheid bepaalt de criteria volgens welke de op geld
waardeerbare rechten worden verdeeld in beslissende mate
(het ‘inhoudelijke vereiste’): de gemeenteraad of een ander A-
orgaan moet de criteria vaststellen waarop de uitkeringen
worden verleend.
c. De overheid verschaft het geld waarmee de rechtspersoon de
op geld waardeerbare rechten in overwegende mate, in
beginsel voor ten minste twee derden (het ‘financieel
vereiste’). Het is niet vereist dat de gemeenteraad zelf die
uitkeringen verstrekt. Er kan een tussenorgaan zijn.
Dus indien een privaatrechtelijk rechtspersoon geen wettelijke
grondslag heeft in de wet moet er sprake zijn van uitkering of andere op
geld waardeerbare rechten + inhoudelijke vereisten + financiële vereiste
,Belanghebbende
Artikel 1:2 AWB is van toepassing.
1. Moeten we kijken in lid 1 of lid 3?
Lid 1 is van toepassing als het gaat om individueel belang en lid 3 is van
toepassing als het gaat om een collectief belang of algemeen belang.
2. Indien lid 1 van toepassing is, moeten we de OPERA criteria langslopen.
o Objectief bepaalbaar: belang dat niet in de subjectieve beleving
bestaat.
o Persoonlijk: je moet je onderscheiden van willekeurige andere. Weg
afgesloten, niet iedereen die daar voorbij moet is belanghebbende,
maar bijvoorbeeld wel wonende of bedrijven die daar pand hebben.
o Eigen: je moet voor jezelf opkomen en niet voor een ander (anders
gemachtigde)
o Rechtstreeks: belang mag niet afgeleid zijn
o Actueel: het moet nu spelen en niet in de toekomst. Er mag geen
sprake zijn van een onzekere toekomstige gebeurtenis.
Indien aan alle vereisten wordt voldaan, is er sprake van een
belanghebbende.
3. Indien lid 3 van toepassing is, dus als het gaat om een statutair
belanghebbende, moeten we de volgende vereisten langslopen + OPERA
o Algemene of collectieve belangen behartigen collectieve belangen:
bundel van individuele belangen. Algemeen belang is dus wat
anders: bijvoorbeeld belang van de natuur.
o Op basis van een kenbare, specifieke doelstelling (‘in het bijzonder’)
belang in het bijzonder behartigen, kenbaar: doelstelling moet
blijken uit de statuten of uit andere stukken zoals bij informele
vereniging door bvb een verslag. Doelstelling mag niet te algemeen
zijn. Daarom politieke partijen geen rechtspersoon, want die zijn
vaak te breed en verdedigingen meerdere doelstellingen.
o Behartiging moet (mede) blijken uit feitelijke werkzaamheden alleen
bij algemeen belang behartigers. Bestuursrechter wil niet dat
mensen binnenkomen bij de bestuursrechter tegen individuele
belangen, procedeerclubs. (NB: dit geldt niet bij collectieve
belangenbehartigers)
o Er moet een relatie zijn tussen het belang dat men in casu behartigt
en de doelstelling van de rechtspersoon (zgn. finaliteitsvereiste).
Causaliteitsvereiste.
Indien aan alle vereisten wordt voldaan, hebben we vastgesteld dat
de rechtspersoon i.p.v. een eigen belang, een collectief of algemeen
belang heeft bij het besluit. Nu moeten we ook de OPERA criteria
langslopen om vast te stellen of de rechtspersoon een belanghebbende
is.
, o Objectief bepaalbaar: belang dat niet in de subjectieve beleving
bestaat.
o Persoonlijk: je moet je onderscheiden van willekeurige andere. Weg
afgesloten, niet iedereen die daar voorbij moet is belanghebbende,
maar bijvoorbeeld wel wonende of bedrijven die daar pand hebben.
o Eigen: deze vervalt, aangezien aan de vereisten van het collectieve
en algemene belang is voldaan.
o Rechtstreeks: belang mag niet afgeleid zijn
o Actueel: het moet nu spelen en niet in de toekomst. Er mag geen
sprake zijn van een onzekere toekomstige gebeurtenis.
Indien ook aan deze vereisten is voldaan, kan de rechtspersoon
worden aangemerkt als belanghebbende.
Week 2
Besluit
Zie art. 1:3 lid 1 Awb. Onder besluit wordt verstaan: een schriftelijke
beslissing van een bestuursorgaan, inhoudende een publiekrechtelijke
rechtshandeling.
Om te weten of er sprake is van een besluit moeten de volgende vereisten
worden langsgelopen en aan allen moet zijn voldaan (cumulatief):
1. Schriftelijk
2. Beslissing
3. Bestuursorgaan
4. Rechtshandeling: beoogd rechtsgevolg
5. Publiekrechtelijk: het gaat om een handeling die zijn grondslag vindt in het
publiekrecht, dus in een wet of regeling die afkomstig is van de
overheid en gericht is op het algemeen belang. Is de bevoegdheid
ontleend aan een wet in formele zin, een algemene maatregel van
bestuur, een verordening, of een beleidsregel? Dan is sprake van een
publiekrechtelijke grondslag
Soorten besluiten
Besluiten van algemene strekking:
o Algemeen verbindend voorschrift: een naar buiten werkende,
bindende regel, die uitgaat van het openbaar gezag dat de
bevoegdheid daartoe aan de wet ontleent.
o Beleidsregel: richtlijnen voor hoe een bestuursorgaan omgaat met
zijn bevoegdheden, zie nadere toelichting.
o Concretiserende besluiten van algemene strekking: dit type besluit is
een bijzondere vorm van een algemeen verbindend voorschrift. Het
bevat zelf geen nieuwe norm, maar concretiseert een bestaande,
algemeen geformuleerde norm uit een wettelijke regeling naar tijd,
plaats of persoon.
o Overige besluiten van algemene strekking
- Goedkeuring
- Schorsing
