Biologie
Planten | 21
, 21
Tomaten kweken
Klassiek veredelen: Kruisen en het kiezen van beste resultaten. Dit is een lang proces.
Om sneller tot betere soorten te komen maakt een veredelaar gebruik van kennis over het genoom:
genomics. Voordeel: niet wachten tot volledig uitgroeien.
Chromosomen verdubbelen levert bij een aantal planten een beter resultaat op. Colchinine
verhindert het vormen van trekdraden tijdens de mitose.
Nondisjunctie: Voorkomen van vorming trekdraden tijdens de mitose.
In plaats van twee chromosomen heeft een cel daardoor vier chromosomen, een tetraploide cel.
Tetraploide cel: Cel met vier chromosomen.
Polyploïdie: Meer hebben dan normale twee sets chromosomen.
Geslachtelijke voortplanting
Stuifmeel uit de meeldraden versmelten met de eicellen van de stamper.
Gameten: Geslachtscellen van planten
Kunstmatige bestuiving → levert nieuwe rassen op
- Bloem 1: Meeldraden van pas geopende bloed worden verwijdert
- Bloem 2: Stuifmeel wordt aangebracht op stamper van bloem 1
Ongeslachtelijke voortplanting
Nakomelingen zijn genetisch identiek aan ouderplant. Geschikt om snel klonen te maken van planten
met gunstige eigenschappen.
Planten uit het lab
Cisgene planten: Planten met extra allelen voor nieuwe eigenschappen van dezelfde soort.
Transgene planten: Planten met extra allelen voor nieuwe eigenschappen van een andere soort.
Werkwijze kweek van cisgene en transgene planten
1. Allelen uit donororganisme worden geïsoleerd.
2. Een geschikte bacteriesoort krijgt het allel in zich.
a. Bijv. bacteriën, waarin het allel geplaatst wordt in plasmiden (cirkelvormig DNA).
3. Bacteriën vermeerderen zich (klonen).
4. Kloon wordt samengebracht met niet gedifferentieerde cellen.
5. Alleen cellen die allel hebben gekoppeld worden overgehouden door een markergen aan het
allel. Dit markergen is bijvoorbeeld resistent tegen een antibiotica.
6. Cellen gaan in weefselkweek: steriel groeimedium waar ze uitgroeien tot nieuwe planten
De bacteriesoort is hier de vector, het transportmiddel.
Planten | 21
, 21
Tomaten kweken
Klassiek veredelen: Kruisen en het kiezen van beste resultaten. Dit is een lang proces.
Om sneller tot betere soorten te komen maakt een veredelaar gebruik van kennis over het genoom:
genomics. Voordeel: niet wachten tot volledig uitgroeien.
Chromosomen verdubbelen levert bij een aantal planten een beter resultaat op. Colchinine
verhindert het vormen van trekdraden tijdens de mitose.
Nondisjunctie: Voorkomen van vorming trekdraden tijdens de mitose.
In plaats van twee chromosomen heeft een cel daardoor vier chromosomen, een tetraploide cel.
Tetraploide cel: Cel met vier chromosomen.
Polyploïdie: Meer hebben dan normale twee sets chromosomen.
Geslachtelijke voortplanting
Stuifmeel uit de meeldraden versmelten met de eicellen van de stamper.
Gameten: Geslachtscellen van planten
Kunstmatige bestuiving → levert nieuwe rassen op
- Bloem 1: Meeldraden van pas geopende bloed worden verwijdert
- Bloem 2: Stuifmeel wordt aangebracht op stamper van bloem 1
Ongeslachtelijke voortplanting
Nakomelingen zijn genetisch identiek aan ouderplant. Geschikt om snel klonen te maken van planten
met gunstige eigenschappen.
Planten uit het lab
Cisgene planten: Planten met extra allelen voor nieuwe eigenschappen van dezelfde soort.
Transgene planten: Planten met extra allelen voor nieuwe eigenschappen van een andere soort.
Werkwijze kweek van cisgene en transgene planten
1. Allelen uit donororganisme worden geïsoleerd.
2. Een geschikte bacteriesoort krijgt het allel in zich.
a. Bijv. bacteriën, waarin het allel geplaatst wordt in plasmiden (cirkelvormig DNA).
3. Bacteriën vermeerderen zich (klonen).
4. Kloon wordt samengebracht met niet gedifferentieerde cellen.
5. Alleen cellen die allel hebben gekoppeld worden overgehouden door een markergen aan het
allel. Dit markergen is bijvoorbeeld resistent tegen een antibiotica.
6. Cellen gaan in weefselkweek: steriel groeimedium waar ze uitgroeien tot nieuwe planten
De bacteriesoort is hier de vector, het transportmiddel.
