Psychologie
Hoofdstuk 11: Narrati eve psychologie (leerpad)
Inleiding
Narratief -> verhalend
Mensen maken voortduren verhalen over zichzelf en anderen in de wereld. Die verhalen worden
gevoed door ervaringen, interpersoonlijke relaties en culturele omgeving. Iedereen schrijft zelf (self-
narrative) een eigen levensverhaal.
Grondleggers: White en Epston
Michael White: “Geen enkele mens is slechts één verhaal” => het
leven is als een landschap: gevormd uit aaneengeregen
gebeurtenissen en achter elkaar opdoemende verhaallijnen. Wij allen
zijn meerdere verdiepingen: er is niet één groot verhaal van de
waarheid, maar vele deelverhalen die allemaal iets prijsgeven over de
min of meer van het leven; over het afwezige, onzichtbaar, het stille
en het verborgene
David Epston & Michael White (begin ‘80) => grondleggers van
'narratieve therapie en gemeenschapswerk'
White:
Geboren in Zuid-Australië, afkomstig uit een arbeidersgezin
Opgeleid als mecanicien & daarna switch naar sociaal werker, nadien hoofd van
psychiatrische dienst
In 1983 stichtte hij het Dulwich Centrum en begon een privépraktijk als familietherapeut.
Ontwikkelt ideeën rond narratieve, zijn teksten zijn intellectueel en soms moeilijk
Krijgt vaak kritiek vanuit systeemtheoretische hoek omdat hij de context niet centraal
genoeg zou zetten
Zijn taal doorspekt met heel eigen taalgebruik
White was nog geen 60 jaar toen hij overleed als gevolg van een hartaanval. (1948-2008)..
Zijn ontmoeting met David Epston = cruciaal
Epston
Geboren in Canada
Op zijn 19de trok hij naar Nieuw-Zeeland om antropologie en sociologie te studeren
Antropoloog
Zoekt naar helpende metaforen om gebeurtenissen en sociale systemen te interpreteren.
Samen:
Bevragen elkaar tot in het extreme. Het gebruik van therapeutische documenten (schrijven
van brieven) inspireert hem…
In 1989 schrijven White en Epston een boek ‘Literate means to therapeutic ends’ waarmee
ze de VS en Europa veroveren
Zoeken allebei zeer veel inspiratie buiten de therapiewereld… filosofie (bv. Foucault)
antropologie, literatuur…
Geven over de hele wereld heel veel workshops, laten zich in rijke landen goed betalen om
in landen als Zuid-Afrika, Roemenië… gratis workshops te geven
, Basisconsumpties: de narratieve metafoor
=> Narratieve benadering gaat ervan uit dat mensen verhalen vormen over zichzelf en anderen.
Verschillende ervaringen die we in de loop van de tijd opdoen, worden volgens een bepaald thema
aan elkaar gelinkt en vormen een verhaal. Zo geven we betekenissen aan gebeurtenissen
“Narratieve” = verhalend
Narratieven hebben een grote impact, sturen ons leven (=meervoudig effect)
Eigen gebeurtenissen
Nieuwe gebeurtenissen
Dialoog met anderen
Dominant verhaal:
Problemen worden gevormd door die verhalen die mensen onderdrukken en hierdoor wordt
het verhaal beperkt. (= dunne verhalen)
Het leven negatief inkleuren
Nochtans heeft elke mens rijke verhalen, contextverhalen
-> Het leven is multi-storied
(Bv: Een gezin dat zichzelf als slachtoffer ziet van een reeks gebeurtenissen (verlies van dochter,
slechte economische situatie, traumatische gebeurtennis van zoon,…) het verleden eerder negatief
inkleuren maar ook het beeld dat het van zichzelf heeft (slachtoffer, gebrek aan weerbaarheid,…) kan
vlug negatief geïnterpreteerd wordenn en ook de manier waarop nieuwe situaties voordoen (focus
op de negatieve gebeurtenissen). Dit beïnvloed hoe het gezin met anderen omgaat.)
Narratieven hebben dus een meervoudig effect:
Ze kleuren de manier waarop we naar ons leven en de eigen geschiedenis terugkijken.
Ze kleuren de waarneming waarmee we ons naar nieuwe gebeurtenissen richten
Ze bepalen mee hoe we in dialoog gaan met anderen
Maar verhalen kunnen het leven niet helemaal omvatten => No single story can represent a life
Mensen maken een selectie van wat ze hebben meegemaakt en hangen hun verhaal op aan
een of meerdere problemen
Eigen levensverhaal met plots & thema’s (op verschillende niveaus)
Door ervaringen (intrapersoonlijk)
Door interpersoonlijke relaties
Door de culturele omgeving
Methodieken
- Narrare => vertellen/verhalen -> mensen leiden hun leven doorheen verhalen->
interpreteren hun ervaringen en verlenen er betekenis aan d.m.v. verhalen-> verhalen
Hoofdstuk 11: Narrati eve psychologie (leerpad)
Inleiding
Narratief -> verhalend
Mensen maken voortduren verhalen over zichzelf en anderen in de wereld. Die verhalen worden
gevoed door ervaringen, interpersoonlijke relaties en culturele omgeving. Iedereen schrijft zelf (self-
narrative) een eigen levensverhaal.
Grondleggers: White en Epston
Michael White: “Geen enkele mens is slechts één verhaal” => het
leven is als een landschap: gevormd uit aaneengeregen
gebeurtenissen en achter elkaar opdoemende verhaallijnen. Wij allen
zijn meerdere verdiepingen: er is niet één groot verhaal van de
waarheid, maar vele deelverhalen die allemaal iets prijsgeven over de
min of meer van het leven; over het afwezige, onzichtbaar, het stille
en het verborgene
David Epston & Michael White (begin ‘80) => grondleggers van
'narratieve therapie en gemeenschapswerk'
White:
Geboren in Zuid-Australië, afkomstig uit een arbeidersgezin
Opgeleid als mecanicien & daarna switch naar sociaal werker, nadien hoofd van
psychiatrische dienst
In 1983 stichtte hij het Dulwich Centrum en begon een privépraktijk als familietherapeut.
Ontwikkelt ideeën rond narratieve, zijn teksten zijn intellectueel en soms moeilijk
Krijgt vaak kritiek vanuit systeemtheoretische hoek omdat hij de context niet centraal
genoeg zou zetten
Zijn taal doorspekt met heel eigen taalgebruik
White was nog geen 60 jaar toen hij overleed als gevolg van een hartaanval. (1948-2008)..
Zijn ontmoeting met David Epston = cruciaal
Epston
Geboren in Canada
Op zijn 19de trok hij naar Nieuw-Zeeland om antropologie en sociologie te studeren
Antropoloog
Zoekt naar helpende metaforen om gebeurtenissen en sociale systemen te interpreteren.
Samen:
Bevragen elkaar tot in het extreme. Het gebruik van therapeutische documenten (schrijven
van brieven) inspireert hem…
In 1989 schrijven White en Epston een boek ‘Literate means to therapeutic ends’ waarmee
ze de VS en Europa veroveren
Zoeken allebei zeer veel inspiratie buiten de therapiewereld… filosofie (bv. Foucault)
antropologie, literatuur…
Geven over de hele wereld heel veel workshops, laten zich in rijke landen goed betalen om
in landen als Zuid-Afrika, Roemenië… gratis workshops te geven
, Basisconsumpties: de narratieve metafoor
=> Narratieve benadering gaat ervan uit dat mensen verhalen vormen over zichzelf en anderen.
Verschillende ervaringen die we in de loop van de tijd opdoen, worden volgens een bepaald thema
aan elkaar gelinkt en vormen een verhaal. Zo geven we betekenissen aan gebeurtenissen
“Narratieve” = verhalend
Narratieven hebben een grote impact, sturen ons leven (=meervoudig effect)
Eigen gebeurtenissen
Nieuwe gebeurtenissen
Dialoog met anderen
Dominant verhaal:
Problemen worden gevormd door die verhalen die mensen onderdrukken en hierdoor wordt
het verhaal beperkt. (= dunne verhalen)
Het leven negatief inkleuren
Nochtans heeft elke mens rijke verhalen, contextverhalen
-> Het leven is multi-storied
(Bv: Een gezin dat zichzelf als slachtoffer ziet van een reeks gebeurtenissen (verlies van dochter,
slechte economische situatie, traumatische gebeurtennis van zoon,…) het verleden eerder negatief
inkleuren maar ook het beeld dat het van zichzelf heeft (slachtoffer, gebrek aan weerbaarheid,…) kan
vlug negatief geïnterpreteerd wordenn en ook de manier waarop nieuwe situaties voordoen (focus
op de negatieve gebeurtenissen). Dit beïnvloed hoe het gezin met anderen omgaat.)
Narratieven hebben dus een meervoudig effect:
Ze kleuren de manier waarop we naar ons leven en de eigen geschiedenis terugkijken.
Ze kleuren de waarneming waarmee we ons naar nieuwe gebeurtenissen richten
Ze bepalen mee hoe we in dialoog gaan met anderen
Maar verhalen kunnen het leven niet helemaal omvatten => No single story can represent a life
Mensen maken een selectie van wat ze hebben meegemaakt en hangen hun verhaal op aan
een of meerdere problemen
Eigen levensverhaal met plots & thema’s (op verschillende niveaus)
Door ervaringen (intrapersoonlijk)
Door interpersoonlijke relaties
Door de culturele omgeving
Methodieken
- Narrare => vertellen/verhalen -> mensen leiden hun leven doorheen verhalen->
interpreteren hun ervaringen en verlenen er betekenis aan d.m.v. verhalen-> verhalen
