OG 5 Eerste trimester
28/01/2025
1. Hoe kunnen we de zwangerschapsduur bepalen? (aanbevelingen Domus
Medica)
Meting kruin-romplengte (CRL) door echografie
o Vroege echo wordt aangeraden die tussen 10 tot 13 weken + 6 dagen zwanger is
o Meer exacte zwangerschapsduur vaststellen en meerlingen detecteren
o Verminderen aantal geïnduceerde bevallingen na 41 weken en 6 dagen
o Indien lengte meer dan 84 mm of wanneer zwangerschapsduur meer dan 14
weken duurt: bepaling door hoofdomtrek of biparietale meting (afstand oor tot
oor)
Late Menstrual Period (LMP)-methode
o Bij de eerste dag van laatste menstruatie 282 dagen (9m+7d) optellen
o Geschatte bevalling is niet nauwkeurig: wordt beïnvloed door cyclusduur, leeftijd
moeder, eerdere bevallingen, BMI en rookgedrag
o Meer registraties van pre- en postterme geboortes door deze methode
o Regel van Nägelen: bij langere maar regelmatige cyclus moet gecorrigeerd worden
voor de latere eisprong (aantal dagen erbij = cyclusduur - 28)
Zwangerschapsschijf
o Algemeen bekend voor nauwkeurigheid, foute datum kan oplopen tot 5 dagen
o In de dagelijkse praktijk wordt hiermee teruggerekend vanaf à terme datum om
zwangerschapsduur op een willekeurige datum te bepalen
Elektronisch patiëntendossier
o Er zijn veel computerprogramma’s beschikbaar op het internet waarmee de datum
uitgerekend kan worden, uitgaande van de laatste menstruatiedatum.
o Valkuil: als de cyclus gegevens betrouwbaar lijken is de berekende
zwangerschapsduur voor 20% van de gevallen meer dan 1 week afwijkend van de
werkelijke
o Dit verklaart waarom slechts 1/20 zwangere op de uitgerekende datum bevalt
2. Wat is een laagrisicozwangerschap?
Het risicoprofiel van de vrouw wordt bepaald door de aan- en/of afwezigheid van
risicofactoren. Een laagrisicoprofiel, of een normale zwangerschap, kan worden
gedefinieerd als de afwezigheid van elk identificeerbaar risico dat bijkomende zorg of
maatregelen noodzaakt.
Risicofactoren:
Leeftijd <18j en >40j
Late prenatale zorg (1e prenatale consultatie na 20w)
Gebrek aan sociale steun, huiselijk geweld, psychosociale kwetsbaarheid
Gebruik van geneesmiddelen
Immunisatiestatus (ontbreken van vaccinaties tegen Hep B, rubella, soa’s of geen
voorgeschiedenis van rubella, varicella, toxoplasmose, CMV)
Obesitas (BMI> 30 of <18)
Drugsgebruik, alcoholgebruik, roken
Gekende aandoeningen
a. Hoe vaak dient een laagrisicozwangere een consult te krijgen en bij wie?
Week 6-10 (+/- 2 consulten): huisarts/vroedvrouw
Week 11-14: gynaecoloog
Week 15-17: huisarts/vroedvrouw
Week 18-23: gynaecoloog
Week 24-28: huisarts/vroedvrouw
Week 29-33: gynaecoloog
Week 34-40 (1x per 2 weken): huisarts/vroedvrouw + gynaecoloog
KCE => 10 bij eerste zwangerschap, 7 voor vrouwen die al eerder bevallen zijn
, OG 5 Eerste trimester 28/01/2025
b. Hoe verloopt de begeleiding van een laagrisicozwangerschap? + Welke verschillende schema’s kan je hiervoor
raadplegen?
NIPT-test
Zorgpad Andreaz => verschillende ziekenhuizen hebben samengewerkt en a.d.h.v. de nieuwste literatuur een nieuw zorgpad ontwikkeld
=> verschillen: bij fysiologische zwangerschap geen routinematige urinedipsticks vanaf 20w
28/01/2025
1. Hoe kunnen we de zwangerschapsduur bepalen? (aanbevelingen Domus
Medica)
Meting kruin-romplengte (CRL) door echografie
o Vroege echo wordt aangeraden die tussen 10 tot 13 weken + 6 dagen zwanger is
o Meer exacte zwangerschapsduur vaststellen en meerlingen detecteren
o Verminderen aantal geïnduceerde bevallingen na 41 weken en 6 dagen
o Indien lengte meer dan 84 mm of wanneer zwangerschapsduur meer dan 14
weken duurt: bepaling door hoofdomtrek of biparietale meting (afstand oor tot
oor)
Late Menstrual Period (LMP)-methode
o Bij de eerste dag van laatste menstruatie 282 dagen (9m+7d) optellen
o Geschatte bevalling is niet nauwkeurig: wordt beïnvloed door cyclusduur, leeftijd
moeder, eerdere bevallingen, BMI en rookgedrag
o Meer registraties van pre- en postterme geboortes door deze methode
o Regel van Nägelen: bij langere maar regelmatige cyclus moet gecorrigeerd worden
voor de latere eisprong (aantal dagen erbij = cyclusduur - 28)
Zwangerschapsschijf
o Algemeen bekend voor nauwkeurigheid, foute datum kan oplopen tot 5 dagen
o In de dagelijkse praktijk wordt hiermee teruggerekend vanaf à terme datum om
zwangerschapsduur op een willekeurige datum te bepalen
Elektronisch patiëntendossier
o Er zijn veel computerprogramma’s beschikbaar op het internet waarmee de datum
uitgerekend kan worden, uitgaande van de laatste menstruatiedatum.
o Valkuil: als de cyclus gegevens betrouwbaar lijken is de berekende
zwangerschapsduur voor 20% van de gevallen meer dan 1 week afwijkend van de
werkelijke
o Dit verklaart waarom slechts 1/20 zwangere op de uitgerekende datum bevalt
2. Wat is een laagrisicozwangerschap?
Het risicoprofiel van de vrouw wordt bepaald door de aan- en/of afwezigheid van
risicofactoren. Een laagrisicoprofiel, of een normale zwangerschap, kan worden
gedefinieerd als de afwezigheid van elk identificeerbaar risico dat bijkomende zorg of
maatregelen noodzaakt.
Risicofactoren:
Leeftijd <18j en >40j
Late prenatale zorg (1e prenatale consultatie na 20w)
Gebrek aan sociale steun, huiselijk geweld, psychosociale kwetsbaarheid
Gebruik van geneesmiddelen
Immunisatiestatus (ontbreken van vaccinaties tegen Hep B, rubella, soa’s of geen
voorgeschiedenis van rubella, varicella, toxoplasmose, CMV)
Obesitas (BMI> 30 of <18)
Drugsgebruik, alcoholgebruik, roken
Gekende aandoeningen
a. Hoe vaak dient een laagrisicozwangere een consult te krijgen en bij wie?
Week 6-10 (+/- 2 consulten): huisarts/vroedvrouw
Week 11-14: gynaecoloog
Week 15-17: huisarts/vroedvrouw
Week 18-23: gynaecoloog
Week 24-28: huisarts/vroedvrouw
Week 29-33: gynaecoloog
Week 34-40 (1x per 2 weken): huisarts/vroedvrouw + gynaecoloog
KCE => 10 bij eerste zwangerschap, 7 voor vrouwen die al eerder bevallen zijn
, OG 5 Eerste trimester 28/01/2025
b. Hoe verloopt de begeleiding van een laagrisicozwangerschap? + Welke verschillende schema’s kan je hiervoor
raadplegen?
NIPT-test
Zorgpad Andreaz => verschillende ziekenhuizen hebben samengewerkt en a.d.h.v. de nieuwste literatuur een nieuw zorgpad ontwikkeld
=> verschillen: bij fysiologische zwangerschap geen routinematige urinedipsticks vanaf 20w