HC Immunologie
15/01/2025
Immunologie – afweersysteem
Ons lichaam wordt continu bedreigd:
Externe bedreigingen: giftige stoffen, straling, hitte/koude, verwondingen,
lichaamsvreemde voorwerpen…
Interne bedreigingen: kanker, ischemie…
Micro-organismen: bacteriën, virussen, parasieten, schimmels…
Immuunstelsel beschermt ons lichaam tegen deze bedreigingen
Afweersysteem
Barrières: fysisch, mechanisch, chemisch…
Lokale reactie: ontstekingsreactie
Algemene reactie: immuniteit
o Specifiek of niet-specifiek
o Cellulair of hormonaal
o Aangeboren of verworven
o Primair of secundair
Barrières
Mechanische barrière
Huid, slijmvliezen, mucosa, darmwand…
Haren (hoofd, neus, wenkbrauwen, trilharen in bronchus…)
Bloed-hersenbarrière
Chemische barrière
Talg en zweet
Traanvocht
Lysozymes (antimicrobiële stoffen) en antilichamen (IgA)
Speeksel en maagzuur
Ontstekingsreacties
5 kenmerken
Dolor (pijn)
Rubor (roodheid)
Tumor (zwelling)
Calor (warmte)
Functio laesi (verlies van functie)
Proces
Weefselbeschadiging
Vasodilatatie en bloedstolling
Mestcellen => histamine en heparine
Aantrekken van fagocyten
=> cellulaire en humorale respons
Weefselherstel
Niet-specifieke immuniteit
Buitenhouden of vernietigen zonder onderscheid
van ziekteverwekkers
Fagocyten
opruimers – verplaatsen zich d.m.v. diapedese)
NK-cellen (perforines => gat in afwijkende cellen)
Interferonen
Complementsysteem
Ontstekingsreactie
Koorts
, HC Immunologie
15/01/2025
Fagocyten
T-cellen
Antigen-presentatie (herkenning) via antigenpresenterende cellen
(vb. fagocyterende cellen)
T-cel activering:
o Cytotoxische T-cel
(celgemedieerde immuniteit via lymfotoxine, cytokine, perforine)
o T-helpercel
o T-geheugencel (nodig bij herhaalde blootstelling)
B-cellen
Sensibilisatie en activatie
o Plasmacellen (productie antilichamen)
o B-geheugencellen (nodig bij herhaalde blootstelling)
Antistoffen-antilichamen-immunoglobulines (Ig)
o Neutralisering (micro-organismen kunnen niet langer cellen aanvallen)
o Agglutinatie en precipitatie
o Activering van complementsysteem
o Aantrekken van fagocyten en bevordering fagocytose
o Stimulering van ontstekingsreactie
o IgG => verantwoordelijk voor verdediging tegen vele virussen en bacteriën
o IgM => anti-A en anti-B verantwoordelijk voor kruisreacties tussen incompatibele
bloedgroepen, andere vormen van IgM vallen bacteriën aan die ongevoelig zijn voor
IgG
o IgA => valt ziekteverwekkers aan voordat ze de lichaamsweefsels binnekomen
o IgE => versnelt ontsteking na blootstelling aan antigeen
o IgD => bindt antigenen in extracellulaire vloeistof aan B-cellen
15/01/2025
Immunologie – afweersysteem
Ons lichaam wordt continu bedreigd:
Externe bedreigingen: giftige stoffen, straling, hitte/koude, verwondingen,
lichaamsvreemde voorwerpen…
Interne bedreigingen: kanker, ischemie…
Micro-organismen: bacteriën, virussen, parasieten, schimmels…
Immuunstelsel beschermt ons lichaam tegen deze bedreigingen
Afweersysteem
Barrières: fysisch, mechanisch, chemisch…
Lokale reactie: ontstekingsreactie
Algemene reactie: immuniteit
o Specifiek of niet-specifiek
o Cellulair of hormonaal
o Aangeboren of verworven
o Primair of secundair
Barrières
Mechanische barrière
Huid, slijmvliezen, mucosa, darmwand…
Haren (hoofd, neus, wenkbrauwen, trilharen in bronchus…)
Bloed-hersenbarrière
Chemische barrière
Talg en zweet
Traanvocht
Lysozymes (antimicrobiële stoffen) en antilichamen (IgA)
Speeksel en maagzuur
Ontstekingsreacties
5 kenmerken
Dolor (pijn)
Rubor (roodheid)
Tumor (zwelling)
Calor (warmte)
Functio laesi (verlies van functie)
Proces
Weefselbeschadiging
Vasodilatatie en bloedstolling
Mestcellen => histamine en heparine
Aantrekken van fagocyten
=> cellulaire en humorale respons
Weefselherstel
Niet-specifieke immuniteit
Buitenhouden of vernietigen zonder onderscheid
van ziekteverwekkers
Fagocyten
opruimers – verplaatsen zich d.m.v. diapedese)
NK-cellen (perforines => gat in afwijkende cellen)
Interferonen
Complementsysteem
Ontstekingsreactie
Koorts
, HC Immunologie
15/01/2025
Fagocyten
T-cellen
Antigen-presentatie (herkenning) via antigenpresenterende cellen
(vb. fagocyterende cellen)
T-cel activering:
o Cytotoxische T-cel
(celgemedieerde immuniteit via lymfotoxine, cytokine, perforine)
o T-helpercel
o T-geheugencel (nodig bij herhaalde blootstelling)
B-cellen
Sensibilisatie en activatie
o Plasmacellen (productie antilichamen)
o B-geheugencellen (nodig bij herhaalde blootstelling)
Antistoffen-antilichamen-immunoglobulines (Ig)
o Neutralisering (micro-organismen kunnen niet langer cellen aanvallen)
o Agglutinatie en precipitatie
o Activering van complementsysteem
o Aantrekken van fagocyten en bevordering fagocytose
o Stimulering van ontstekingsreactie
o IgG => verantwoordelijk voor verdediging tegen vele virussen en bacteriën
o IgM => anti-A en anti-B verantwoordelijk voor kruisreacties tussen incompatibele
bloedgroepen, andere vormen van IgM vallen bacteriën aan die ongevoelig zijn voor
IgG
o IgA => valt ziekteverwekkers aan voordat ze de lichaamsweefsels binnekomen
o IgE => versnelt ontsteking na blootstelling aan antigeen
o IgD => bindt antigenen in extracellulaire vloeistof aan B-cellen
